رونمایی از آلبوم «ماندالای درون» (III)

هومان اسعدی
هومان اسعدی
قطعه ی سوم که پانورامای نهفت است، برگرفته از یکی از گوشه های مهم دستگاه نواست که دارای فواصل خاص و گردش نغمات خاص است که در یک سلول ۴ نتی (دو، ر، سی بمل و فا) اساسا بیشتر حرکت می کند؛ تمرکز آن روی درجه ی دوم (ر) است که این هم یک موتیف بنیادین است که در طول قطعه این موتیف بنیادین، توسط هارمونی های مختلف، گسترش ها و آگیومنت ها و رنگ آمیزی ها، دست مایه پردازش های مختلف قرار گرفته است اما به دلیل حفظ چهار چوب اینتروالها، کاملا ملودی اصلی نهفت شنیده می شود.

قطعه ی چهارم که پانورامای ماهور است اساسا بر مبنای اصلی درآمد ماهور بنا شده است که ساختار موتیف کوبنده ریتمیک را داراست؛ یک نت کوتاه و یک نت بلند که ریز شنیده می شوند و در سلول های خاصی حرکات ملودیک انجام می شود که این سلول ها و تریل ها تداعی خوبی برای گردش کوبنده ی دستگاه ماهور هستند.

اگر به طور کلی بخواهیم بخش پانوراما ها را جمع بندی کنیم، متوجه می شویم بافت کلی اثر هموفونیک است، در قطعات مختلف نوع برخورد با بافت ریتمیک متفاوت است؛ برای مثال در قطعه “دزمنه” ساختار ایزومتریک دارد و بخشها الگوی کلی ریتمیک واحدی را پیش می برند. ولی در قطعه ی “نهفت” برخورد دیگری با بافت ریتمیک شده است و از تکنیک “ریتم های متقاطع” استفاده شده است که لحظاتی تقابل ریتمیک بین دو دست یا دو بخش را به طور همزمان می شنوید. در قطعه ی ماهور نیز رویکرد و تکنیک استفاده از “ریتم های توضیع شونده” به چشم می آید که ریتم بین بخش های مختلف پراکنده می شود.

در آخر مجددا تبریک میگویم به دوست عزیزم آقای سام اصفهانی و امیدوارم که شاهد آثاری اینجنین زیبا، دلنشین و موفق با چنین نگرش آهنگسازی، یعنی بهره مندی از رپرتوار موسیقی ایرانی با ایدیوم موسیقی غربی باشیم و به این ترتیب بتوان به رپرتوآر ساز پیانوی کلاسیک اضافه شود.

پس از هومان اسعدی، مانی جعفر زاده پشت تریبون قرار گرفت، او گفت:
صحبتهای خود را با مقدمه ای آغاز می کنم که به نظرم به آلبوم «ماندالای درون» مربوط است و نقطه ی قوت این آلبوم را مشخص و معرفی می کند؛ در اواخر دهه ی ۶۰ در سینمای ایران اتفاق ترسناکی افتاد که فیلم هایی تولید می شد که این فیلم ها اساسا برای جشنواره ها ساخته می شدند یعنی فیلم هایی بودند که ایده شان بر اساس ارتباط گرفتن با مخاطب ایرانی و کارکردن در فرهنگ ایرانی نبود و اساسا اثر هنری طوری تولید نشده بود که در فرهنگ خودش معنا شود، این اتفاق طبیعی ترین نتیجه ای که داشت این بود که دارای یک سری فیلم فستیوالی روشن فکری بودیم که معمولا مخاطب ایرانی آنها را تماشا نمی کرد و در سوی دیگر دارای یک سری از فیلم ها با درجه ی کیفی پایین بودیم که فقط مخاطب ایرانی می توانست ببیند و استاندارد جهانی نداشتند. این اتفاق تقریبا در اواخر دهه ی ۸۰ در موسیقی ایران هم اتفاق افتاد یعنی یک بخش موسیقی آکادمیک به وجود آوردیم که عامه ی مردم مخاطبش نبود و یک موسیقی پاپ داشتیم که شنونده ی نخبه اعم از موسیقی دان و غیر موسیقی دان آنها را گوش نمی کرد. به نظر می آید که آلبوم ماندالای درون و آلبوم های از این دست که در حال منتشر شدن می باشند این خلاء را پر می کنند.

به بیانی دیگر نسل جدیدی از موسیقیدانان به وجود آمده که متوجه این خلاء شدند و دریافتند که ناگزیر هستند آثاری تولید کنند که در عین دارا بودن پایه ی علمی، فکر و دانش هنری، مخاطبی دارند که در ایران و فرهنگ ایرانی زندگی می کند. به نظرم از این نظر، آلبوم ماندالای درون، آلبومی مهم و در خور اعتنایی است.

تقریبا تمام این ۳۶ دقیقه، ۳۶ دقیقه ای شنیدنی و دلنشینی است، چه برای کسی که موسیقیدان باشد چه برای کسی که موسیقیدان نباشد. در عین حال اگر که موسیقیدان باشید متوجه نکات عمیق و شعورمند موسیقیایی هم در اثر می شوید و در می ابید با آهنگسازی روبه رو هستید که موسیقی ملی کشورش را می شناسد، دغدغه ی فرهنگی دارد، آشنا به رپرتوار موسیقی غربی به معنای موسیقی جهانی است و از تمام اینها یک ترکیب شخصی درخور احترام به وجود آورده است.

3 دیدگاه

  • ابوالفضل
    ارسال شده در بهمن ۱۰, ۱۳۹۴ در ۴:۱۱ ب.ظ

    باعرض سلام و ادب خدمت مدیر سایت وزین گفتگوی هارمونیک من سالها ست خواننده مطالب پر با ،علمی ومنتقدانه این سایت هستم متاسفانه مدتی است مطالب این سایت چندان به روز نیست برای نمونه به البوم چه اتشهای قمصری که این روزها بحث های فراوانی برانگیخته است پرداخته نشده و یا ماجرای سالار عقیلی هرچه باشد مطالبی که دراین سایت مطرح می شود با توجه به جایگاه علمی وبلند این سایت برای بسیاری سند است وبسیاری از هنردوستان برای پیگیری وخواندن نقد های علمی به این سایت مراجعه می کنند

  • ارسال شده در بهمن ۱۲, ۱۳۹۴ در ۱۲:۰۳ ق.ظ

    دوست گرامی آقای ابوالفضل؛ در طول فعالیت سایت به جز موارد نادری، از طرف سردبیر سایت، هیچ پیشنهادی برای نوشتن مقالات و نقد سفارشی یک اثر به نویسندگان سایت داده نشده است. مطالبی که روی سایت قرار می گیرد، شامل گزارش ها و مقالاتی است که خبرنگاران یا نویسندگان سایت برای ما ارسال می کنند.

  • ابوالفضل
    ارسال شده در بهمن ۱۳, ۱۳۹۴ در ۳:۱۶ ب.ظ

    به هر حال جای اخبار موسیقی وتحلیل ان دراین سایت خالی است،این را از یک کاربر باسابقه این سایت بپذیرید

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

آیین رونمایی و کنسرت آلبوم آوای ایران

آیین رونمایی آلبوم آوای ایران (محلی‌ها)، به آهنگسازی «شریف لطفی» در روز جمعه، ۶ اردیبهشت‌ماه ۱۳۹۸، ساعت ۱۶ الی ۱۸، در فرهنگسرای ارسباران برگزار خواهد شد. اثر حاضر به همراه پارتیتورِ قطعات ضبط شده، به همّت «انجمن فیلارمونیک ایران» طبع شده‌است.

مروری بر آلبوم «ایران زمین»

سوال این است که آیا می‌توان خلاقیت را آموزش داد؟ و جواب این که حتا اگر هم نتوان، حداقل می‌شود با برانگیختن و آزاد گذاشتن، آدم‌های صاحب خلاقیت را تشویق به استفاده از آن کرد و پروراند. آنچه هشت آهنگساز نوجوان آلبوم ایران‌زمین و مدیر هوشیار «پروژه‌ی آهنگسازان جوان»، امیرمهیار تفرشی پور، به اعتبار موسیقی‌شان به صحنه‌ی امروزین موسیقی ما می‌آورند دقیقا پاسخی است که دیدیم.

از روزهای گذشته…

بچه‌ها بیایید به موسیقی فکر کنیم… (I)

بچه‌ها بیایید به موسیقی فکر کنیم… (I)

«موسیقی ما؛ موسیقی دستگاهی ایران برای کودکان» نام یکی از سی‌دی‌های جدیدی است که حوزه‌ی هنری در این دوره‌ی فعالیت اخیر منتشر کرده است. گردآوری این محصول را «ایمان وزیری» انجام داده. موسیقی‌دانی که با این اثر نشان داده گویا می‌خواهد در دیگر گونه‌های موسیقی و رشته‌های هنری هم دستی داشته باشد.
نوازنده و تمرین (VIII)

نوازنده و تمرین (VIII)

روش تمرین و استراحت که پیشتر در مقاله نوازنده و تمرین شماره یک، مورد بررسی قرار گرفت مبتنی بر بهره گیری از کوچکترین فرصت های روزانه برای تمرین نمودن و تقسیم کردن تمرین روزانه به بخش های مختلف و مجزا است.
نگاهی به اندیشه‌های محمدرضا لطفی، از خلال نوشته‌هایش (II)

نگاهی به اندیشه‌های محمدرضا لطفی، از خلال نوشته‌هایش (II)

اشاره‌ به «موسیقی رسمی» و سعی در تبیین آن از ویژگی‌های اندیشه‌ی لطفی در باره‌ی موسیقی ایران به حساب می‌آید. این بخشی از معادل‌هایی است که او به جای واژه‌های مرسوم که آن‌ها را نادرست می‌داند، می‌نشاند. او صفت «سنتی» را برای توصیف موسیقی دستگاهی ایران درست نمی‌داند و معتقد است، “آن‌چه در شدن مدام است” نمی‌تواند سنت باشد.
برای علیرضا خورشید فر، هنرمندی که سایه ای بلند داشت

برای علیرضا خورشید فر، هنرمندی که سایه ای بلند داشت

از هنگامیکه موسیقی ما در این شش دهه اخیر، بیشتر به جانب موسیقی ارکسترال و چند صدایی (پلی فونیک) تمایل یافت و سعی داشت تا لایه ها و مفاهیم تازه ای را در موسیقی به ذهن و ضمیر مخاطب تشنه ادراکی عمیق تر از هنر بود، منعکس نما ید، هنرمندانی با دانش و توان لازم با این راه گام نهادند و با خلاقیت هایی هنر موسیقی ماندگاری بخشیدند.
فراخوان یازدهمین دوره مسابقه گیتار کلاسیک تهران (مگتان ۱۰)

فراخوان یازدهمین دوره مسابقه گیتار کلاسیک تهران (مگتان ۱۰)

دهمین دوره این مسابقات به صورت غیر رقابتی در اواسط تابستان ۹۶ برگزارخواهد شد. محل و تعداد روزهای برگزاری متعاقبا اعلام خواهد شد.
نمودی از جهان متن اثر (VI)

نمودی از جهان متن اثر (VI)

اگر به مثال‌ها و روندی که طی شد، نگاهی دوباره بیندازیم متوجه می‌شویم که علت در خود تجزیه نهفته است؛ از میان ویژگی‌های متعدد قطعه کدام‌یک را برای کار انتخاب کنیم؟ قطعه را چگونه بر اساس این ویژگی‌ها تحلیل کنیم؟ اینها دو پرسشی است که وضعیت تحلیل‌گران را به هنگام برخورد با یک قطعه‌ی موسیقی به‌خوبی توصیف می‌کند. اگر به ایده‌ی توجه بی‌طرفانه‌ی لرد شافتسبری برگردیم و به یاد آوریم که در این ایده قرار بود داوری و گرایش حضور نداشته باشد، وضعیت متناقض حادث شده، بهتر پیش رو قرار می‌گیرد؛ پاسخ دادن به هر دو پرسش بالا نیازمند داوری است.
موسیقی کانتری، پنهان کننده نبوغ سیاهان

موسیقی کانتری، پنهان کننده نبوغ سیاهان

موفقیت چارلی پراید به عنوان یک خواننده سیاهپوست موسیقی کانتری، خیلی عجیب به نظر می رسد، زیرا به طور سنتی این نوع موسیقی تنها به سفیدپوستان اختصاص دارد. هنوز هم بسیاری از خواننده های آفریقایی -آمریکایی موسیقی کانتری در فروش آثارشان مشکلات زیادی دارند. شرکت های ضبط موسیقی به خاطر ترس از شکست اقتصادی عکس آنها را روی جلد آثار نمی زنند.
اینک، شناخت دستگاه‌ها (I)

اینک، شناخت دستگاه‌ها (I)

پیش‌ترها، زمانی که خیلی دور نیست و بسیاری از ماها هنوز به یادش داریم، پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌هایی بودند (نمی‌دانیم اندک یا پرشمار، اما بودند) که وقتی موسیقی ایرانی می‌شنیدند به آسانی تشخیص می‌دادند که در کدام دستگاه است، «ننه جون، نگاه کن قمره، دشتی می‌خونه». اکثرشان حتا سواد خواندن و نوشتن هم نداشتند چه رسد به انتظار آموختگی علمی و عملی در ساز و آواز. با این ترتیب چگونه می‌توانستند تشخیص دهند؟ جواب در رابطه‌های اندام‌وار اجزای یک فرهنگ است. اگر دقت بیشتری می‌کردی آنها شعر زیبا هم از بر داشتند یا زیبایی شعر پرمغز را اگر از پیش نشنیده بودند به محض شنیدن تشخیص می‌دادند، خط زیبا و تذهیب پرفن و نامه‌ی روان و معماری خانه‌ی زیبا و… را نیز همین‌طور، و در یک کلام مردم اهل دلی محسوب می‌شدند.
زنان و فضای موسیقی در ایران (I)

زنان و فضای موسیقی در ایران (I)

خانه، کار، فراغت و معبر چهار رکن زیست انسانی اند.خانه قلمروی عاطفی و وابستگی آفرین دارد ضمن آن که می تواند تحت تاثیر کار تبدیل به میدانی برای فراغت و زایش شود. کار قلمرو استقلال در مبارزه با ضرورت های اجتماعی را می آفریند. فراغت که خود حاصل مازاد ارزش تولیدی کار است، می تواند در میدانی میان بازآفرینی نیروی کار تا زایش هنر فعال شود و سرانجام معبر قلمرو تجلی و ارتباط حوزه های سه گانه است.
نوازندگان تنبک دراواخر عصر قاجار (III)

نوازندگان تنبک دراواخر عصر قاجار (III)

اکبرخان از نوازندگانی بود که بیشتر با نعمت اله خان اتابکی همکاری می کرد و با تار او می نواخت و درخواندن آواز و تصنیف مهارت داشت.