ANTONIO STRADIVARIUS VIOLIN 1699 (انتخاب و سنجش)

با توجه به توضیحات گذشته به این نتیجه رسیدیم که باید در مسیر مطمئن تری حرکت کنیم و با در نظر گرفتن کلیه اطلاعات موجود از استرادیواری تا سال ۱۷۰۰ میلادی و بررسی تعداد بسیار زیادی از ویلن های او که متجاوز از ۲۰۰ ویلن می شد و جمع بندی آن با اطلاعات آرشیوی، ساز مذکور (کا ستندایک) از اعتدال مطلوب تری بر خوردار بود.

در مورد این ساز هم ۴ اندازه اصلی موجود بود و هم نمونه مشخصات تصویری آن با کپی رایت معتبر که مدارک و مستندات ما را تا حد زیادی تکمیل و تیجه کار را تا مراحل نهایی پیش بینی و پروژه را اجرایی می ساخت، همچنین تغییرات دیگری که براثر دلایل متعددی احیانا اعمال شده بود، با در اختیار بودن مشخصات تصویری، قابل تشخیص و قطعا قابل انتقال بر دامنه محاسبات می شد.

مشخصات کاستندایک:
خط آبی: ۳۶۰ میلی متر
خط زرد: ۱۶۰ میلی متر
خط سفید: ۱۰۹٫۵ میلی متر
خط قرمز: ۲۰۱ میلی متر


اما موضوعات و توضیحات به همین نکته ختم نمی شوند زیرا که اصولا مسائل و محاسبات ویلن گسترده تر از این مباحث است.

وقتی وارد دنیای ابعاد و اندازه ها می شویم و هدفی علمی و تحلیلی در میان است، در تقابل آن منطقهای متفاوتی مشهود می شوند که ما در این جا به چند نمونه از آن اشاره خواهیم کرد.


اولین مسئله مورد اهمیت که در منظر نخست مشاهدات قرار می گیرد و تقریبا می توان آن را از بهترین مستندات تلقی کرد،و اگر به موازات آن اطلاعات محاسباتی دقیقی هم وجود نداشته باشد، یادآوری مسئله تاریخ و تکرار است.

بهتر است برای فهم بهتر موضوع، به سازهای آنتونیو استرادیواری با دقتی عمیق تر و کارشناسانه بپردازیم، آنگاه متوجه می شویم که تعداد ویلن های تولید شده او و یا تولیدات کارگاه ویلن سازیش در مجموعه کامل خانواده ویلن (ویلن، ویلن آلتو، ویلن سل، کنترباس) متجاوز از ۱۰۰۰ عدد می باشد. (در حال حاضر در حدود ۷۰۰ عدد آن به ثبت رسیده است)

این سازها در مجامع عمومی با ابعاد و اندازه هایی معرفی می شوند که دقیقا همان ۴ اندازه اصلی است (در گذشته به آن اشاره شد) که در حداقل معرفی مشخصات، مطرح می گردد و یکی از این اندازه ها که بسیار مهم و بنیادین است طول بدنه ویلن می باشد

آنچنان که در راستایی دیگر همچون پیشرفتهای علمی و هنری دوران معاصربه عدد ۳۵۵ میلی متر برای طول بدنه ویلن اشاره می شود.

این عدد هم به لحاظ تاریخی بسیار تکرار شده است و هم به لحاظ محاسباتی در مورد اکثر سازندگان دوران طلایی اتفاق نظروجود داشته و همچنین از نظر علم امروز و سیر تکاملی پیشرفتهای خانواده ویلن بر آن صحه گذاشته شده است،البته ۳ اندازه دیگر و همچنین سایر اندازه های حائز اهمیت، از این قاعده مثتثنی نمی باشند.

ضرورتهای مختلفی وجود دارد تا اندازه ها از مقداری معینی تجاوز نکنند –محدوده صوتی، فیزیک و مکانیک ساز، ترتیب و نظم محاسبات، ارگونومی… از این دسته می باشد.

اما همانطور که مشاهده می کنیم تعدادی از ویلن های استراد و حتی سایرین، خارج از این محدوده بوده و به میزان تفاوت از اندازه های معمول و همیشگی، دسته بندی آنها به لحاظ نگارش و تفهیم عمومی تغییر کرده است به طوری که سازهای بالای طول ۳۵۶ و ۳۵۷ میلی متر و نزدیک به ۳۶۰ میلی متر و تا حدود ۳۶۵ میلی متر را LONG PATTERN نام گذاری کرده اند یعنی تابع الگو های بزرگ و بلند که طبیعتا ساختار و فرم تا حدی قابل توجه، خاص و مورد اهمیت می شود.

این تغییرات را به عنوان مثال می توانیم در ویلن KUSTENDYKE مورد خطاب قرار دهیم که از نظر ابعاد و ارقام سازی ویژه را متجلی می سازد و در رابطه با آن مصداق می یابد.
سازهای long pattern مشخصاتشان به همین نکات ختم نمی شود بلکه اگر طول سازی حتی در کمترین اندازه ها تغییر کند، محاسبات دچار اختلاف و تفاوت می گردد.

مسائلی که می توان از نام برد در ساختاری به نام ویلن دارای اهمیت ویژه است، معیاری با کیفیت طول ارتعاش که در آن فاصله ها و چگونگی آن از لحاظ ارزش صوتی و نوع صدایی که از نظر زیر و بمی به گوش می رسد مورد بررسی قرار می گیرد و در نتیجه می تواند جایگاه سازی را در میان تعداد دیگری مشخص و متمایز سازد.

مثلا در ویلن کاستندایک با طول بدنه معادل ۳۶۰ میلی متر متوجه می شویم که ناحیه استقرار خرک ساز بر خلاف اکثر سازهای استراد که در فاصله ۱۹۵ میلی متری طول بدنه از بالا قرار دارد، این ساز با تفاوتی معادل ۴ الی ۴٫۵ میلی متر طراحی و ساخته شده است، یعنی در فاصله ۱۹۹٫۵ میلی متر از طول ۳۶۰ در راستای خط مستقیم ،که اگر با عدد طول دسته، آنرا جمع ببندیم وبعدا محاسبه طول سیم را بدست آوریم به راحتی متوجه خواهیم شد که در طول سیم مرتعش تغییری خاص رخ داده است و این تغییر موجب بلندتر شدن طول سیم و در پی آن قدرت بیشتر سیم و صدایی بم تر که نزدیک به قدرتی ،برابر با آلتو می باشد، ملموس و طبقه بندی می شود.

البته این نکته قابل ذکر است که حجم هوای داخل ساز به علت اینکه در نهایت هدف ما ساخت ویلن است در محدوده و رده سایر ویلنهای دیگر قرار خواهد گرفت و شاید با کمی تفاوت به نظر برسد ،اما چگونگی ساختار آن با توجه به طول بلند ساز حتما باید بررسی و محاسبه شود زیرا که معیارهای مهندسی ساختمان یک ساز تغییر کرده و برای رسیدن به مقاومت و تاثیر پذیری بهینه باید این اصول رعایت شود.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

آلبوم «در محاصره» با آهنگسازی منتشر شد

یکی از کنسرت‌های ارکستر «خنیاگران مهر» به سرپرستی و آهنگسازی بهزاد عبدی در قالب آلبوم صوتی تصویری «در محاصره» به خوانندگی محمد معتمدی، توسط نشر «پردیس موسیقی معاصر» منتشر شد. آلبوم «در محاصره» مشتمل بر یکی از کنسرت‌های ارکستر «خنیاگران مهر» به سرپرستی بهزاد عبدی که مرداد ماه سال ۱۳۹۵ به خوانندگی محمد معتمدی در تالار وحدت تهران روی صحنه رفت، در قالب یک اثر صوتی تصویری توسط نشر «پردیس موسیقی معاصر» وارد بازار موسیقی شد. این مجموعه همزمان با کنسرت‌های اروپایی ارکستر «خنیاگران مهر» در کشورهای فرانسه، سوئیس، کانادا و آمریکا نیز به صورت فیزیکی و دیجیتال در دسترس مخاطبان قرار گرفته است.

مروری بر کتاب «موسیقی ایرانی در شعر سایه»

«سایه» در دوره‌ای از موسیقی ایران تأثیرگذار بوده است. این تأثیرگذاری می‌تواند موضوع مقاله‌ای تحلیلی-انتقادی باشد. چنین پژوهش‌هایی نه تنها در مورد سایه بلکه در مورد دیگر هم‌دوره‌هایش نیز باید صورت گیرد (که به هر دلیل هنوز انجام نشده). سایه با موسیقی دستگاهی نیز در حد یک موسیقی‌دوستِ بسیار پیگیر که معاشرت‌هایی با اهالی این موسیقی داشته، آشنایی‌هایی دارد. از مجموع صحبت‌های او در منابع مختلف چنین برمی‌آید که این آشنایی، علمی و چندان عمیق نیست و بالطبع شامل داده‌هایی درست و غلط از دیده‌ها و شنیده‌هاست (مانند بیگجه‌خانی را شاگرد درویش‌خان دانستن! و موارد دیگر). واژگانِ موسیقایی نیز در شعرِ او فراوان‌اند.

از روزهای گذشته…

یاد بود استاد حسن کسایی (II)

یاد بود استاد حسن کسایی (II)

دکترعمومی سپس به تعریف خاطراتی از استاد کسایی پرداخت (لحن و صدای وی در هنگام صحبت درباره استاد خود به قدری متاثر کننده بود که تمام حاضرین را تحت تاثیر قرار می داد) سپس بخشی از مصاحبه خود با استاد حسن کسایی را برای حاضرین پخش کرد. در این مصاحبه حسن کسایی به اهمیت شعر در موسیقی ایرانی می پردازد و می گوید: “ساز زدن بدون توجه به شعر معنایی ندارد. من در سازم شعر می خوانم”. او معتقد است مطلبی که در شعر وجود دارد، باید با کمک موسیقی و بوسیله نوازنده بیان شود. دکتر عمومی ضمن تاکید حرف های استاد کسایی، به بیان اهمیت شعر در موسیقی ایرانی پرداخت و آشنایی با شعر فارسی را برای موسیقیدانان از نکات پر اهمیت دانست.
نگاهی به موسیقی در سال ۱۳۹۴ (IV)

نگاهی به موسیقی در سال ۱۳۹۴ (IV)

عدم تشکیل مجمع عمومی برای انتخاب هیات مدیره جدیدی که دورانش در بهمن ماه سال ۹۳ به پایان رسیده و تصدی این پست تا این زمان کاملا غیر قانونیست، پستهایی که سالیان سال است در دست افراد ثابتی قرار دارد و هیچیک حاضر به واگذاری این مسئولیت به دیگران نیستند، عدم حمایت خانه موسیقی از موسیقیدانان و حضور خنثی این تشکل در مقابله با مشکلاتی که بر سر راه هنرمندان قرار میگیرد نمونه ای از اعتراضات هنرمندان به اعضای این خانه است.
جاشوا بل، ویولونیست سنت شکن

جاشوا بل، ویولونیست سنت شکن

همان طور که پیشتر در “گفتگوی هارمونیک” خوانده اید، بهزاد رنجبران آهنگساز برجسته ایرانی، کنسرتو ویولونی را به جاشوا بل تقدیم کرده که بارها با نوازندگی او به اجرا رسیده است. هرچند چندان این اتفاق تاریخی در رسانه های جمعی ایران بازتابی نداشت و به علت نامعلومی، بیشتر صحبت از سمفونی های سفارشی ای میشود که هر هفته به بازار می آید! امیدواریم دوستان خبرنگار، با خواندن این مطلب بیشتر با جایگاه این دو هنرمند آشنا شوند.
موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند: <br>امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (XI)

موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند:
امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (XI)

حالا که تأکید تحقیقات موسیقی شناسانه از “موسیقی” به فرآیندهای موسیقایی و روش های فهم موسیقی تغییر جهت داده است، محدود شدن تقسیم کار توسط دسته های “موسیقی شناسی تاریخی”، “قوم موسیقی شناسی”، و “مطالعات موسیقی مردم پسند” به نظر زائد می رسد. با این حال، درک حوزه ی موسیقایی، که اساس پا بر جا نگه داشتن این تقسیمات و اندیشه های مردم درباره موسیقی و نیز انتخاب های موسیقایی شان است، در بسیاری از نقاط جهان هنوز هم رایج است. اگرچه اکنون ممکن است کمی بیش از برچسب “مردمی” به نظر رسند، که، به همراه دیگر برچسب ها، در فروشگاه های موسیقی برای کمک به انتخاب های موسیقایی مصرف کنندگان پراکنده شده اند، این نوع موضع گیری شان می تواند بسیار گمراه کننده باشد، چراکه میراث های بسیارِ پدید آورنده ی آنها، بر تصورات مرتبط با ارزش ذاتی گونه های مختلفِ بیانِ موسیقایی متکی هستند.
فلسفۀ سازهای ابداعی (III)

فلسفۀ سازهای ابداعی (III)

باید بررسی کرد در ذهن خلاق طراح یک سازنما چه می گذرد که این گونه طرح ها و نقش های به ظاهر متفاوت و گوناگون در ذهنش نقش می بندد؟ ظاهرا تصور بر این بوده که کاسه را بر آن دسته ای نهند و چند سیمی بر آن کشند و به آن ساز گویند، غافل از آنکه روی هر دیگ و کاسه و قابلمه ای هم می توان سیمی کشید از آن صدایی حاصل نمود. چه بسا که گاهی هم از همین دیگ و قابلمه، صوتی خوش و دلپسند ساتع گردد. ولی آیا به هر کاسه-دسته ای که بر آن چند سیم کشند، ساز توان گفت؟
گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (IV)

گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (IV)

چه شخصی برونگرا یا درونگرا باشد آنها خود بخشی از تاریجچه آن اثر خواهند شد. نوازنده ویلنسل همانند بازیگری است که کلمات نمایشنامه را می خواند نمایش را به بهترین وجه که در توانشان است اجرا می کند.
کنسرت گروه آینه با آواز بحیرایی

کنسرت گروه آینه با آواز بحیرایی

گروه موسیقی آینه به خوانندگی رامین بحیرایی و سرپرستی مجید کولیوند کنسرتی را در روزهای ۱۵ و ۱۶ مهرماه در تالار رودکی اجرا می‌کند. گروه آئینه که بیشتر اعضای آن از فارغ التحصیلان و یا دانشجویان موسیقی در دانشکده موسیقیِ دانشگاه هنر تهران هستند با این هدف تشکیل شده است تا عرصه ای باشد برای ابراز اندیشه ها و توانمندی های اعضای خود در عرصه موسیقی ایرانی. گروه آینه قصد دارد، ضمن بکارگیری و پاسداشت ارزش های هنری موسیقی سنتی سرزمین خود، عرصه های جدیدی را در حوزه های آهنگسازی و اجرای موسیقی ایرانی تجربه کند.
گزارش جلسه هفتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (VIII)

گزارش جلسه هفتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (VIII)

چهارشنبه ۹ اسفند ۱۳۹۱ هفتمین جلسه‌ی کارگاه نقد موسیقی با تصمیم‌گیری درباره‌ی تداوم فعالیت کارگاه برای ۸ جلسه‌ی دیگر، و مروری بر چند نکته در تکمیل بحث هفته‌ی گذشته، آغاز شد و با درسی با عنوان «مسایل عملی نقد موسیقی (۲)» ادامه یافت.
یک خبرنگار

یک خبرنگار

شاید بیشتر از آنکه نام مارک ناپفلر (Mark Knopfler) در ذهن دوستداران موسیقی باشد، نام گروه دایر استریتس (Dire Straits) شهره عام و خاص باشد. وی قبل از آنکه گروه دایر استریتس آغاز بکار کند مشغول فعالیت های خبرنگاری و تدریس بود.
موسیقی و کپی رایت – قسمت اول

موسیقی و کپی رایت – قسمت اول

موسیقی وکپی رایت در ایران شاید یکی از مباحثی باشد که نه تنها قانونگذاران توجه کافی را به آن مبذول ننموده اند بلکه خود یکی از بانیان نقض حقوق آثار هنرمندان بشمار میرود. شاید جالب باشد بدانید یک قطعه موسیقی برای پخش در رسانه های عمومی اعم از رادیو و تلویزیون و اماکن عمومی مانند رستوران ها و هتل ها و یا حتی آسانسورها هر یک قانون مربوط به خود را دارا میباشد و تمام این قوانین در جهت حفظ حقوق مادی و معنوی صاحب اثر میباشد.