پایانی بر آغاز (III)

اکثر افرادی که اهل موسیقی سمفونیک بودند و با فعالیتهای پیشین شما آشنایی داشتند تصور میکردند که وقتی شما رهبری ارکستر سمفونیک تهران را به عهده بگیرید حجم زیادی از آثار مربوط باشد به آثار آهنگسازان بزرگ ایرانی که البته در مصاحبه های قدیمی شما هم این پیشنهاد همیشه به رهبران آن دوره ارکستر توسط شما داده شده ولی در عمل دیدیم که چنین نشد، تقریبا برنامه های ارکستر سمفونیک تهران در دولت نهم که قسمتی از آن مصادف بود با رهبری دائم شما بر ارکستر، مملو از قطعات سفارشی بود که اگر از افرادی مثل بهزاد عبدی صرف نظر کنیم اکثرا کم مایه و دارای سطحی نازل بودند، چرا ارکستر به این سمت کشیده شد؟
اولا من به یاد ندارم که به رهبران دیگر گفته باشم آثار آهنگسازان ایرانی را اجرا کنند شاید در مصاحبات گوناگون پیش از این گفته باشم که خودم در حال حاضر (یعنی در آن زمان و در اروپا) مشغول اجرا و ضبط آثار آهنگسازان بزرگ ایرانی هستم. اما این موضوع ربطی به آن نداشته که من برای رهبران قبلی تعیین تکلیف کنم!

اما در مورد قطعاتی که به قول شما در دولت نهم توسط بنده اجرا شده، همان طور که خودتان اشاره کردید برخی از برنامه ها سفارشی بوده یعنی قطعات از طرف نهاد های مختلف پیشنهاد شده بودند. متاسفانه آهنگسازان قدیمی ما که می توانند آثار بزرگ خلق کنند کار سفارشی قبول نمی کنند و میدان را خالی کرده و روشن است که چه اتفاقی در این میان رخ میدهد.

من در اینجا از این افراد دعوت می کنم که چنین آثاری بنویسند و مطمئن باشند که اگر آثارشان قدرت لازم را داشته باشد، حتما ماندگار خواهند بود این مناسبتها در تمام تاریخ موسیقی کلاسیک وجود داشته و دلیلی ندارد که در ایران وجود نداشته باشد. به عنوان مثال بسیاری از قطعات جرج فریدریش هندل، ولفگانگ آمادئوس موتسارت و یا نزدیک تر دیمیتری شوستاکویچ آثاری بوده اند که به مناسبتهای مختلف نوشته شده اند و امروزه جزء رپرتوارهای ارکسترهای دنیا هستند.

آیا در دیگر نقاط جهان نیز اینگونه است؟
من از تمام دنیا خبر ندارم ولی در اروپا که مهد موسیقی سمفونیک است در مناسبتهای خاص از قطعاتی که قرن ها پیش نوشته شده و جزء رپرتوار ارکسترهاست نیز استفاده می شود.

ولی یک مشکل وجود دارد و آن این است که هیچ وقت وزارت فرهنگ و ارشاد سفارش قطعه ای مثلا در فرم کنسرتو یا سونات یا… نمیدهد! همیشه سفارش ها با عنوان های خاصی و فرمای خاصی بوده است.
این سوال را لطفا خودتان از وزارت ارشاد بپرسید. ولی در مورد اجراهای ارکستر سمفونیک که مربوط به من می شود محدودیتی در مورد فرم کار و سبک نیست. تنها ملاک استحکام و اصالت کار است.

به عنوان آخرین سئوال میپرسم که شما چه انتظاری دارید از دولت جدیدی که سرکار می آید؟
من از دو منظر میتوانم جواب دهم. یکی از دید یک ایرانی و دیگری از دید یک موسیقیدان. از دید یک شهروند ایرانی مانند خیلی از مردم انتظار دارم رئیس جمهوری که قرار است مدیریت کشور ما را به عهده بگیرد، به دو مشکل اقتصادی و امنیتی در درجه اول توجه کند.

تورمی که در ایران وجود دارد تا حد زیادی مصنوعی است و مربوط به کسبه و بازاریانی است که بدون دلیل خاصی قیمت کالاهایشان را بالا میبرند، پیگرد قانونی زیادی هم در این زمینه دیده نمیشود، اگر دولت بتواند با سیاست های اقتصادی با کمک تیمهای متخصصین برنامه ریزی کرده و این روند را متوقف کند که چه بهتر ولی اگر چنین توانی را ندارد اقلا با زور یا بوسیله پلمپ کردن و متوقف کردن فعالیت این افراد، جلوی این رشد تورم رامیتواند بگیرد. مسئله دیگر این است که در شهرهای کوچک و روستاها امکانات رفاهی و اقتصادی بوجود آورد تا این سیل کوچ به تهران را شاهد نباشیم که باعث ازدحام جمعیت کنونی تهران شده است. مشکل دیگر امنیت است. جایی که یک خانم جوان نتواند یک کیلومتر پیاده راه رود بدون اینکه کسی مزاحمش شود، باید قوانین سنگینی برای مزاحمین مانند زندان، شلاق و… در نظر گرفته شود تا امنیت برقرار گردد.

و اما نگاه دیگر من از دید یک موسیقیدان: ارکستر سمفونیک در هر کشور از دیدگاه جهانی، یک سمبول پیشرفت و تمدن بین المللی است، مشخص است که شان و جایگاه فرهنگی کشوری که ارکستری در سطح بین المللی دارد بسیار متفاوت است با کشوری که چنین ارکستری ندارد، امروزه از فقیرترین تا غنی ترین کشورهای دنیا ارکستر سمفونیکی دارند.

ما نیز باید اقلا ارکستری داشته باشیم که اگر در سطح عالی نیست، سطح قابل قبولی را داشته باشد. من فکر میکنم که اگر در برنامه هایی که برای ارکستر سمفونیک تهران داریم پیشرفتهایی کنیم، بدون شک شاهد رشد خوبی خواهیم بود که در عرصه هنر و فرهنگ اعتبار بین المللی زیادی را برای کشورمان به همراه خواهد داشت.

یک دیدگاه

  • ناشناس
    ارسال شده در بهمن ۴, ۱۳۹۲ در ۲:۴۳ ق.ظ

    اقای استاد گرامی مگر در این مملکت گل و بلبل زندان و شلاق وجود ندارد که شما دارید تجویز میفرماید!در اروپایی که شما زندگی میکنید مگر شلاق هست که زنان در امنیت هستند؟؟ بنازم به این رقت قلب هنریتون.
    واقعا از ماست که برماست!

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

گزارشی از سخنرانی آروین صداقت کیش در سمینار «موسیقی و امر دراماتیک» (IV)

صداقت‌کیش ادامه داد: در امر دراماتیک اما این گونه نیست و درون و بیرون با هم یکی می‌شوند. اگر اجازه دهید مثالی در مورد امر هنری بزنم. کسانی که تئاتر بازی می‌کنند رابطه‌شان با متن نمایشی درونی است. یعنی نمی‌توانیم این رابطه را به درونی و بیرونی تقسیم کنیم و بگوییم این شخصیت واقعا وجود دارد و آن شخصیت فقط روی صحنه وجود دارد، همه‌شان وجود دارند. بنابراین این نظام باید با یکدیگر یکی و ادغام شده باشد. اگر به موضوع دادن پول به فروشنده به عنوان یک کنش برگردم، نمی‌توانیم بگوییم الان بیرون این نظام ارتباطی هستیم و نظام داخلی آن با نظام بیرونی‌اش متفاوت است. اگر کسی هم از بیرون به این رویداد نگاه کند فقط در حال نگاه کردن به یک کنش است و مانند موضوع داستان نیست که نتواند داخل آن شود، او هم می‌تواند وارد این کنش شود و مرزی ندارد.

شهرام صارمی از مدیریت اجرایی جشنواره موسیقی فجر استعفا کرد

در پی استعفای اعتراض آمیز علی ترابی، شهرام صارمی مدیر اجرایی سی و پنجمین جشنواره موسیقی فجر، یک روز پس انتصاب مدیر جدید دفتر موسیقی وزارت ارشاد با انتشار نامه‌ای سرگشاده از سمت خود استعفا کرد.

از روزهای گذشته…

انیو موریکونه – ۲

انیو موریکونه – ۲

موسیقی “روزی روزگاری در آمریکا” علاوه بر تم کند اصلی، در جاهایی با موسیقی رقص متعلق به آن دوران جایگزین میشود و همچنین در آن از سازهای نامتعارفی چون بانجو و پن فلوت Pan-Flute (سازی شامل چندین ساز فلوت مانند با ارتفاع متغیر که مانند ساز دهنی در کنار هم قرار گرفته اند) استفاده کرده است.
روش سوزوکی (قسمت اول)

روش سوزوکی (قسمت اول)

مقدمه: شینی چی سوزوکی (Shinichi Suzuki)، مدرس ویولون که شهرت جهانی دارد، در شهر ناگویای ژاپن متولد شد. پدرش معروفترین کارگاه ویولون سازی را داشت. ابتدا نزد پدرش شاغل بود؛ نواختن را هفده سالگی شروع و تحصیل خود را در توکیو به انتها رساند و بعد عازم برلین شد، جایی که هشت سال تمام شاگردی کارل کلینگلر (Karl Klinglers) را کرد، به علاوه در این شهر توانست با نامدارترین هنرمندان و پژوهشگران آشنا شود، از جمله آلبرت انیشتن.
دور نهایى نخستین دوره جایزه بین المللی پیانوى باربد برگزار شد

دور نهایى نخستین دوره جایزه بین المللی پیانوى باربد برگزار شد

دور نهایى نخستین دوره ی جایزه ی بین المللی پیانوى باربد با حضور پیانونوازانی از سراسر ایران و کشور ارمنستان در شهر شیراز برگزار شد و دو نفر از برندگان نهایی که تابستان ١٣٩۶ برای شرکت در مستر کلاس های بزرگان پیانونوازی فرانسه و اجراى کنسرت عازم این کشور خواهند بود، معرفی شدند.
فخرالدینی: پیش از انقلاب هم آثار حنانه را رهبری کرده ام

فخرالدینی: پیش از انقلاب هم آثار حنانه را رهبری کرده ام

این سیاست مربوط به آقای ابتهاج می‌شد. من از آقای علیزاده و آقای لطفی چند کار دیده بودم و یک کار هم بیشتر با هر دوی این هنرمندان نداشته ام، “داروگ” که تنظیم تصنیفی از آقای لطفی بود که آقای شجریان خواند و یک اثر “چهارگاه” که ساخته آقای علیزاده بود و من تنظیم کردم. این هنرمندان بیشتر در گروه موسیقی عارف و شیدا بودند و زیاد وابسته به گروه رادیو و تلویزیون نبودند.
باغلاما در قرن بیستم، حالتی بین تکامل و استانداردسازی (I)

باغلاما در قرن بیستم، حالتی بین تکامل و استانداردسازی (I)

باغلاما سازی زه صدا و از خانواده ی لوت های دسته بلند است، نزدیکترین هم خانواده های این ساز “قپوز” و “چگور” سازهای مورد استفاده ی عاشیق- اوزان های اقوام ترک است. در مقاله ی زیر با خانواده ی ساز “باغلاما” و تغییر و تحولات آن در قرن بیستم به طور مختصر آشنا خواهیم شد.
رسول صادقی: وجود گره لازمه ساخت ساز نی نیست

رسول صادقی: وجود گره لازمه ساخت ساز نی نیست

پس از آزمایش های متعدد با همکاری دوستان بر روی ساز نی به این نتیجه رسیدیم که جنس قمیش (بدنه نی) عملا برای کلید گذاری مناسب نیست. طول متفاوت بندها و قطرهای متفاوت نی ها اجازه تولید صنعتی کلید را نمی دهد، مانند آنچه در سازهای غربی شاهد آن هستیم. پس ترجیح دادیم که جنس استاندارد تر و علمی تری را جایگزین کنیم. در نی برنجی با توجه به قطر و طول استاندارد و همسان می توان به راحتی کلیدگذاری یکسانی برای تمامی نی ها انجام داد و آن را به مرحله تولید انبوه رساند. ضمن این که در این نوع نی، ساخت نی با کوک بسیار بسیار دقیق میسر است و بسیاری از مشکلات ساخت نی هفت بند را ندارد.
” Let It Be” اثر مک کارتنی (I)

” Let It Be” اثر مک کارتنی (I)

“Let It Be” اثر پاول مک کارتنی، در مارس سال ۱۹۷۰ به صورت تک آهنگ و در آلبومی به همین نام به بازار عرضه شده است ( هر چند برخی متن این ترانه را نتیجه همکاری مشترک مک کارتنی و لنون می دانند). الهام بخش این ترانه در حقیقت خوابی بوده که مک کارتنی در آن مادرش – مری مک کارتنی (Mary McCartney) – را در حالیکه جمله “Let It Be” را به او گوشزد نموده، دیده است.
منبری: برخی آثارم را به دیگر خوانندگان دادم

منبری: برخی آثارم را به دیگر خوانندگان دادم

باید بگویم نقطه عطف دیگر کار من و از بزرگترین افتخاراتم همکاری با جناب فخرالدینی بود. حدود سه سال با ارکستر ملی همکاری کردم که اوایل دهه هشتاد بود. به پیشنهاد آقای فخرالدینی قطعات زیادی که برای این ارکستر نوشتم از من اجرا شد. خودم هم آواز ارکستر را می خواندم. قطعه ای هم برای صدای هنرمند شایسته آقای قربانی تنظیم کردم.
سیجی اُزاوا، رهبر افسانه ای ژاپن

سیجی اُزاوا، رهبر افسانه ای ژاپن

سیجی اُزاوا (Seiji Ozawa) متولد ۱ سبتامبر ۱۹۳۵ در فنیتین سابق – شنیانگ (Shenyang) کنونی است. ازاوا رهبر ژاپنی ارکستر است که تحصیل موسیقی را از سن بسیار پائین آغاز کرد و از هنرستان موسیقی توهو در توکیو با بالاترین نمره در آهنگسازی و رهبری فارغ التحصیل شد. در سال ۱۹۵۹ جایزه اول مسابقات رهبران ارکستر را در بسانکون-فرانسه، دریافت کرد. چالرز مونش (Charles Munch) رهبر ارکستر سمفونیک بوستن، او را به پیوستن به کانون موسیقی تانگلوود (Tanglewood) دعوت کرد، در آنجا جایزه کوتسویتزکی (Koussevitzky) را به عنوان درخشانترین رهبر محصل در سال ۱۹۶۰ دریافت کرد.
نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (XVI)

نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (XVI)

در مورد نت «شاهد» به یکی از اشکالات اساسی تئوری وزیری بر می خوریم، به اشکالی که پس از او در کار خالقی هم به چشم می خورد و باعث سردرگمی های زیادی در شناخت موسیقی ایرانی گشته است. این اشکال ناشی از آمیختن دو سیستم مختلف با هم است، یکی سیستم گام های ماژور و مینور اروپائی و خواص هارمونیک فواصل این گام ها و نام هائی که این فواصل دارند و دیگری سیستم مقام های موسیقی ایرانی که براساس خواص ملودیک صداها شکل یافته اند. «نمایان» و «تنیک» مربوطند به خواص هارمونیک، در حالی که «شاهد» و «ایست» به خواص ملودیک صداها ربط دارند.