متنوع و پر شتاب (I)

نقد و بررسی آلبوم «آخرین لبخند تو» (Your last smile) اثری از بهداد بهرامی
نوشته ای که پیش رو دارید نقدی است بر آلبوم «آخرین لبخند تو»به آهنگسازی بهداد بهرامی و نوازندگی رضا تاجبخش که به قلم بهرنگ قدرتی در اختیار ژرونال گفتگوی هارمونیک قرار گرفته است. این آلبوم به صورت اینترنتی منتشر شده است و از این لینک قابل دسترس است.

شیار ۰۰۱
قطعه با تاکیدی چهار باره بر روی نت ر حضور خود را اعلام می کند. موتیف ابتدایی زیباست و در توالی درجات پی در پی خسته کننده نمی شود. در جمله ی بعدی شکل موتیف شکل تغییر یافته ای از موتیف ابتدایی است. نوازندگی این قطعه نیز با شعورتر از قطعات بعدی است. چرا که حس ملودی حین نواختن درک شده و گهگاهی فرماتا های (Fermata) جالبی در انتهای جملات استفاده می شود که مشخص می کند نوازنده به جا انداختن قطعه مقید بوده تا خودنمایی در نوازندگی. این قطعه جزو قطعات خوب این آلبوم بود.

شیار ۰۰۲
قطعه با اورتوری کوتاه وارد روایت اصلی خود می شود. فضای ماژور بر قطعه حاکم است. جمله ها در ابتدا شمرده و بدرو از شتابزدگی نواخته می شوند. قطعه روان و آرام پیش می رود تا آنجا که کمی تکنیک های نوازندگی بر حس کلی قطعه غالب می شود که البته آن قسمت هم روان نواخته می شود اما بدون تاکید و آکسان و نوانس خاصی، بطوریکه شنونده متوجه می شود که این قسمت صرفا جهت تزئین قطعه است و نقشی در ماهیت کلی قطعه ندارد که بنظر من می توانست داشته باشد.

شیار ۰۰۳
از نت های آغازین حس ماژور منتقل می شود. شروعی باوقار و متین دارد و ملودی کاملا شمرده و بدور از شتابزدگی اجرا می شود.در قسمت دوم ملودی کمی بالاتر می رود و اصولا ساختار این قطعه ساختار پله ای است و تا قله ی دراماتیک بهمین شکل پیش می رود. سپس با سکوتی کوتاه ادامه ی قطعه را می شنویم که این پارت هم شکل روایی خود را تا سکوت ادامه می دهد و در پایان نتیجه گیری کوتاهی می شود و قطعه به مانند قصه ای پایان می پذیرد.

شیار ۰۰۴
نتهای متوالی دولاچنگ موتیف اصلی این قطعه را تشکیل می دهد که اصولا تا اینجا یکی از اشکالات به نظر من بن مایه ی موتیف هاست. تا انتهای قطعه تکرار موتیف ها را می شنویم که آهنگساز و نوازنده با تبحری که در مدولاسیون دارد، سعی در ایجاد تنوع موتیف ها دارد اما این تنوع باید در جای دیگری اعمال شود. البته تغیرات تنالیته و اشاره به گامهای همسایه در جای خود ارزشمند است.

شیار ۰۰۵
تکرار قطعه ۰۰۴ بود.

شیار ۰۰۶
شروع قطعه کمی عجولانه بنظر می رسد. با توجه به نام زیبای این قطعه احساس می شود که کمی احساس کندی را می شد به این قطعه اضافه کرد. پس از یک آرپژ جمله ی اول تمام می شود وجمله ی دوم با موتیفی جدید آغاز می شود که بشدت به قطعه کمک کرده است. در ادامه نیز شکل قطعه به همین منوال با تکرار جمله اول و دوم ادامه پیدا می کند البته در انتهای جمله ی دوم نیز کمی ظرایف موسیقی جز نیز به جمله اضافه شده که ایده ی خوبی است که در اجرا به نظر من خوب در نیامده، چرا که نوازنده بشدت بدون نوانس و مکانیکی قطعه را می نوازد و احساس خودنمایی به شنونده می دهد. نکته ی دیگر اینکه در ملودی موتیف گوشنوازی نمی شنویم و دائما تاکید های ابتدای موتیف ها آرامش را از شنونده می گیرد.

شیار ۰۰۷
باز قطعه با آرپژی مشابه آرپژ های قبلی آغاز می شود البته با این تفاوت که ریتم این قطعه شش هشتم است و در اوایل ما را به یاد پائیز طلائی می اندازد. اما در ادامه اینطور نیست. قطعه بشدت عجله دارد و می خواهد تمام حرف خود را در زودترین زمان ممکن بزند. اما بهتر بود با تمپوی پائین تر و بدور از شتابزدگی این اتفاق می افتاد که تاثیرگذاری ملودی ها بر شنونده بیشتر می شد.

شیار ۰۰۸
شکل های زیبایی از موتیف اصلی را می شنویم که آهنگساز با گذاشتن آکسان بر جاهای مختلفی از قطعه به آن شکل شنیداری قابل قبولی داده است. فراز و فرود ها در این قطعه کاملا سیر منطقی دارد و در انتها هم با همان متانت و وقار ابتدا قطعه به پایان می رود.

شیار ۰۰۹
شروع قطعه با اورتور زیبایی است که با فواصل سوم فضای جذابی به ابتدای قطعه داده است. قطعه از ابتدا کمی با عجله پیش می رود. بهتر بود با تمپوی پائینتری قطعه را می شنیدیم. این قطعه یک جمله ی شاخص دارد که در اشکال مختلف نواخته می شود.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

بیانیه دبیر ششمین دوره جشنواره نوشتارها و سایت های موسیقی در اینترنت

ششمین جشنواره نوشتارها و سایت های موسیقی در اینترنت با تفاوتی اساسی نسبت به دوره های گذشته روبرو بود، آن هم اینکه، نام جشنواره تغییری اساسی یافت و ضمن تاکید بر نوشته های موسیقی، نام وبلاگ از عنوان جشنواره به کلی حذف گردید. با اینکه در این شش دوره تلاش کردیم با تشویق به وبلاگ نویسی و نشان دادن اهمیت های آن، مشوق فعالین در این عرصه باشیم، نتوانستیم در مقابلِ سونامیِ جهانگیرِ مرگِ وبلاگ ها و فرهنگ وبلاگ نویسی، توفیقی داشته باشیم. امروز تقریبا بر چهره تمام وبلاگ هایی که فعال و مشهور بودند، گرد فراموشی و خاموشی نشسته است و وبلاگ نویسان شان نیز در فضاهای تاریک اپلیکیشن های پیام‌رسان موبایلی، گم شده اند. این جشنواره با تغییر عنوان خود ناگزیر از بازگفتن این واقعیت تلخ بود.

بیانیه داوران ششمین دوره جشنواره نوشتارها و سایت های موسیقی در اینترنت

در پایان ششمین دوره ی جشنواره می‌توان دید که تعیین و تعریف میدان آنچه دنیایی مجازی خوانده می شود زیر فشار شتابان فناوری دشوار و دشوارتر می‌شود. اکنون بزرگ‌ترین چالشی که به چشم می‌آید همچنان کشیدن مرز به قدر کافی دقیق میان جهان مجازی و غیرمجازی است در حقیقت تقریبا مرزی باقی نمانده است، آنچنان که گاه تعیین مصداق برای رصدگر تیزبین هم نشدنی است. اما علاوه بر در هم شدن مرزها، گرایش استفاده کنندگان از این فضای سیال به پیام‌رسان‌ها، در پی آن افولِ اقبالِ وب سایت‌ها، مرگ وبلاگ‌ها (که سرانجام در تغییر نام جشنواره پژواک یافت) و در نتیجه ظهور پدیده‌ی اینترنتِ تاریک روندی است که به ویژه دسترسی‌پذیری میدان نوشتارهای موسیقی را تهدید می‌کند. این تهدیدی واقعی و جدی است که باید به آن اندیشید.

از روزهای گذشته…

ارکستر سمفونیک بی بی سی (II)

ارکستر سمفونیک بی بی سی (II)

به طور کلی می توان گفت که این ارکستر تنها ارکستری است که بیشترین تعدا اجرا ها را در بین ارکسترهای شرکت کننده در پرامز دارد. تمامی کنسرت ها در شبکه سه رادیوی بی بی سی پخش شده و به صورت اینترنتی و از طریق “iPlayer BBC” نیز تا هفت روز پس از پخش، قابل شنیدن است. تعداد زیادی از این کنسرت ها نیز در شبکه های تلوزیونی پخش شده اند. در واقع، این ارکستر، تنها ارکستر انگلیسی است که تعداد زیادی از اجراهایش از رادیو و تلوزیون پخش شده اند. شاید بتوان گفت که مهمترین مورد در بر پا نگهداشتن این ارکستر، ضبط های استودیویی برای شبکه ۳ رادیوی بی بی سی است که در مکان میدا ویل که متعلق به ارکستر است، صورت گرفته اند.
درباره‌ی نقد نماهنگ (VIII)

درباره‌ی نقد نماهنگ (VIII)

در رویکرد نخست جهان تصویر برآمده از جهان متن است و در رویکرد دوم با آن که نقطه‌ی آغاز ایده‌ی تصویر همچنان متن باقی می‌ماند (متن اغلب تقدم وجودی دارد) اما سلسله‌ی تصویرها برافزوده‌ی جهان متن و موسیقی می‌شوند. پیداست که در عمل اجبارهای معنایی-ساختاری متن پرداختن به یکی از دو رویکرد را محدود خواهد کرد. برای نمونه ترانه‌ای با ساختار روایی خطی به سادگی تن به اولی می‌دهد در حالی که یک ترانه بدون روایت مشخص و فقط درباره‌ی مفهوم تنهایی به راحتی این طور نیست (۱۴).
درباره کتاب «شورانگیز» (III)

درباره کتاب «شورانگیز» (III)

ملودیِ گوشه‏ ها برگرفته از ردیف‏های معتبر و گوناگون موسیقی ایرانی است و در گزینش و نگارش آنها ملاک اصلی تنها جمله‏ بندیِ روان، فضای مُدالِ واضح و روشن و سادگیِ نسبی ازنظر تکنیک اجرایی بوده است و نه تعلق به مکتب یا شیوه‏ای خاص. قطعات ضربی نیز بر همین سیاق از شیوه‏ ها و سبک‏های مختلف آهنگسازی و نوازندگی انتخاب شده ‏اند.
چکیدۀ درس‌گفتارهای مبانی اتنوموزیکولوژی، جلسه نهم (II)

چکیدۀ درس‌گفتارهای مبانی اتنوموزیکولوژی، جلسه نهم (II)

در ترکیب فرهنگ‌ها دو نوع فرایند از نظر تئوریک قابل دسته بندی است که به آن‌ها اصطلاحاً ظرف سالاد و دیگ حلیم گفته می‌شود. در شرایط اول خصوصیات دو فرهنگ با هم به گونه‌ای مخلوط می‌شوند که هنوز اجزای اولیه هریک از جنبه‌های فرهنگی به وضوح در ترکیب حاصله قابل روئیت است. در شرایط دوم که به آن در این‌جا اصطلاحاً دیگ حلیم گفته شد، جنبه‌های فرهنگی آن‌چنان در هم ادغام می‌شوند که عناصر اولیه در ترکیب حاصله دیگر قابل بازشناسی نیست. شکل زیر این دو فرایند را به وضوح نمایش می‌دهد:
گفتگو با علی صمدپور (II)

گفتگو با علی صمدپور (II)

افراد لیست می‌توانستند بدون مجوز بروند و ضبط کنند و بعد از ضبط بروند مجوز بگیرند؛ یعنی یک مانع را از جلوی پای عده‌ای برداشتند.تازه این محدودیت برای کنسرت چند برابر بود و البته شاید هم شأن بالاتری برای کنسرت دادن قائل بودند. موضوع دیگر این است که نسل قبل از ما موزیسین‌های شناخته‌شده‌ای بودند و از طرف جامعه‌ی محدود موسیقی‌ایرانی دوستان هم پذیرفته شده بودند. جامعه پذیرای آدم جدید نبود. از طرفی بزرگان آن نسل هم ایران نبودند. فقط مشکاتیان ایران بودکه او هم آن کارهای عالی با شجریان را منتشر می‌کرد. دیگران نبودند. تا می‌رسیم به سال ۶۷ که آقای علیزاده برگشتند و کنسرت شورانگیز را گذاشتند که نقطه‌ی عطفی بود و یک پتانسیل همه‌جانبه بعد از آن دوباره به راه افتاد.
در نقد آلبوم سخنی نیست (I)

در نقد آلبوم سخنی نیست (I)

چند سال پیش در نقد کوتاهی بر آلبوم تنیده در خطوط موازی «علی قمصری» و با اشاره به قطعه‌ی «روشن و ناخوانا»ی او، که خودش آن را «نقطه سر خط» خوانده بود، نوشتم آن قطعه یا پیش‌نمایش یک گرایش جدید در کار قمصری است یا تجربه‌ای ناتمام و زودتر از موعد انتشار یافته و به هر حال تک افتاده در میان کارهای آن روز قمصری (۱). اکنون با انتشار آلبوم سخنی نیست روشن است که آهنگساز راه را دنبال کرده و این بار از رهگذر کامل کردن تجربه‌هایش، به موضوع هم‌آوایی و جمع­خوانی در موسیقی ایرانی پرداخته و طبیعتا در این راه با مساله­ بافت عمودی هم برخورد کرده است.
مطالعه تطبیقی عود و گیتار (IV)

مطالعه تطبیقی عود و گیتار (IV)

پس از ساسانیان و در پی استیلای خلفای مسلمان گستره این ساز در سراسر جهان اسلام از چین تا اندلس امتداد میابد. در زمان حکومت عبدالرحمان دوم بر اندلس و دعوت او از یک بربط نواز مشهور ایرانی به نام کمالدین زریاب این ساز به اسپانیا وارد میشود. زریاب بربط را در این دیار گسترش و تکامل میدهد و از تلفیق این ساز با تار(دیگر ساز ایرانی) گیتار را میسازد. سالانه در اسپانیا بزرگداشتی به نام زریاب برگزار میشود. پاکو دلوسیا از مشهورترین نوازندگان گیتار در جهان برای گرامیداشت یاد او قطعه ای به نام زریاب ساخته است. فتح جزیره صقیله به دست مسلمانان و مراکز تجاری مهمی که بین شرق و غرب وجود داشت نقش به سزایی در برقراری ارتباط و روند گسترش فرهنگ موسیقایی بین غرب و شرق ایفا کرد.
آیا در آفریقا به اتنوموزیکولوژی نیازمندیم؟ (III)

آیا در آفریقا به اتنوموزیکولوژی نیازمندیم؟ (III)

اغلب برایم جای سوال است که چرا اتنوموزیکولوژیست ها از تئوری موسیقی شانه خالی می کنند. آیا می تواند به این دلیل باشد که افرادی در بین آنها هستند که نمی توانند نت خوانی کنند؟ ما باید در آفریقا سواد موسیقی را ترویج دهیم نه اینکه افراد را نسبت به آن دلسرد کنیم.
بررسی اجمالی آثار شادروان <br> روح الله خالقی (قسمت بیست و یکم)

بررسی اجمالی آثار شادروان
روح الله خالقی (قسمت بیست و یکم)

استاد علینقی وزیری گفته بود: «در اینکه قمر خوانندهِ بی نظیری بود حرفی نیست.» استاد دکتر سپنتا قمر را بزرگترین خوانندهِ قرن اخیر ایران میداند و بسیاری از مشاهیر، از جمله خالقی، علاوه بر مقام هنری، همدردی های انسانی و بزرگ منشی او را ستوده اند.
ابوحمزه آثار معروفی را ویرایش می کند

ابوحمزه آثار معروفی را ویرایش می کند

به تازگی کار نت نویسی و ویرایش آثار جواد معروفی توسط عباس ابوحمزه (آهنگساز و پیانیست) به پایان رسیده است و به زودی این کتاب به انتشار می رسد. عباس ابوحمزه که در کنار ساخت تولید آلبوم «پایان پریشانی»، ساخت و تنظیم آثار زیادی را برای پیانو، در کارنامه خود دارد، در این باره این کتاب، توضیحاتی برای خوانندگان گفتگوی هارمونیک نوشته است که می خوانیم: