HarmonyTalk
home
About HarmonyTalkYour PostsJournal
موسیقی بلوز - قسمت هشتم
Buddy Guy
Buddy Guy
بلوز بعد از جنگ
به دلیل مشکلات اقتصادی و فقر شدیدی که سیاهان با آن دست و پنجه نرم می کردند، رکود اقتصادی دهه 1930 آمریکا و بخصوص سیل خانمان برانداز سال 1927 در ایالت می سی سی پی، بسیاری از سیاهان در جستجوی شغل بهتر و درآمد بیشتر از اواسط دهه 1930 بتدریج به ایالتهای شمالی تر مهاجرت کردند.

نوازندگانی که به شهرهای شمالی مانند شیکاگو و دیترویت نقل مکان کردند مجبور بودند برای گذران زندگی تنها متکی به هنر خود باشند. بسیاری از آنها نوازندگان دوره گردی بودند که در گوشه های خیابان هنرشان را به رهگذران عرضه می کردند تا بتوانند درآمد ناچیزی دشت کنند.

آنهایی که شهرتی دست و پا کرده بودند با کلوبهای رقص و باشگاههای شبانه قراداد می بستند یا در برنامه های تبلیغاتی شرکتهای تجاری حاضر می شدند. درآمد این گروه بیشتر بود. رفته رفته شرکتهای ضبط و پخش صدا هم به سراغ آنها می آمدند تا آثارشان را روی صفحه های 78 ضبط کنند.

دوران بعد از جنگ مصادف شد با تحولی جدید و آن الکتریک شدن موسیقی و استفاده از آمپلیفایرها و بلندگوها برای تقویت صدا بود. نوازندگان بلوز هم برای عقب نماندن از قافله به استفاده از گیتار الکتریک و حتی کاربرد آمپلیفایر همراه با هارمونیکا روی آوردند. از اولین نمونه های بلوز الکتریک (Electric Blues) می توان به آهنگ «Boogie Chillun» اشاره کرد که John Lee Hooker در سال 1948 ضبط کرد.

audio.gif Boogie Chillu

در این آهنـگ که با استقبـال گـرمی هـم مـواجـه شـد همـان شیوه سنتی یـک خواننده و یک گیتـار (One Man –One Guitar) هنوز مشهود است. آواز خواننده را تنها گیتار (که در اینجا به صورت الکتریک و دیستورت شده در آمده) و ضربات کوبنده پایش همراهی می کند.

نوازندگان بلوز توانستند به خوبی موسیقی سنتی خود را با موسیقی الکتریک شهری وفق دهند و این امر در واقع باعث نجات بلوز شد. مثلاً سبک پیدمونت (Piedmont Blues) به دلیل ماهیت متفاوتش نتوانست با الکتریک شدن بلوز کنار بیاید و به تدریج به ورطه فراموشی و اضمحلال سپرده شد ولی سبکهای دلتا بلوز و تگزاس بلوز به حیاتشان ادامه دادند.

در این دوره غیر از الکتریک شدن تغییر دیگری نیز در موسیقی بلوز پدیدار شد و آن روی آوردن به اجراهای گروهی و استفاده بیشتر از بیس (Bass) و درامز (Drums) و پیانو بود. ضمن اینکه گروهی از نوازندگان مانند Buddy Guy و B.B.King از گروههای کوچک سازهای بادی (بخصوص ساکسیفون) در آهنگهایشان سود جستند. این رویکرد شاید حاصل آشنایی بیشتر با موسیقی جز باشد بخصوص در شیکاگوی دهه 1960 که کانون اصلی موسیقی بلوز آن دوران بود.

Albert Collins
Albert Collins , 1932 – 1993
بدین ترتیب ساز شناسی بلوز در این دوره دستخوش تحول اساسی شد و از فرم کلیشه ای گیتار/خواننده خارج شد. به عنوان نمونه به یکی از آهنگهای Muddy Waters به نام "You Shook Me" گوش دهید.

audio.gif You Shook Me

دقت کنید که چگونه نواختن ظریف و زیر پوستی پیانو (توسط Otis Spann) علاوه بر زیباتر کردن فضای آهنگ و هماهنگی ایجاد شده با گیتار توانسته به طرزی استادانه صدای بم مردانه و «سیاه» خواننده را تلطیف نماید. همچنین این آهنگ به خوبی نشان می دهد که بلوز را نباید منحصر به گیتار و هارمونیکا دانست.

از لحاظ ساختاری نیز تغییراتی در بلوز بعد از جنگ ایجاد شد. از جمله این تغییرات می توان به استفاده نوازندگان بلوز از ریف ها (Riff) اشاره کرد. Riff یا در وا ژگان بلوز Hook به جملات ملودیک کوچکی گفته می شود که در طول یک آهنگ تکرار می شود.

موسیقی راک (Rock) آن زمان بسیار تحت تأثیر ریف ها قرار گرفت و این تأثیر پذیری بعدها در شکل گیری موسیقی Hard Rock و Metal نقش اساسی داشت. آهنگ "Little Red Rooster" را که Howlin' Wolf خوانده و Eric Clapton در آن Riff می زند بشنوید:

audio.gif Little Red Rooster

برخی نوازندگان بلوز مانند T-Bone Walker و B.B.King تحت تأثیر موسیقی جز ریتمهای جدیدی مانندSextet (نواختن شش نت در یک ضرب) و تأکید بیشتر بر اصول Phrasing و Articulation را در نواختن ملودی وارد موسیقی بلوز کردند و موجب غنی تر شدن بیش از پیش آن شدند.

audio.gif How Long Blues

با اینحال بلوز همواره به ساختار ساده 12 تایی خود وفادار باقی ماند و در عوض به پیچیده تر کردن ساختار ملودیک و سولوهای خود پرداخت تا جایی که برخی نوازندگان مطرح مانند Albert Collins و Freddie King آثاری بدون کلام (instrumental) ارائه کردند و توانستند بلوز را از یک فرم هنری صرفاً آوازی خارج کنند.

این رویه بخصوص در ملودی نوازهای بداهه پرداز سبک راک مانندEric Clapton تأثیر شگرفی داشته است. به یک ترانه بلوز ـ راک بی کلام از Roy Buchanan گوش کنید.

audio.gif Wayfaring Pilgrim

مطالب مرتبط :
- موسیقی بلوز - قسمت هفتم
- موسیقی بلوز - قسمت ششم
- موسیقی بلوز - قسمت پنجم
- موسیقی بلوز - قسمت چهارم
- موسیقی بلوز - قسمت سوم
- موسیقی بلوز - قسمت دوم
- موسیقی بلوز - قسمت اول

گردآوری مطالب : Delta Freak

December 28, 2005

نظرات شما
- very nice
naghmeh , January 22, 2006
- mikhastam bishtar dar morede ryhthmaye estefade shode dar blues sohbat konin mamoolan ya shuffle ya sixtole ya triole hastan mikhastam dar morede baghiye modelaye rhythem sohbat konid
amir hossein , January 20, 2006
- مرسی که به موسیقی تا این حد پایه ای نگاه می کنید لطفا از نفوذ سبک بلوز در کارهای نوازنده های ایرانی هم بنویسید هر چند شاید زیاد این موضوع به چشم نخورد ولی می توان علل آن را بررسی کرد
hadi rafiei , January 16, 2006
- مرسي؛ بلوز بخصوص هنگامي که مثل اين قطعه آخر بصورت اسلوراک شش هشتم اجرا ميشه معمولآ با پس زمينه ارگ همراه ميشه که فضاي بسيار زيبا و جذابي به اون ميده. اين قانون حتي براي بسياري از کارهاي راک هم صادقه. آيا استفاده از ارگ در بلوز خيلي متداول نيست؟ که شما زياد به اون نپرداختيد؟
سامان , December 28, 2005
- yani shoma migid ke ghabl az jange jahani navazandeha az riff to moosighi khodeshun estefade nemikardan? man ke baeed midonam intori bashe!
amir , December 28, 2005