ضرابی: مشکل آموزش در ایران مختص موسیقی نیست

سامان ضرابی
سامان ضرابی
بعضی از قطعات آقای پایور هست که اجرا شده ولی نت آن موجود نیست و برعکس، بعضی نت اش هست، اجرایش موجود نیست، مثل یکی از پیش درآمد های زیبای همایون ایشان که اجرا شده ولی نت اش موجود نیست یا قطعه بسیار جالب و تکنیکی مهم ایشان به نام “پرواز” که نت آن موجود است ولی اجرایش نیست؛ برای اینها برنامه ای ندارید؟
من برای هر قطعه مربوط به سنتور برنامه دارم! ولی یکی یکی به آنها هم میپردازم.

فکر نمیکنید انتشار این قطعات به صورت سی دی مهمتر باشد از اجرای مثلا آثار خالقی با سنتور؟
خیر، به نظر من آنها خیلی مهمتر است! ولی یک سئوال میپرسم ۳۰ ۴۰ سال دیگر که دیگر از نسل شاگردان آقای پایور و دیگر معاصرین خبری نیست چگونه نردبان سنتور نوازی را طی میکنند؟! بعضی ها همینطوری یک کلاس سنتور ثبت نام کرده اند، گاهی استعدادی هم دارند و خودشان هم نمیدانند؛ این افراد چگونه از دوره مبتدی به عالی برسند و به یک سنتور نواز قابل تبدیل شوند؟ با همین قطعات درویش، صبا و … ! ریز ریز قطعات جالب مختلف و ردیف را میزند و بعد از ۱۰ سال میشود یک نوازنده قابل و “پرواز” را هم میزند.

از نظر اهمیت من به آموزش بیشتر اهمیت میدهم تا رپرتوار حرفه ای، چون رپرتوار حرفه ای را نوازنده حرفه ای با درصدی کیفیت بالا و پایین بالاخره میزند ولی برای کسی که سنتور را شروع کرده پس از دوره ابتدایی یک بیابان برهوت است که عده بسیار قلیلی این بیابان را پشت سر میگذارند و باز به یک آبادی که همان قطعات حرفه ای است میرسند.

چرا باید این عده سنتور نواز در این بیابان هلاک شوند؟! پس سعی کنیم اگر امروز از هر ۱۰۰ نفر ۱۰ نفر را به مقصد میرسانیم اقلا ۲۰ نفر را از بیابان بگذرانیم. کلا این هم به نفع سنتور است و هم کل موسیقی.

بله من برنامه های زیادی برای رپرتوار پیشرفته و حرفه ای دارم ولی از آنجایی که استراتژی من در زمینه آموزش است، سعی میکنم فقدانهایی که در این ۱۰ سال تدریس تجربه کردم را برطرف کنم، نقصان هایی که جلوه زیادی دارند را تا جایی که در توانم هست پوشش دهم تا راه باز شود.

شاگردی که چند قطعه از درویش خان زده، خالقی زده، صبا و تجویدی زده، در کنار اینها درس های معمول ردیف را هم میزند و تکنیک خود را ارتقا میدهد، کم کم به سطح بالا میرسد من هم آن قطعات را که مربوط به دوره عالی است را به او میدهم.

در واقع ما یک شاگرد را تربیت میکنیم که به آن قطعات برسد و بدون شک درجه اول اهمیت را آنها دارند ولی چگونگی رسیدن به این جایگاه در ابتدا بسیار اهمیت دارد.

در ایران البته ما کلا در زمینه آموزش مشکل داریم و فقط مربوط به موسیقی و سنتور نیست این مشکل. ما دانشمند زیاد داریم در رشته های مختلف ولی راه رسیدن به آن جایگاه هموار نیست متاسفانه؛ من در حد توانم سعی میکنم این راه را هموار کنم، البته با یک گل بهار نمیشه! ولی با این حال باید کاری کرد که اقلا در این راه تاریک نورهایی هرچند کم نور، دیده شوند.

4 دیدگاه

  • ارسال شده در بهمن ۲۶, ۱۳۸۷ در ۱۲:۵۰ ب.ظ

    aliy bod
    ba arezoye moafaghiyat baraye shoma dostan

  • ارسال شده در بهمن ۲۶, ۱۳۸۷ در ۶:۳۱ ب.ظ

    با درود. با نظر ایشان موافقم

  • mehdi_hessami@yahoo.com
    ارسال شده در بهمن ۳۰, ۱۳۸۷ در ۳:۰۸ ق.ظ

    aghay zarabi aziz
    bandeh yek nazar daram on ham in ast keh, vaghty CD por mishavad az ketabi, lotfan dar on ketab motazaker koke santo beshavid.

    manzoram in ast keh agar honar jo ghast darad ba CD on ghateh ra benavazad hatman betoneh santoresh hamon koke bashe hala ageh da ketab ghayd besheh beonvane mesal ” baray navazandegi in ghateat lotfan santore khod ra roy 440 ya … diapazon kok nemaeed.

    bavar konid natijeh besyar mofid khahad bod . ta inkeh vaghty cd pakhsh mishavad ba santore honar amoz aslan ham khani nadarad.
    dar zemen az maghalate shoma va aghay alirez javahery besyar lezat va estefadeh mikonam

    az rah dor ba dorod yay besyar

    mehdi hessami

  • ارسال شده در اسفند ۴, ۱۳۸۷ در ۸:۴۸ ب.ظ

    آقای مهدی سلام
    خیلی ممنون از توجه شما به این مطالب
    حق با شماست ولی این روشی که ذکر کردید تا کنون معمول نبوده فکر می کنم به چند علت:
    -کوک استاندارد همیشه ۴۴۰ است هنرجویان در صورت مشکل معمولا از معلم خود این راهنمایی را میگیرند.
    -ممکن است نوازنده ای بخواهد با سنتور لا کوک یا سی کوک بزند یا با سنتور سل کوک اما با کوک بالاتر یا پایینتر مثلا ۴۳۵٫ در اینصورت هنرجو باید سنتور سی کوک و لا کوک داشته باشد و بتواند آنرا درست و استاندارد کوک کند! در صورتی که تازه موفق به این کار شود فرض کن برای چند قطعه در یک سی دی سنتورش را هماهنگ کرده و حالا میخواهد قطعات دیگری را از سی دی دیگری بزند اگر کوک آن دو سی دی کمی با هم تفاوت داشته باشد هنر جو مجبور به کوک مجدد کل ساز میباشد که این برای سنتور البته به صرفه نیست.
    راه بهتر این است که هنرجو قطعاتی که مایل است، گوش کند تا ملکه ی ذهنش شود و بعد با ساز خودش آنرا اجرا کند با این کار از اجرای همزمان و تقلیدی نیز
    پرهیز شده است.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

امینی: انتقال نت ها کار وقت گیری است

قرار است یعنی این مجموعه آلبوم ۸ تایی در یک جزوه پارتیتور چاپ شود و گروه‌ها از این به بعد می‌توانند یک پارت ارکستر کامل هم داشته باشند و اگر خواستن استفاده کنند.

ال سیستما، مدلی موسیقی و اجتماعی متولد ونزوئلا (VI)

در پی تظاهرات های ضد دولتی ماه های اخیر که به کشته شدن یکی از نوازندگان اِل سیستما به نام آرماندو کانیزالس (Armando Cañizales) نیز منجر شد، گوستاوو “خشونت و سرکوب” را شدیدا محکوم کرد و از رییس جمهور، نیکلاس مادورو درخواست کرد که “به صدای مردم گوش فرادهد”.

از روزهای گذشته…

آلبوم «آرزو» رونمایی شد

آلبوم «آرزو» رونمایی شد

جمعه دهم شهریور ساعت ۱۶ در انتشارات فرهنگ، جلسه رونمایی از آلبوم آرزو (arzu) با صدای مسعود فصیحی و پیانوی دلبر حکیم آوا برگزار شد. در این مراسم در کنار ایراد سخنرانی درباره تولید این آلبوم که احتمالا اولین آلبوم آواز و پیانو به سبک اپراتیک در ایران است، آثاری از موسیقی کلاسیک آذربایجان با صدای مسعود فصیحی به صورت زنده اجرا شد.
ری چارلز

ری چارلز

ری چارلز Ray Charles در ۲۳ سپتامبر ۱۹۳۰ در آلبانی ایالت جورجیا متولد شد. می توان گفت که وی موسیقی را از هیچ آغاز کرد، در دهه ۱۹۶۰ به اوج رسید ولی هیچگاه بی فروغ نشد و سرانجام در ۱۰ ژوئن ۲۰۰۴ درگذشت.
ویلنسل (XII)

ویلنسل (XII)

ویولنسل یکی از اعضای ترکیب سنتی کوارت های زهی و همچنین کوینتت ها، سکستت ها و تریوهای زهی و دیگر ترکیب های آنسامبل است. قطعاتی برای هم نوازی دو، سه، چهار یا شمار بیشتری ویولنسل نیز نوشته شده که به سبک از آنسامبل «کر ویولنسل» هم گفته می شود. صدای چنین آنسامبلی را می توان با مقدمه اوورتور اپرای ویلیام تل اثر روسینی و یا صحنه Zaccharias’ prayer از اپرای نابوکو اثر وردی همانند دانست.
بوگی: ژانری که آرام و قرار ندارد (II)

بوگی: ژانری که آرام و قرار ندارد (II)

هر بار که “Sweet Home” را از رادیو می شنوم، سعی می کنم که معنی آن را بفهمم اما نهایتا تسلیمِ گروو (groove) قوی آن می شوم. البته در “Delta Swamp” گروو های فراوانتری وجود دارند. مانند “Stone Fox Chase” از “Area Code 615″، حتی اگر نام و عنوان آهنگ هم چیزی را برایتان تداعی نکنند، تمِ تیرهء ریف هارمونیکای آن را در “The Old Grey Whistle Test” به خاطر می آورید. وقتی که این قطعهء سازی را برای اولین بار شنیدم، فهمیدم که چقدر به گروه فانکِ معاصری مانند جنگ (War) نزدیک است.
تحول در موسیقی ایرانی از قاجار تا کنون (II)

تحول در موسیقی ایرانی از قاجار تا کنون (II)

کمانچه این ساز که یکی از قدیمی ترین سازهای ایرانی محسوب می شود و اولین نشانه های وجود آن مربوط به سال ۹۵۰ میلادی است، دارای سه سیم ابریشمی بوده که از پایان دوره قاجار به تقلید از ویولون، چهار سیمه شده است. جنس سیم های کمانچه نیز مانند ویولون شده است ولی اکثرا نیم پرده پایین تر از کوک کنسرتی (لا ۴۰۰۹) کوک می شود.
اپرای توسکا (II)

اپرای توسکا (II)

در فوریه ۱۷۹۸ لشکر فرانسه روم را اشغال نمود و مدعی جمهوری رومن جدیدی شد. شخصیت “سزار آنجلوتی” در اپرا (بر اساس شخصیت تاریخی لیبوریو آنجلوسی) که یکی از رهبران جمهوری و حاکم روم بود، ساخته شده. پاپ مجبور به فرار به توسکانی شد. پادشاه نپال سعی به نجات پاپ کرد اما خودش نیز مغلوب شد. در ژانویه ۱۷۹۹ جمهوری نپال اعلام حاکمیت کرد. در آوریل ۱۷۹۹ زمانی که ناپلئون در مصر بود، ارتش روسی – اتریشی به شمال ایتالیا راه یافت و انگلیسیها را شکست داد.
گفتگو با تیبو (V)

گفتگو با تیبو (V)

برادر زن ایزایی و تعدادی از دوستانش من را از نامور تا استند همراهی کردند تا در کنسرتم شرکت کنند. برای تمرین از ساز گوارنری استفاده کردم. وقتی تمرین تمام شد همه به من می گفتند «چه بر سر ویولونت آمده؟ اصلا صدایش در نمی آمد.» در واقع این ویولون همان ویولونی بود که ایزایی همیشه از آن استفاده می کرد. در نتیجه من هم در کنسرت با ویولن استراد به اجرا پرداختم و آن طور که همه تأیید کردند صدای آن در کل سالن طنین انداخته بود.
صداسازی در آواز (II)

صداسازی در آواز (II)

هدف از این نوشتار، ارائه الگویی کامل و بی نقص از صداسازی نمی باشد؛ زیرا چنین الگویی معمولا برای هر کس تجسم متفاوتی دارد و با توجه به اینکه در اینجا بیشتر سعی بر این بوده که روی جنبه های ذهنی و انتزاعی تمرکز شود بالطبع توصیف آن هم می تواند تا حد زیادی مبتنی بر سلیقه شخصی باشد.
ایران در کشاکش موسیقی (IV)

ایران در کشاکش موسیقی (IV)

موسیقی واپسگرایان دارای یک لحن و یک بیان بوده و در آن تکرار و یکنواختی، آنهم سرا پا ناله، حزن، اندوه و یاس آلودگی و مهمتر از همه بیان تسلیم گرایانه دیده می شود. درست است موسیقی بازتابی از سیر تحولات تاریخی هر ملتی است و کشور ما در طی تاریخ همواره مورد تخت و تاز بیگانگان قرار گرفته اما این امر به تنهایی نمی تواند دلیل یاس آلودگی کل موسیقی ما باشد.
“ردیف” و “اغراق” به مثابه دو بال عامیانگی (I)

“ردیف” و “اغراق” به مثابه دو بال عامیانگی (I)

شنبه بیست و سوم مهر در شیراز کنسرتی بر پا بود که بیا و ببین… کنسرتی که اسمش را گذاشته بودند شب موسیقی معاصر پارس و ارکستر معاصر پارس که گویا ارکستری تازه تاسیس است با همکاری ارکستر با سابقه تر چنگ و چند تکنواز غیر شیرازی به اجرای برنامه میپرداختند. رهبر و آهنگساز تمام قطعات آقای علی رادمان بود که شاگرد شناخته شده آقای علیرضا مشایخی است و یکی دوبار هم حتی ارکستر موسیقی نورا رهبری کرده، پس بنابراین میدانستیم که باید منتظر نوعی موسیقی مدرن باشیم.