کوک و کاربرد آن در سنتور لاکوک (II)

سوال متداولى که همیشه از طرف هنرجویان مطرح است این است که آیا اختلاف یک پرده در کوک ساز براى هماهنگى با خواننده اینقدر حائز اهمیت است که نوازنده مجبور به استفاده از مثلاً سنتور لا کوک بشود؟ در جواب این سوال شما باید اطلاعاتى راجع به خوانندگى و صدا سازى داشته باشید تا موضوع کاملاً برایتان روشن شود؛ اما اجالتاً اگر بخوایم به صورت مختصر توضیح دهیم اینگونه می توان موضوع را تشریح کرده که:
هر شخص (خواننده) اصطلاحاً یک محدوده صدایى دارد، بدین معنى که توانایى خواننده نسبت به تولید صداهاى بم و زیر محدود است و هیچ دو خواننده اى دقیقاً یک محدوده صدایى کاملاً یکسانى ندارند.

محدوده صدایى برخى خوانندگان بیشتر بم است (صداى اکثر مردان) و محدوده صدایى برخى خوانندگان دیگر زیر است (صداى اغلب خانم ها)

اما این محدوده صدایى مى تواند بیشتر از این هم تنوع داشته باشد به عنوان مثال یک خواننده صداى آن خیلى بم و بم است، یک خواننده صداى آن بم و متوسط است، یک خواننده صداى آن متوسط و زیر است، یک خواننده صداى آن زیر و خیلى زیر است. البته این یک شرح ساده براى روشن شدن مطلب بود و گرنه محدوده هاى صوتى و تعریف شده در موسیقى دقیق تر و بیشتر مى باشند.

بنابر توضیحات بالا هر خواننده اى با توجه به توانایى خواندن، راحت تر است که در محدوده صداى خود بخواند که گاهى خواندن یک نت بالاتر یا پایین تر علاوه بر سختى اجرا، خواننده نمى تواند از بهترین محدوده صدادهىِ حنجره خود استفاده کند که در مجموع قابلیت کامل صداى خواننده عرضه نخواهد شد.

در نتیجه وجود سنتور لا کوک و انتخاب آن توسط نوازنده براى همراهى و هماهنگى کامل با خواننده چشمگیر خواهد بود و انتخاب نادرست ساز از طرف نوازنده همیشه مشکلاتى را براى خواننده به همراه خواهد داشت.

کوک سنتور لا کوک (نُه خرک)
دستگاه شور ( ابوعطا، ترک، افشارى، دشتى، بیات کرد، نوا)
سیمهاى زرد خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا، سى کرن، دو، رِ، مى کرن، فا، سل

سیمهاى سفید خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا،سى کرن، دو، رِ، مى، فا، سل

سیمهای پشت خرک، خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا،سى بمل، دو، رِ، مى، فا، سل

دستگاه سه گاه
سیمهاى زرد خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا، سى کرن، دو، رِ، مى کرن، فا، سل

سیمهاى سفید خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا،سى کرن، دو، رِ، مى کرن، فا، سل

سیمهای پشت خرک، خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا،سى بمل، دو، رِ، مى کرن، فا، سل

دستگاه همایون و آواز اصفهان
سیمهاى زرد خرک اول تا نهم؛
فا دیِز، سل، لا، سى کرن، دو دیز، رِ، مى، فا، سل

سیمهاى سفید خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا،سى کرن، دو دیز، رِ، مى، فا، سل

سیمهای پشت خرک، خرک اول تا نهم؛
فا سُرى، سل، لا،سى بمل، دو دیز، رِ، مى، فا، سل

دستگاه ماهور
سیمهاى زرد خرک اول تا نهم؛
فا دیز، سل، لا، سى کرن، دو، رِ، مى، فا، سل

سیمهاى سفید خرک اول تا نهم؛
فا دیز، سل، لا،سى، دو، رِ، مى کرن، فا، سل

سیمهای پشت خرک، خرک اول تا نهم؛
فا دیز، سل، لا،سى بمل، دو، رِ، مى کرن، فا، سل

دستگاه چهارگاه
سیمهاى زرد خرک اول تا نهم؛
فا دیز، سل، لا، سى کرن، دو دیز، رِ، مى کرن، فا سُرى، سل دیز

سیمهاى سفید خرک اول تا نهم؛
فا دیز، سل، لا،سى کرن، دو دیز، رِ، مى کرن، فا دیز، سل

سیمهاى پشت خرک، خرک اول تا نهم؛
فا دیز، سل، لا،سى بمل، دو دیز، رِ، مى کرن، فا دیز، سل.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر آلبوم «موسیقی نو در ایران (۲)»

آنگاه که یک مجموعه‌ی دنباله‌دار «موسیقی نو در ایران» نام می‌گیرد و از پس شماره‌ی نخستش شماره‌ی دومی نیز می‌آید، انتظاری را در پس خود برمی‌انگیزد. آن انتظار از جنس توصیف است یا تبیین. بدین معنا که شاکله‌ی «موسیقی نوی واقعا موجود» همچون یک بیانیه دست‌کم از خلال فرایندهای شناسایی/گزیدن و اعتباربخشی پدیدآورنده‌ی آن برابر ما بایستد.

پرتی ینده، الماس جدید اپرا (II)

پرتی ینده ۶ مارس ۱۹۸۵ در آفریقای جنوبی متولد می شود در حالی که هنوز نظام سیاسی آپارتاید در این کشور برقرار است. او در محله سیاه پوست نشین به نام تَندوکوخانیا (Thandukukhanya) در شهر پیِت رِتیف (Piet Retief) بزرگ می شود. او در نوجوانی از طریق تبلیغ هواپیمایی بریتانیا که دوتایی برای گل ها (Duo des fleurs ) اثر لئو دلیب (Léo Delibes) را به تصویر می کشد با اپرا آشنا می شود. در سن شانزده سالگی در یک کنکور آواز برنده می شود و از این طریق به مصاحبه ای در کالج موسیقی آفریقای جنوبی وابسته به دانشگاه کیپ (Cap) راه می یابد.

از روزهای گذشته…

نکاتی راجع به ساخت ملودی

نکاتی راجع به ساخت ملودی

تهیه و اجرای ملودی های بکر با گرفتن ایده های همزمان از موسیقی در حال اجرا، از ضروری ترین توانایی هایی است که یک نوازنده ساز – از percussion و drums گرفته تا سازهایی مانند پیانو، ترمپت و … – باید داشته باشد. همینطور باید دقت کنیم که هیچ قانون مشخصی برای تهیه ملودی های زیبا بصورت بداهه وجود ندارد و مطالبی که در اینجا آورده می شود تنها ایده هایی است که ممکن است بتواند در خلق جملات موسیقی شما را یاری دهد.
پونچیلی، شهرت با یک اپرا!

پونچیلی، شهرت با یک اپرا!

آمیلکاره پونچیلی (Amilcare Ponchielli) آهنگساز مشهور ایتالیایی است که بیشتر در زمینه اپرا فعالیت داشته است. پونچیلی در سن ۹ سالگی برای تحصیل موسیقی، بورسیه کنسرواتوآر میلان را به دست آورد و در سن ۱۰ سالگی اولین سمفونی خود را نوشت! دو سال پس از ترک کنسرواتوآر اولین اپرای خود را بر اساس رمان مشهور “نامزد” نوشته الساندرو مانزونی (Alessandro Manzoni) ساخت، پس از اجرای این اپرا بود که وی به عنوان آهنگساز شناخته شد. اوایل دوران حرفه ای پونچیلی بسیار مایوس کننده بود. برکنار شدن از تدریس در کنسرواتوآر میلان با وجود آنکه رقابت آهنگسازی را در آنجا برده بود!
منبعی قابل اتکا و بنیادین در شناخت موسیقی (II)

منبعی قابل اتکا و بنیادین در شناخت موسیقی (II)

همین ویژگی‌هاست که موجب شده است این کتاب بارها تجدید چاپ و روزآمد شود و هنوز نیز پس از گذشت چهار دهه کماکان به‌عنوان یکی از پُرطرفدارترین منابع اصلی برای درس‌های آشنایی با موسیقی ــ البته با تمرکز بر موسیقی کلاسیک یا هنری غربی ــ کاربرد و رواج داشته باشد.
نگاهی به آلبوم «تمام تو»

نگاهی به آلبوم «تمام تو»

«تمام تو» نزدیکی دو ذهن با دو بیان شخصی و با دو پیشینه‌ی متفاوت و ناهمگون است. بستری است برای آمیزش دو ساز و هم‌نشینی دو نگاه و تلاشی برای یافتن یک فصل مشترک بین دو عنصر نامتجانس و غریب. حاصل این آمیزش رسیدن به انتزاعی از موسیقی ایرانی است که در آن خصائص مُدال قوی‌ترین نقش را دارد.
روش سوزوکی (قسمت شصتم)

روش سوزوکی (قسمت شصتم)

به این باور و اطمینان باشیم که یک استعدادى مسیر خود را خود به خود طى خواهد کرد، حالا این پیشروى یا بطور صحیح و عالى راهش را مى‌پیماید و یا اینکه بطور غیرقابل قبول که این راه دوم بى‌استعدادى و ناتوانى کودک به حساب مى‌آید، این فکر صحیح نیست، به این خاطر باید کودکان از ابتدا به دست‌هاى متخصصان واقعى سپرده شوند.
بررسی و نقدِ «مبانی نظری موسیقی ایرانی» (III)

بررسی و نقدِ «مبانی نظری موسیقی ایرانی» (III)

«هر دستگاه یا آواز یک مقام اصلی دارد که به آن مقام مادر می گویند.» علاوه بر اینکه این یک عامیانه گویی است، معلوم نیست که کجا و چه کسانی چنین «می گویند». شاید ذکر این نکته جالب باشد که زنده یاد محمد رضا لطفی در تئوری پردازی خود بر این باور بود که «شور مادر دستگاه ها است». اما اینجا مقام درآمد هر دستگاه «مقام مادر» نامیده شده است که با این حساب «شور» آقای لطفی «مادربزرگ» دستگاه ها خواهد بود!
موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند: امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (X)

موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند: امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (X)

کُنگادُس ها بارها مورد سرکوب واقع شده اند. در واقع، آنها مرتباً توسط کلیسا مورد آزار و اذیت قرار گرفته اند و تنها قدیمی ترین اعضای گروه ها در کامپانا اجازه ورود به ساختمان کلیسا را با سازهایشان برای ادای احترام دارند. بر خلاف آنچه انتظار می رود، به نظر می رسد کلیسای “مردم پسند” برای نادیده انگاشتن کُنگادُس ها انتخاب شده است چرا که طرح های آنها را نمی توان به آسانی با “غیراُرتدکس” های مذهب کاتولیک “مردمی” تطبیق داد. بنابراین، تا زمانی که در خیابان ها باقی بمانند، رهاگذاشتن آنها با دستگاه های خودشان مقامات کلیسا را به اندازه کافی مسرور می کند.
جاسپر وود، پیشگام نوازندگان جوان (II)

جاسپر وود، پیشگام نوازندگان جوان (II)

وود اکنون [سال ۲۰۰۳] شش سال است که به صورت حرفه ای می نوازد. «نکته ای که به خوبی آموخته ام این است که باید در جوامع کوچک و برای افرادی که به کنسرت ها دسترسی ندارد نیز امکانی فراهم شود تا از این برنامه ها استفاده کنند. مانند کسانی که در خانه سالمندان به سر می برند یا در مدرسه هایی تحصیل می کنند که به هنر اهمیتی داده نمی شود. کودکان موسیقی راک را از تلویزیون تماشا می کنند اما آنها همچنین باید بدانند که موسیقی کلاسیک و نوازندگان و موسیقیدانهای آن نیز وجود دارند».
زندگی کرد، سختی کشید و …

زندگی کرد، سختی کشید و …

تحلیلگران موسیقی در رابطه با شوبرت می گویند “زندگی کرد، سختی کشید و مرد”. ظاهرآ او آنقدر در زندگی درگیر گرفتاری و رنج بود که طعم خوشبختی را هرگز نچشید و شاید هیچوقت خود متوجه رنج و محنتی که می کشید نبود.
متن سخنرانی دبیر جشنواره سایتها و وبلاگهای موسیقی

متن سخنرانی دبیر جشنواره سایتها و وبلاگهای موسیقی

شاید کمتر کسی از حاضرین جمع امروز ما نزدیک به ده سال پیش که پایگاه های موسیقی کم کم در حال رشد بودن را به خاطر می آورد. روزگاری که سرچ انجینها با جستجوی واژه موسیقی ایران به تعداد انگشتان دست سایتی پیدا میکردند که به زبان انگلیسی یا فارسی با طراحی هایی ابتدایی تنها پایگاه های موسیقی ایرانیان در فضای مجازی بودند.