درباره‌ی پتریس وسکس (I)

پتریس وسکس
پتریس وسکس
پتریس ‌وسکس در ۱۶ اپریل سال ۱۹۴۶ در شهر آیزپوت (Aizpute) کشور لتونی متولد ‌شد. او پسر یک تعمید‌دهنده‌ بود و تحصیلات اولیه‌ی خود را در یک مدرسه‌ی موسیقی محلی با نام جوزف ویتولز لتونی میوزیک (Jazeps Vitols Latvian Academy Of Music) گذاراند. همچنین از سال ۱۹۵۹ تا ۱۹۶۴ به یادگیری کنترباس در مدرسه‌ی موسیقی امیلز دارسینز (Emils Darzins Music School) شهر ریگا (پایتخت لتونی) پرداخت و از سال ۱۹۶۱ به عنوان نوازنده در ارکستر سمفونیک و ارکسترهای مجلسی‌ متعددی از جمله ارکستر فیلارمونیک لتونی، ارکستر فیلارمونیک لیتوانی و ارکستر رادیو لتونی فعالیت کرد.

وسکس یادگیری کنترباس را تا سال ۱۹۷۰، قبل از این که به مدت یک سال برای دوره‌ی خدمت سربازی به شوروی سابق برود، نزد ویتوتاس سریکا (Vytautas Sereika) در کنسرواتوار لیتوانی شهر ویولنیوس (پایتخت لیتوانی) ادمه ‌داد.

وسکس آهنگسازی را از سال ۱۹۷۳ تا ۱۹۷۸ در آکادمی موسیقی لیتوانی شهر ریگا نزد ولنتین اوتکین (۱) ادامه‌ داد. او قطعه‌ی کرال خود را ده سال بعد از جنگ لتونی، دوره‌ای که مردم شبانه از منازل خود به زندان‌ها برده می‌شدند، برای آزادی مردم لتونی نوشت.

در سال ۱۹۷۷ کوارتت برنجی او با نام پرنده‌های زودگذر (The Brass Quinted Music For Fleeting Birds) در مورد فقدان آزادی در شوروی ساخته ‌شد. وسکس در سال ۱۹۷۸ در رشته‌ی آهنگسازی از کنسرواتوار لتونی (Latvian State Conservatory) شهر ریگا فارغ‌‌التحصیل ‌شد و در سال ۱۹۷۹ قطعه‌ی کانتابیله (Cantabile) خود را نوشت. در سال ۱۹۸۳ قطعه‌ی دولورسا (Musica Dolorsa 1983) را برای ساز‌های زهی -در سوگ خواهرش- و سپس قطعه‌ی لودا (Lauda Per Orchestra 1986) را نوشت.

سه قطعه‌ی کانتابیله، دولورسا و لودا زمانی نوشته شد که او در مدرسه‌ی امیلز دارسینز مشغول به تدریس آهنگسازی بود. وسکس تا سال ۱۹۸۹ به عنوان معلم موسیقی در مدرسه‌‌ای در شهر سالاکگریوا (یک شهرک در لتونی) و آهنگسازی را در مدرسه‌ی موسیقی امیلز دارسینز شهر ریگا تدریس می‌کرد. در سال ۱۹۸۹ قطعه‌ی زیمگالا (Zamgala) را که ترکیبی از گروه کر و شعرهای محزون است نوشت که موضوع آن به مردم منطقه‌ای در لتونی و درد و رنج‌هایی که آن‌ها متحمل می‌‌شدند مربوط بود. در‌آن‌ زمان فعالیت هنری او به دلیل فشارهای اجتماعی موجود در شوروی سابق و سرکوب‌هایی که حکومت بر فرهنگ و عقاید مردم وارد می‌‌آورد تحت‌تأثیر‌ قرار‌ گرفت. با‌ این‌حال آهنگسازان لتونیایی آرام ننشستند و به سرعت در گسترش و همه‌گیر‌شدن این موسیقی اهتمام‌ ورزیدند و موفقیت‌‌های فراوانی کسب ‌کردند.

وسکس در سال۱۹۹۳ در قطعه‌ی لیتنه (Litene) به انتقاد از قوانین غیر انسانی شوروی‌ پرداخت و آن را در قالب یک قطعه‌ی آوازی نوشت. این قطعه‌ی ‌کرال که در فرم بالاد است یادآور قتل مامورین لتونیایی بعد از تشکیل ارتش سرخ در سال ۱۹۴۱ است که با بالا‌ و ‌پایین کردن کوک قسمت آوازی، حالتی وحشت‌زده‌ و فریادگونه را به‌ تصویر ‌می‌کشد. همچنین او پنج کوارتت زهی نوشته است که آخرین کوارتت زهی او در سال ۲۰۰۶ نوشته‌ شد. این پنج کوارتت برای مجموعه‌ی کرونوس کوارتت (۲) نوشته ‌شده‌ است. در سال‌های اخیر او کنسرتو ویولن‌های متعددی نوشته که سبب همکاری او با گروه‌ها و نوازنده‌های مهمی بوده‌ است. برای نمونه در سال ۲۰۰۶ دومین کنسرتو ویولن خود به نام فرشته‌ی تنها (Violin Concerto Lonely Angel) را نوشت که به کریمر تقدیم شد.

این قطعه نگاه وسکس به فرشته‌ای است که در برابر دنیا بر سر دوراهی یأس و امید مانده است. ملودی‌های بخش ویولن‌ سولو در این اثر درخشان هستند و در ارکستر زهی صداهایی زنبور مانند ایجاد ‌می‌کنند. او کنسرتو ‌ویولنسل خود را نیز در سال ۲۰۱۲ با نام کلاتباتون برای سول گابتا (۳) نوشت که استقبال فراوانی در سرتاسر دنیا از این اثر صورت گرفت.

امروزه قطعات پیترناستر (Pater Noster 2000)، میسا (Missa 2000) و پرلودِ دعایِ «ای خداوند، چشم ما را باز کن» (Lord, Open Our Eyes 2012) جزو قطعات آوازی و ارکستری شاخص او شناخته می‌شوند. در سال۱۹۸۰ نیز ضبط کامل مجموعه قطعات پیانویی او با نام فصل‌ها (Piano Cycle “The Seasons”) شروع شد‌ که در سال ۲۰۰۹ پایان‌ یافت. این مجموعه در سال ۲۰۱۰ توسط موسسه‌ی نشر ورگولیبل (Wergo Label) منتشر ‌شد.

پی نوشت
۱- ولنتین اوتکین (Valentin Utkin) در سال ۱۹۰۴ در ریگا متولد شد و در سال ۱۹۵۵ در همین شهر چشم از جهان فروبست. او یک آهنگساز و میزیکولوژیست بود.
۲- کرونوس کوارتت یک گروه آمریکایی با بیش از چهل سال فعالیت در سبک‌های گوناگون از جمله موسیقی معاصر است.
۳- سول گابتا یک بانوی چلیست است، متولد ۱۸ اِپریل سال ۱۹۸۱٫

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

پاسخ پیمان سلطانی به نامه سرگشاده سیاوش بیضایی

آقای پورقناد با من تماس گرفتند و از من خواستند تا در مورد ادعاهای (به زعم من کاذب و هیاهوی دوباره) آقای بیضایی درباره ی قطعه ی «ایران جوان» متنی را بنویسم. اینجانب اعلام‌ می کنم قطعه ی «ایران جوان» که قبلا خود من از آن به عنوان «نخستین سرود ملی ایران» نام برده ام ساخته ی اینجانب است. از آنجا که ملودی استفاده شده در بخش آوازی این اثر قدیمی است هر موزیسین علاقه مندی حق دارد و می تواند آن را برای هر آنسامبلی هارمونیزه، ارکستره و تنظیم کند کما اینکه چندین آهنگساز قبل و بعد از لومر نیز بر اساس این تم‌ قدیمی آثاری را ساخته اند لذا همین جا اعلام‌ می کنم که این ملودی متعلق به آقای لومر نیست و اسناد آن در اختیار اینجانب است.

نامه ای از سیاوش بیضایی درباره سرود «وطنم» یا «ایران جوان»

نوشته ای که پیش رو دارید، نامه ای از سیاوش بیضایی است که برای رعایت قانون مطبوعات در این ژورنال منتشر می شود. لازم به ذکر است که جلسه ای مطبوعاتی درباره موضوع این نامه در روز سه شنبه ۲۸ خرداد با حضور سیاوش بیضایی برگزار می گردد. بدینوسیله از پیمان سلطانی و کارشناسان قوه قضاییه دعوت می گردد که در این نشست که به منظور رونمایی از اسناد بیشتر درباره این پرونده برگزار می گردد حضور یابند. این نشست در ساعت ۱۰ بامداد در خبرگزاری ایلنا به آدرس پستی: تهران، خیابان انقلاب، خیابان دانشگاه نرسیده به روانمهر، پلاک ۱۳۲ برگزار می گردد.

از روزهای گذشته…

روش سوزوکی (قسمت هفتم)

روش سوزوکی (قسمت هفتم)

انسان بدون استعداد متولد میشود. خصوصیت محیط زیست او تعیین می کند که چه چیزی که او بوجود می آید. نیروی حیاتش و توانائی هایش بوسیله تطبیق او با اطراف و محیطش جان میگیرد. بوضوح در کتاب پر ارزش روانشناسی کودک دکتر فومیو کیدا، این موضوع تشریح میشود. او در این کتاب، از دو دختر خردسال یاد می کند که یک گرگ آنها را پرورش داده بوده!
نکاتی در آموزش نوازندگی (IV)

نکاتی در آموزش نوازندگی (IV)

همانطور که در قسمت پیشین اشاره شد؛ سرچشمه، ماهیت، وضوح و روشنایی و نیز زمان وقوع هر یک از عوامل تهدید کننده در نوازندگی فرد می تواند با دیگری متفاوت بوده و این عوامل گاه به شکل منفرد و گاه به شکل گروهی و دسته جمعی در اشخاص بروز می نماید و می تواند باعث جلوگیری در استمرار زندگی هنری اشخاص گردد.
راز خوش‌طبعی ‌عارف؟

راز خوش‌طبعی ‌عارف؟

کم و بیش هدف همه‌ی تجزیه و تحلیل‌های موسیقی یافتن راز و رمز زیبایی، ارج و ارزش قطعه‌های موسیقی است با گوشه‌ی چشمی به تکرارپذیر ساختن‌شان. همچنین است کتاب «بررسی ساختار تصنیف‌های عارف قزوینی» که در آن «مرجان راغب» ۱۵ تصنیف شناخته‌شده و معتبر عارف را آنالیز کرده است تا به گفته‌ی مولف از آنها «در حکم دستورالعمل‌هایی برای تصنیف‌سازی» (ص ۲۸) استفاده شود.
آلبومهای اختصاصی آلن پارسونز

آلبومهای اختصاصی آلن پارسونز

آلن پارسونز در کنار کار با اریک وولفسون (Eric Woolfson ) مدیر و ترانه سرای بزرگ، تصمیم گرفت تا به ضبط آنچه خود در موسیقی بدان علاقه دارد نیز بپردازد. به این شکل پروژه بزرگ طولانی مدت آلن شکل گرفت. او گهگاه در ضبط کارهایش کیبورد می زد و به ندرت هم می خواند. البته در ابتدا طرحی که او در ذهن داشت با حضور جمعی از خوانندگان و نوازندگان آماتور پایه ریزی شد، اما در میان آنها با آرتور براون (Arthur Brown) ، آلن کلارک (Allan Clarke) و ایان بیرنسون (Ian Bairnson) گیتاریست نیز همکاری کرد.
یک ایرانی برنده مسابقه آهنگسازی میکروتونال کمپانی MOTU

یک ایرانی برنده مسابقه آهنگسازی میکروتونال کمپانی MOTU

کمپانی MOTU واقع در ایالت ماساچوست آمریکا – سازنده نرم افزار و سخت افزارهای موسیقایی از طریق موسسه تحقیقاتی AEH L’Atelier d’Exploration Harmonique اقدام به برگزاری مسابقه آهنگسازی جهت بررسی امکانات میکروتونال نرم افزار Ethno2 – Vst سازهای محلی ۵ قاره نمود.
تکنیکِ دست چپ و بازو در ویولنسل، مورّب یا عمود؟ (I)

تکنیکِ دست چپ و بازو در ویولنسل، مورّب یا عمود؟ (I)

احتمالاً اختلاف نظر در روشِ استفاده از دست چپ را با این جدیتی که در بین نوازندگان ویولنسل وجود دارد، در بینِ هیچ یک از نوازندگانِ سازهای زهیِ دیگر نمی‌توان یافت. در انگشت‌گذاریِ ویولنسل، دو مکتب با اختلافِ نظرِ بنیادی وجود دارد:
مروری بر آلبوم «نغمه‌های مرکب»

مروری بر آلبوم «نغمه‌های مرکب»

شگفت نیست اگر موضوع هر گرایشی به امر کلاسیک توازن و تعادل و تناسب باشد، دست‌کم با نیم نگاهی به تجربه‌های تاریخی. در آلبوم «کنسرت نغمه‌های مرکب» نقطه‌ی تمرکز توجه همین است، چنان‌که حتا دفترچه‌ی آلبوم نیز به قلم ساسان فاطمی بیانیه‌وار بر آن انگشت می‌گذارد و بارزش می‌سازد. تنها چیزِ دور از میانه خودِ زمینه‌ای است که اثر بر آن بنا شده و این پرسش که نگاه به سایه‌های موسیقی تیموری و چنین محافظه‌کاری گذشته‌گرایی چگونه امروز می‌تواند روی دهد. دراین‌باره و همه‌ی چالش‌های سر راهش، از ناممکنی امروزین یک نظریه‌ی همه‌شمول تا نقش تخیل در بازخوانی امروزی امور دیروزی و …، بسیار گفته‌ام و گفته‌اند (شاید حتا بسی بیش از آن که گنجایش ذاتی چنین جریانی باشد).
لنی و من: خاطراتی با برنشتاین (I)

لنی و من: خاطراتی با برنشتاین (I)

نیم قرن پیش در ماه مه ۱۹۵۹، در استودیو مانیتور در لیم گروو لندن ازدحام شد؛ برنشتاین با گروه جدید موسیقی،«کاندید»، به آنجا آمد. گروه هنری BBC در دومین فصل خود بود. من مدیر برنامه تیم بودم و به عنوان تنها کسی که آموزش موسیقی دیده، وظیفه مراقبت از « لنی» افسانه ای با من بود.
مروری بر آلبوم «تصنیف‌های عارف قزوینی»

مروری بر آلبوم «تصنیف‌های عارف قزوینی»

اجرایِ مقبولِ همه‌ی تصنیف‌های عارف در یک مجموعه، درباره‌ی شخصیت او و تصنیف‌سازی‌اش و در مورد تصنیفِ قاجاری به طور عام، فرصتِ تأملی دیگر می‌دهد. ازاین رو هر چند تصریح شده که هدف، گردآوریِ نمونه‌ای آرشیوی یا آموزشی نبوده اما می‌توان چنین کارکردی نیز برای این مجموعه قائل شد وگرنه با تمام تلاشی که در شنیدنی‌شدنِ اجرای همه‌ی بندهای تصانیف شده، هنوز شنیدن سیزده دقیقه تکرارِ تضرعِ عارف برای ماندنِ مورگان شوستر در ایران، در مقامِ یک اثر موسیقی چندان توجیهی ندارد*.
گفتگو با تیبو (VII)

گفتگو با تیبو (VII)

کرایسلر که استعداد زیادی در پیاده کردن نت ها داشت تنظیم های شگفت انگیزی را انجام داده است. همچنین تیوادار ناچز (Tivadar Nachèz) و آرتور هارتمن آثار خوبی را تنظیم کرده اند. این آثار همراه با کارهای کوتاه تر ویوتام و وینیاوسکی، مثل Ballade et Polonaise از ویوتام، آثار خوبی برای اجرا هستند؛ هرچند پیوریست های موسیقی (musical purists) ممکن است این اثر را تأیید نکنند. به نظر من Polonaise در سطح آثار شوپن است یا مثلا از نظر ویرتوز بودن Gypsy Airs از سارازات را در در نظر بگیرید که با هر کدام از راپسودی های لیست برابرند.