HarmonyTalk
home
About HarmonyTalkYour PostsJournal
موسیقی و ریاضیات - ۱
Pythagoras
مجسمه برنجی از فیثاغورث ریاضی دانی
که به موسیقی علاقه بسیار داشت.
ریاضیات و موسیقی هر یک بنوبه خود از ابتدای خلقت در مسیر تکامل تمدن بشری نقش موثری داشته اند. ریاضیات بطور مستقیم با پیشرفت گونه های مختلف علوم تجربی، نظری، مهندسی و ... در ارتباط بوده و موسیقی علاوه بر تاثیر مستقیم بر سایر هنرها، همه روزه درحال تعامل با انسان در تمام نقاط جهان است بگونه ای که امروزه از آن حتی بعنوان یک ابزار برای جهت دادن به پدیده های اجتماعی ، سیاسی و فرهنگی استفاده می شود.

برای بسیاری از مردم که با ریاضیات سر و کاری ندارند، فرمول ها و قوانین ریاضی بسیار خشک و پیچیده بنظر می رسد و گاهی هم بعنوان رمز یا رازی که میان یک سری اعداد، نشانه ها و علائم عجیب و غریب است، مطرح می شود. بسیاری از مردم - حتی آنها که با ریاضی در ارتباط هستند - معتقدند که ریاضیات یک علم عقلی است و حداکثر توانایی آن مدل سازی پدیده های فیزیکی است، حال آنکه اگر به مسائل و رخدادهای اجتماعی نگاهی بیندازیم بسادگی خواهیم دید که مثلا" توزیع پدیدهای - متغییرهای - تصادفی اجتماعی غالبا" از رفتار توزیع نرمال "گوس" پیروی میکنند، بنابر این نمی توان به این صراحت از ریاضیات بعنوان یک علم نظری محض نام برد.

ریاضیات عقلی در مقابل موسیقی احساسی
اما اگر ریاضیات با عقل انسان در ارتباط است، موسیقی را می توان از مهمترین هنرهایی دانست که بسادگی روح آدمی را تحت تاثیر خود قرار میدهد که خوشبختانه امروزه در جوامع مختلف بصورت بسیار زیادی با زندگی عجین شده است. همه ما حداقل یک قطعه موسیقی را از حفظ بلد هستیم و به هنگام خلوت، هنگام کار یا رانندگی و ... آنرا زمزمه می کنیم. حتی درصد بالایی از مردم توانایی نوازندگی و خوانندگی بصورت آماتور و یا حرفه ای را دارا میباشند. موسیقی در یک نگاه ساده هنری است که تمام مردم می توانند بسادگی با آن تعامل داشته باشند.

اما چگونه ممکن است ریاضیات که علمی کاملا" عقلی است با موسیقی که هنری کاملا" احساسی است، مشابهت هایی با یکدیگر داشته باشند و یا حتی در برخی زمینه ها همگرایی هایی؟

Music & Children
تحقیقات نشان داده که موسیقی مهارت
مغز در حل مسائل فکری را بیشتر میکند

مشخصترین ترین ارتباط میان موسیقی و ریاضی
اولین دخالتی که ریاضیات می تواند در موسیقی انجام دهد از آنجا ناشی می شود که موسیقی ناشی از تکرار برخی اصوات - یا نت های موسیقی - در بازه زمان است. طول مدت نتها را می توان اندازه گرفت و به روابطی میان آنها در بازه زمان دست پیدا کرد. همانند آنچه در تحلیل ریتم های مختلف انجام می شود.

مسئله دیگر بررسی ارتباط فرکانسی میان نت های مختلف موسیقی و ارتباطات میان نت های موسیقی و زیبایی شناسی است که اغلب در مباحث مربوط به فیزیک صوت بررسی می گردد. این ارتباط همچنین می تواند به تحلیل ریاضی گونه از انواع سبک های هارمونی و یا انواع روشهای ساخت ملودی از روی موتیف مشخص و ... باشد.

اما آیا ارتباط موسیقی و ریاضیات در همین حد یعنی مدل کردن رفتار موسیقی با کمک روابط ریاضی است؟

نتایج برخی تحقیقات جدید
بدون شک سخن نا آشنایی نخواهد بود اگر بگوییم که تحقیقات دانشمندان (New Scientist شمار 153) نشان داده است، کودکانی که پیانو می نوازند و آموزش موسیقی می بینند معمولا" :

- توانایی بیشتری در درست کردن پازل های پیچیده دارند،
- خیلی بهتر از سایر کودکان شطرنج بازی می کنند،
- و دارای قدرت استنتاج بیشتری هستند.

همچنین در بررسی دیگری (The American Mathematical Monthly شماره 103) مشاهده شده است که بیش از 68 درصد دانشجویان رشته ریاضی از کلاسهای موسیقی بعنوان دروس اختیاری برای فارغ التحصیل شدن اختیار می کنند. نتیحه این بررسی رابطه نا شناخته میان موسیقی و ریاضی را تا حد زیادی آشکار میکند.

در ادامه مطالبی که در اینباره خواهیم نوشت قصد آن داریم تا بطور خلاصه به روابط پنهان میان موسیقی و ریاضیات بپردازیم و دلیلی بر این موضوع بیاوریم که چرا اغلب موسیقیدانان به ریاضیات و کارهای فکری علاقه دارند و یا اینکه چرا تقریبا" تمام ریاضی دانان به موسیقی عشق می ورزند. (ادامه دارد ...)


مطلب مرتبط : موسیقی و ریاضیات - ۲

کاوه رهنما

July 16, 2005

نظرات شما
- دوست عزیز، با تشکر فراوان از لطف و محبت شما، حتما" آقای پورقناد پاسخ شما را خواهند داد، ضمن اینکه شما می توانید نظرات خود را همواره در این قسمت مطرح نمایید و یا در صورت تمایل مقاله ای در پاسخ برای ما ارسال کنید. چهار قطعه موسیقی Angie از رولینگ استونز ، California Dreamin از خوزه فلیسیانو ، Green Green Grass of Home با اجرای تام جونز و To All The Girls I've Loved Before که خیلی ها از جمله خولیو ایگلسیاس آنرا اجرا کردند در قسمت PDF & Music قرار داده شد.
- سلام به دوست همیشگی ام :گفتگوی هارمونیک.مدتهاست بخش پی .دی.اف و موسیقی روزآمد نمی شه. راستش بعضی نوشته های سجاد پور قناد هم آزار دهنده هست. تقریبا یکسالی میشه که هر شب میام اینجا.موفق باشی
امین رضا , July 18, 2005
- سلام به دوست همیشگی ام :گفتگوی هارمونیک.مدتهاست بخش پی .دی.اف و موسیقی شما روزآمد نمی شه. راستش بعضی نوشته های سجاد پور قناد هم آزار دهنده هست. تقریبا یکسالی میشه که هر شب میام اینجا.موفق باشی
امین رضا , July 18, 2005
- بزودی مطلبی در مورد مرحوم فریدون ناصری رادر این سایت قرار خواهد گرفت.
- اگه میشه درباره استاد ناصری هم بنویسید...
saeed1922 , July 17, 2005
- سلام...من از خوانندگان دائمي سايت شما هستم ...ولي كمتر كامنت براتون ميذارم...ولي الان ميخواستم بگم سايت بسيار خوب و آموزنده اي داريد...با همكاران پژوهشگر و علاقه مند...لطفا با همين جديت كارتون رو ادامه بديد...ممنون
كيوان , July 17, 2005
- اگر میشه مطب مرتبط با این را در همین هفته در سایت بگذارید.
سعید , July 17, 2005
- خیلی وقت بود منتظر این مقاله بودم،مرسی
شیدا , July 17, 2005
- دوست عزیز، گفتگوی هارمونیک روزانه تعداد زیادی ایمل دریافت می کند که معمولا" هر روز صبح به ایمل ها پاسخ داده می شود. بجز در حالتی که مشکلات فنی باعث نرسیدن ایمل بدست ما یا دوستان شود، بعید می دانیم که موردی باشد که به نامه دوستان پاسخ نداده باشیم. در هر صورت اگر نامه ای ارسال کردید و به هر دلیل جواب آنرا نگرفته اید، ضمن عذرخواهی از شما می خواهیم که نامه را مجددا" برای ما ارسال کنید.
- ممنون از زحماتي كه مي‌كشيد . اما انگار ايميلها را نميخونيد يا پاسخ نميدين. اگر اينطوره اون گزينه تماس با ما رو بردارين كه كسي سردرگم نشه. باز هم ممنون
هومن , July 16, 2005