سهیلی: سالن مناسب کم داریم

محسن سهیلی
محسن سهیلی
تهیه‌کنندگی موسیقی در ایران، آنطور که من می‌دانم سابقه‌ای زیادی دارد، البته اینکه تهیه‌کنند‌گان در بخش موسیقی و ضبط موسیقی سرمایه‌گذاری می‌کردند و کنسرت‌ها که باید این دوتا را از هم تفکیک کرد. شما حتی در این زمینه اطلاعات دارید چراکه یکسری از اسناد موسیقی در دست خانواده شما و آقای مبصری هست. لطفا از سابقه تهیه کنندگی موسیقی در ایران بگویید.
سرمایه‌گذاری در موسیقی از سال ۱۲۸۴ شروع شده است. یعنی زمانی که مظفرالدین شاه قاجار به همراه شرکت ماشین تحریر سرمایه‌ای در حدود چهار هزار فرانک به ژان باپتیس لومر می دهند که بیاید یک ضبط موسیقی در سه مرحله انجام دهد. بعد در سال ۱۲۸۶ موسیو هامبارسون در پاریس به کمک چهار تا نوازنده و یک خواننده که او سید احمد‌خان ساوه‌ای بوده، می‌آیند یک ضبط موسیقی انجام می‌دهند. در کمپانی ادن و گلوبوس در سال ۱۲۸۶ ‌همین آقای هامبارسون با مشارکت هشت نفر در لندن دوباره ضبط موسیقی را انجام می‌دهند. در سال ۱۲۹۱ در تهران و ۱۲۹۳ در تفلیس همین کار را باز انجام می‌دهد و در سال ۱۳۰۶ که دوره قاجاریه به اتمام می‌رسد و سلسله جدیدی شروع می‌شود، قراردادی بین شرکت پولیفون و بایدافون با خواننده‌ها بسته می‌شود؛ آن‌موقع بحث خواننده محوری بوده است.

بعد در سال ۱۳۰۷ قرارداد شرکت‌های پولیفون و بایدافون و بخصوص پولیفون قراردادی با خواننده بنام علی اصغر کردستانی در تهران می‌بندد و ۲۰ تراک روی یک صفحه ضبط می‌شود. در سال ۱۳۰۸ قرارداد شرکت پولیفون اولین بار با آهنگ‌ساز می‌بندد. در سال ۱۳۱۲ قرارداد کمپانی بایدافون با سید جواد بدیع‌زاده که هم خواننده بوده هم آهنگ‌ساز بسته می‌شود و در سال ۱۳۱۸ اولین سفر ابوالحسن صبا برای ضبط صفحه در حلب سوریه انجام می‌شود.

همه‌ای این موارد تهیه‌کننده داشتند؟
بله، همه اینها تهیه‌کننده هستند و کمپانی‌های مختلف سرمایه‌گذاری می‌کردند.

ولی تهیه‌کننده خارج از حوزه موسیقی نبودند.
تماما شرکت‌هایی بودند که نمایندگی ارائه صفحه داشتند. در تهران در سال ۱۳۴۰ کم‌کم شرکت‌هایی می‌آیند که صاحب استودیو بودند و سرمایه‌گذاری روی آهنگ‌سازی می‌کنند که اثر را به بیرون بدهند.

ولی در صحبت‌هایی که کردید، کسی تهیه‌کننده کنسرت و ارکستر و بخصوص ارکسترهای بزرگ که هزینه‌های بالا دارند نبودند، در واقع می‌توان گفت ریسک تولید صفحه از برگزاری کنسرت کمتر است. درسته؟
به نظر من ریسک تولید صفحه از کنسرت بیشتر است، بخصوص که الان را اگر در نظر بگیریم با وجود عدم قوانین خاص، خب بلافاصله آلبوم پخش می‌شود و تولید‌کننده و تهیه‌کننده ضرر می‌بیند.

البته منظور من دقیقا صفحه گرامافون بود نه لوح فشره…
برای آخرین سوال می‌خواستم از شما بپرسم که با چه مشکلاتی در سر راه برخوردید؟
مجوزها پروسه‌های خاص خودش را دارد و زمان‌های مختلف برای رزو سالن یک مشکل دیگر است چون سالن با اندازه کافی نداریم و سالن‌ها کیفیت بالایی را ندارند. این مشکلات هست و وجود دارد.

برای شرایط مجوز به مشکل برخوردید؟
مجوزها پروسه‌های زمانی خاص خودش را داشت، اینکه دائما یک تهیه‌کننده درحال التهاب مجوز است که صادر می‌شود یا صادر نمی‌شود و هر لحظه یک قوانین جدیدی هم به آن اضافه می‌شود، مشکل بزرگی است.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

گفت و گو با جان کیج (I)

نوشته که پیش رو دارید، یکی از مهمترین گفتگوهای جان کیج است که در آن به توضیح نظریات خود می پردازد. مصاحبه کنندگان مایکل کربی و رایچارد شکنر هستند و متن آن ابتدا در مجله تئاتر “Tulane”، جلد دهم، شماره دو (زمستان ۱۹۶۵)، صفحه ۵۰ تا ۷۲ به انتشار رسیده است که امروز اولین قسمت از برگردان فارسی آن را می خوانید. (مترجم: محبوبه خلوتی)

مروری بر آلبوم «تار و عود»

این آلبوم مجموعه قطعاتی ساخته شده برای تار و عود است در سه بخش: سه‌گاه، چهارگاه و راست‌پنجگاه که هر کدام از این سه بخش شاملِ سه قطعه‎ی کوتاه هستند.

از روزهای گذشته…

ریتم و هارمونی – قسمت اول

ریتم و هارمونی – قسمت اول

در موسیقی “ریتم هارمونی” به میزان یا نرخی گفته می شود که آکوردها – یا همان هارمونی هر قسمت – در طول اجرای قطعه دستخوش تغییر می شوند. به بیان دیگر اگر بتوانیم رفتار تغییرات هارمونی را در یک قطعه تشخیص داده آنرا ترسیم کنیم در نهایت به شکلی می رسیم که از آن می توان ریتم هارمونی را استخراج کرد.
نقد تئوری پردازیِ داریوش طلایی (I)

نقد تئوری پردازیِ داریوش طلایی (I)

داریوش طلایی از موسیقیدانان نسل سوم بعد از وزیری است، او نوازنده برجسته تار و سه تار و استاد ردیف شناسی در موسیقی ایرانی است. «نت نویسی آموزشی و تحلیلی او از ردیف میرزاعبدالله» بهترین منبع و مرجع برای آموزش ردیف تار و سه تار میرزا عبدالله است. او در سال ۱۳۷۲ رساله «نگرشی نو به تئوری موسیقی ایرانی» (۱)، را ارائه داده است.
تنها میزگرد تخصصی موسیقی ایران (I)

تنها میزگرد تخصصی موسیقی ایران (I)

میدانیم که آسیا از دیرباز سرزمین جشن ها و سرورها و آیین های گوناگون از جمله کهنترین شیوه های نمایشی جهان بوده است. سنت موسیقیایی ایران را نباید با موسیقی ملی ایران یکی گرفت. سنت موسیقی ایران، یا موسیقی سنتی -که اصطلاح اشتباهی است- آیینی است. همین آیینی بودن آن باعث می شود که جوان ایرانی راه خود را در این سنت پیدا کند. این راه چه در نوازندگی و چه در خوانندگی از این نقطه نظر فرقی ندارد.
از سمفونی ۹ بتهوون تا قدرت فاشیسمی آدلف هیتلر (II)

از سمفونی ۹ بتهوون تا قدرت فاشیسمی آدلف هیتلر (II)

متأسفانه در برخی از موارد ترس از طبقه‌بندی و ارزشگذاری دقیق هنری است که باعث می‌شود هنرمندان شرایط فعلی را به شرایطی که در آن، جایگاه هنری هر هنرمند آشکار می‌شود ترجیح ‌بدهند. نگاهی مختصر به کشورهای دیگر و دسته‌بندی هنرمندان آنها و آثارشان و معرفی آنها، تفاوت را به خوبی آشکار می‌سازد.
معرفی یک هنرمند: سرپاس مختاری‌ (II)

معرفی یک هنرمند: سرپاس مختاری‌ (II)

«دکتر داریوش صفوت» در ارتباط با کیفیت نوازندگی مختاری، در کتاب‌ «پژوهش دربارهء استادان موسیقی ایران و الحان موسیقی ایرانی» می‌نویسد: «وی در اجرای ردیف روی ویولن بی‌نظیر بود و تمام مضراب‌های تار و سه تار را با آرشه ویولن اجرا می‌کرد.»
عدم اعتنا به بی اعتنایی! (IV)

عدم اعتنا به بی اعتنایی! (IV)

همانند شوئنبرگ، آیوز نیز برای مصالح موسیقایی بیش از روش اهمیت قائل بود، یا اگر به زبان شوئنبرگی گفته شود: ایده و سبک؛ ولی آیوز بر آن بود که محدودیت های سنت کلاسیکی را بیشتر از شوئنبرگ درنوردد و برای مصالح موسیقایی خویش بیانی مناسب بیابد. گاهی نیز اصلا به محدوده عملکرد نوازندگان یا سازها توجهی نمی کند. او می نویسد: «چرا موسیقی نتواند همانطور که به درون آدمی رسوخ می کند از درون او به بیرون هم ساطع شود؟ چرا موسیقی باید از این همه مانع و حصار حنجره، دیافراگم، روده، سیم، چوب و مس راه خود را به بیرون باز کند؟… مگر آهنگساز گناه کرده است که بشر فقط ده انگشت دارد؟»
رحیمیان و موسیقی سمفونیک ایران

رحیمیان و موسیقی سمفونیک ایران

اوایل انقلاب همراه با شور و هیجانات اجتماعی ، موج نویی از موسیقی به ظهور رسیده بود که ساختاری بسیار متفاوت با گذشته داشت. این موسیقی (اعم از موسیقی برای گروه سازهای ایرانی و غیر ایرانی) حال و هوایی حماسی و آزادیخواهانه داشت …
Radio K.A.O.S – I

Radio K.A.O.S – I

سال ۱۹۷۹ راجر واترز در حال ساخت یک مستند رادیویی درباره آلبوم The Wall بود که با جیم لد (Jim Ladd تهیه کننده برنامه های رادیویی و از مشهورترین DJ های راک رایدو در آمریکا) ملاقات کرد. این ملاقات نقطه شروع رابطه دوستانه و صمیمی ای بود که تا به امروز نیز ادامه یافته است.
موسیقی درمانی – ۱

موسیقی درمانی – ۱

موسیقی درمانی به استفاده مستقیم و غیر مستقیم از موسیقی برای بازیافت، نگهداری و قدرت بخشیدن به سلامت روحی، جسمی ، احساسی و درونی گفته میشود که توسط فرد متخصص تجویز شده باشد. این تعریف کوتاه تمام عناصر اصلی موسیقی درمانی را در بر گرفته است و ما در اینجا به توضیح هر یک از این عناصر میپردازیم.
طلایه‌دار تلفیق (IV)

طلایه‌دار تلفیق (IV)

پیشگامی او در ساخت ترانه‌هایی که آن روزها به جاز و امروز به پاپ معروف است، بخشی دیگر از سابقه مغفول‌مانده اوست. بی‌شک بسیاری از ما ترانه معروف «ای دختر صحرا نیلوفر» را با شعر اسماعیل نواب صفا و صدای خوانندگان مختلف شنیده و گاه زمزمه کرده‌ایم، اما هرگز نمی‌دانسته‌ایم که آهنگ گیرای آن را عباس شاپوری ساخته و از این راه الگوی بسیاری از ترانه‌سازان پس از خود شده است. او شعر بعضی ترانه‌هایش را هم خود می‌سرود که «گلی‌جان» و «آرزو» از آن جمله‌اند.