رسول صادقی: مشکلات نی هفت بند، مثنوی هزار من کاغذ است

رسول صادقی
رسول صادقی
نی در نوع خود یک ساز تکامل یافته ای است و فواصل و گره ها و سوراخها و… در این ساز، در بهترین حالت ممکن قرار دارند، منتهی دلیل لزوم این تکمیل نقص نی نیست بلکه محدودیت تعداد انگشتان دست و طول انگشتها و ترتیب آنها برای گرفتن تمام سوراخ های لازم است، تلاش چهار ساله من هم دقیقا در همین راستا بوده یعنی گرفتن سوراخهای اضافی و لازم که انگشتان ما از گرفتن آن عاجز است و این همان تعریف کلید است!

ما برای گرفتن گرفتن سوراخ نغمه سی بکار در بالای سوراخ لا، انگشتی نداریم، در حالی که این نت در نی وجود دارد! دو سه تا انگشت بیکار هم در پایین داریم؛ چرا از آنها استفاده نکنیم؟ برای مثال عرض می کنم، در صدای بم نی، تصور اینکه در همایون سل از لاکرن به سی بکار حرکت کنیم و از سی به دو و تکنیکی هم در این بین ارائه بدهیم، تقریبا محال است و تا به حال شاهدش نبوده ایم، اجرای شاید بیشتر از نصف ردیف موسیقی در ساز نی بدون پرش اکتاو میسر نیست، خوب این ایراد نیست؟ نیاز پاساژهای بین صدای اول و دوم کاملا احساس می شود؛ درآمد بیشتر دستگاهها را از صدای غیث شروع می کنیم، اینکار مثل این است که خواننده ای در ابتدای آواز انتهای آواز را در اوج اجرا کند و… خیلی مثال می شود زد که مثنوی هزار من کاغذ است…

دغدغه نی کلیددار هم جدید نیست، بیش از ۴۰ سال پیش دکتر حسین عمومی روی آن کار کرده و از خیلی وقت پیش حرکتهایی کرده اند و حرفهایی زده اند و کارهایی شده تا اینکه کسانی پیدا می شوند و این حرفها را جامه عمل می پوشانند و جلو می برند، بنابراین این حرکت بنده از طرف من نیست، بلکه نیاز جامعه امروزی نی است و من فقط یک نفرم، دیگران هم همینطور و فقط میتوانند بجای خودشان تصمیم بگیرند نه همه دیگران!

استقبال استادان از سازهای شما چگونه بوده؟ آیا بیشتر نسل قدیم تغییرات را می پذیرند یا نسل جدید؟
نسل قدیم بخاطر درک عمیق تری که نسبت به پیکره موسیقی ایرانی دارند و همچنین آشنایی بیشتر با ساختمان نی، طبیعتا با محدودیت های ساز نی در گروه ها نواختن منطقی جملات ردیف در رجیسترهای مختلف بیشتر آشنا هستند. نسل جدید دیدگاههای جدیدتری دارند. می توان گفت وجود مخالف و موافق لازمه هر تغییر و ابداعی محسوب می شود، منتها موافقین بیشتر بودند و به نظرم برای هر دو نسل با خواسته های مختلف ارضا کننده است و حتی می تواند کاربرد آنرا در عرصه های بین المللی هم بیشتر کند.

چقدر به حفظ ظاهر قدیمی نی تاکید داشته اید؟
به دلیل اینکه موسیقی هنری است مبتنی بر اصوات و نغمات، مطمئنا این صدا هست که بیشتر حائز اهمیت است نه تصویر و ظاهر. نه این که ظاهر نی اهمیت نداشته باشد اما منطقی نیست که اجرای صحیح و منطقی گوشه ها و ردیف در زیر و بم را فدای ظاهر نی کرد. گرچه در حد توان در حفظ ظاهر سنتی ساز نیز کوشا بوده ایم. منتها اصالت با نغمات و فواصل است که اساس موسیقی را تشکیل می دهد.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

روش سوزوکی (قسمت چهل و هشتم)

هر انسانی مسئول خودش و وظایفش است این نگرش من نسبت به زندگی است و من از خود می‌خواهم و تمنا دارم که زندگی من در عشق و شادی طی بشود، در واقع هیچ کسی طالب بیچارگی و مورد نفرت قرار گرفتن نیست. کودکان نمونه‌های بارزی از پاکی هستند زیرا آنها سعی می‌کنند در پاکی و عشقی صاف و سرشار از وی زندگی کنند، من بدون کودکان قادر به زندگی نیستم اما بزرگترها را هم دوست دارم به آنها علاقه قلبی دارم و در نهایت آنها هم رفتنی هستند؛ انسانها باید به هم مهر بورزند و باعث تسلّای خاطر یکدیگر باشند و برای همدیگر باشند، این را موتسارت می‌آموزد و من هم بر این عقیده هستم.

منشور اخلاقی مربیان موسیقی

مرام نامه های یا منشور های اخلاقی اسنادی هستند که در آن اصولا اخلاقی یک نهاد یا گروه در آنها قید شده است. در این منشور اخلاقی محور هایی مانند اخلاق اجتماعی و اخلاق حرفه ای مورد توجه قرار گرفته و انتظاراتی که آن نهاد یا گروه از نظر رفتارهای اخلاقی از افراد دارد در آن ثبت می شود.

از روزهای گذشته…

در‌آمدی بر دیسکوگرافی و کتابشناخت ردیف دستگاه‌های موسیقی ایران (I)

در‌آمدی بر دیسکوگرافی و کتابشناخت ردیف دستگاه‌های موسیقی ایران (I)

مهم‌ترین بخش کارگان (رپرتوار) موسیقی کلاسیک ایران که همچنان از دوره‌ی پیش از ضبط موسیقی (مکتوب و صوتی) در دسترس قرار دارد ردیف دستگاه‌های موسیقی ایران است. با توجه به اهمیت یافتن ردیف به عنوان ماده‌ی اصلی آموزشی پس از دهه‌ی ۱۳۴۰ شمسی و همچنین خطر از دست رفتن قسمت اعظم این میراث کلاسیک در آن سال‌ها، وزارت فرهنگ و هنر و رادیو و تلویزیون ملی وقت تلاش‌هایی در زمینه‌ی ضبط و نغمه‌نگاری ردیف از اجرای استادان بزرگ موسیقی ایرانی به عمل آورد.
برگ های پاییزی

برگ های پاییزی

آهنگساز موسیقی زیبای Autumn Leaves شخصی است بنام Joseph Kosma که موسیقی متن بسیاری از فیلم های سینمایی موفق ساخته اوست.
بیان جنسیَّت در موسیقی (II)

بیان جنسیَّت در موسیقی (II)

با توجه به اینکه موسیقی به عنوان یک هنر غیر مفهومی و مطلقاً انتزاعی، نمی تواند و نمی خواهد از نشانه های بصری و حتی شنیداری، به منظور بیان هیچ مفهومی بهره ببرد، لاجرم به لحاظ فلسفی تنها وسیله ی ارتباطی آن با مخاطب به ادراکات ذهنیِ هنرمند ختم می شود. وابستگی به همین تنها وسیله ی ارتباطی هنر موسیقی یعنی ادراکات ذهنی سبب می شود که تاثیر جنسیتِ هنرمند حوزه ی موسیقی نسبت به سایر هنرها بیشتر نمود پیدا کند.
کیتارا

کیتارا

به احتمال بسیار زیاد Kithara از جمله اولین سازهایی بوده که رومیان باستان برای نواختن موسیقی از آن استفاده می کردند. کیتارا سازی بوده که – همانند چنگ (Lyre) در یونان باستان – برای تولید صدا، نوازنده می بایست سیمهای آن را به سمت بیرون بکشد.
برای مسابقه گیتار کشوری

برای مسابقه گیتار کشوری

شاید برای شما هم پیش آمده باشد که در جریان اعلان یک مسابقه هنری قرار بگیرید و از خودتان بپرسید که شرکت در این نوع برنامه ها چقدر مفید است و چه ضرری دارد؟ اولین نکته منفی شاید برای همه ما این باشد که اگر برنده نشویم دیگران چه فکری می کنند و اگر قرار است اول نشویم بهتر است دورش را خط بکشیم.
آتوم اگویان فیلم واگنر را میسازد

آتوم اگویان فیلم واگنر را میسازد

آتوم اگویان Atom Egoyan، فیلمسازی که برای ساختن فیلمهایی جشنواره ای، درباره لایه های تاریک رفتارهای انسانی شهرت دارد، این بار به ساختن یک اپرای بزرگ پرداخته است.
نوازندگان تنبک دراواخر عصر قاجار (V)

نوازندگان تنبک دراواخر عصر قاجار (V)

حبیب کاشی – خواننده باسلیقه و تنبک نواز ماهری بود که تصنیف و اشعار ضربی بسیار در حفظ داشت. او در زورخانه ای که پهلوان اکبر خراسانی در محله پاچنار تهران دائر کرده و در آن ورزش میکرد تنبک می نواخت و بین همکاران خود استاد شناخته می شد و در حدود سال ۱۳۱۵ شمسی در حدود هفتاد سالگی درگذشت.
مطالعه تطبیقی عود و گیتار (II)

مطالعه تطبیقی عود و گیتار (II)

دارای پنج سیم جفت است که با انگشت گذاری بر روی هر جفت سیم آن می توان صداهای زیادی تولید کرد مثل ماندولین این ساز دارای دسته نسبتا” کوتاه است و بدین جهت وسعت آن چندان زیاد نیست.
زمان با شکوه نقطه اوج (III)

زمان با شکوه نقطه اوج (III)

سلوک در موسیقی چه در خلق آن با این همه کوره راه های خطرناک و چه در شنیدن آن با هجوم حجم عظیم صدا در این زمان، نیاز به تجربه ای دارد که ما نامش را تجربه سلوک در زمانی می نامیم که با پرسشی آغاز و با پرسشی دیگر پایان میگیرد اگر اثری ناتوان از پرسش نهایی نباشد، یا سطحی است یا دروغ است راز جاودانگی اثر در همین استمرار خلاق زایش پرسش های جدید است هنگامی که اثری از این توان تهی شد، به معنی آن است که عمرش به پایان رسیده است.
حدیث آرزومندی

حدیث آرزومندی

پس از سالها دوری و انتظار خبر اجرای کنسرت پرویز مشکاتیان به همراه گروه عارف دل بسیاری از شنوندگان و مخاطبان موسیقی را شاد و خرسند نمود.امیدوار بر این که پس از چیزی قریب به ۷/۸ سال سکوت،آقای پرویز مشکاتیان و گروه عارف شروع به فعالیت مجدد و پایدار خواهند نمود.