نکاتی که سازندگان تار و سه تار باید بدانند

شیارهای خرک را تا حد امکان زیاد کنید، شش شیار کافی نیست
شیارهای خرک را تا حد امکان زیاد کنید، شش شیار کافی نیست
از چسب به جای سریشوم استفاده نکنید
معمولا” آلات موسیقی ای که شامل سیم و دسته هستند، پس از مدت زمانی باید رگلاژ دسته شوند چراکه مقداری جاخوردگی در دسته ساز بوجود می آید. در سالهای اخیر که چسب چوب و دیگر انواع چسبهای صنعتی به بازار آمده، عده ای مبادرت به استفاده از این نوع چسبها می کنند که متاسفانه ساز تولید شده آنان جنبه یکبار مصرف پیدا می کند چون در آینده دور (مثلا ۷۰ یا ۸۰ سال دیگر) پس از هرگونه جاخوردگی، پیچ خوردگی، شکستگی بر اثر حوادث و ضربه، دیگر ساز را نمی توان ترمیم اصولی کرد، چون اصولا” این چسبها باز نمی شوند.

در صورتیکه سازگران قدیم که از چسب گرم سریشم استفاده میکردند به ساز اجازه میدادند تا بتواند قابل تعمیر باشد… امروز هم اگر کمی بوی بد سریشم را تحمل کنیم و قدری حوصله و صرف وقت را چاشنی این فن والا و ذیقیمت کنیم، محصولی بهتر و اصولی تر بدست میاید که رضایت نسلهای بعد را نیز به همراه خواهد داشت.

پیش از جاگذاری میخ های بیخ دسته، محل را سوراخ کنید
بر اثر کوبیدن میخ های بیخ دسته تار، پس از گذشت زمان ترکهایی (آن هم در محل خطرناکی مثل بیخ دسته!) ظاهر میشود که برای اجتناب از این خسارت میتوان قبل از کوبیدن هر میخ، با مته هم شماره میخ، سوراخی ایجاد کرد و پس از آن میخ را در سوراخ ایجاد شده با فشاری بسیار کمتر فقط “جا زد” نه آنکه با چکش کوبید.

مشکلات نوازندگان چپ دست
همیشه نوازندگان و هنرآموزان چپ دست تار و سه تار با مشکلاتی روبرو هستند؛ یا ساز را همچون دیگران بدست میگیرند که در این صورت نمیتوانند همچون یک راست دست ساز بزنند و پیشرفت کنند و یا ساز را چپ دست می کنند که در این صورت به چند مشکل دیگر بر می خورند:
اول اینکه همیشه باید ساز خود را به کلاس بیاورند و ببرند. دوم اینکه، اگر جایی سازی ببینند نمی توانند آنرا بیازمایند، دیگران هم در مورد ساز ایشان همین مشکل را دارند. سوم اینکه، ساز انتخابی و خریداری شده آنان ممکن است پس از چپ دست کردن افت شدیدی کند، چراکه سیمهای بالا و پائین جابجا شده است که متاسفانه در این سه مورد تقریبا” چاره ای جز تحمل نیست! ولی در مورد چهارم، هنگامیکه بخواهیم سازی را اصطلاحا” چپ دست کنیم، ناچار باید یک ناو در جهت معکوس با ناو موجود روی دسته ایجاد کنیم.

این عمل که قدری کارگاهی است و نیز موجب مراجعات بعدی میشود و ضمنا پس از نتیجه کار شکل و ظاهری یکسان و قرینه با ناو قبلی حاصل نمیشود، مشکل ایجاد میکند. پیشنهاد اینکه به سادگی کلیه سازها را از ابتدا با دو ناو بسازیم، یعنی هرکدام در یک طرف دسته تار یا سه تار وسپس ساز را به اصطلاح رنگ و لاک کنیم.

شیارهای خرک را تا حد امکان زیاد کنید
بر روی خرک بعضی سازهای جدید فقط به تعداد سیم های آن ساز شیار وجود دارد که پیشنهاد می شود بر روی تاج خرک تا جایی که میسر است شیار بیندازیم، چراکه بعضی کوکهای قدیمی را باید با تغییر محل سیم همراه کنیم؛ ضمن آنکه بدین ترتیب هر نوازنده میتواند به سلیقه خود جای سیمها را تغییر دهد.

25 دیدگاه

  • ارسال شده در بهمن ۲۳, ۱۳۸۵ در ۱:۳۳ ب.ظ

    مطالب شما بسیار خوب و اموزنده است.اکر امکان دارد در زمینه نت خوانى،جکونکى کوک تار با نت و جکونه بدانیم باید جه کوکى باشد مطالبى اماده کنید.جونکه بسیارى از هنر جویان در این زمینه سوالاتىدارند.موفق باشید

  • ابوالفضل
    ارسال شده در فروردین ۸, ۱۳۸۶ در ۶:۳۵ ب.ظ

    سلام

    اگه امکانش هست درمورد چگونگی تمرین کردن خصوصا ساز سه تار بیشتر و کاملتر توضیح بدین موفق باشین

  • soheil
    ارسال شده در فروردین ۱۳, ۱۳۸۶ در ۱۱:۵۹ ب.ظ

    site shoma kheyli alie . besyaar mamnoonam . movafagh bashid

  • وحيد
    ارسال شده در خرداد ۱۰, ۱۳۸۶ در ۵:۵۱ ب.ظ

    اگرممکن است در مورد ساخت تار توضیحات بیشتری را ارائه کنید و ابعاد واندازه های قسمتهای مختلف تار را بنویسید متشکرم.

  • اردشیری ایلخچی
    ارسال شده در آبان ۲۶, ۱۳۸۶ در ۶:۲۵ ب.ظ

    من می خواهم به شخصیتی اشاره نمایم که در کمال گمنامی در ترکیه فوت کردند. بله فرزاد علیی از اولین و بهترین سازندگان تار ایرانی که همه بویژه استاد قنبری سازنده ویولون ایشان را بهتر می شناسند. بهترین تارهای ایرانی در زمان حال ایشان می ساختند که به دلیل عزلت گوشه نشینی و زندگی در یک روستای دور افتاده از تهران به نام ایلخچی از بخشهای تبریز بسیار گمنام فوت کردند. که استادان بسیاری چون داریوش ×یرنیاکان و استاد قنبری و جلیل شهناز و… ایشان را می شناسند. بهتر است درباره ایشان و هنرشان در سایت های هنر و موسیقی جایی اختصاص داده و درباره ایشان مطالبی بنویسید و نام ایشان را ببرید.

  • moein
    ارسال شده در بهمن ۲۰, ۱۳۸۶ در ۱۰:۰۳ ب.ظ

    ضمن تشکر
    در رابطه با ساخت تار مطالب حرفه ای تری بیان کنید یا ارسال نمایید

  • حامد دهقانی
    ارسال شده در شهریور ۱۳, ۱۳۸۷ در ۱۰:۴۷ ب.ظ

    لطفادرباره ضخامت سیمهای تاربنویسید

  • آرتا
    ارسال شده در آبان ۲۲, ۱۳۸۷ در ۹:۳۴ ق.ظ

    قابل توجه سه تار نوازها:
    سلام به همگی من خودم ۱۰ سالیه که سه‌تار میزنم.کتاب مفید پنجه‌ی سه تار نوشته استاد سعید محمدی که از شاگردان برجسته استاد علیزاده هستن برای اونهایی که میخوان سه تار رو شروع کنند فوق‌العاده است.البته ایشون e-mailخودشون رو در مقدمه کتاب آوردن و با سعه صدرهم به سوالات پاسخ میدن(البته به سوالات من حداقل..).اینو هم بگم که کتابشون توسط انتشارات چنگ سال۸۶ منتشر شده وکتاب پنجه‌ی تارشون هم دردست انتشاره

  • مهرنوش
    ارسال شده در تیر ۱۳, ۱۳۸۸ در ۹:۵۷ ق.ظ

    ممنونم آرتا جان…

  • مژگان
    ارسال شده در مهر ۲, ۱۳۸۸ در ۱:۳۴ ق.ظ

    سلام
    ببخشید یه سوال داشتم،با رتبه چند کنکور هنر می شه موسیقی شیراز قبول شد؟؟؟؟؟؟
    خیلی خیلی ممنون از جوابتون….

  • ناشناس
    ارسال شده در آذر ۱۷, ۱۳۸۸ در ۶:۴۶ ب.ظ

    لطف میکنید من را یرای خرید سه تار راهنمایی کنید

  • مهدي حبيبي فر
    ارسال شده در آذر ۱۹, ۱۳۸۸ در ۱۰:۰۱ ق.ظ

    ضمن تشکر صمیمانه از راهنماییهای بی دریغ شما ، در مورد شیوه اصولی کوک سه تار و انواع کوکهای سه تار مرا راهنمایی بفرمایید . پیشاپیش از بذل عنایتی که می فرمایید سپاسگزارم

  • حسین
    ارسال شده در دی ۲, ۱۳۸۸ در ۱۱:۱۴ ب.ظ

    با عرض سلام وخسته نباشید
    در مورد استفاده از سریشم به جای چسبهایی که برای چوب ،امروزه استفاده می شود، به نطر من استفاده از چسبهای جدید کمک بسزایی در ماندگاری ساز و جلوگیری از باز شدن ترکهای سه تار و اتصال پشت کاسه تار میکند و در مورد تعمیر آن معتقدم که اگرمرمت گر ساز مهارت لازم را در این زمینه داشته باشد ،می تواند به آسانی کار مرمت را انجام دهد.

  • محی الدین
    ارسال شده در مرداد ۲۵, ۱۳۸۹ در ۱۲:۲۰ ب.ظ

    دست شما درد نکند مطالب بسیار آموزنده ای را درج فرموده اید . موفق باشید

  • مریم
    ارسال شده در مهر ۲۲, ۱۳۸۹ در ۴:۴۳ ق.ظ

    میخواستم بدونم اگر به کاسه سه تار ضربه وارد شود ایا صدای سه تار خراب می شود؟
    من میخواهم سه تار یاد بگیرم ایا بهتر است به کلاس بروم یا با سی دی وکتاب هم می توان یاد گرفت؟

  • محسن سومایی
    ارسال شده در شهریور ۲۱, ۱۳۹۰ در ۱۱:۵۶ ب.ظ

    با عرض سلام و خسته نباشید خدمت دوستان
    من تقریبا ۱۲سال هست که ساز سنتی میسازم و از شاگردان استاد ژاله هستم.چسب سریشم خیلی خوب هست برای ساز اما نه در همه نوع شرایط مثلا در هوای مرطوب این چسب خاصیت خودش را از دست میده و معتقد هستم چسب نجاری یا دوقلو به مراتب از سریشم بهتر هست.
    نوازندگانی هم که چپ دست هستند بهترین کار این هستش که ساز خود را به صورت سفارشی تهیه کنند تا مجبور نشوند صنعت ساز دیگری را به هم بزنند.
    ۰۹۳۵۵۱۶۲۷۳۴ محسن سومایی سازنده سا زهای سنتی

  • غلامرضا
    ارسال شده در دی ۷, ۱۳۹۰ در ۹:۰۶ ب.ظ

    با سلام و خسته نباشید و تشکر از سایت خوبتان من در اصفهان زندگی می کنم لطفا از سازندگان نامی اصفهان در زمینه ساخت تار چند استاد را نام ببرید ونیز لطف کرده اگر نحوه بستن پردهای مختلف تار را به صورت عکس به ایمیل من ارسال کنید از شما ممنون خواهم شد

    با تشکر

  • محمد
    ارسال شده در بهمن ۲۶, ۱۳۹۰ در ۵:۰۶ ب.ظ

    با سلام و خسته نباشید اگر ممکن است بفرمایید چگونه میتوان خرکی به پوست تار چسبده را از پوست جداکردبدون آنکه پوست پاره شود.با تشکر

  • مرجان فرحناکی
    ارسال شده در فروردین ۲۱, ۱۳۹۱ در ۷:۵۰ ب.ظ

    باسلام.
    اگر مقدور است درمورد اجرای درس ۱۲۳ از کتاب دستور سه تار دوره ی ابتدایی(حسین علیزاده)(تکنیک کنده کاری)توضیح بفرمایید.
    با سپاس.

  • مهدی
    ارسال شده در فروردین ۲۴, ۱۳۹۱ در ۶:۴۵ ب.ظ

    سلام.برای جدا کردن خرک که به پوست چسبیده میتوانید با مقداری پنبه و یا گوش پاک کن مقداری آب به زیر خرک بچکانید تا پس از چند دقیقه براحتی خرک جدا شود.

  • علیرضا
    ارسال شده در تیر ۱۴, ۱۳۹۱ در ۲:۳۱ ب.ظ

    لطفا طرز بستن پرده تار در قسمت پایین دسته روش گره زدن دور میخ های پایین چگونه است؟

  • خسرو توحیدی
    ارسال شده در اردیبهشت ۲۲, ۱۳۹۲ در ۱۲:۴۲ ق.ظ

    برای ساختن آلات موسیقی چوب باید طوری بریده شود که تیغه ی اره عمود بر خط رگه ی چوب باشد برای تار هم باید کنده چوب را پس از بریدن برگردانیم به نحوی که قوس کاسه صوتی عمود برقوس دوایر چوب باشدبه عبارت دیگر آبراه وسط دایره کنده به

    قسمت بیرونی تار منتقل می شود وقسمت بیرونی کنده چوب به داخل باشدرعایت این نکته بی نهایت مهم است

  • ناشناس
    ارسال شده در مهر ۱۰, ۱۳۹۳ در ۱۲:۱۴ ق.ظ

    مگر اساتید قدیمی برای مناطق مرطوب و گرم و خشک سازی با چسب دیگر میساختند.این داستان در این چند سال اخیر توسط بعضی از آقایان مطرح شده و استفاده از چسب دوقلو کاریست فوق العاده بی ریشه و بیخود.بهترین چسب همان سریشم است البته به شرط عمل آوری درست.

  • کریم
    ارسال شده در تیر ۵, ۱۳۹۷ در ۴:۲۰ ب.ظ

    سلام تشکر از همه دوستان من یک سوال در مورد ضخامت کاسه دوتار یاسه تار دارم ضخامت کاسه چند میلی متر باشد بهتر است برای صدا.

  • علی
    ارسال شده در آبان ۴, ۱۳۹۷ در ۱:۴۵ ق.ظ

    من از خیلی از استادان تار نواز شنیده ام که شیار هایی که توسط مقار درون کاسه ساز وجود دارد در صدادهی ساز تار خیلی مهم است.مثلا یکی از موارد شیار ها باید قرینه یکدیگر باشند باگودی یکسان

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

بیانیه هیات داوران هفتمین جشنواره نوشتارها و وب‌سایت‌ها موسیقی

شکی نیست سلیقه عمومی و شناخت صحیح نسبت به موسیقی در جامعه نیازمند راهبری و هدایت فکری است و این مهم در سایه نگارش و انتشار مقالات، نقدها، یادداشت و گزارش‌های پر مغز در رسانه‌ها تقویت می‌شود. و همین اهمیت بوده است که هر گاه سخن جدی گفتن از موسیقی در رسانه‌ها جدی گرفته شد سطح سلیقه عمومی و دانش شنیداری جامعه نسبت به آنچه به نام موسیقی تولید می‌شود بالاتر رفت و امروز که جدیت این مهم رنگ‌باخته شاهد زوال سلیقه موسیقایی در جامعه هستیم.

بیانیه دبیر هفتمین دوره جشنواره نوشتار ها و وبسایت های موسیقی

هفتمین جشنواره‌ی رقابتیِ سایت‌ها و نوشتارهای موسیقی با تأخیری یک‌ساله، و با تجدیدِ نظر در ساختار و اساسِ جشنواره، سرانجام، جمعه ۲۴ اسفندماه ۱۳۹۷ اختتامیه‌ی خود را پشتِ‌سر گذراند. ازاین‌دوره برمبنای اساس‌نامه‌ی نو-دیوانِ جشنواره هیأتِ محترم اُمنا، به‌نمایندگیِ پژوهش‌گرِ ارجمند، آروین صداقت‌کیش مستقیماً هیأتِ داوران و دبیر هر دوره را انتخاب می‌کنند. امید است برمبنای این اساس‌نامه، جشنواره شاکله‌ی مشخص‌تر و منسجم‌تری به‌خود بگیرد.

از روزهای گذشته…

بتهوون و Missa Solemnis- قسمت سوم

بتهوون و Missa Solemnis- قسمت سوم

میسا سولمنیس، سازهای متعدد و ترکیب آوایی بسیار مفصلی دارد. این تنظیم با شکوه و پر عظمت بتهوون، به گروه نوازندگان و خوانندگان بسیار بزرگی نیاز داشت که همین امر موجب بروز مشکلی دیگر برای اجرای این قطعه در کلیسا فراهم میکرد. این قطعه خود به پنج قسمت کایری Kyrie (مناجات)، گلوریا Gloria (تسبیح)، کردو Credo (ایمان)، سنکتوس Sanctus (تقدس) و اگنوس دی Agnus Dei (بره خداوند) تقسیم شده است.
نگاهی به موسیقی در سال ۱۳۹۴ (III)

نگاهی به موسیقی در سال ۱۳۹۴ (III)

کنسرتهای امسال هنرمندان نیز مانند آلبومهای تولید شده چنگی به دل نمیزد. هرچند هواداران هنرمندان را راضی به خانه های خود فرستاد که البته نشان از «تعصّب» بی اندازه طرفداران به هنرمندان داشته (که متاسفانه باعث می شد تا هنرمند نیز با خیالی آسوده از فروش بسیار بالای کنسرتهای خود به فکر بهبود کیفیت کنسرتها و حتی آلبومهای خود نباشد) اما بسیاری دیگر نیز که اهمیت هنر را بیش از هنرمند می دانند بر این نکته واقفند که اکثر کنسرتهای برگزار شده در سال ۹۴ جنبه سود آوری مالی برای هنرمند داشته و اتفاق چندانی را در عرصه هنر رقم نزد.
جعفر صالحی: در ده ساعت میشود نت نویسی را آموخت

جعفر صالحی: در ده ساعت میشود نت نویسی را آموخت

همانطور که شما هم می‌دانید، مدت زمان آموزش بیشتر از این‌که وابسته به مطلب آموزشی باشد، به درک و علاقه هنرجو وابسته است و البته نگاه من در تولید این اثر آموزشی، آموزش به یک کاربر آماتور بوده است.
جاوید افسری راد به عنوان آهنگساز سال نروژ برگزیده شد

جاوید افسری راد به عنوان آهنگساز سال نروژ برگزیده شد

رادیوو تلویزیون نروژ ، جاوید افسری راد هنرمند ایرانی را به عنوان آهنگساز سال ۲۰۰۷ در این کشور اروپای شمالی برگزید و در مراسمی به عنوان خلاق ترین هنرمند سال از وی تجلیل کرد. این عنوان به خاطر آهنگهایی که افسری راد برای ارکستر سمفونیک نروژ ساخته و به اجرا درآمده به وی داده شده است.
صدایی که فرهنگ جمعی ماست (I)

صدایی که فرهنگ جمعی ماست (I)

در هر قلمرو انسانی برای ایجاد تحول سه میدان وجود دارد: فرد، سازمان و جامعه. سازمان نقش کاتالیست را دارد، یعنی می تواند آنچه را که فرد خلق می کند و باعث زایش اش می شود را صورت بندی کرده و به آن مدلِ اجتماعی بدهد؛ که مهم ترین آنها سازمان های کار اند. هر سازمان و تشکلی یک دستگاه مبدل و انتقال دهنده برای زایش فردی به حوزه اجتماعی به حساب می آید. چرا که به تنهایی قادر به انجام اش نخواهد بود.
مقدمه ای بر گام پنتاتونیک

مقدمه ای بر گام پنتاتونیک

گام پنتاتونیک از جمله گامهایی است که در موسیقی Jazz کاربرد دارد، یکی از متداول ترین آنها گامهایی است که بر اساس یک گام ماژور ساخته می شود. گامی است متشکل از ۵ نت که از فاصله های دوم بزرگ و سوم کوچک تشکیل شده است.
نه زن، نه گریه

نه زن، نه گریه

بدون شک یکی از موفق ترین کارهای باب مارلی در طول زندگی هنری اش، ترانه No Woman No Cry است که یاد آور خاطرات باب در زمانی است که در “Trench Town” در همسایگی “Kisgston” پایتخت جامائیکا زندگی می کرده است.
چه مقدار تمرین، چه مقدار پیشرفت (IX)

چه مقدار تمرین، چه مقدار پیشرفت (IX)

در اولین پنج دقیقه اى که فرصت دارید، مى توانید تمرین را شروع کنید. در هر بار تمرین، بنا به میزانِ حوصله و خستگى، یک یا دو میزان یا حتا یک خط از درسِ مورد نظر را انتخاب و تمرین کنید. شما باید از آن پنج دقیقه اى که براى تمرین در دسترس دارید نهایت استفاده را ببرید؛ بدین گونه که از آن پنج دقیقه تنها و فقط یک یا دو دقیقه فرصت دارید که به نت ها نگاه کنید (پس مقدارى را انتخاب کنید که بتوانید در یکى دو دقیقه آن قسمت را بنوازید) در دو سه دقیقه ى باقیمانده، همان مقدارى که از روى نت نگاه کردید را از حفظ تکرار کنید تا خوب به آن تکه از قطعه مسلط شوید.
بررسی اجمالی آثار شادروان <br>روح الله خالقی (قسمت بیست و هشتم)

بررسی اجمالی آثار شادروان
روح الله خالقی (قسمت بیست و هشتم)

خالقی طالبِ فکری بکر و نو بود که زنجیرهای عادت را بگسلد و موسیقی ایران را از انقیاد در حصار یکنواخت ردیف برهاند و این دقیقاً آن چیزی بود که وزیری و تنها وزیری توانسته بود ارائه دهد، بطوری که لطمه ای به موسیقی ملی وارد نشود. به عبارتی دیگر آنچه که خالقی ۱۷ سالله تشنهِ آن بود در آثار وزیری عرضه می شد.
تکنیک های هارمونی در موسیقی های امپرسیونیسم و رومانتیسم (IV)

تکنیک های هارمونی در موسیقی های امپرسیونیسم و رومانتیسم (IV)

آکورد های مرکب حاصل ترکیب دو آکورد متفاوت هستند و می توان شماره هر کدام از آکورد های ترکیب شده را بر روی آکورد مرکب نوشت. مانند ترکیب آکورد I و VI (میزان اول). یک مورد ویژه از این نوع ترکیب را می توان از ترکیب دو آکورد پایه گی بدست آورد به طوری که یکی از آنها در گام ماژور و دیگری در گام مینور باشد. در این نوع از ترکیب که فواصل سوم بزرگ و کوچک همزمان شنیده می شوند معمولا یک فاصله اکتاو دو آکورد را از هم مجزا میکند (میزان دوم و سوم).