نگاهی به «اینک از امید» (I)

مقدمه
سال گذشته آلبوم «اینک از امید» به آهنگسازی شاهین شهبازی و آواز صادق شیخ زاده با یک تیتر مهم روی خروجی خبرگزاری های داخلی قرار گرفت؛ «اینک از امید، رتبه دوم فستیوال icm اتریش را به خود اختصاص داد».


بیشتر از یک دهه است که پای هنرمندان موسیقی کلاسیک ایرانی به جشنواره های جهانی باز شده است و گاه اخباری مبنی بر موفقیت های آنها را می شنویم. با کمی تحقیق و توجه به آثاری که در این سالها برنده جوایز جهانی شده اند به این نکته پی می بریم که موفقیت این آثار کمتر به دلیل توانایی های فنی اثر بوده است و بیشتر عواملی مانند روابط سیاسی، روابط مالی و گاه زیرکی های صاحب اثر در «پرزنت کردن» اثرش در موفقیت ظاهری آن نقش داشته است. اکثرا جشنواره ها و یا کمپانی هایی که به تولید و عرضه این آثار می پردازند، حداقل در زمینه موسیقی کلاسیک ایرانی، کمترین شناخت را دارند و از یک هیات کارشناسی فنی متخصص در زمینه موسیقی های ممالک غیر غربی، بی بهره هستند.

اما «اینک از امید» در این میان، اثری بود که نمی توانست به خاطر روابط مالی یا سیاسی به کسب موفقیت رسیده باشد. هم آهنگساز و هم خواننده این اثر به حدی نام آشنا نبودند که یک جشنواره یا کمپانی بخواهد روی نام آنها سرمایه گذاری کند. در نتیجه تنها یک شائبه می ماند: آیا داوران این اثر توانایی و شناخت لازم را در زمینه موسیقی ایرانی داشته اند؟

امروز به بررسی نقاط قوت و ضعف این اثر می پردازیم و از این راه، کیفیت داوری این آلبوم را محک می زنیم. (۱)

مشخصات کلی اثر:
ارکستر:

ارکستر سازهای ایرانی شامل سازهای تار، سه تار، نی، کمانچه، سنتور، تنبک، دف، دایره و کوزه

قطعات:
«مقدمه»، «تصنیف مجلس انس»، «تصنیف شور اشتیاق»، «تصنیف آغازی دیگر»

ساز و آواز:
دو اثر ساز و آواز

نوازندگان:
شاهین شهبازی (تار و سه تار)، مرتضی صنایعی (نی)، علی درویش نوری (عود)، فرشاد صارمی (کمانچه)، کوروش بزرگ پور (تمبک)، محسن پوربخت (سنتور) و مهدی نقشینه پور (دف، دایره و کوزه)

مایگی:
دستگاه ماهور و آواز اصفهان

نقد اثر:
«مقدمه»:
خصوصیات ملودیک:

این بخش شامل یک پیش درآمد ماهور می شود که با متر چهار چهارم آغاز شده و در اواسط قطعه به متر دو چهارم تبدیل می شود. این مقدمه تا بخشی که وارد دو چهارم می شود، بسیار کلیشه ای و کسالت بار است؛ دلیل این خصوصیت هم استفاده گسترده از سیکوئنس های مداوم است. تقریبا تمام تم ها همانطور که آغاز شده اند با گذشتن چند سیکوئنس، به پایان می رسند و قابل پیشبینی بودن آنها، موجب دلزدگی شنونده می شود. در بخش دوم که به متر دو چهارم می رسیم ولی تم ها جدیدتر و جذاب تر هستند.

خصوصیات چند صدایی:
در بخش اول این قطعه (متر چهار چهارم) به جز یک همراهی با فاصله سوم (که نی این بخش را اجرا می کند) هیچ ترفند هارمونیک یا کنترپوانتیکی به کار نرفته است. در بخش دوم (متر دو چهارم) ولی گاه کنترپوان های بسیار ساده دوبخشی شنیده می شود.

پی نوشت
۱- به دلیل سفر آهنگساز اثر برای مدتی طولانی به خارج از کشور، امکان دریافت نت اثر بوجود نیامد و نگارنده تنها از طریق گوش سپردن به اثر، سعی در کشف خصوصیات موسیقایی آن داشته است.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

ریتم و ترادیسی (IX)

با این حال، حتی مفیدتر از فهرست های رویدادها، تجسم داده های MIDI به صورت پیانو-رُل مطابق شکل ۱۲ است. در این نوع ارائه، محور عمودی نشان گر شماره های نت MIDI است (مانند F2=53) و نت های متناظرِ شستی های پیانو به صورت گرافیکی بر هر دو طرف شکل نشان داده شده اند. زمان در طول محور افقی حرکت می کند، و با ضرب ها و میزان ها مشخص شده است. هنگام نمایش سازهای کوبه ای، هر سطرْ متناظر با یک ساز متفاوت (به جای یک نت متفاوت) است. برای مثال، در مشخصات کلی MIDI برای طبل، سطر متناظر با C1 طبل بزرگ با شماره ی نت MIDI برابر ۳۶ است، D1=38 طبل کوچک است و ۴۲=۱♯F و ۴۴=۱♯G و ۴۶=۱♯A انواع مختلف سِنج پایی هستند. این موارد در شکل همراه با شماره ی نت MIDI متناظرْ برچسب گذاری شده اند.

همه حق اظهارنظر دارند

با این جمله لابد بارها برخورد کرده‌ایم. وقتی از آن استفاده می‌کنیم که کسی به نظر کس دیگری اعتراض کرده باشد. مثلاً وقتی‌که کسی بگوید «این چه مطلب بیراهی است که فلانی نوشته». جمله‌ی لیبرال‌منشانه‌ای است که این روزها طرفدارهایش از گذشته هم خیلی خیلی بیشتر شده و به‌سختی ممکن است بتوانیم با آن مخالفت کنیم.

از روزهای گذشته…

ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (XXI)

ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (XXI)

برای ارضای حس ادبی خویش (البته که او نویسنده ای دارای چند کتاب چاپی بود) و همچنین برای تامین سوخت برای آتش موسیقی های الگار، آلیس در بسیاری از قطعات نقش ترانه سرا را ایفا کرده است:
سلطانی: مینی مالیسم کورتاژ را می توان مینی مالیسم جسورانه نامید

سلطانی: مینی مالیسم کورتاژ را می توان مینی مالیسم جسورانه نامید

مراحل اولیه ی مینی مالیسم همراه بود با روح مکاشفه و کشف مدل هایی از موسیقی خارجِ اروپا. هم زمان با یانگ که مشغول آموختن دروس هنری بود، ریچ طبالی غرب آفریقا را مطالعه کرده و در پی آن بود که بداند ساختارهای موسیقی ایجاد شده از ایده های پایه تا چه حد می توانند بسیط و گسترده شوند.
فرهنگ اسلامی و پیدایش موسیقی چند صدائی در اروپا (VI)

فرهنگ اسلامی و پیدایش موسیقی چند صدائی در اروپا (VI)

در حقیقت دوران کوتاه موجودیت اورگانوم ملیسماتیک نشان از خاستگاه و طبیعت غیر اروپایی آن دارد چرا که موج علاقمندی فرهیختگان غرب به دنیا و فرهنگ ناشناخته ای که توسط جنگنده های صلیبی به ارمغان آورده شده بود، توجه بهترین موسیقی سازان آن زمان را جلب نمود و در عین حال باعث شد که یک عکس العمل غیرقابل اجتناب در جهت نفی ساختاری اورگانوم ملیسماتیک به کار افتد تا به جای آن فرم های دیگری عرضه شوند. این فرم ها هرچند در وهله اول ساده و ابتدائی بودند اما جهت گیری به سمتی بود که در قرون آینده به عنوان کاارئی خاص اروپا شناخته شد.
تأملی در آرای موسیقی خیام (IV)

تأملی در آرای موسیقی خیام (IV)

در بین سایر فواصل ذو الاربع‏های بیست و یک گانه‏ خیام، علاوه بر فاصله‏ دوم بزرگ که در قدیم آن را «طنینی» می‏نامیدند (۲۰۴ سنت) و فاصله نیم پرده (دوم کوچک) که در گذشته «بقیه» نامیده می‏شد (و حدود ۹۰ سنت بود) فواصل دیگری مانند یک پرده گام طبیعی (زارلن:۱۸۲ سنت) نیز در سومین، پنجمین، ششمین، هفتمین و گونه هفتم از سومین نوع ملون خیام آمده و فاصله‏ نت‏های کرن‏ (d-e) در سومین ذو الاربع وی به کار رفته است. با اینکه خیام می‏نویسد، فارابی کاربرد دو پرده از گام طبیعی و فاصله‏ اخیر را بیان داشته است، مع الوصف آن را مطبوع نمی‏شمارد و طبیعی است که امروز نیز این ذو الاربع به گوش خوش‏آهنگ نباشد.
صهبایی: باید به مردم کار باکیفیت ارائه کرد

صهبایی: باید به مردم کار باکیفیت ارائه کرد

بدنبال تهیه مطالب آخرین پرچمدار اینک در این مطلب قسمت سوم مصاحبه با منوچهر صهبایی موسیقیدان معاصر را میخوانید. در ضمن به اطلاع می رساند که سایت شخصی این هنرمند در دست راه اندازی می باشد که بزودی پس از افتتاح، آدرس آن به اطلاع شما خواهد رسید.
ادیت در ویولن (I)

ادیت در ویولن (I)

ادیت در ویولن، مهمترین و پیچیده ترین شاخه از دانش های هنر نوازندگی این ساز است که هنرمندان درسطوح مختلف نوازندگی این ساز بطور مستقیم با آن سر و کار دارند. اهمیت این دانش از آنجاست که برای نواختن هر اثر تصنیف شده برای این ساز، نیازمند استفاده ازآن هستیم.
هارمونی یکی از کارهای التون جان

هارمونی یکی از کارهای التون جان

با وجود سادگی ظاهری و زیبایی مردم پسند کارهای التون جان، هارمونی موسیقی او اغلب خیلی هم ساده و پیش پا افتاده نیست. یکی از این ترانه ها Your Song است که می خواهیم راجع به آن صحبت کنیم.
همه چیز به جز فلسفه و موسیقی! (X)

همه چیز به جز فلسفه و موسیقی! (X)

مقایسه‌ی کوتاهی با شرح وی بر موثر؛ «[…] چیزی است که در خمیره و سرشت انسان نفوذ کند و در آن نشانی از خود باقی بگذارد» (ص ۸۲) این سوال را به ذهن می‌آورد که تفاوت موثر و مطبوع چیست. چون گویا در هر دو مورد اثر گذاشتن وجود دارد. شاید تنها تفاوت «نفوذ کردن باشد» که دقیقاً معلوم نیست به چه معنی به کار رفته.
گوستاو مالر (III)

گوستاو مالر (III)

همسر مالر، آلما از او نقل کرده که گفته است: “من سه بار بی خانمان شدم، به عنوان بوهمیای اصیل در اتریش، به عنوان اتریشی در میان آلمانها و به عنوان یک یهود در دنیا؛ در هیچ کجا به من خوش آمد گفته نشد!” از مالر به عنوان آخرین آهنگساز سمفونیک آلمان یاد می شود. او سمفونی را ارتقای فراوان بخشید که شامل زیباییشناسی و تاثیری بیانگر بود و عقیده داشت: “سمفونی باید به همه دنیا برده شود.”
تکنیکهای گیتار (I)

تکنیکهای گیتار (I)

در طی چند مطلب به بررسی برخی از مهمترین تکنیکهای گیتار در سبکهای مختلف خواهیم پرداخت؛ مسلما در ابتدا بایستی توضیح داده شود، تکنیک مورد نظر در این مقاله تکنیک فیزیکال یعنی توانایی های دست چپ و راست در نوازندگی گیتار میباشد.