گفتگوی هارمونیک | Harmony Talk

«بیگ بند» – ارکستر و سازها

با وجود اینکه آهنگسازان و تنظیم کنندگان بیگ بند از ترکیبات متنوع سازی استفاده میکردند اما از دهه ۳۰ نوعی سازبندی قراردادی به وجود آمد که شامل بخش ریتم شامل درامز، بیس، پیانو و گاهی گیتار و بخش سازهای بادی – ترومپت، ساکسوفون و ترومبون – بود.

با وجود اینکه آهنگسازان و تنظیم کنندگان بیگ بند از ترکیبات متنوع سازی استفاده می کردند اما از دهه ۳۰ نوعی سازبندی قراردادی به وجود آمد که شامل بخش ریتم شامل درامز، بیس، پیانو و گاهی گیتار و بخش سازهای بادی – ترومپت، ساکسوفون و ترومبون – بود.

بخش ساکسوفون
بخش ساکسوفون، معمولا شامل ۵ نوازنده است: ۲ آلتو، ۲ تنور و یک باریتون. نوازنده ساکسوفون آلتو اول، معمولا رهبر این بخش است. در صورت لزوم، این نوازندگان به نواختن سازهای بادی دیگری چون فلوت، کلارینت و ساکسوفون سوپرانو نیز می پردازند.

بخش ساکسوفون یا ساکس (Sax) ستون اصلی سازهای بادی به شمار میرود زیرا معمولا نغمه اصلی موسیقی را نواخته یا به عنوان زیرسازی یک تک نوازی یا تک خوانی یا تک نوازی یک بخش سازی به کار می رود و تاثیرات متفاوتی ایجاد می کند.

audio fileCharlie Barnet – Cherokee

بخش سازهای برنجی
منظور از سازهای برنجی، ترومبون و ترومپت است که در اکثر اوقات برای ایجاد نوایی قدرتمند به هم نوازی با بخش ریتم میپردازد. این سازها با بکارگیری ابزارهای «خفه کننده» صدا، قابلیت تغییر کیفیت داشته و از این خاصیت آنها در موسیقی جز بسیار استفاده می شود.

ترومپت
چهار و گاهی پنج نوازنده ترومپت در بیگ بند حضور دارند که هر یک قسمت مجزایی را اجرا میکنند. سرگروه این بخش نوازنده ترومپت اول است که معمولا مشکل ترین و پرحرارت ترین بخش را مینوازد. هنگامی که تمام گروه به همنوازی میپردازند، ترومپت اول همچنان ساز رهبر گروه به شمار میرود و توسط گروه تعقیب می شود. ترومپت دوم معمولا به عنوان تک نواز جز گروه به شمار میرود.

ترومبون
این بخش مشابه بخش ترومپت است با این تفاوت که در اینجا سه ترومبون تنور و یک ترومبون باس وجود دارد. این بخش به ایجاد آوایی بمتر از ترومبون میپردازد. گاهی یک فرنچ هورن جایگزین یکی از ترومبون ها می شود.

بخش ریتم
این بخش شامل درامز، گیتار بیس یا دبل بیس (سازی از خانواده ویولون، با صدایی یک اکتاو پایینتر از ویولون سل)، پیانو، گیتار و گاهی یک پرکاشن اضافه است.

هرچند که صدای بخش ریتم نباید بالاتر از سازهای بادی شنیده شود، اما این بخش از قسمتهای حیاتی و اصلی گروه است که وظیفه ایجاد ضرباهنگ اصلی موسیقی را بر عهده دارد. این بخش، گاهی موتورخانه یا نیروی محرکه گروه نامیده می شود و یکی از وظایف آن جلو بردن گروه با سرعتی مشخص و منظم است.

پیانو/کی بورد
نقش نوازنده پیانو در گروه به سبک او و نیازهای گروه بستگی دارد. پیانیست میتواند در تاکیدها و آکسنت قطعه موثر بوده، در سوال و جوابهای سازی شرکت کند، فضاهایی را پر کرده یا کنترملودی (Counter-melody قطعه ملودیکی که همراه با ملودی اصلی نواخته میشود) بنوازد. با توجه به تاریخ بیگ بند معمولا هر نوازنده پیانو و سرگروه یک سبک و روش اجرای اختصاصی داشته است.

گاهی پیانو نقشی کوچک اما پر اهمیت داشته و گاهی به اجرای بخشهای مفصلی از ملودی اصلی اختصاص میافته است. امروزه نوازندگان پیانو در زمان لازم و جایی که به صدای الکترونیک نیاز باشد، به نواختن کی بورد نیز می پردازد.

audio fileRuss Morgan – Does Your Heart Beat For Me

گیتار
گیتار در بیگ بند معمولا به عنوان یک ساز ریتم مورد استفاده قرار میگیرد. به این معنا که در آهنگهای سوئینگ، نوازنده گیتار چهار ضرب از هر بار را مینوازد.گاهی گیتاریست به تک نوازی میپردازد.

بیس
نوازنده بیس، که دبل بیس یا گیتار بیس مینوازد، یکی از مهمترین اعضای بخش ریتم به شمار میروند زیرا این سازها نه تنها ضرباهنگ ایجاد میکنند، بلکه تنها با فراهم نمودن ضرباهنگ، زمینه هارمونی را قدرتمند میکنند. بیس تقریبا همیشه به صورت پیتزیکاتو pizzicato- با انگشتان- نواخته میشود و گاهی در سراسر یک قطعه به زیر سازی میپردازد و به شکل زیبایی تمام نتها را به یکدیگر متصل میکند.

درامز
نوازنده درامز نیز یکی از اعضای مهم بخش ریتم است که همراه با پیانو، بیس و گیتار، مرکز اصلی زمان بندی و تنظیم آن را تشکیل میدهند. درامر معمولا بر نتهای نواخته شده توسط سازهای بادی تاکید میکند. مجموعه درامز معمولا شامل درام بیس، تام تام (طبل سرخپوستی)، درام جانبی، سنج پایه دار تکی و سنج دوتایی است.

آیدین صمیمی

دیدگاه ها ۲

بیشتر بحث شده است