فریبا جواهری: روحیه من به ماهور نمی خورد!

فریبا جواهری
فریبا جواهری
آیا شاگرد برجسته ای تعلیم دادید؟
متاسفانه شاگرد برجسته ای ندارم. راهی که به شاگردانم گفتم هیچکدام تا به آخر نرفته اند. به هر کس که گفتم عمل نکرد. من خودم تعلیم دیدم که دستانم سریع و چابک باشد، تعلیم دیدم که دستانم پرقدرت بنوازد یعنی اجرای عالی داشته باشم. مطلب داشتن نوازنده از اندیشه اش می آید اما پرقدرت نواختن و کارکردن با انگشتها نیاز به تعلیمات خاص دارد و مطالعه فراوان. به قول آقای دکتر صفوت که همیشه می گفت ژیمناستیک و کارهای آکروبات بازی کردن روی ساز را همه بلدند؛ اجرای پرقدرت و عالی مهم است.

چه ردیف هایی را از موسیقی ایران کار کرده اید؟
ردیف موسی خان معروفی را نزد دکتر صفوت با سه تار نواختم و آنها را بر گردان کردم روی پیانو. الان هم که درس می دهم، همین ردیف را به شاگردانم درس می دهم. نزد مرحوم دکتر صفوت گزیده هایی از ردیف میرزا عبدالله و صبا را کار کردم و اینها را به شاگردانم درس می دهم.

برای اینکه نوازندگی پیانوی ایرانی گسترش پیدا کند چه راهی را پیشنهاد می کنید؟

یک حرفی می زنم فکر کنم حرف بدی نباشد برای اینکه یک چیز خوب و درست جابیفتد. چیزی که غلط و نادرست است از میان برداشته شود. مثالی می زنم شما می گوئید یک قهوه خوب درست کنم. خوب این قهوه بدی که الان دارم را چه کار کنم؟ باید بگذارم کنار. کاری که الان شده یک قهوه بسیار بد را ریخته اند روی قهوه خوب و قاطی کردند. یک جوان ۲۲ ساله می آید نزد من به او می گویند استاد، آهنگهای خیلی سطح پایین را درس می دهد. خب اگر ایشان استاد است پس به آقای معروفی چه بگوییم به آقای همایون خرم چه بگوئیم. شاگرد نزد من می آید می گوید هفته دیگر تولدم است یک چیزی یاد بده در مجلس بنوازم، می گویم بفرمائید بیرون، آدرس را اشتباه آمدی! موسیقی یک روح بزرگ است. روح بزرگ هم می خواهد تا ارتباط بر قرار کنی زحمت می خواهد کار می خواد. آدمها را ببینی، نکته ها دریافت کنی، تعلیمات خاص ببینی و…

از کنسرتهای خود بگوئید؟
عمده کنسرتهای من با مرحوم همایون خرم است، از سال ۱۳۷۶ با خانم پری زنگنه همکاری کردم و به مدت ۱۴ سال پیانیست خانم زنگنه بودم و کنسرتهای زیادی در داخل و خارج از کشور اجرا کردیم. در آلمان، فرانسه، هلند، سوئد و…

در همان موقع هم با خانم سیمین غانم از طرف حوزه هنری آشنا شدم و به ایشان گفته بودند که یکنفر است که می تواند با شما همراهی کند و مثل یک ارکستر برایت می نوازد تا همین چند سال پیش هم با ایشان همکاری می کردم. بعد ارکستر ایشان گسترده شد و سازهای دیگر وارد شدند و من هم جدا شدم. کنسرتهایی هم برای جشنواره ها اجرا کردم با مرحوم فریدون حافظی (خدا رحمت کند)، جهانگیر ملک که یک سی دی هم با هم بیرون دادیم بنام یادگار.

با منصور نریمان هم کنسرتهایی را اجرا کردیم. کنسرتهایی هم با پسرم امیرعلی تاج بخش که نوازنده ویلن است اجرا کردیم. ایشان شاگرد مرحوم همایون خرم است. برنامه های مختلفی را با هم اجرا کردیم. در بیستمین جشنواره دهه فجر سال ۱۳۸۳ در قسمت جشن جشنوارها، دو نوازی ویلن و پیانو را اجرا کردیم. در گیلان هم کنسرتهایی را دادم یادم می آید دستم هم شکسته بود و تازه ترمیم یافته بود و سرما هم خورده بودم باز هم رفتم و برنامه را اجرا کردم آدم ها در سختی ها کار بهتری را انجام می دهند.

من روح و روانم به گام ماژور نمی خورد، ماهور نمی نوازم اگر برای خودم بنوازم دستگاه همایون و سه گاه را خیلی دوست دارم و مختصری آواز دشتی… و نکته آخر… سالها پیش مادرم فوت کرد و روزی که مادرم فوت کرد، مادر من پرواز کرد و رفت و من دفن شدم و این اتفاق از تمام رویدادهای زندگیم برایم مهمتر بود…

با تشکر از اینکه وقت خود را در اختیارمان گذاشتید.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (I)

تمپرلی در مقاله اش با نام «متر و دسته بندی در موسیقی آفریقایی» این سوالات را مطرح می کند: «چگونه می توان ریتم آفریقایی را با دید رایج تئوریک ریتم مطابقت داد؟»، «چه شباهت ها و تفاوت های بین ریتم آفریقایی و ریتم غربی وجود دارد؟ با توجه به این که ریتم غربی در بر اساس تئوری موسیقی سنجش می شود.» دیدگاه من در این مقاله نیز تفاوت چندانی با سوالات مطرح شده ندارد. مانند تمپرلی من نیز می خواهم مفاهیم تئوری های اخیر ریتم و متر را با توجه به موسیقی غربی مورد بحث قرار دهم. با این حال، من صرفا موسیقی آمریکایی را مد نظر قرار نمی دهم.

کنسرت ارکستر باربد در سومین جشنواره موسیقی معاصر تهران به روی صحنه می رود

ارکستر زهی باربد به رهبری کیوان میرهادی و سرپرستی محمد هادی مجیدی در سومین دوره جشنواره بین المللی موسیقی معاصر تهران در تاریخ سوم اردیبهشت ماه ۹۷ ساعت ۱۸ در تالار رودکی به روی صحنه خواهد رفت.

از روزهای گذشته…

نقش زنان در موسیقی قرون وسطی

نقش زنان در موسیقی قرون وسطی

زنان در موسیقی قرون وسطا نقشهای مختلفی ایفا میکردند، زمانی بود که آنها تنها در بین تماشاگران بودند اما به تدریج آنها بین اجرا کنندگان، حامیان مالی و حتی سازندگان موسیقی نیز قرار گرفتند. شواهد و مدارک در باره نقش آنان همان اندازه پراکنده و اندک است که درباره مردان.
موسیقی متن در یک نگاه (III)

موسیقی متن در یک نگاه (III)

حضور موسیقی متن و یافتن نقشی فرمی، جنبه‌های گوناگونی به خود می‌گیرد که قدمتشان به هنرهای نمایشی قرن نوزدهم می‌رسد. موسیقی متن گهگاه کاملا شریک تدوین می‌شود و در فرم هندسی فیلم دخالت می‌کند؛ به عنوان عنصری تدوینی از روی بریدگی‌ها و ناپیوستگی‌ها پل می‌زند و عامل به هم پیوستن‌شان می‌شود و پاره‌ای اوقات نیز با ساختار درونی فیلم ارتباط می‌یابد. برای مثال در فیلم “وقتی همه خوابیم” آهنگساز تصمیم گرفته حالا که فیلمی در فیلم قرار گرفته و اینها درباره‌ی سینماست موسیقی فیلم‌های دیگر را در موسیقی متن خودش جا بدهد.<
سلطان بوگی (II)

سلطان بوگی (II)

گروه رولینگ استونزدر تور سال ۱۹۸۹ خود به نام Steel Wheels از هوکر و اریک کلپتون دعوت کردند تا به عنوان هنرمند مهمان در برنامه ای که به صورت زنده و جهانی پخش میشد، حضور بیابند.
۸۵ سالگی اسطوره جاز – ۲

۸۵ سالگی اسطوره جاز – ۲

سال ۱۹۴۵، نورمبرگ محل تجمع سالیانه نازیها بود و آدولف هیتلر (Adolph Hitler) در طی آنها پیام نفرت خود را پخش میکرد و به همین خاطر شهرت بسیار بدی داشت. اما بعد از پایان جنگ، بروبک با گروه خود به نام Wolf Pack سالن اپرای نورمبرگ را بازگشایی کرد و در اول جولای ۱۹۴۵، پیام صلح و دوستی را به گوش همگان رسانید.
دو مضراب چپ (قسمت سوم)

دو مضراب چپ (قسمت سوم)

چهار مضراب شور حبیب سماعی از چهارمضراب های معروف برای سنتور است که در صفحۀ شور شهناز به همراه آواز پروانه اجرا و ضبط شده است. پایۀ این چهارمضراب بعدها الگوی بسیاری از قطعات و چهارمضراب های دیگر قرار گرفت و بعدها شکل های کامل و پیچیده تری نیز به آن افزوده شد.
در نقد آلبوم سخنی نیست (II)

در نقد آلبوم سخنی نیست (II)

سازمان پیوندی این ساختارهای موسیقایی از طریق گوشه‌ها است (به خصوص که در اولین تجربه‌ها خود گوشه‌های ردیف به این شکل از چندصدایی اجرا شده‌اند). در این شیوه، به هنگام هم‌خوانی، یا همان گوشه‌ی سازنده‌ی ملودی اصلی از کرسی دیگری خوانده می‌شود یا به کل ملودی گوشه‌ای دیگر که همراهی‌اش ملایمتی ایجاد می‌کند. این تجربه‌ها که در نوبانگ کهن هنوز پیوندشان با کرال‌ها تا اندازه‌ای به گوش می‌رسد، ابتدا در سال ۱۳۷۰ در «دلشدگان» بیان کاملا مستقل آوازی ایرانی می‌یابند و سپس امتداد پیدا می‌کنند تا سال ۱۳۷۶ و «راز نو» که در آن عدم هم‌زمانی لایه‌های مختلف صوتی و فروگشایی به هم­صدا، اکتاو و به ندرت فواصل قابل فروگشودن دیگر، یعنی مجموع فنون هم‌آوایی علیزاده، شکل نهایی خود را پیدا می‌کنند (۸).
کلاف سردرگم (II)

کلاف سردرگم (II)

پس از انقلاب تمامی بنیادهای اجتماعی رژیم قبل در هم کوبیده شد، پس ادامه‌ی هیچ‌یک از فعالیت‌های گفته شده ممکن نبود (۴). «عالمی دیگر لازم بود و البته از نو آدمی» برای همین شاید یکی از اولین جشنواره‌هایی که نامش پس از انقلاب به گوش می‌خورد (یا اولین فعالیت‌هایی که می‌توان آن را جشنواره نامید)، عنوان «موسیقی خلق‌های جهان» (۵)(۶) یا چیزی شبیه به این را بر خود دارد. طبیعی است که در دوره‌ی تحولات سریع سیاسی و ایئولوژیک حتا نام یک فعالیت موسیقایی نیز نشانی از فضای اجتماعی اطراف خود داشته باشد.
موسیقی درمانی – ۲

موسیقی درمانی – ۲

موارد آموزشی و تعلیمات موسیقی درمانی بسیار گسترده است. یک موسیقی درمانگر نه تنها باید دارای مهارتهای موسیقایی بالایی باشد، بلکه باید در زمینه تاثیرات موسیقی در درمان نیز تعلیم دیده باشد. با وجود اینکه پروژه های دانشجویی در مراکز آموزشی مختلف متفاوت هستند، همه از خط مشی تعیین شده توسط AMTA پیروی میکنند. این دستورالعملها شامل موارد زیر هستند :
سعید یعقوبیان

سعید یعقوبیان

متولد ۱۳۵۸ تبریز کارشناس ارشد علوم اقتصادی و برنامه‌ریزی از دانشگاه علامه طباطبایی ۱۳۸۶ نوازنده‌ی تار و سه‌تار، منتقد و پژوهشگر موسیقی [email protected]
داوودیان: وقت است را برای صدای شجریان نوشتم

داوودیان: وقت است را برای صدای شجریان نوشتم

این سئوال را پرسیدم به این دلیل که کنسرتو فرمی خاص است که میتواند تواناییهای آهنگسازی و موسیقایی زیادتری داشته باشد نسبت به فرم های دیگر. یک تصور عمومی هست در موسیقیدانان که اعتقاد دارند، کاملترین فرم سمفونی است ولی به اعتقاد من کنسرتو کاملترین فرم است، چراکه هم امکانات موسیقایی سمفونیک و هم امکانات موسیقایی تکنوازی در آن وجود دارد.