برخی از مشکلات پزشکیِ نوازندگانِ سازهای بادی‌برنجی (V)

آسیب‌های استفادۀ مکرر (۲۲)
بسیاری از نوازندگان سازهای بادی‌برنجی دچار دردهای مختلفی هستند. آن‌ها از دردِ مچ، بازو، التهاب تاندون‌ها، مشکلات شانه، کشیدگی گردن و کمردرد و پشت درد مزمن رنج می‌برند. به این آسیب‌ها که ناشی از تکرار حرکات یکسان یا نشستن طولانی مدت در یک موقعیتِ ثابت یا هر دو مورد است، آسیب‌های استفادۀ مکرر می‌گویند و مسلماً بهترین رویکرد، پیشگیری از بروز چنین آسیب‌هایی است. نوازندگان سازهای بادی‌برنجی از بازوها به‌صورت مکرر در جلوی بدن استفاده می‌کنند. از این‌رو به مرور زمان، عضلات جلویی شانه و سینه قوی و عضلات پشتی شانه و پشت ضعیف می‌شوند. عضلات قوی کوتاه‌تر می‌شوند درحالی‌که عضلات ضعیف بلندتر می‌شوند. این عدم تعادل منجربه درد در ناحیۀ بازوها، شانه‌ها، قفسۀ سینه، گردن یا پشت می‌شود. اما راه حل ساده است: تمرینات کششی برای عضلات در جلوی بدن و تقویت عضلات در پشت بدن. پرورش عضلات این نواحی منجر به کمک به عضلاتی می‌شود که کشش‌ها را متحمل می‌شوند.

مشکل دیگرِ نوازندگان سازهای بادی (و در این مورد بیشتر سازهای موسیقی) نشستن طولانی‌مدت در یک وضعیت ثابت است. گفته می‌شود که در حین ایستادن ظرفیت حیاتی بیشتر و حرکات تنفسی راحت‌تر از وضعیت نشسته هستند و به‌ویژه هنگامِ دم، در حالت ایستاده به تلاشِ کمتری نیاز است. علی‌رغم اینکه ممکن است به نوازندگان اخطار داده شود که خیلی سیخ ننشینند، توصیه می‌شود که در صورت استفاده از صندلی، طوری بنشینند که انگار ایستاده‌اند! نوع صندلی که برای نشستن استفاده می‌شود بر حالت بدن و تنفس، بسیار موثر است. امروزه نوازندگان ارکسترها اغلب از صندلی‌های ارگونومیک با شیب ملایم به‌سمت جلو و پایین استفاده می‌کنند که باعث افزایش راحتیِ نوازنده به‌ویژه در حینِ نواختن‌هایِ طولانی‌مدت می‌شوند (به تصویر توجه کنید)

استفاده از کوسن‌ یا قرار دادن بلوک‌های کوچکی زیر پایه‌های عقبی صندلی در صندلی‌های معمولی اثر تقریباً مشابهی دارد. نشستن طولانی‌مدت روی صندلی‌های مسطح و بدون شیب باعث کاهش قوس کمر و یا حتی معکوس کردن آن می‌شود و منطق استفاده از صندلی‌هایی با سطح شیب‌دار این است که این‌گونه صندلی‌ها انحنای کمر را طوری حفظ می‌کنند که بیشتر به حالت ایستاده شباهت دارد و فشارِ بینِ مهره‌ای را کاهش می‌دهد.

وضعیت نشستن روی صندلی مسطح (راست) و شیب‌دار (چپ)

سندروم تونل کارپ (۲۳)
یکی دیگر از شایع‌ترین آسیب‌های استفادۀ مکرر در نوازندگان سازهای بادی‌برنجی، سندروم تونل کارپ است. این سندروم در نوازندگان کلیۀ سازهای بادی بسیار رایج است و به دلیل استفادۀ مرتب از مچ و انگشتان دست برای فشردن یا رها کردن کلیدهای ساز ایجاد می‌شود. تونل کارپ گذرگاه باریکی برای عبور رباط‌ها و استخوانچه‌ها در مچ دست‌هاست. این گذرگاه عصب مِدیان (۲۴) را احاطه می‌کند که مستقیماً از دست به‌سمت آرنج امتداد می‌یابد. عصب مدیان گیرنده‌های انگشت شصت و انگشتان به‌سمت کف دست را کنترل می‌کند و امکان حرکات نرم و انعطاف‌پذیر انگشتان دست را فراهم می‌کند. سندروم تونل کارپ زمانی ایجاد می‌شود که این عصب تحت فشار قرار بگیرد. نشانه‌های سندروم تونل کارپ عبارتند از:
۱- اِشکال در هنگام گرفتن اشیاء؛
۲- احساس سوزش یا بی‌حسی در انگشت شست و دو انگشت بعدی آن به همراه دردی که تا ناحیۀ آرنج هم ممکن است ادامه پیدا کند؛
۳- درد در ناحیۀ مچ دست و ایجاد مشکل در حرکات انگشتان دست (بروز ناهماهنگی بین آن‌ها)؛
۴- از دست دادن حس عضلات زیر انگشت شست (این علامت در مراحل پیشرفتۀ بیماری بروز می‌یابد)؛
۵- احساس ضعف و خستگی در دست یا انگشتان دست؛

تونل کارپ (سمت راست) و سندروم تونل کارپ (سمت چپ)
هدف در درمان سندروم تونل کارپ برداشتن فشار از روی عصبِ مچ دست است. به محض مشاهدۀ‌ علائم، باید اقدام به درمان کرد. این اقدامات بسته به شدت علایم عبارت‌اند از:
۱- کاهش استفاده از دست (تا زمانی که علایم از بین بروند) یا تغییر شیوۀ استفاده از آن؛
۲- گذاشتن بسته‌های یخ روی مچ دست برای کاهش تورم؛
۳- استفاده از آتل یا وسیله‌ای برای کاهش حرکت دست در شب؛
۴- انجام ورزش‌های مخصوص مچ دست؛
۵- مصرف دارو جهت کاهش درد و التهاب؛
۶- عمل جراحی مچ دست در مواردی که علایم شدید هستند و به سایر درمان‌ها پاسخ نداده‌اند.

خاتمه: مشکلات پزشکی نه‌تنها برای نوازندگان حرفه‌ایِ سازهای بادی‌برنجی دردسرساز هستند بلکه در تمامی نوازندگان از هر سنی و با هر میزان مهارتی بروز می‌کنند. آگاهی نوازندگان باید نسبت به این مشکلات افزایش یابد چرا که استفاده از تکنیک‌های مناسب و آماده‌سازیِ نوازنده می‌تواند از بروز اختلالات، که گاهی حتی منجر به عدم امکانِ ادامۀ نوازندگی برای تمام عمر می‌شوند، پیشگیری کند. در این خصوص پیشرفت‌های پزشکی نت‌های ناخوشایندِ بسیاری از اختلالات را از شیرینیِ موسیقی زدوده‌اند و آگاهی نوازندگان نیز می‌تواند تا حد زیادی از بروز این مشکلات جلوگیری کند. بیماری‌هایی که در این مقاله به آنها اشاره شد تمامِ موارد نیستند و مشکلاتِ دیگری نیز وجود دارند و یا می‌توانند بروز کنند که بررسیِ موارد دیگر می‌تواند موضوعِ جستارهای تکمیل‌کنندۀ دیگری باشد.

پی نوشت
۲۲- Repetitive Use Injuries.
۲۳- Carpal Tunnel Syndrome.
۲۴- Median nerve.

منابع
۱- Bilateral External Laryngoceles Following Radioiodine Ablation for Graves Disease. Derek J. Stocker et al. Arch Intern Med, 2002;162(17):2007-2009.
۲- Cleft Palate and Craniofacial Anomalies: Effects on Speech and Resonance,. Kummer AW, 2014, 3rd Edition. Clifton Park, NY: Delmar Cengag.
۱- Lip Injuries & Trumpet Playing: An Unhappy Marriage Coping with the physical demands of trumpet performance, Bill Milkowski, 2009. www.jazztimes.com.
۲- Keep It Clean: Don’t Risk Disease by Not Cleaning Your Wind Instrument. (internationalmusician.org)
۳- Maladies in musicians, 2002.
۴- Musicians and the Alexander Technique.
۵- Musician’s Dystonia.
۶- Physical Effects of Playing the Trumpet, Lillian Wade, 2017.
۷- Play Without Pain: Repetitive Use Injuries and What to do about them, Brad Howland.
۸- prephockey.org
۹- Hypersensitivity Pneumonitis, Caleb Hsieh.
۱۰- The effect of standing and sitting postures on breathing in brass players. Kevin Price, Philippe Schartz, and Alan HD Watson,Springerplus, 2014; 3: 210.
۱۱- The 5 worst things when playing a trumpet (and how to avoid this! Dushan.S.)
۱۲- Trumpet – Injuries, Tension, Pain, Strain, and Great Technique.Ethan Kind, 2012.
۱۳- www.iranorthoped.com
۱۴- painfreenyc.com

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر آلبوم «تصنیف‌های عارف قزوینی»

اجرایِ مقبولِ همه‌ی تصنیف‌های عارف در یک مجموعه، درباره‌ی شخصیت او و تصنیف‌سازی‌اش و در مورد تصنیفِ قاجاری به طور عام، فرصتِ تأملی دیگر می‌دهد. ازاین رو هر چند تصریح شده که هدف، گردآوریِ نمونه‌ای آرشیوی یا آموزشی نبوده اما می‌توان چنین کارکردی نیز برای این مجموعه قائل شد وگرنه با تمام تلاشی که در شنیدنی‌شدنِ اجرای همه‌ی بندهای تصانیف شده، هنوز شنیدن سیزده دقیقه تکرارِ تضرعِ عارف برای ماندنِ مورگان شوستر در ایران، در مقامِ یک اثر موسیقی چندان توجیهی ندارد*.

نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (XXIII)

مقارن با این تحولات نوار کاست به عنوان یک وسیله ارتباط جمعی جدید و مستقل از تشکیلات دولتی در ایران رایج شد. دو گروه شیدا و عارف نیز خود نوارهای موسیقی خودشان را با کیفیت بسیار خوب به بازار عرضه کردند. گروه های شیدا و عارف همگام با انقلاب کنسرت هایی با مایه های سیاسی و اجتماعی ترتیب دادند که با استقبال مردم به خصوص گروه های دانشجویی روبرو شد. در این میان کنسرت های گروه شیدا با آهنگ های محمد رضا لطفی (بشارت و سپیده) و پرویز مشکاتیان (ایرانی) همراه با اشعار هوشنگ ابتهاج (ه. ا. سایه) و آواز محمد رضا شجریان، خاطره درویش خان، ملک الشعرا بهار و حسین طاهرزاده را زنده می کرد.

از روزهای گذشته…

پیترو ماسکانی (IV)

پیترو ماسکانی (IV)

ماسکاگنی درباره حقوق دو کفش کوچک چوبی (Il due zocco letti) لوئیس دو لارمه مشاجره ای داشت که الهام بخش او و پوچینی بود. ماسکاگنی این موضوع را برای Lodoletta نگه داشت که این اپرا در ۳۰ آوریل ۱۹۱۷ برای نخستین بار در رم اجرا شد. اجرای این اپرا در لیورنو در ۲۸ جولای بود که بینیامینو گیگلی نقش فلامن را به عهده داشت.
حنانه: هارمونی مدال ایرانی باید از بطن این موسیقی درآید

حنانه: هارمونی مدال ایرانی باید از بطن این موسیقی درآید

خوب آقای آهنگ، به نظرم شما می خواهید من را یک نفره با هزاران هنرمندی که به این صورت کار می کنند، به جان هم بیاندازید! اول باید بگویم که هارمونی به خودی خود علم بازی اصوات است، به همین سبب هر جا که بازی صورت بگیرد، در آنجا قوانین فیزیکی حاکم است، پس هارمونی که من کار می کنم نیز دارای قوانین فیزیکی خاص خودش است و منطق خود را دارد.
نت خوانی و اجرا

نت خوانی و اجرا

از نکاتی که در اجرای صحیح ترقطعات یاریگر نوازندگان است، نت خوانی آنهاست. در اغلب اوقات نوازندگان تمایلی به نت خوانی موسیقی مورداجرا دردوره ای که سرگرم تمرین آن هستند، ندارند.
بیژن کامکار: ما بازنشستگی نداریم

بیژن کامکار: ما بازنشستگی نداریم

… در فرهنگ و هنر واحدی بود برای سازسازی که مسئول‌اش آقای قنبری‌مهر بودند. اتفاقاً‌ آقای شجریان هم آنجا فعالیت‌هایی داشتند. در آن مرکز کار خوبی شروع شده بود در احیای سازهای قدیمی از جمله رباب که برای اولین بار آقای دلنوازی همانطور که گفتید در گروه پایور رباب زدند. ولی رباب زدن من خیلی تصادفی بود و بگذارید صادقانه اقرار کنم که از روی عشق و علاقه نبود. در گروه شیدا آقای لطفی به دوستی گفتند تارباس بزند ایشان ناراحت شدند و کلاً قهرکردند و رفتند. من گفتم من تارباس می‌زنم. بعضی‌ها امروز می‌پرسند تو که ساز اصلی‌ات تار است چرا دف‌زن شدی؟ همسر من هم یادش رفته است که من زمانی تارنواز بوده‌ام. از بدشانسی یا از خوش‌شانسی من در آن دوره پهلوان‌هایی مثل حسین علیزاده و محمدرضا لطفی بودند و این باعث شد که من خودم کوتاه آمدم و تارباس زدم. بعدها آقایان مظهری و درخشانی هم تارباس زدند. عود هم که کم و بیش در گروه بود. کم‌کم متوجه شدیم که بین تارباس و عود، جای یک آلتویی آن وسط خالی‌ست که رباب دقیقن همان نقش را داشت. کارهایی که این سازهای بم هر سه حضور داشتند می‌دیدیم که گروه بسیار خوب و کامل صدا می‌دهد. بنابراین مجید که آمد، من دیگر رباب زدم. گفتم که؛ من همیشه آماده به خدمت بودم.
بررسی کتاب های آموزش سازدهنی در ایران (IV)

بررسی کتاب های آموزش سازدهنی در ایران (IV)

کتاب فوق اولین کتاب از مجموعه سه جلدی با عنوان “دوره جامع آموزش سازدهنی” می باشد که به وسیله انتشارات سرود در سال ۱۳۸۰ منتشر شده است. مولف کتاب آقای منصور پاک نژاد (متولد ۱۳۴۱ ) است که از نوازندگان و مدرسان باسابقه سازدهنی هستند .
طبقه بندی صدای انسان در آواز (II)

طبقه بندی صدای انسان در آواز (II)

در مقاله قبلی درباره ژانر های مختلف صدای انسان صحبت کردیم و در پایان آن مطلب به صداهای سوپرانوی کولوراتور لیریک، سوپرانوی کولوراتور دراماتیک و سوبرته اشاره کردیم که در این مطلب این بحث را ادامه میدهیم.
ایران در کشاکش موسیقی (II)

ایران در کشاکش موسیقی (II)

پس از شاه تهماسب پسرش شاه اسماعیل دوم به حکومت رسید، او که مردی نالایق عیاش و بی کفایت بود، دستور قتل برادرش سلطان ابراهیم میرزا که شاعر، موسیقیدان، خوش نویس، ادیب و فاضل بود را صادر کرد. دوره صفویه دوره رکود مطالعات نظری بشمار می رود به علت جهالت و تعصب سلاطین صفوی، اکثر موسیقیدانان جان خود را در خطر دیدند و جلای وطن کردند و رهسپار هندوستان شدند.
نگاهی به فعالیت ها و آثار مزدک خامدا

نگاهی به فعالیت ها و آثار مزدک خامدا

مزدک خامدا، نوازنده پیانو و آهنگساز ایرانی مقیم آمریکا، در سال ۱۳۵۱ در تهران متولد شد و فراگیری موسیقی را از یازده سالگی آغاز کرد. او همراه با خانواده در سال ۱۳۶۳ ایران را ترک گفت و در کالیفرنیا اقامت گزید.
نی و قابلیت های آن (II)

نی و قابلیت های آن (II)

در قسمت قبل به صورت مختصر به تاریخچه نی پرداختیم، در ادامۀ این مطلب به بررسی انواع سازهای بادی هم خانوادۀ نی در ایران و طبقه بندی آنها می پردازیم. سازهای بادی هم خانوادۀ نای کهن را می توان در ابتدا به دو دسته تقسیم کرد:
گفتگویی با آگوستا رید توماس (III)

گفتگویی با آگوستا رید توماس (III)

آهنگ های متفاوتی از تمام نقاط دنیا توسط آهنگ سازانی در سن های مختلف و با سابقه های متفاوت به دست من می رسد. بعضی از آن ها را ناشران و بعضی را خود افراد ارسال می کنند. می توان آن ها را در گروه های گوناگونی طبقه بندی کرد. اما بهترین طبقه بندی بر اساس صدای خود موسیقی است. در بعضی از کار ها از «زبان های» محافظه کارانه استفاده شده و در برخی دیگر حالت های تجربه گرایانه به کار رفته است و هر چیزی در حالت بینابینی است.