برخی از مشکلات پزشکیِ نوازندگانِ سازهای بادی‌برنجی (V)

آسیب‌های استفادۀ مکرر (۲۲)
بسیاری از نوازندگان سازهای بادی‌برنجی دچار دردهای مختلفی هستند. آن‌ها از دردِ مچ، بازو، التهاب تاندون‌ها، مشکلات شانه، کشیدگی گردن و کمردرد و پشت درد مزمن رنج می‌برند. به این آسیب‌ها که ناشی از تکرار حرکات یکسان یا نشستن طولانی مدت در یک موقعیتِ ثابت یا هر دو مورد است، آسیب‌های استفادۀ مکرر می‌گویند و مسلماً بهترین رویکرد، پیشگیری از بروز چنین آسیب‌هایی است. نوازندگان سازهای بادی‌برنجی از بازوها به‌صورت مکرر در جلوی بدن استفاده می‌کنند. از این‌رو به مرور زمان، عضلات جلویی شانه و سینه قوی و عضلات پشتی شانه و پشت ضعیف می‌شوند. عضلات قوی کوتاه‌تر می‌شوند درحالی‌که عضلات ضعیف بلندتر می‌شوند. این عدم تعادل منجربه درد در ناحیۀ بازوها، شانه‌ها، قفسۀ سینه، گردن یا پشت می‌شود. اما راه حل ساده است: تمرینات کششی برای عضلات در جلوی بدن و تقویت عضلات در پشت بدن. پرورش عضلات این نواحی منجر به کمک به عضلاتی می‌شود که کشش‌ها را متحمل می‌شوند.

مشکل دیگرِ نوازندگان سازهای بادی (و در این مورد بیشتر سازهای موسیقی) نشستن طولانی‌مدت در یک وضعیت ثابت است. گفته می‌شود که در حین ایستادن ظرفیت حیاتی بیشتر و حرکات تنفسی راحت‌تر از وضعیت نشسته هستند و به‌ویژه هنگامِ دم، در حالت ایستاده به تلاشِ کمتری نیاز است. علی‌رغم اینکه ممکن است به نوازندگان اخطار داده شود که خیلی سیخ ننشینند، توصیه می‌شود که در صورت استفاده از صندلی، طوری بنشینند که انگار ایستاده‌اند! نوع صندلی که برای نشستن استفاده می‌شود بر حالت بدن و تنفس، بسیار موثر است. امروزه نوازندگان ارکسترها اغلب از صندلی‌های ارگونومیک با شیب ملایم به‌سمت جلو و پایین استفاده می‌کنند که باعث افزایش راحتیِ نوازنده به‌ویژه در حینِ نواختن‌هایِ طولانی‌مدت می‌شوند (به تصویر توجه کنید)

استفاده از کوسن‌ یا قرار دادن بلوک‌های کوچکی زیر پایه‌های عقبی صندلی در صندلی‌های معمولی اثر تقریباً مشابهی دارد. نشستن طولانی‌مدت روی صندلی‌های مسطح و بدون شیب باعث کاهش قوس کمر و یا حتی معکوس کردن آن می‌شود و منطق استفاده از صندلی‌هایی با سطح شیب‌دار این است که این‌گونه صندلی‌ها انحنای کمر را طوری حفظ می‌کنند که بیشتر به حالت ایستاده شباهت دارد و فشارِ بینِ مهره‌ای را کاهش می‌دهد.

وضعیت نشستن روی صندلی مسطح (راست) و شیب‌دار (چپ)

سندروم تونل کارپ (۲۳)
یکی دیگر از شایع‌ترین آسیب‌های استفادۀ مکرر در نوازندگان سازهای بادی‌برنجی، سندروم تونل کارپ است. این سندروم در نوازندگان کلیۀ سازهای بادی بسیار رایج است و به دلیل استفادۀ مرتب از مچ و انگشتان دست برای فشردن یا رها کردن کلیدهای ساز ایجاد می‌شود. تونل کارپ گذرگاه باریکی برای عبور رباط‌ها و استخوانچه‌ها در مچ دست‌هاست. این گذرگاه عصب مِدیان (۲۴) را احاطه می‌کند که مستقیماً از دست به‌سمت آرنج امتداد می‌یابد. عصب مدیان گیرنده‌های انگشت شصت و انگشتان به‌سمت کف دست را کنترل می‌کند و امکان حرکات نرم و انعطاف‌پذیر انگشتان دست را فراهم می‌کند. سندروم تونل کارپ زمانی ایجاد می‌شود که این عصب تحت فشار قرار بگیرد. نشانه‌های سندروم تونل کارپ عبارتند از:
۱- اِشکال در هنگام گرفتن اشیاء؛
۲- احساس سوزش یا بی‌حسی در انگشت شست و دو انگشت بعدی آن به همراه دردی که تا ناحیۀ آرنج هم ممکن است ادامه پیدا کند؛
۳- درد در ناحیۀ مچ دست و ایجاد مشکل در حرکات انگشتان دست (بروز ناهماهنگی بین آن‌ها)؛
۴- از دست دادن حس عضلات زیر انگشت شست (این علامت در مراحل پیشرفتۀ بیماری بروز می‌یابد)؛
۵- احساس ضعف و خستگی در دست یا انگشتان دست؛

تونل کارپ (سمت راست) و سندروم تونل کارپ (سمت چپ)
هدف در درمان سندروم تونل کارپ برداشتن فشار از روی عصبِ مچ دست است. به محض مشاهدۀ‌ علائم، باید اقدام به درمان کرد. این اقدامات بسته به شدت علایم عبارت‌اند از:
۱- کاهش استفاده از دست (تا زمانی که علایم از بین بروند) یا تغییر شیوۀ استفاده از آن؛
۲- گذاشتن بسته‌های یخ روی مچ دست برای کاهش تورم؛
۳- استفاده از آتل یا وسیله‌ای برای کاهش حرکت دست در شب؛
۴- انجام ورزش‌های مخصوص مچ دست؛
۵- مصرف دارو جهت کاهش درد و التهاب؛
۶- عمل جراحی مچ دست در مواردی که علایم شدید هستند و به سایر درمان‌ها پاسخ نداده‌اند.

خاتمه: مشکلات پزشکی نه‌تنها برای نوازندگان حرفه‌ایِ سازهای بادی‌برنجی دردسرساز هستند بلکه در تمامی نوازندگان از هر سنی و با هر میزان مهارتی بروز می‌کنند. آگاهی نوازندگان باید نسبت به این مشکلات افزایش یابد چرا که استفاده از تکنیک‌های مناسب و آماده‌سازیِ نوازنده می‌تواند از بروز اختلالات، که گاهی حتی منجر به عدم امکانِ ادامۀ نوازندگی برای تمام عمر می‌شوند، پیشگیری کند. در این خصوص پیشرفت‌های پزشکی نت‌های ناخوشایندِ بسیاری از اختلالات را از شیرینیِ موسیقی زدوده‌اند و آگاهی نوازندگان نیز می‌تواند تا حد زیادی از بروز این مشکلات جلوگیری کند. بیماری‌هایی که در این مقاله به آنها اشاره شد تمامِ موارد نیستند و مشکلاتِ دیگری نیز وجود دارند و یا می‌توانند بروز کنند که بررسیِ موارد دیگر می‌تواند موضوعِ جستارهای تکمیل‌کنندۀ دیگری باشد.

پی نوشت
۲۲- Repetitive Use Injuries.
۲۳- Carpal Tunnel Syndrome.
۲۴- Median nerve.

منابع
۱- Bilateral External Laryngoceles Following Radioiodine Ablation for Graves Disease. Derek J. Stocker et al. Arch Intern Med, 2002;162(17):2007-2009.
۲- Cleft Palate and Craniofacial Anomalies: Effects on Speech and Resonance,. Kummer AW, 2014, 3rd Edition. Clifton Park, NY: Delmar Cengag.
۱- Lip Injuries & Trumpet Playing: An Unhappy Marriage Coping with the physical demands of trumpet performance, Bill Milkowski, 2009. www.jazztimes.com.
۲- Keep It Clean: Don’t Risk Disease by Not Cleaning Your Wind Instrument. (internationalmusician.org)
۳- Maladies in musicians, 2002.
۴- Musicians and the Alexander Technique.
۵- Musician’s Dystonia.
۶- Physical Effects of Playing the Trumpet, Lillian Wade, 2017.
۷- Play Without Pain: Repetitive Use Injuries and What to do about them, Brad Howland.
۸- prephockey.org
۹- Hypersensitivity Pneumonitis, Caleb Hsieh.
۱۰- The effect of standing and sitting postures on breathing in brass players. Kevin Price, Philippe Schartz, and Alan HD Watson,Springerplus, 2014; 3: 210.
۱۱- The 5 worst things when playing a trumpet (and how to avoid this! Dushan.S.)
۱۲- Trumpet – Injuries, Tension, Pain, Strain, and Great Technique.Ethan Kind, 2012.
۱۳- www.iranorthoped.com
۱۴- painfreenyc.com

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر آلبوم «اپرای رستم و سهراب»

رستم و سهراب، این تراژیک‌ترین قله‌ی حماسه‌های فارسی را لوریس چکناوریان به هیات اپرایی درآورده و برای دومین بار منتشر کرده است. اجرای پیشین (ضبط سال ۲۰۰۰) را انتشارات هرمس سالی پس از ضبط منتشر کرده بود. این اجرای تازه با تکخوان‌هایی متفاوت (و به همین دلیل با لهجه‌ی برآمده از آواخوانی و تاکید متفاوت) و البته همان ارکستر و کر و احتمالا رهبری خود آهنگساز، گویا نسبت به اجرای پیشین نسخه‌ای دگرگون شده است (۱).

تاریخ ادبیات عالمانه در موسیقی (II)

در نوشته‌های فارسی امروزی وقتی حرف از ادبیات و موسیقی به میان می‌آید عادت کرده‌ایم دنبال تحقیقاتی برویم که عمدتاً در پی رد پای اصطلاحات موسیقایی در آثار ادبی به مفهوم هنری آن هستند اما این کتاب از آن نوع نیست. در مقام مقایسه کتاب فلاح‌زاده کم و بیش رویکردی معکوس در پیش می‌گیرد و دگرگونی‌های ادبی متن‌های تخصصی موسیقی را در کانون توجه می‌آورد و تطور زبان آنها را بررسی می‌کند.

از روزهای گذشته…

هنر و انقباض ایدوئولوژیک (IV)

هنر و انقباض ایدوئولوژیک (IV)

مهم ترین ارزش حضور بخش مدرَسی یا آسکولاستیک در هنر، علاوه بر صیانت از مقولاتی چون هویّت و ظرفیت های نقد هنری و آموزش، آن است که با نقش گذاری بر فضای هنری از ظهور شارلاتانیزم در بخش آوانگارد جلوگیری می کند. همان بخشی که آمادگی زیادی برای جذب ویروس های توّهم و خودبس انگاری دارد و گاه برای مقابله با نظام های نقّادی و گریز از آشکارسازی ضعف های خود، تن به استفاده از شرایط غیر اخلاقی و غیر حرفه یی می دهد.
ویلنسل (XI)

ویلنسل (XI)

ویولنسل ها بخشی از ارکستر سمفونیک استاندارد هستند. ارکستر معمولا ۸ تا ۱۲ نوازنده ویولنسل را شامل می شود. در چیدمان استادارد ارکستر، بخش ویولنسل ها در سمت چپ و جلوی سن (از دید شنونده ها، سمت راست) روبروی بخش ویولن اول جای دارد. برخی ارکسترها و رهبران ترجیح می دهند که جای ویولنسل ها با ویولاها تعویض شود.
خلق آهنگ دریا

خلق آهنگ دریا

دبوسی، سیبلیوس و بریت همگی سعی کردند اقیانوس را وارد موسیقی خود کنند. زمان آن رسیده است که به سودمندی این قطعه ها که از آبریزگاه برآمده اند نگاه کنیم. منظره ای بین زمین مسطح ارکنی و صخره های هوی را در نظر بگیرید. ایستاده اید و به یکی از دراماتیک ترین مناظر دریایی انگلستان نگاه می کنید. در این سحرگاه گرگ و میش عجیب، زمانی که هنوز هوا نیمه تاریک و نیمه روشن بود در وسط باد و باران که جزر و مد پرخروش به سرعت در باد می تاخت و طغیان می کرد، مواجه شدن با طبیعت این جزیره حس عجیبی را القا می نمود.
مقدمه ای بر نحوۀ ترسیم و برش خطوط کانال سه زه صفحات ویولن

مقدمه ای بر نحوۀ ترسیم و برش خطوط کانال سه زه صفحات ویولن

کانال سه زه جایگاه استقرار سه زه بر روی باند محیطی صفحه می باشد و دور تا دور محیط صفحه را در بر می گیرد. این کانال نه تنها نقش اساسی در زیبایی سه زه ها دارد بلکه عملکرد مکانیکی بسیار مهمی را نیز ایفا می نماید. اجرای دقیق کانال سه زه مستلزم داشتن مهارت بوده و همچنین صفحه ای که دارای لبه های کاملا صاف و باند محیطی مسطح باشد، تا بتوان با ترسیم خطوط راهنما مراحل اجرا و برش کانال سه زه را کاملاً تحت کنترل قرار داد.
روش سوزوکی (قسمت هفتم)

روش سوزوکی (قسمت هفتم)

انسان بدون استعداد متولد میشود. خصوصیت محیط زیست او تعیین می کند که چه چیزی که او بوجود می آید. نیروی حیاتش و توانائی هایش بوسیله تطبیق او با اطراف و محیطش جان میگیرد. بوضوح در کتاب پر ارزش روانشناسی کودک دکتر فومیو کیدا، این موضوع تشریح میشود. او در این کتاب، از دو دختر خردسال یاد می کند که یک گرگ آنها را پرورش داده بوده!
کلاف سردرگم (IV)

کلاف سردرگم (IV)

جشنواره‌های متعدد استانی با موضوعات مختلف و گستره‌های گوناگون را نیز نباید از نظر دور داشت هر چند که به دلیل جریان مرکزگرای موجود در جامعه‌ی ایران، آن‌ها هم مانند همتایان تهرانی‌شان بودند با همان سردرگمی و گرفتاری‌هایی که شرح داده شد. از جمله‌ی این جشنواره‌ها به برگزاری جشنواره موسیقی استانی و شب‌های موسیقی ایران در شیراز، جشنواره‌ی موسیقی نواحی در کرمان اشاره کرد.
گاه های گمشده (XIII)

گاه های گمشده (XIII)

با توجه به مقامات معرفی شده توسط صفی الدین ارموی، مقام نوا از فواصل ط + بـ + ط + ط + بـ + ط + ط تشکیل شده است که در دانگ اول با پنجگاه منطبق است و در دانگ دوم در یک نت ربع پرده اختلاف دارد که با توجه به بحور و اصناف، این اختلاف قابل توجیه است.
سرگذشت پیانو در ایران (II)

سرگذشت پیانو در ایران (II)

از اولین نوازندگانی که با استفاده از امکانات کامل پیانو اقدام به نواختن موسیقی ایرانی کرد می توان به مرتضی محجوبی اشاره کرد (هر چند او از تکنیکهای نوازندگی پیانو کلاسیک چندان بهره ای نمی برد) وی از آهنگسازان و نوازندگان اصلی رادیو و برنامه گلها بود و با بزرگانی چون بنان و قوامی همکاری می کرد.
حمید رضا دیبازر رئیس دانشکده موسیقی دانشگاه هنر تهران شد

حمید رضا دیبازر رئیس دانشکده موسیقی دانشگاه هنر تهران شد

“حمید رضا قنادی دیبازر” پنجمین رئیس این مجموعه از سال ١٣۶٨ تا کنون است. وی فارغ التحصیل هنرستان موسیقی با ساز “فرنچ هورن” و دارای مدارک “کارشناسی موسیقی” و “کارشناسی ارشد آهنگسازی” دانشکده موسیقی دانشگاه هنر تهران می باشد.
استفاده از تصویر صوتی در بداهه نوازی

استفاده از تصویر صوتی در بداهه نوازی

در مطالب قبل راجع به تهیه تصویر صوتی از یک قطعه موسیقی در ذهن صحبت کردیم و با برخی مفاهیم اولیه آن آشنا شدیم. درادامه این بحث در نظر داریم با استفاده از هنر به تصویر کشیدن موسیقی به یکی از تکنیک های بداهه نوازی اشاره ای داشته باشم.