خواننده ای که شناخته نشد (I)

جمال صفوی اهل اصفهان بوده که در تهران صدایش با کمپانی کلمبیا به ضبط رسیده است و آثار بسیار با ارزشی را از خود به یادگار گذاشته وی در زمان ضبط صفحات ۲۰ ساله بوده. در سال ۱۳۰۷ ش که ملک الشعرای بهار راهبری هنرمندان موسیقی را به عهده داشته است جمال صفوی را انتخاب کرده و آثاری از ساخته های درویش خان، نی داود و آثار خودش را به ضبط رسانده است؛ کلیه آثاری جمال صفوی در پاییز ۱۳۰۷ ش در تهران با صدابرداری فرانک آرتور فلوید برای کمپانی کلمبیا بوده است. وی اولین هنرمندی است که در اولین سری ضبط صفحات کمپانی کلمبیا می خواند همچنین جزو جوانترین خواننده های موسیقی زمان خود است که آثارش به ضبط می رسد.

نمایندگی کلمبیا در ایران نزد برادران ارسطو زاده است که آقای موسی ارسطوزاده با ملک اشعرای بهار قرارداد می بندد دکتر هدایت نیر سینا در خاطراتی که از بهار که در نشریه فصل نامه ره آورد شماره ۹ پاییز و زمستان ۱۳۶۴ش به چاپ رسیده می نویسد، شوری که در تصنیف ملک ایران و عروس در دل ها افکنده یود همه شرکتهای صفحه سازی را به تکاپو و کوشش در آورد که بیشتر تصنیف های خود را از ملک الشعرای بهار بدست آورند که در این میان کمپانی کلمبیا در رقابت از همه پیشی گرفت و چون شهرت و درخشندگی بهار در عالم سیاست و فرهنگ و همچنین مقام ترانه سرایی یا به اصطلاح آنروزها تصنیف سازی او سراسر ایران را فراگرفته بود و با توجه به اینکه در سرمایه گذاری و مصرف پول کافی دستش نمی لرزید پیش از آنکه نماینده کمپانی هیزمسترویس (محمود امین) و نماینده شرکت بدافون (آقای مبین) محضر بهار را دریابند، کمپانی کلمبیا به بهار مراجعه کرده و مبلغ چهار هزار تومان پول آن زمان را بابت یک ترانه به عنوان پیش پرداخت به آن استاد تقدیم می کند و… کمپانی کلمبیا نیز اعلانی بلند بالا هم بر دیوار محل نصب کرده بدین مضمون که کمپانی کلمبیا بهترین صفحات را عرضه و تقدیم می دارد.

چنین تبلیغاتی برای ملک الشعرای بهار و ضبط آثار از صدای جمال صفوی به اهمیت و جایگاه هنری او در میان هنرمندان معاصر خود را می رساند. اولین اثر ضبط شده از جمال صفوی به شماره کاتولوگ ۴۰۲۱۶-M -1 و ۰۲ ماهور سرود ملی مصنف ملک الشعرای بهار که با تار یحیی زرپنجه (هارون جزاسند ۱۳۱۱-۱۲۷۳ ش) که تنها اثر ضبط شده از تار یحیی زرپنجه با صدای جمال صفوی است. از جمله تصانیف زیبا که باصدای ایشان به ضبط رسیده تصنیف ماندگار نسیم سحر است، با شماره کاتولوگ ۴۰۴-M- 1 و ۲ که در دوره اخیر بوسیله هنرمند ارجمند جناب صدیق تعریف بازخوانی شده که بسیار به حال و هوای ضبط اولیه نزدیک است. تصنیف نسیم سحر در سال ۱۳۰۷ ش چند ماه بعد از ضبط جمال صفوی به وسیله خانم اشرف السلطنه بازخوانی شده به شماره کاتولوگ ۱۲۰۷۲-با گروه چهار نفره پیانو: استوار، تار: سالاری، ویلن: منصوری و ضرب: مهدی غیاثی.

audio file بشنوید قسمتی از سرود ملی در ماهور را توسط جمال صفوی

این گروه ۴ نفره در کلیه آثار جمال صفوی نیز نواخته و حضور دارند. در میان آثار جمال صفوی یک اثر نیز از اشعار وحید دستگردی موجود است به نام تصنیف ماهور «دل پسند خوب»، به شماره کاتولوگ ۴۰۲۴۵ –M که با گروه چهار نفره است.

از جمال صفوی مجموعا ۳۸ روی صفحه ۱۹ عدد صفحه گرامافون به ضبط رسیده است که تصانیف شیدا هم چون: الاساقیا، دوش دوش و از درویش خان باد خزان و از نی داود مرغ سحر و از حسام السلطنه تصنیف کبوتر را می خواند. در تصنیف دوش دوش ساخته علی اکبر شیدا در آخر تصنیف از کلمه«ای نگار من »، «گلعذار من» استفاده می کند که در بازخوانی های اخیر این کلمه وجود ندارد که یک نکته را گوشزد می کند که جمال صفوی در زمان حیات آهنگسازان و ترانه سرایان و با اندکی پس از فوت درویش خان (آذر ۱۳۰۵ ش) تصانیف را که می خواند در واقع با همان حال و هوای صاحبان اثر و لحن زمانه خود که مورد پسند ترانه سرا و آهنگسازان بوده می خوانده است که نشان می دهد خواننده از امتیاز ویژه ای برخوردار بوده است؛ دیگر آنکه در زمان خود هنرمندی مطرح بوده و خواننده درجه یک برای تصانیف بوده است.

یک دیدگاه

  • ارسال شده در دی ۱۵, ۱۳۹۵ در ۱:۳۵ ب.ظ

    تصنیف های ملک الشعرا بخودی خود زیبا هستن، امیدوارم زیبا هم اجرا شده باشن

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

امیرآهنگ: تقریبا تمام کتاب های آموزشی موسیقی نظری غربی ایران کپی است

با قاطعیت می توان گفت بجز چند مورد بسیار نادر و اِستثنایی، تقریباً تمامِ کتاب ها و مِتُد های آموزشی ای که در خصوص آموزشِ تئوری موسیقی عمومی، سُلفِژ، هارمونی و غیره توسط موسیقی دانان ایرانی نوشته شده و چاپ شده اند، رونویسیِ دوباره و کپی برابر با اصل بطور عینی از کتاب های تألیفیِ نویسندگان خارجی آن هم اغلب بطور ناقص ارائه شده اند. آن هم بدونِ در نظر گرفتن اینکه آیا اصلا طریقه و شیوه موردِ نظرِ آموزش از نظر طریقه بیان در آن کتابِ مربوطه متناسب با درک و فهم هنرجوی ایرانی می باشد یا نه؟!

گزارش مراسم رونمایی کتاب «بررسی ساختار تصنیف‌های عارف قزوینی» (II)

کتاب «بررسی ساختار تصنیف‌های عارف قزوینی»، نگارش مرجان راغب نیز ازجمله کتاب‌های پژوهشی نشر خنیاگر است که به تحلیل آثار و سبک‌شناسی عارف قزوینی پرداخته و در تابستان ۱۳۹۶ توسط نشر خنیاگر منتشر شده است. این کتاب در اصل پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد خانم راغب در رشتۀ نوازندگی ساز ایرانی است که در سال ۱۳۹۲ با استادراهنمایی دکتر هومان اسعدی ارائه شده بود.

از روزهای گذشته…

سخنرانی لئوناردو برنشتاین در مورد موسیقی آوانگارد (I)

سخنرانی لئوناردو برنشتاین در مورد موسیقی آوانگارد (I)

شاید امروز کمتر کسی از دوستداران موسیقی باشد که نام لئونارد برنشتاین، آهنگساز، رهبر ارکستر، نوازنده و نویسنده شهیر آمریکایی را نشنیده باشند. وی در سال ۱۹۷۳ شش سخنرانی در دانشگاه هاروارد برگزار کرد که «سوال پاسخ داده نشده» نام داشت. (نام قطعه ای از چارلز آیوز) و در این سخنرانیها سعی داشت از تئوریهای زبان شناسی نوام چامسکی برای تجزیه و تحلیل موسیقی استفاده کند و سپس به بررسی تاریخی موسیقی، تونالیته و دیگر مسائل از این دیدگاه می پردازد. از این سخنرانی یک فیلم، یک کتاب و یک کتاب گویا منتشر شده اند. در موخره کل این سخنرانیها، برنشتاین نظر خود را راجع به وضعیت موسیقی در دهه ۶۰ و استیل قالب موسیقی کلاسیک در آن دوره (که امروزه بیشتر به نام آوانگارد میشناسیم) و سپس به تغییراتی که در موسیقی کلاسیک بعد از آن پیش آمد اشاره میکند که در زیر ترجمه آنرا مشاهده می نمایید:
شیوه ای برای نوت نویسی سیستمهای میکروتونال ۱۲ قسمتی (II)

شیوه ای برای نوت نویسی سیستمهای میکروتونال ۱۲ قسمتی (II)

در سیستم کوک پرده میانه ۱۱/۱ کما فاصله پنجم معتدل بوده و به اندازه ۱۱/۱ کمای سنتونیک از فاصله پنجم ۲/۳ کمتر می باشد. بر اساس چرخه بالا رونده و پایین رونده فاصله پنجم فواصل زیر حاصل می شود:
مسترکلاس و کارگاه آواز پروفسور ماریو برونتی برگزار می شود

مسترکلاس و کارگاه آواز پروفسور ماریو برونتی برگزار می شود

مسترکلاس و کارگاه آواز پروفسور ماریو برونتی از ایتالیا توسط موسسه فرهنگی- هنری فرزانه برگزار می‌شود. این مستر کلاس به دو صورت گروهی و خصوصی برگزار می شود، کلاسهای خصوصی برای کسانی که با آواز کلاسیک و تکنیک های آن آشنا هستند مفید خواهد بود و در صورت داشتن رپرتوار می‌توانند روی قطعه خود از آموزشهای پروفسور برونتی بهره مند شوند.
موسیقی جیپسی کینگز

موسیقی جیپسی کینگز

جیپسی کینگز به یک سبک شبه فلامنکو می نوازد، نوعی از موسیقی که تا قبل از آنها سابقه نداشته است. نیکلاس یکی از اعضای این گروه در مورد موسیقی خودشان اینگونه می گوید :
ستایشگری نیچه ای و شوپنهاوری در موسیقی (II)

ستایشگری نیچه ای و شوپنهاوری در موسیقی (II)

آشنایی نیچه با موسیقی به دوران کودکی او بر می گردد. او دوستی داشت که خانه آنها مرکز فعالیت موسیقی بود و مندلسون آهنگساز بسیار به آنجا رفت وآمد داشت. دوستی نیچه با این پسر اولین رویارویی او با موسیقی را پدید آورد. نیچه تا قبل از دوران جوانی نوازنده ای ماهر در پیانو بود و آهنگسازی نیز می نمود. در همین دوران او قطعه ای برای ارکستر و گروه کر نوشت که شعر آنرا سالومه، دختر دلخواهش سروده بود. می شود گفت اولین فعالیت خلاقانه نیچه در موسیقی ظهور کرد و این فعالیت تا ۱۹۰۰ که در اثر سیفلیس درگذشت همراه او بود چرا که در سالهای واپسین عمر خود که به طرز مشهودی درگیر جنون شده بود باز هم با اشتیاق و انرژی بسیار با پیانو بداهه نوازی می کرد.
نمودی از جهان متن اثر (XVIII)

نمودی از جهان متن اثر (XVIII)

اغلب اوقات آنالیز با چنین مسائلی روبرو است و برای حل آن‌ها از ابزارهای زیباشناسی و فلسفه‌ی هنر بهره می‌گیرد. هر چند ممکن است تحلیل‌گران اندکی را بیابیم که مستقیما وارد چنین بحث‌هایی شده باشند اما به‌ هر حال رد استفاده‌ی آن‌ها را می‌توان در لایه‌های زیرین تحلیل‌شان نشان داد.
اِدیت پیاف، گنجشککِ آواز فرانسه (XII)

اِدیت پیاف، گنجشککِ آواز فرانسه (XII)

ادیت پیاف، میراث دار گاورُش (Gavroche شخصیتِ رمان بینوایان اثرِ ویکتور هوگو)، در دوران کودکی خود پاریس را پیموده بود، پاریسِ مردمی، محله هایی مثلِ پیگَل (Pigalle)، مونمانتر (Montmartre)، کلیشی (Clichy)، باربِس (Barbès)، مِنیلمونتا (Menilmontant)… در شبکیه ی چشم های او تصویرهایی ثبت شده بود که بعد ها، موضوعِ اصلیِ ترانه های او را تشکیل داد. در طول سال ها پیاف خیابان را به صحبت کردن، آواز خواندن و فریاد کشیدن واداشته بود و خیابان و مردم حاضر در آن با او یکی شده بودند.
گزارش داوری دوسالانه آهنگسازی پژمان

گزارش داوری دوسالانه آهنگسازی پژمان

مطلبی که پیش رو دارید، گزارشی است از مراحل داوری جشنواره دوسالانه آهنگسازی پژمان که امسال اولین دوره آن برگزار می شود. این گزارش توسط، دکتر امین هنرمند، عضو هیأت علمی دانشگاه تهران و دبیر دوسالانه پژمان نوشته و برای ژورنال گفتگوی هارمونیک ارسال شده است.
خلق متحد هرگز مغلوب نخواهد شد

خلق متحد هرگز مغلوب نخواهد شد

قطعه “خلق متحد هرگز مغلوب نخواهد شد” یا “The People United Will Never Be Defeated”، در سال ۱۹۷۵ توسط فردریک ژوسکی (خوانده می شود “Zhev-skee Frederic Rzewski”) آهنگساز آمریکایی، برای پیانو تنظیم شد. ژوسکی یک مجموعه از ۳۶ واریاسیون برای این ترانه مشهور شیلیایی با نام “El pueblo unido jamás será vencido” اثر سرجیو اورتگا (Sergio Ortega) آهنگساز و پیانیست شیلیایی (۲۰۰۳-۱۹۳۸) و گروه کویلاپایون (Quilapayún)، تنظیم کرد.
جیمی هندریکس، پدر گیتار الکتریک (II)

جیمی هندریکس، پدر گیتار الکتریک (II)

در دهه شست هر چند هندریکس توانسته بود برای خود شهرتی کسب نماید اما چت چندلر نوازنده گیتار باس گروه مشهور Animals به وی توصیه کرد که به انگلیس برود و فعالیتهایش را در آنجا ادامه دهد. انگلیش مهد موسیقی راک اند رول، به راستی تنها جایی بود که توانست نبوغ و استعدادهای هندریکس را به نمایش گذارد؛ مهارت وی در نوازندگی و استیل خاص جیمی هندریکس به همراه ابداعاتش در نوازندگی باعث شد به سرعت نامش بر سر زیانها بیفتد.