جشنواره نوای خرم در دوراهی انتخاب

جمعه ۲۴ آذرماه جشنواره چهارم نوای خرم، در تالار وحدت تهران اختتامیه خود را با استقبال پر شور علاقمندان موسیقی برگزار کرد. آنطور که در فراخوان این جشنواره نوشته شده است، هدف برگزاری این جشنواره «حفظ و گسترش فرهنگ اصیل و فاخر ایرانی و همچنین ارتقای نگرش هنری نسل جوان از طریق شناخت آثار اساتید گذشته و تاثیر گرفتن از نمونه‌ها و الگوهای موجود در موسیقی ایرانی» است و چنانکه انتخاب قطعات مسابقه در دوره های مختلف این جشنواره نشان می دهد، تلاش بر این است که محوریت آثار این جشنواره بر اساس اجرای تصانیف همایون خرم و در کنار آن، چند همکار ویلنیست او در برنامه گلها باشد.

اختتامیه جشنواره چهارم نوای خرم، به شکلی تحسین آمیز، باشکوه و منظم برگزار شد، به صورتی که در کمتر جشنواره ای شاهد این نظم (آن هم با حضور تعداد بسیار زیادی از گروه سنی کودکان و نوجوانان) بوده ایم. مدیریت این جشن بزرگ نقطه قوت مهم جشنواره خرم در دوره های مختلف و مخصوصا جشنواره چهارم بوده است. در کنار این نقطه قوت نیز باید به جذب تعداد بی شماری از شرکت کنندگان اشاره کرد که هر سال در این جشنواره به رقابت می پردازند؛ این شرکت کنندگان جوان از سراسر کشور در این جشنواره حضور می یابند و در هر دوره شاهد روی کار آمدن کودکان و نوجوانانی با توانایی های تحسین برانگیز و گاه شگفت آور هستیم.

با این توصیف گردانندگان جشنواره خرم، در همین چهار دوره هم تا حد قابل توجهی به اهداف خود رسیده اند و شاید نیاز به ارتقای سطح موجود را احساس نکند (۱) اما یک واقعیت (مخصوصا در جشنواره چهارم) قابل رویت بود و آن رشدِ کیفیت اجرایی شرکت کنندگان بود.

این وضعیت جدید نیازمند ایجاد تغییراتی اساسی در جشنواره خرم است که به گمان نگارنده می تواند جشنواره را وارد سطحی حرفه ای تر و پیشرفته تر بکند؛ در این زمینه پیشنهاد می شود:
۱- قطعات مسابقه دقیقا معرفی شده و به صورت نت شده در وب سایت جشنواره قرار بگیرد و تنها همین قطعات مورد ارزیابی داوران قرار بگیرد. با این روش رای داوران منطقی تر و عینی تر داده می شود و به اعتراضات احتمالی هم با سادگی بیشتری می توان پاسخ داد. (۲)
۲- قطعات ارکستری به صورت کاملا تنظیم شده، به همراهی پارتیتور و پارت نوازندگان، روی سایت جشنواره قرار گرفته و داوری دقیقا بر اساس آنها صورت بگیرد. (۳)
۳- رده بندی سنی حذف شده و به جای آن امتیاز ها بر اساس سطح بندی قطعات طراحی شود. (۴) امید است با به اجرا درآمدن این سه پیشنهاد، جشنواره خرم بیش از پیش در اعتلای موسیقی کلاسیک ایران بکوشد.

پی نوشت
۱- در فراخوان جشنواره های نوای خرم به جز تغییرات کوچکی مانند استفاده از آثار تعداد بیشتری از آهنگسازان، تفاوت چندانی با جشنواره های قبل دیده نمی شود؛ این اتفاق شاید بتواند تاییدی بر این عقیده باشد که گردانندگان این جشنواره، وضعیت فعلی را ایده آل دانسته و نیازی به ارائه راه کارهای جدید را احساس نکرده و طرحی برای چشم انداز های آتی نداشته باشند.
۲- قطعات جشنواره خرم تماما از آثار چند ویولنیست حرفه ای (به جز روح الله خالقی که ویولنیست غیر حرفه ای بوده است) انتخاب شده که تقریبا کلیه آثار این افراد، شامل ترانه ها (و به گفته ای دیگر، تصانیفی) است که برای نوازندگی ساز تکنواز طراحی نشده است و به همین دلیل بعضی از این قطعات برای اجرای یک ساز بسیار آسان هستند و همین سادگی باعث می شود، بیشتر شرکت کنندگان به راحتی از پس اجرای آن برآمده و داوری را برای انتخاب برترین ها با چالش مواجه کنند، در حالی که اگر این قطعات از طرف موسیقیدانان تیم برگزاری، به شیوه ای تنظیم می شدند که از نظر نوازندگی، قدرت اجرایی خاصی می طلبیدند، به راحتی می شد عدالت را در سطح بندی تکنیک و ادیشن نوازندگان رعایت کرد. البته در جشنواره خرم گاهی نوازندگان خود دست به تنظیم های خلاقانه ای زده اند که این ابتکار نیز جای تحسین دارد و می تواند در بخش مجزایی مورد ارزیابی داوران قرار بگیرد.
۳- جریان تنظیم این آثار توسط افراد خبره (همچون تنظیم این قطعات برای سازهای مختلف) می تواند خدمت بزرگی به میراث با ارزش هنرمندانی مانند همایون خرم، علی تجویدی، مهدی خالدی و… باشد که آثارشان به ندرت با چندصدایی و ارکستراسیون قابل قبولی به اجرا و ضبط رسیده است. این پارتیتور ها (اگر واقعا توسط افراد خبره تنظیم شود) می تواند میراثی به عمر قرن ها برای این جشنواره باقی بگذارد و ارزشی بیشتر از خدمت به یک نسل داشته باشد.
۴- سالهاست که در اروپا و آمریکا شاهد برگزاری جشنواره هایی هستیم که برندگان اول تا سوم آنها از میان کودکان و نوجوانان بوده است و به همین دلیل در جشنواره های موسیقی حرفه ای بسیاری از کشورها، به کلی گروه سنی کنار گذاشته شده است. در ایران هم اخیرا مسابقه مگتان با این روش برگزار شد. در چند جشنواره خرم نیز نمونه هایی از استعداد های درخشان در گروه سنی کودک و نوجوان دیده شده است و جا دارد گروه سنی حذف شده یا نهایتا در امتیاز دهی داوران نیم نگاهی به آن شود.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

همه همصدا با سمفونی نهم بتهوون (I)

نوشته ای که پیش رو دارید، گفت و گوی محمدهادی مجیدی با مهدی قاسمی و شهرداد روحانی است پیرامون اجرای ارکستر سمفونیک تهران و گروه کر شهر تهران:

کارگاه «راهکارهای مقابله با اضطراب اجرا» برگزار می شود

دکتر حمزه علیمرادی، دکترای روانشناسی بالینی و استاد دانشگاه شهید بهشتی و سرپرست درمانکده اضطراب ایران، مدتها روی علل اضطراب و راه های مقابله با آن تحقیق کرده و به بیماران مضطرب بسیاری راه غلبه بر اضطراب را نشان داده است و اکنون بنا به دعوت آموزشگاه موسیقی برومند، روز شنبه اول تیر ۹۸ ساعت ۱۸، یک کارگاه رایگان برگزار می کند تا پاسخی کلی به پرسش های فوق دهد.

از روزهای گذشته…

نشست خبری گروه کر فلوت تهران برگزار شد

نشست خبری گروه کر فلوت تهران برگزار شد

نشست خبری گروه کر فلوت تهران که قرار است در پایان این هفته به روی صحنه برود، صبح امروز پنجم مردادماه در تالار وحدت با حضور سعید تقدسی رهبر ارکستر، فیروزه نوایی سرپرست گروه، سهیل کوشان پور مدیر هنری و احسان تارخ مدیر اجرایی این گروه در تالار وحدت برگزار شد.
در جستجوی رهایی

در جستجوی رهایی

موسیقی به عنوان یک هنر و به عنوان یک پدیدار مستقل از عناصرمختلفی تشکیل شده است و مانند دیگر پدیدارها هستی‌اش را تنها از یک ساحت کسب نمی‌کند. اما یک موسیقی خاص می‌تواند نیروی پیش برنده‌ی خود را بیشتر یا تماما از یکی از عناصر کسب کند. از همین رو رویکرد تحلیلی به موسیقی نیز باید با در نظر داشتن همین کیفیت صورت گیرد.
توضیحی درباره آوانگاری ابجد در موسیقی قدیم ایران

توضیحی درباره آوانگاری ابجد در موسیقی قدیم ایران

نگارنده بنا به ضرورت و اهمیت رسالت احترام به شعور مخاطب فهیم واجب می داند به تصحیح اشتباهی در یکی از مقالات خود با نام «آوانگاری ابجد در موسیقی قدیم ایران» بپردازد که در فروردین ماه سال جاری در ژورنال محترم گفتگوی هارمونیک منتشر گردید.
گفتگوی هارمونیک شش ساله شد

گفتگوی هارمونیک شش ساله شد

با همیاری و همراهی شما دوستان “گفتگوی هارمونیک” به شش سالگی خود رسید. در این شش سال فعالیت توانستیم ۲۲۱۷ مطلب تولید کنیم که هر روز شاهد منتشر شدن آنها در فضای وب بودید. در طول فعالیت “گفتگوی هارمونیک” نویسندگان زیادی با سایت همکاری داشتند که از این تعداد افرادی به صورت نویسنده دائم سایت درآمدند.
عبدی: نوازندگان ایران، نوازندگان قابل ستایشی هستند

عبدی: نوازندگان ایران، نوازندگان قابل ستایشی هستند

من از سال ۱۳۷۷ به طور مستمر و حرفه ای به امر نگارش موسیقی پرداختم و در ژانرهای مختلف کارهای زیادی نوشته ام که بخش عمده این کار ها سفارش سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران بود. غالب کارهای من ارکسترال بودند البته چند تجربه نیز در نوشتن کارهای پاپ نیز دارم که برخی از آن ها بارها از صدا و سیما پخش گردیده اند. در سال ۱۳۸۲ از ایران به اوکراین برای ادامه تحصیل مهاجرت کردم و با ارکستر های مختلفی قطعات خود را ضبط نمودم. از جمله ارکستر فیلارمونیک کیف، ارکستر رادیو کمپانی اوکراین و ارکستر ناسیونال اوکراین.
شریف لطفی در شیراز سخنرانی خواهد کرد

شریف لطفی در شیراز سخنرانی خواهد کرد

روز چهارشنبه نهم اسفند ماه سال جاری به همت آموزشگاه موسیقی نگین فارس و با حمایت مرکز موسیقی حوزه هنری انقلاب اسلامی فارس، شیراز میزبان شریف لطفی است. وی برنامه ریزی و تدوین رشته های تحصیلی موسیقی برای دوه های کارشناسی ناپیوسته، کارشناسی و کارشناسی ارشد را پس از انقلاب به عهده داشته و نیز رهبر و بنیان گذار ارکستر فیلارمونیک تهران است. شریف لطفی سالها به عنوان نوازنده هورن ارکستر سمفونیک تهران و آهنگساز و مدرس موسیقی شهرت دارد.
نکته های پزشکی و روانشانسی، برای همه نوازندگان (II)

نکته های پزشکی و روانشانسی، برای همه نوازندگان (II)

هیچ موقع هنگام احساس درد در یک ناحیه از بدن تمرین را ادامه ندهید خستگی عضلات امریست طبیعی که با استراحت برطرف میشود اما درد در هنگام تمرین بسیار خطرناک میباشد که چه بسا در صورت ادامه این روند دیگر قادر به نوازندگی نباشید.
نقد تئوری پردازیِ داریوش طلایی (III)

نقد تئوری پردازیِ داریوش طلایی (III)

در مورد دوم – مقوله گفتمان – با وجود قسمت هایی که مطالب مورد نظر دقیق و کامل شرح داده شده اند؛ مانند تعریف جامع و کامل از «ردیف» اما در دیگر موارد، می بینیم که گفتمان عامیانه هم حضور دارد. واژه های فرنگیِ «مُد»، «مدال» و «رپرتوار» هم همچنان که واژه های «دانگ»، «مایه» و «مقام» در وجه عامیانه شان مورد استفاده هستند. برای تعریف مقام آمده است که:
کارایان و سمفونی های موتسارت (I)

کارایان و سمفونی های موتسارت (I)

اولین کار ضبط شده هربرت فون کارایان متعلق به موتسارت بود: اورتور فلوت سحرآمیز که با شرکت اشتاتسکاپل برلین (Staatskapelle Berlin) در سال ۱۹۳۸ ضبط شد (و اخیرا نیز دویچه گرامافون دوباره آن را منتشر نموده است). کارایان سپس سمفونی های سل مینور هافنر و ژوپیتر را در سال ۱۹۴۲ با ارکستر رادیویی تورین ضبط کرد. یکی از اولین اثر های ضبط شده او پس از جنگ جهانی اول یکی دیگر از سمفونی های موتسارت یعنی سمفونی شماره ۳۳ k 319 در سی بمل بود که با ارکستر فیلارمونیک وین و در سال ۱۹۴۶ ضبط شد.
اختراع چاپ و ترویج موسیقی

اختراع چاپ و ترویج موسیقی

در ۱۴۵۰ یوهان گوتنبرگ (Johann Gutenberg) مخترع آلمانی موفق به اختراع ماشین چاپ شد و در سال ۱۵۰۱ اوتویانو دو پتروچی (Ottaviano de’Petrucci) ایتالیایی، این دستگاه را در راه خدمت به موسیقی به کار گرفت.