مقایسه‌ی روش‌های آموزش ساز عود در موسیقی ترکی (II)

چکیده
مقایسه‌ی روش‌های آموزش ساز عود در موسیقی ترکی، هم مبنای آوازی دارد و هم مبنای سازی. اما ویژگی‌های مبنای سازی دارای معانی متفاوتی ا‌ست. در این خصوص، عود که از سازهای موسیقی سنتی ترکیه است، نقش مهمی در اجرای موسیقی دارد. تأثیر متقابلی که نوازندگی ساز عود در موسیقی ترکیه و انواع دیگر موسیقی‌ها در طی قرن‌ها بر یکدیگر نهاده‌اند، اهمیت بسیاری دارد.

افرادی که تمایل داشته‌اند ساز عود را با دخالت دادن مؤلفه‌های فرهنگی و جغرافیایی گوناگون بنوازند، روش‌شناسی‌های جدیدی را پدید آورده‌اند. قابلیت‌های موسیقایی از جمله پرورش حس شنوایی و فنون انگشت‌گذاری، نقش اصلی را در اجرای این ساز ایفا می‌کنند. به علاوه، معلم موسیقی با روش‌های آموزشی‌ای که به کار می‌گیرد، تأثیر بسیاری بر یادگیری ساز عود دارد.

امروزه، شیوه‌‌های عودنوازی در مؤسساتی همچون کنسرواتوارها و آموزشگاه‌های موسیقی آموزش داده می‌شود.

خواجه علی صلاحی بیگ عودنواز،‌ نخستین متد آموزشی ساز عود را در سال ۱۹۱۰ همزمان با پایان دوره‌ی امپراتوری عثمانی تألیف کرد. پس از آن، سنت متدنویسی گسترش یافت و این سنت را افرادی مانند شریف محی‌الدین تارگان، قدری شنچالار، جینوچِن تانریکرور، موتلو تورون، اونور آکدوغو و گلچین یحیی کاچار حفظ کردند. در تمامی این متد‌ها، ترجیحات نویسنده، قابلیت‌های موسیقایی، دانش و ویژگی‌ها/ انتخاب‌های اجرایی را مشاهده می‌توان کرد. در این مقاله، میزان سودمندی روش‌های آموزشی فعلی و اینکه روش‌های اشاره شده چگونه می‌توانند توانایی‌های اجرایی هنرجویان را ارتقا دهند، بررسی تطبیقی خواهد شد.

واژه‌های کلیدی: عود، آموزش عود، متد عود، موسیقی ترکی، آموزش ساز
۱٫ مقدمه
هنر موسیقی همواره در کانون حیات فکری و دیگر ابعاد این جهانیِ زندگی بشر حضور داشته‌است. این هنر در جهان اسلام ‌نقش مهمی دارد؛ از اذانِ بدو تولد گرفته تا اذانی که هنگام مرگ مسلمانان خوانده می‌شود. در ابتدا آدمی از صدای خود برای اجرای موسیقی استفاده کرد. موسیقی‌شناسان صدای انسان را همچون کامل‌ترین ساز موسیقی پذیرفته‌اند. بعدها بشر سازهای موسیقی را ابداع کرد.

در این میان موسیقی ترکی در مقایسه با انواع دیگر موسیقی در دنیا، به سبب تأثیرات ناشی از فواصل صوتی آن و همچنین سنن و جغرافیایی که در آن پدیدار شده‌است، جایگاه متمایزی دارد.

موسیقی ترکی به سبب ریتم و سازهای آن در میان موسیقی‌ ملل مشرق زمین، بیشترین میزان توجه را به خود جلب کرده‌است. بنابراین، اهمیت اجرای ساز و آواز در موسیقی ترکی انکارناپذیر است. این موضوع اهمیت آموزش در موسیقی ترکی را نیز نشان می‌دهد.

از آغاز تاریخ ترکیه‌ی امروزی، در موسیقی ترکی از روش‌های آموزشی جدید به همراه آموزش سنتی موسیقی ترکی (مشق کردن) استفاده شده‌است. روش سنتی در آموزش ساز و آواز، فقط شامل گوش دادن و تکرار کردن است، درحالی‌که روش‌های جدید شامل گوش‌دادن، تکرار، مقایسه، تجزیه و تحلیل و موارد دیگری ا‌ست. در بخش‌های دیگر این نوشته، روش‌های آموزش ساز عود بررسی و مقایسه خواهد شد.

یک دیدگاه

  • ابوالفضل
    ارسال شده در آذر ۲۰, ۱۳۹۳ در ۱۰:۱۰ ق.ظ

    باسلام خدمت مدیر محترم سایت وتشکربخاطر مطالب زیباوعلمی سایت چندی پیش مقالات زیبایی ارایه کردید باعنوان خواننده سالاری در موسیقی ما
    اما سالارعقیلی در گفتگو باسایت موسیقی ما گفته است من محقق نیستم من فقط مجریم مثل مجری تلویزیون !!این درک خواننده امروزمابعداز بنان وتاج است پیشنهادمیکنم این گفتگورا درنقدوبررسی مطرح کنید.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

تکنیک های هارمونی در موسیقی های امپرسیونیسم و رومانتیسم (II)

من این نوع دیدگاه گسترش هارمونی را در هفت متد اصلی دسته بندی و خلاصه می کنم که در جای خود در باره ی هر کدام صحبت می کنم. این متد ها عبارتند از:

اولین دکتر موسیقی (I)

حســین ناصحی در سال ۱۳۰۴ در خانواده ای هنردوست به دنیا آمد. مادرش از شاگردان استاد درویش خان بود و تار می نواخت. به همین جهت ذوق موسیقی او از اوان کودکی پرورش یافت. وی از ســن ۱۴ سالگی با ورود به هنرستان عالی موسیقی و انتخاب ساز ترومبون زیر نظر اســتاد چک «ژوزف اسالدک» مشغول تحصیل گردیــد و پس از مــدت کوتاهی به همکاری با ارکســتر رادیو به سرپرستی پرویز محمود پرداخت. او جزو شاگردان ممتازی بود که به دعوت دولت ترکیه و با بورســیه هنرستان برای ادامه تحصیل روانــه آنکارا گردید و در آنجا زیر نظر اســتاد «کاظم آکســس» از شاگردان برجســته «بلا بارتوک» آهنگساز شهیر مجارستان به همراه دوست دیرینه اش ثمین باغچه بان به فراگیری آهنگسازی پرداخــت.

از روزهای گذشته…

موسیقی کانتری، پنهان کننده نبوغ سیاهان

موسیقی کانتری، پنهان کننده نبوغ سیاهان

موفقیت چارلی پراید به عنوان یک خواننده سیاهپوست موسیقی کانتری، خیلی عجیب به نظر می رسد، زیرا به طور سنتی این نوع موسیقی تنها به سفیدپوستان اختصاص دارد. هنوز هم بسیاری از خواننده های آفریقایی -آمریکایی موسیقی کانتری در فروش آثارشان مشکلات زیادی دارند. شرکت های ضبط موسیقی به خاطر ترس از شکست اقتصادی عکس آنها را روی جلد آثار نمی زنند.
مقدمه ای بر مدولاسیون

مقدمه ای بر مدولاسیون

مدولاسیون به معنای تغییر تونالیته می باشد و بیشتر برای جلوگیری از یکنواختی و ایجاد کنتراست در موسیقی بکار برده می شود. هرچند هرگز نمی توان برای هنر چهارچوب تهیه کرد اما روشهای مختلفی برای انجام مدولاسیون در موسیقی وجود دارد که اغلب آنها ابتدا سعی در سست کردن پایه های تنالیته مبدا و در عین حال تقویت پایه های تنالیته مقصد را دارند.
درباره “پرنده های شهر من” (I)

درباره “پرنده های شهر من” (I)

حمیدرضا* ١٢ سال داشت که به کلاس تئوری من آمد. پسری کم حرف و خجالتی ولی با شوری درونی که هرگاه زبان می گشاد، این شوریدگی بر ملا می شد. در گیر و دار ورود به هنرستان موسیقی بود و ساز ویلن کلاسیک می زد. با ورود به هنرستان موسیقی سوره، کمانچه را انتخاب کرد و گرایشات موسیقی اش به موسیقی ایرانی بیشتر و بیشتر شد.
درباره‌ی نقد نماهنگ (VIII)

درباره‌ی نقد نماهنگ (VIII)

در رویکرد نخست جهان تصویر برآمده از جهان متن است و در رویکرد دوم با آن که نقطه‌ی آغاز ایده‌ی تصویر همچنان متن باقی می‌ماند (متن اغلب تقدم وجودی دارد) اما سلسله‌ی تصویرها برافزوده‌ی جهان متن و موسیقی می‌شوند. پیداست که در عمل اجبارهای معنایی-ساختاری متن پرداختن به یکی از دو رویکرد را محدود خواهد کرد. برای نمونه ترانه‌ای با ساختار روایی خطی به سادگی تن به اولی می‌دهد در حالی که یک ترانه بدون روایت مشخص و فقط درباره‌ی مفهوم تنهایی به راحتی این طور نیست (۱۴).
شناخت کالبد گوشه‌ها (IX)

شناخت کالبد گوشه‌ها (IX)

حقیقت یافتن یکی از دو سوی این متناقض‌نما دیگر بستگی به مولف و کارش ندارد بلکه بیشتر مربوط به واکنش جامعه‌ی موسیقی است و آن کسانی که کتاب را می‌خوانند و به کار می‌بندند. احتمالا آگاه بودن بر این نکته که تحلیل ردیف به عنوان نوعی دستور زبان چه کاستی‌هایی دارد یا می‌تواند به بار آورد، همان کاستی‌ها را به نقطه‌ی قوتی در دگرگونی تلقی ما از دامنه‌ی خلاقیت در موسیقی دستگاهی تبدیل خواهد کرد، حتا اگر شده با مطرح کردن پرسش‌هایی درباره‌ی حدود تفسیر و … به بیان دیگر اگر دستاوردهای تحلیلی کتاب به عنوان یک حقیقت مسلم یا یک و تنها یک تفسیر قطعی درک شوند سوی اول روی می‌دهد و اگر به عنوان یک تفسیر خاص اما معتبر از میان بسیار تفسیرها، سوی دوم.
بتهوون و Missa Solemnis- قسمت اول

بتهوون و Missa Solemnis- قسمت اول

لودویگ وان بتهوون به سال ۱۷۷۰، درشهر بن Bonn آلمان و در میان خانواده ای موسیقیدان متولد شد.پدرش موسیقیدان دربار بود و استعداد فراوان او در نواختن پیانو را از سنین بسیار پایین کشف کرد. لودویگ کوچک اولین کنسرت عمومی خود را در سن ۸ سالگی اجرا کرد. پدر وی نیز، مانند لئوپولد پدر موتزارت، درصدد بهره برداری از این استعداد فراوان بود.
تعزیه خوانی (II)

تعزیه خوانی (II)

از ابتدای شکل گیری هنر تعزیه در قالب نمایش موزیکال، چارچوب اصلی موسیقی آن متکی به اصلی ترین الحان شناخته شده موسیقی ردیفی ایران یا موسیقی به اصطلاح دستگاهی بوده است. گردهمآیی شاخص ترین هنرمندان و خوانندگان در پایتخت به منظور سامان بخشی و کلاسه نمودن موسیقی ایران و هم زمانی این مهم با رشد، تکامل و عمومیت تعزیه، دلیل موجهی در سود جستن هنرمندان تعزیه از این نوع موسیقی است.
روش سوزوکی (قسمت هشتم)

روش سوزوکی (قسمت هشتم)

هر کمبودی که در پیرامون زندگی وجود دارد، جلوی رشد را میگیرد. ما وسیله ای در اختیار نداریم که پی به ویژگی ها، خصوصیت و صفات یک نوزاد ببریم. شایستگی و توانایی و وسیله ای که مورد اعتماد و اطمینان من است موسیقی است، به این دلیل میل دارم که با استفاده از آن در این مورد صحبت کنم. آیا استعداد، صفت و خصوصیت موروثی وجود دارد یا نه؟
گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (II)

گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (II)

من اغلب با گرفتن پرینتهایی از کتاب “روشهایی برای ویلنسلیت های جوان” (Pathways for Young Cellists) از اُلگا استائورت (Olga Stuart) با هنرجویان شروع می کنم. این کتاب شبیه کتاب اول پیانو است، در هر صفحه اطلاعات اندکی آمده و به هنرجویان حسی از یادگیری سریع را منتقل می کند. پس از آن با چندین کتاب روشها و تمرینها ادامه می دهم: روشهای فیلارد برای ویلنسلیست های جوان (Feuillard Method)، تمرینهای آرشه زدن سوچیک اپوس ۳ (Sevcik Opus 3)، کتاب دبیرستان ویلنسل نوازی پوپر (Popper High School of Cello Playing) و پیاتی کاپریسز (Piatti Caprices).
کورت مازور، رهبری بشر دوست (I)

کورت مازور، رهبری بشر دوست (I)

کورت مازور رهبر آلمانی، یکی از تحسین برانگیزترین موسیقیدانان نسل خویش که نه تنها به عنوان یک رهبر پر شور بلکه به عنوان یک بشر دوست سرآمد عموم و موسیقیدانان است، در جهان هنر شناخته میشود. او متولد ۱۹۲۷ سال است. رابطه نزدیک وی با ارکستر فیلارمونیک نیویورک باعث شد که در سال ۱۹۹۱ به رهبری آنجا درآید که آن دوره ای با کیفیت نوازندگی بالا و هنری غنی برای فیلارمونیک بود. کورت مازور در کالج موسیقی لپزیگ، به تحصیل پیانو، آهنگسازی و رهبری پرداخته است. در سال ۱۹۴۸ به رهبری ارکستر تئاتر شهر برگزیده شده و کمی بعد رهبر ارکستر تئاتر اپرای لپزیگ و ارفورت شده است.