قطعاتی برای آموزش موسیقی

پنج سال پیش مقاله ای نوشتم در ارتباط با این موضوع که در سایت گفتگوی هارمونیک منتشر شد. به طور خیلی خلاصه می توانم بگویم که هدف از نوشتن آن مقاله که مقاله حاضر نیز در ادامه آن است آموزش نکاتی در موسیقی از طریق قطعاتی بود که به همین منظور ساخته بودم. پس از چند سال فرصت، انگیزه دوباره ای به وجود آمد برای پی گرفتن دوباره این جریان که قرار بود به نوشتن کتابی با همین محتوا ختم شود و به نوعی این مقاله مقدمه ای بر مجموعه مقالاتی است که در نهایت –در صورت مثبت بودن شرایط- به صورت کتاب منتشر خواهند شد.

باید بگویم که پس از گذشت چند سال تا حدودی روش کارم برای پیشبرد این جریان تغییر کرده است. به جز بازبینی قطعات پیشین و جایگزینی بعضی از آنها با قطعات جدیدتر، مهم- ترین تغییر افزودن متن توضیحی برای هرکدام از قطعات است. با این حال برای جلوگیری از طولانی شدن بی مورد متن و توضیح میزان به میزان قطعات (که چیزی شبیه گزارش فوتبال از آب درمی آید!) نام آکوردها (تا آنجا که نام استاندارد داشته باشند) بالای میزان ها ذکر خواهد شد و در بعضی زمینه ها تا جایی که مقدور باشد موارد ضروری مثل تغییر مد و… در صفحه نت مورد اشاره قرار خواهند گرفت.

این مقالات طی چند فصل ارائه خواهند شد. در نخستین فصل تمرکز بر کاربرد مدهای کلیسایی است. دلیل پرداختن به آن هم این است که با وجود اینکه هنوز هم جریان اصلی موسیقی بر پایه گام های ماژور و مینور استوار است، ولی این مدها در قرن بیستم اهمیت فراوانی یافتند و تاثیرشان از موسیقی کلاسیک معاصر آهنگسازانی چون دبوسی، راول و استراوینسکی تا کمی جلوتر و در موسیقی فیلم، جز، راک، نیوایج و بسیاری سبک ها قابل مشاهده است. همچنین شباهت هایی که بین برخی مدهای کلیسایی با گام های موسیقی شرقی وجود دارد (بعضا با کمی تغییر) نیز لزوم پراداختن به آنها را بیشتر نمایان می سازد.

در بخش اول این فصل به صدادهی استاندارد این مدها پرداخته خواهد شد به طوری که کاراکتر ویژه آنها مورد بررسی قرار می گیرد. سپس شکل های تغییر یافته آنها، گام های مشابه آنها در موسیقی های شرقی و نیز استفاده خاصشان در سبک هایی بخصوص محور کار خواهند شد. در انتهای این فصل نیز در مورد موسیقی هالیوودی صحبت خواهد شد. منظور از موسیقی هالیوودی در اینجا مشخصا نوع خاصی از آن است که المان های ویژه ای از جمله به کاربردن مکرر مد لیدین، استفاده از آکوردهای مدیانت کروماتیک و… را داراست و استفاده از آن صرفا به هالیوود منحصر نمی شود و مخصوصا برای خلق فضاهای کمیک در فیلم ها و سریال های نقاط دیگر دنیا نیز مورد استفاده قرار می گیرد. برای تکمیل این بخش (موسیقی هالیوودی) احتیاج به یک پیشنیاز بود و آن ایجاد فضای ترسناک در موسیقی از طریق توالی های آکوردی بخصوصی است که مخصوصا در این نوع موسیقی بسیار رایج است. توضیح ضروری دیگر در این بخش این است که برای ملودی آن از یکی از ملودی- های شوبرت استفاده شده؛ به دلیل ویژگی های بسیار مناسبش برای قرار گرفتن در این ژانر. در این مورد در زمان ارائه مقاله مربوط بیشتر صحبت خواهد شد.

نکته بعدی در مورد شیوه ارائه مقاله هاست. سعی بر این است که یک روند نسبتا منظم زمانی برای قرار گرفتن در سایت رعایت شود. در خود مقاله ها نیز به جز بررسی قطعات فعلی، قطعات شاخصی هم از سبک های مختلف مربوط به آن موضوع معرفی خواهند شد.

در پایان می توانید نمونه صوتی قطعه ها که با سمپل تهیه شده اند به همراه تعدادی از پی دی اف های آماده شده را در زیر این مطلب دانلود نمایید.

لیست قطعات:
audio file ۱- لیدین
audio file ۲- دورین
audio file ۳- میکسولیدین
audio file ۴- فریژین
audio file ۵- میکسولیدین با ششم بمل شده (مینور ملودیک با شروع از درجه پنج)
audio file ۶- فریژین- شور
audio file ۷- فریژین- کاربردی در ایجاد فضای ترسناک در موسیقی تلویزیون
audio file ۸- فریژین- کاربردی در ایجاد فضای خالتور!
audio file ۹- فریژین دومینانت – کاربردی در ایجاد موسیقی فلامنکو
audio file ۱۰ – میکسولیدین – کاربردی در ایجاد موسیقی راک
audio file ۱۱- میکسولیدین – کاربردی در ایجاد موسیقی هند
audio file ۱۲- ایجاد ترس در موسیقی از طریق توالی آکورد
audio file ۱۳- موسیقی هالیوودی
audio file ۱۴- مدگردی
مجموعه ای از نت این قطعات را در یک فایل زیپ شده دانلود کنید.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

نامه ای از سیاوش بیضایی درباره سرود «وطنم» یا «ایران جوان»

نوشته ای که پیش رو دارید، نامه ای از سیاوش بیضایی است که برای رعایت قانون مطبوعات در این ژورنال منتشر می شود. لازم به ذکر است که جلسه ای مطبوعاتی درباره موضوع این نامه در روز سه شنبه ۲۸ خرداد با حضور سیاوش بیضایی برگزار می گردد. بدینوسیله از پیمان سلطانی و کارشناسان قوه قضاییه دعوت می گردد که در این نشست که به منظور رونمایی از اسناد بیشتر درباره این پرونده برگزار می گردد حضور یابند. این نشست در ساعت ۱۰ بامداد در خبرگزاری ایلنا به آدرس پستی: تهران، خیابان انقلاب، خیابان دانشگاه نرسیده به روانمهر، پلاک ۱۳۲ برگزار می گردد.

معیار چیست؟ معیار کجاست؟ (II)

دیدیم که سلیقه و درستی معیارهای خوبی برای ارزشیابی نبودند. اگر کمی بیشتر بگردیم راه دیگری برای پیدا کردن ارزش یا اهمیت چیزها به ذهنمان می‌رسد. ما اغلب برای پیدا کردن اهمیت چیزها با چیزهای مشابه مقایسه‌شان می‌کنیم. ذهن آدم‌ها این‌طور است. برای این که بفهمیم این ماشین خوبی است یا نه آن را با یک یا چند ماشین دیگر مقایسه می‌کنیم و می‌پرسیم؛ سرعتش از آنها بیشتر است؟ پایداری سطحی‌اش چطور؟ مصرف سوخت چطور؟ و بعد روی‌هم از مقایسه‌ی این عوامل نتیجه می‌گیریم.

از روزهای گذشته…

برندگان پنجاهمین دوره مراسم جایزه گرمی

برندگان پنجاهمین دوره مراسم جایزه گرمی

برندگان پنجاهمین دوره مراسم جایزه گرمی معرفی شدند، در طی دوره های قبل آلبومهایی از اساتید ایران چون محمدرضا شجریان و حسین علیزاده نامزد دریافت این جایزه بودند که متاسفانه در این دوره هیچ اثری از هنرمندان ایرانی به دور نهایی راه نیافت.
وام‌گیری موسیقایی به مثابه ارجاع به هویت (IV)

وام‌گیری موسیقایی به مثابه ارجاع به هویت (IV)

یک پرسش اما باقی می‌ماند، و آن این که؛ چگونه از لحاظ تکنیکی مشکل فرق میان دو گونه، دو سبک و فرهنگ مختلف، اختلاف میان دو سر این آمیختگی حل شده است؟ پاسخ آهنگساز به این پرسش پنداری از «مونودی» مدرن است. او برای این که بتواند آنها را با هم ترکیب کند مونودی را همچون کلیدواژه‌ای به کار می‌گیرد که هم می‌تواند درباره‌ی ویژگی‌ خاصی در آثار موسیقی آوانگارد اروپایی به کار رود و هم درباره‌ی اکثر موسیقی‌های شرقی (از جمله نمونه‌هایی که انتخاب کرده است) و هم رابطه‌ای قوی با آموخته‌هایش، محیط هنری که در آن آموزش دیده و کار می‌کند، دارد.
متبسم: من فرزند گروه های پیشین هستم!

متبسم: من فرزند گروه های پیشین هستم!

اگر بخواهیم مقایسه ای بین گروه دستان و گروه های موجود در ایران داشته باشیم قطعا باید از نظر تفکر آهنگسازی و تاثیر آهنگساز این موضوع را بررسی کنیم. در همین راستا می توان دستان را با ارکستر سازهای ملی به سرپرستی فرامرز پایور مقایسه کرد و البته اینکه من جنس کارهای حسین علیزاده و پرویز مشکاتیان را می پسندم و باید بگوییم که دستان فرزند این گروه ها است که در یک روند طولانی و با یک آنسامل کوچک تر حرکت کرده است؛ حال ممکن است از نظر صدادهی قابل مقایسه با یک گروه ۱۰ نفره نباشد اما از نظر تفکر آهنگسازی این گونه است.
نگاهی گذرا به کتاب‌های آموزش هارمونی <br>متنشر شده در سال‌های اخیر (۸۹-۸۳) قسمت دوم

نگاهی گذرا به کتاب‌های آموزش هارمونی
متنشر شده در سال‌های اخیر (۸۹-۸۳) قسمت دوم

در همان ابتدا این کتاب‌ها را می‌توان به دو دسته‌ی کلی تقسیم کرد: هارمونی‌های کاربردی و هارمونی‌های تحلیلی. این دو دسته را از جهت تاکید کتاب بر موضوع هارمونی از یکدیگر جدا می‌کنند. هارمونی‌های کاربردی بیشتر به آموزش دستورالعمل‌های فن هارمونی می‌پردازد با این هدف که خواننده پس از مطالعه، توانایی به کارگیری آن‌ها را در ساخته‌های خود داشته باشد.
به دنبال نگاه (I)

به دنبال نگاه (I)

«هر یک از این آهنگ‌های مردم ما نمونه‌ی واقعی تکامل هنری است. من آن‌ها را شاهکارهای مینیاتور می‌دانم. همسطح فرم‌های وسیع‌تری که فوگ باخ و سونات موتزارت نمونه‌ی آن باشند. این آهنگ‌ها از لحاظ کیفیت و پرمایگی در دنیای فکر موسیقی خود را بدون جزئیات بیان می‌کنند.» (۲) این‌ها کلمات یکی از آهنگ‌سازان نامدار قرن گذشته است کسی که نامش پیوندی ناگسستنی با پژوهش جدی موسیقی‌های غیر کلاسیک دارد. ارزشی که او به این ساخته‌های فرهنگی می‌دهد یکی از کلیدهای اصلی نگاه انسان مدرن به پدیده‌های فرهنگی است.
محسن نامجو و راز موفقیتش

محسن نامجو و راز موفقیتش

شاید دیدن چنین تیتری در این مجله برای خوانندگان قدیمی آن تا حد زیادی غیر منتظره باشد، چراکه تا امروز در این مجله به این دست آثار موسیقایی تولید شده در ایران نپرداخته ایم؛ امروز هم قصد نداریم به صحبت درباره این دست آثار بپردازیم، بلکه صرفا به این خاطر، موسیقی و نظریات محسن نامجو را بررسی می کنیم که به زعم خودش و عده زیادی از هوادارانش، موسیقی او جدیست و میتوان آنرا با دیگر آثار موسیقی کلاسیک ایران قابل قیاس دانست.
حنانه: پسر حنانه بودن سخت بود

حنانه: پسر حنانه بودن سخت بود

دوست عزیز، شما نمی دانید که در سال ۱۳۴۳ چه کسی توجهی به ارکستر فارابی داشته یا هر شب در رادیو به اجرای پولیفونیک این ارکستر گوش می داده است. پس بهتر است احساسی برخورد نکنیم. حتما آنجا نیز ناراحتی هایی برای موسیقی دانهای آن زمان پیش آمده که احساسشان را آزرده است.
پنج لم مولووا برای نواختن باخ

پنج لم مولووا برای نواختن باخ

دیدیم که ویولن نواز روسی، کاترین مولووا تازگی شش سونات و پارتیتای باخ را ضبط کرده و پس از آن لمهایی را که در طول سالها برای نواختن این آثار پیدا کرده بروز داده در صحبت با آندرو پالمر تا در مجله استرینگز منتشر شود. پالمر بحثش را به شخصیت حساس مولووا ابتدا می‌کند. می‌گوید کاترین مولووا در یک روز معمولی روی آیپادش به باخ و هندل گوش می‌دهد و موسیقی کولی و البته موسیقی گیتار پرتغالی، هر نوع موسیقی که احساسی و عاطفی باشد، مثل شخصیت خودش… اینک ادامه داستان.
دیبازر: می خواهم تجربه ام را انتقال دهم

دیبازر: می خواهم تجربه ام را انتقال دهم

می خواهم تجربه ام را انتقال دهم که احساس می کنم در بعضی موسیقیدان ها به خاطر عادت به نوع موسیقی آموزش دیده شان، آزاد‌اندیشی برایشان کار سختی می شود و تا آن آزاد‌اندیشی نباشد، شما نمی توانید ارزشهای انواع دیگر را ببینید. نمی دانم چرا فکر‌ می‌کنند که اگر نوع دیگری از موسیقی را بکوبید به ارزش خودتان اضافه می کنید. باورم این است که هیچ موسیقیدانی ادعای توانمندی در حوزه خودش را ندارد و با این باور می توان برای انواع موسیقی رسمیت و احترام قائل شد و هر کدام از ما مشغول به کار خودمان‌ باشیم.
جورج موستکی (II)

جورج موستکی (II)

موستکی که در جریان حوادث ماه می ۶۸ فرانسه خود را هنرمندی متعهد می دانست، ترانه ای رومانتیک که از بیگانه ای اثیری، خیالبافی آرام و بی تعلق، به نام «بیگانه» (Le Métèque) صحبت می کرد، ساخت و سال ۱۹۶۹ اجرا کرد. این ترانه اولین موفقیت بزرگ بین المللی جورج بود که شروع حرفه هنری او را رقم زد و درِ بیش از شصت کشور دنیا را به روی او گشود. موستکی موفق به دریافت جایزه ی بزرگ آکادمی شارل کرو (l’Académie Charles Cros) برای این ترانه شد.