ریتم و ترادیسی (I)

پیشگفتار مترجم:
ریتم و ترادیسی دو روشِ فهم نظم های زمانی در جهان پیرامونِ ما را در تباین با هم قرا می دهد: فهم مستقیم به-واسطه ی قوه ی ادراک، و فهم غیر مستقیم به واسطه ی تجزیه و تحلیل. «ریتم» به دستگاه ادراکی ای که امکان مشاهده و دریافتِ بی دردِسرِ پدیده های ریتمیک را در اختیار افراد قرار می دهد گریز می زند، درحالیکه «ترادیسی» ابزارهای ریاضی ای را که برای کشف نظم ها و مطالعه ی الگوها مورد استفاده قرار می گیرد پیشِ روی می گذارد.

روش های مختلفی برای اندیشیدن درباره ی الگوهای ریتمی و نت نویسیِ آنها وجود دارد. این مقاله، که ترجمه و تلخیصی است از فصل دوم کتابِ ریتم و ترادیسی اثر ویلیام اِی. سِتِرز، نت نویسی ها، جداول نت، قراردادها، و تصاویری را معرفی می کند که برای ریتم و ترادیسی استفاده خواهد شد. بر تمایز بین نت نویسی نمادین و واقع-نما تأکید شده است.

بصری سازی و مفهوم سازی ریتم

نت نویسی های ریتمیْ زمان را از طریق یک استعاره ی فضایی بازنمایی می کند. دو رویکرد برای نت نویسی کُنِش های ریتمی وجود دارد: نمادین و واقع نما. رویکرد نمادین بر اطلاعات سطح بالا درباره ی یک صدا تأکید دارد در حالیکه رویکرد واقع نما به صدا اجازه بازسازی می دهد. یک قیاس مناسبْ با زبان نوشتاری (نمادین) در برابر گفتاری (واقع نما) صورت می گیرد. متنْ ارائه ی مختصری از گفتار را در اختیار قرار می دهد اما نمی تواند میزان شدت (نُوانس) و حالت های صوتی یک زبان مادری را مشخص کند. به طور مشابه، رویکردهای نمادین موسیقیْ توصیف مختصری را از صدا در اختیار می گذارد، اما نمی تواند میزان شدت و حالت های موسیقایی را که یک موسیقیدان به صورت طبیعی در یک اجرا می گنجاند، مشخص کند.

نت نویسی استاندارد موسیقایی، جداول نت سازهای ضربی، و ترانویسی MIDI همگی نمونه هایی از نت نویسی نمادین است. نت نویسی واقع نما یک بازتولید (تقریباً) کامل را از یک اجرا در اختیار می گذارد؛ اما تا حدودی متناقض با آن، با حفظ تمامی اطلاعات پیرامون یک اجرا، این رویکرد تمرکز بر جنبه های خاصی از صدا را که ممکن است از نظر شنیداری مهم باشند، دشوار می کند. برای مثال، در حالیکه یک نت نویسی نمادین ممکن است نقاط زمانی اساسی قرار موسیقی را نشان دهد، ممکن است این نقاط در یک رویکرد واقع نما قابل ارائه نباشد. به طور مشابه، درک رویکرد نمادین از زیرایی رویدادهای موسیقایی آسان است، با این حال ممکن است استخراج زیراییِ [نغمه] از یک رویکرد واقع نما مانند یک ضبطِ .wav ، یک طیف نگاره، یا یک بازنمایی ذره نما آسان نباشد.

دسته ی سوم ممکن است نت نویسی انتزاعی نامیده شود، که نت نوشت اش خود به صورت یک اثر هنری (تجسمی) در نظر گرفته شده است. چندین آهنگ سازِ نوین نت نویسی ویژه ی خود را برای اهداف خاص در قطعات مجزا ایجاد کردند؛ از جمله نت نویسی سیال از کِیج، تقلید از طرح های نمادین قرون وسطایی از کرامْب، مفهوم نگاشت ها از پِندِرِسکی، و خانه های متحرک از لوتُسلاوْسکی. این موضوع قطعاً از دیدگاه هنری جالب توجه است و ممکن است به لحاظ مقاصد آهنگ ساز برای یک قطعه ی خاص کاملاً آموزنده باشد. با این حال، این نت نویسی ها برای به کارگیری به منظور بازنمایی طبقه ی وسیعی از صداها کلیت ندارند؛ در عوض، برای هدف مشخصی طراحی شده اند. انواع استعاره های بصری در بخش ۳ توصیف شده است.

در این مقاله انواع نت نویسی های مورد استفاده در طول قرن ها برای بازنمایی پدیده های ریتمی، با شروع از روش های نمادین و سپس کاوش انواع نت نویسی های واقع نما بررسی می شود.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

ریتم و ترادیسی (XVI)

طیف نگاره ها با تقسیم یک صدا به بخش های کوچکی از زمان به نامِ پنجره و سپس اِعمال FFT به هر پنجره ایجاد می شود. تمامی FFTها پهلو-به- پهلویِ هم قرار می گیرند؛ مقادیر بزرگ با رنگ تیره نشان داده می شود، مقادیر کوچک کم رنگ تر ند.

گفت و گو با جان کیج (II)

اینگونه بوده است اما من فکر می کنم که ما داریم آنرا تغییر می دهیم. با وجود پیش صحنه و جایگاه تماشاچیان که به گونه ای طراحی شده است که همه آنها به یک سو نگاه می کنند – هرچند گفته می شود که آن هایی که در انتهای سمت راست و چپ نشسته اند جایشان بد است و آنهایی که در وسط نشسته اند جایشان خوب است – فرض بر این است که همه تماشاچیان اگر به یک سو نگاه کنند صحنه را می بینند.

از روزهای گذشته…

کنسرت گروه صهبای کهن در نشست سالانه ایکوم

کنسرت گروه صهبای کهن در نشست سالانه ایکوم

به همت کمیته ملی موزه های ایران (ایکوم) نشست روز جهانی موزه‌ها (با اختلاف دو روز از روز جهانی موزه ها) در تاریخ ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۱، با شعار «موزه‌ها درحال‌ تغییر» در خانه هنرمندان برگزار شد. در این نشست برنامه ها و گزارش های مربوط به وضعیت موزه های ایران توسط مسئولین کمیته ایکوم ایران قرائت شد و از فعالین حوزه موزه داری تقدیر به عمل آمد.
لئونارد کوهن و باب دیلان ، شعر و ترانه – ۴

لئونارد کوهن و باب دیلان ، شعر و ترانه – ۴

در ترانه ”The Gates Of Eden” دیلان نوعی دوگانگی میان آنچه در زمین ممکن است و آنچه در ابدیت امکان دارد را تصویر میکند همانطور که سنگینی و سختی صخر ها را در برابر رهایی و سبکی ابر ها و دریا قرار داده و خود را در میان آ ن دو توصیف کرده.
چهره ی آدرنو از قابِ اتنوموزیکولوژی (II)

چهره ی آدرنو از قابِ اتنوموزیکولوژی (II)

“فردی سازی دروغین” عنوان بعدی است. در این قسمت آدرنو بیان میکند که به شکل نامحسوسی به شنونده ی موسیقی عامه پسند حقِ انتخاب داده می شود در حالی که این حق انتخاب مصنوعی است و فقط دایره ی محدودیت شنونده کمی بزرگتر شده است (مانند افزایش تعداد گروه ها توسط صنعت فرهنگ سازی در آژانس های تبلیغاتی و یا تمجید از نت های مضطرب و فالشِ موسیقی جَز!). در دیدگاه آدرنو این بخش در اصل نوعی معتبر سازی دروغینِ موسیقیِ عامه پسند است.
گریگوریان: حضوری دربرگیرنده (I)

گریگوریان: حضوری دربرگیرنده (I)

گریگوریان گرم است، خوب است و حضورش پرکنده و در برگیرنده است. دربرگیرنده محیط و آدمهای دور و برش، و به همین دلیل در یک رابطه، در یک گفت و شنود، اوست که حاکم است. راطه را خودش رهبری میکند. سئوالها را مطابق میل با حوصله خودش تغییر میدهد و هر چه دلش میخواهد میگوید، اصلا بعضی پرسشها را نشنیده میگیرد و به حرف خودش ادامه میدهد.
پروژه ساخت ویلن “کانون” (V)

پروژه ساخت ویلن “کانون” (V)

مجددا تایید شد، در را باز کردند، وارد اتاق شدم و در بسته شد. بدون اتلاف وقت ابزار و لوازم مورد نیاز را آماده کرده و زوایای لازم را برای عکس برداری دقیق انتخاب و در ذهن مراحل بعدی کار را طبقه بندی می نمودم تا که لحظه ایی پایمال نگردد.
جان فیلیپ سوزا «شاه مارش» (I)

جان فیلیپ سوزا «شاه مارش» (I)

جان فیلیپ سوزا (John Philip Sousa) روز ششم نوامبر سال ۱۸۵۴ در واشنگتن دی سی به دنیا آمد. او آهنگساز و رهبر ارکستر آمریکایی اواخر دوره رمانتیک و سومین فرزند از ده فرزند جان آنتونیو سوزا (متولد اسپانیا از والدین پرتغالی) و ماریا الیزابت ترینخاوس (متولد باواریا، آلمان) بود. پدر جان فیلیپ در ارکستر نیروی دریایی آمریکا نوازنده ترومبون بود؛ به این دلیل سوسادر فضای موسیقی ارکستر های نظامی بزرگ شد.
نوشتن همراهی برای یک ملودی (II)

نوشتن همراهی برای یک ملودی (II)

در دو نوشته قبل راجع به نحوه همراهی پیانو (یا گیتار و …) با یک ملودی نوشتیم و توضیح دادیم که چگونه بهتر است در موسیقی Jazz، در لحظاتی که شنونده انتظار شنیدن آنرا ندارد، اقدام به اجرای آکورد ها نماییم.
تحلیلی بر «چنگ رودکی» (III)

تحلیلی بر «چنگ رودکی» (III)

با ورود «بنان» و تغییر نیم درجه ای کروماتیک درجه ی هفتم (فا دیز به فا بکار)، مدولاسیون بسیار نرم و محتاطانه ای به شور انجام می شود. مدولاسیون رایج در سنت دستگاهی از همایون یا اصفهان به شور، معمولاَ با تغییر درجه ی سوم بالای شاهد (در اینجا سی بمل) به ربع پرده بالاتر انجام می شود که اگر در نواحی پایین دسته ی ساز انجام شود، اوج نام می گیرد، که –با فرض انجام آن در تنالیته ی مورد بحث- شاید بتوان آن را اشاره به ابوعطای «ر» یا شور «لا» دانست. اما در مدولاسیون استفاده شده در «چنگ رودکی»، با تغییر «فا»، قطعه به شورِ «ر» مدولاسیون می کند.
Green, Green Grass of Home

Green, Green Grass of Home

من همیشه یکی از طرفداران اصلی جـری لـی لـوئـیس (Jerry Lee Lewis) بوده ام. هنگامی که در سال ۱۹۶۵ در نیویورک به یک مغازه نوارفروشی به نام کلونی رکورد (Colony Record) رفتم، آخرین آلبوم جری لی لوییس راخریدم. این اولین آلبوم کانتری او بود که Country Songs For City Folk نام داشت
رامین بحیرایی «شبی با خیام» را در مالزی اجرا می کند

رامین بحیرایی «شبی با خیام» را در مالزی اجرا می کند

به مناسبت ۲۷ اردیبهشت (۱۷ می) روز خیام، برنامه ای با عنوان «شبی با خیام» در کولالامپور مالزی اجرا می شود. این برنامه با آواز رامین بحیرایی خواننده موسیقی کلاسیک ایرانی و همراهی تار حمیدرضا فولادگران با اشعاری از حکیم عمر خیام اجرا می شود.