آثار مرتضی محجوبی به انتشار رسید

ردیف و قطعاتی از مرتضی محجوبی به انتشار رسید. این کتاب، حاصل اندیشه و انگیزه شهرام محذوف در تبدیل دست‌نوشته‌های مرتضی محجوبی به خط نت بین‌المللی است که با همکاری فخری ملک‌پور، در طول مدت ۳سال به انجام رسیده است که دارای ۱۲ مقام (شامل ۷ دستگاه و ۵ آواز) است. تنظیم تمامی پیش‌درآمدها، قطعات ضربی، تصنیف‌ها و رِنگ‌ها توسط شهرام محذوف صورت گرفته است.

هدف از انتشار این کتاب، زنده نگه‌داشتن ردیف‌های موسیقی اصیل ایرانی و تکنیک منحصر به فرد مرتضی محجوبی برای پیانو ایرانی است تا تمامی هنرجویان و علاقه‌مندان این مکتب بتوانند از آن استفاده کنند.

در این کتاب سعی شده است که از علامت‌ها و اختصارات بین‌المللی موسیقی استفاده شود که نوازندگانی که فقط موسیقی غربی را آموزش دیده‌اند نیز بتوانند نت‌های نوشته شده در این کتاب را (بعد از تغییر کوک پیانوی خود از غربی به ایرانی) اجرا کنند. ردیف‌های سازی مرتضی محجوبی از نظر نوشتار همان‌طور که در دست‌نوشته‌های ایشان هم بوده تمام فاصله بین نت‌ها در قسمت آوازی را با مقیاسی که خودشان و نوازنده در ابتدا می‌تواند مشخص کند، گفته شده است. در نت‌های بین‌المللی نوشته شده در این کتاب توسط شهرام محذوف، سعی شده است که از سکوت‌هایی به صورت دقیق بین قطعات آوازی همانند دست‌نوشته‌های مرتضی محجوبی برای راحتی و دقیق‌تر اجرا شدن قطعات، استفاده شود و شباهت بیشتری به آنچه که در دست‌نوشته‌ها وجود دارد و ثبت شده است، داشته باشد. سکوت‌های نوشته شده در این کتاب نسبت به ردیف‌های کتاب‌های دیگر، بیشتر و با حساسیت بالاتر و دقیق‌تری قرار گرفته است.

چاپ اول کتاب ردیف‌های مرتضی محجوبی به روایت فخری ملک‌پور نوشته شهرام محذوف و با مقدمه سیدعلیرضا میرعلی نقی، در تیراژ ۵۰۰ نسخه در قطع رحلی و به قیمت ۱۵۰هزارتومان توسط انتشارات موسیقی عارف منتشرشده است و به‌زودی به بازار روانه خواهد شد و هم‌زمان با توزیع سراسری کتاب، جشن رونمایی رسمی آن نیز برگزار می‌شود.
***
فخری ملک‌پور متولد سال ۱۳۱۴ در تهران، فرزند ذبیح‌الله ملک‌پور، بازرگان هنردوست و هنرمندپرور تهرانی می‌باشد. ایشان تحصیلات دانشگاهی را ابتدا در لندن و بعدها در کالج نیویورکی M.Y.U گذراند. در رشته‌ی زبان و ادبیات انگلیسی فارغ‌التحصیل شد و مدتی را در شغل دبیری در همین رشته در دبیرستان مهر (تهران) گذراند. سال‌ها تدریس کرد و از وزارت آموزش و پرورش بازنشسته شد. ایشان از همان سنین ابتدای دهه دوم زندگی زیر نظر استادان موسیقی آموزش ‌دید. چهره خلاق تار، عبدالحسین شهنازی، ردیف‌ها را به او آموزش می‌داد. حسین تهرانی، مسلم تمبک در آن زمان و مهدی غیاثی هنرمند تمبک‌نواز مشهور و نیز عباس ورزنده به او اصول وزن‌خوانی و ضرب‌شناسی را می‌آموختند. رضا ورزنده نیز قطعاتی را با سنتور می‌نواخت تا شاگرد کوچکش روی پیانو تکرار و تقلید کند. به توصیه مرتضی محجوبی ایشان مدتی را نزد ارسلان درگاهی سه‌تار آموخت و نزد احمد عبادی، چهره تاثیرگذار سه‌تار نوازی موسیقی ایرانی، چهار سال تمام تعلیم دید.

علی تجویدی نوازنده و آهنگساز برجسته موسیقی ایرانی، اصول نغمه‌پردازی و پرورش ایده‌ی ملودیک را به او آموخت و جواد معروفی نوازنده‌ی برجسته پیانو در مکتب وزیری– خالقی و بنیان‌گذار روش مدرن نوازندگی پیانو ایرانی، به ایشان نت‌خوانی و نت‌نویسی و سلفژ آموخت و در ضمن آموزش، گاه‌گاهی از او می‌خواست قطعاتی ضربی یا چهار مضرابی از ساخته‌های زیبای محجوبی را اجرا کند، هرچند که ایشان بعدها از دروس معروفی چندان استفاده نکردند و روش نت‌نویسیِ اولیه‌ی خود را ترجیح دادند. تنها راوی و نگهدارنده اصلی ردیف‌های محجوبی، بانو فخری ملک‌پور، شاگرد برتر ایشان می‌باشد.

شهرام محذوف در اولین روز از شهریور ماه سال ۱۳۶۴ در خانواده‌ای هنردوست چشم به جهان گشود. عموی بزرگ ایشان عباس محذوف از نوازندگان ویولن بود. از همان کودکی علاقه شدید وی به موسیقی او را در این راه تا فارغ التحصیلی از رشته موسیقی پیش برد. در این راستا ردیف‌های مرتضی محجوبی را نزد فخری ملک‌پور فرا گرفت و از اساتیدی همچون جواهرجو، پروفسور کلارا بوکاچاوا، الکساندر و تیگران مستروپیان و انوشیروان روحانی بهره جست.

لازم به ذکر است که وی تئوری موسیقی را نزد مصطفی کمال پورتراب و هارمونی را نزد الهامیان طی کرد. در این میان شهرام محذوف از موسیقی اصیل ایرانی غافل نشد و ویولن ایرانی را نزد مسعود حسنخانی و فرشید فرهمند و ویولن کلاسیک را نزد همایون رحیمیان فراگرفت و فعالیت های هنری خود را به عنوان پیانیست با ارکستر حسنخانی ادامه داد. وی در سال ۱۳۹۱ موفق به اخذ پذیرش از دانشگاه موسیقی وین شد. علاقه‌مندی ایشان در جهت حفظ و اشاعه موسیقی اصیل ایرانی سبب بازگشت وی به کشور و ادامه فعالیت‌های هنری در این راستا گردید.

از جمله فعالیت‌های هنری وی، همکاری مشترک با فخری ملک‌پور و نگارش کتاب ردیف مرتضی محجوبی به خط نت بین‌المللی و همچنین تنظیم و آهنگسازی، تدریس و اجرای کنسرت‌های کلاسیک و ایرانی در کنسرواتوار تهران می‌باشد. ایشان عضو رسمی و درجه یک مدرسان و نوازندگان خانه موسیقی ایران و عضو رسمی انجمن صنفی نوازندگان ایران است. همچنین ایشان مولف کتاب ردیف‌های مرتضی محجوبی (انتشارات عارف)، کتاب بِیِر با توضیحات شهرام محذوف (انتشارات عارف) و کتاب چِرنی با توضیحات شهرام محذوف (انتشارات عارف) می‌باشد.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

تاریخ مختصر موسیقی ایران، پیش از اسلام تا صفویه (IV)

در این دوره وضعیت موسیقیدانان بسیار بهتر شد. خسرو پرویز بزم ها و مجالس بسیاری داشت. در حجاری طاق بستان در کرمانشاه یک شکار به تصویر کشیده شده که تعداد زیادی چنگ، موسیقار، دف های چهارگوش، شیپور، نی، سازهای کوبه ای و یک نفر در حال دست زدن را نشان می دهد. چنگ های مثلث و افقی در این دوره بسیار رایج بوده است.

افق‌های مبهم گفت‌وگو (V)

متن نیز «دیگری» دریافت‌کننده است. نه چون از آنِ دیگری است یا از فرهنگ دیگری است بلکه چون خود «دیگری» است. فارغ از این که از ورای آن مؤلف را ببینیم که در بخش نخست دیدیم، خواه‌ناخواه دیگری است. خود متن امری است جدا از «خود»، ممکن است لحظه‌ای به درون بیاید اما ماندگار نمی‌شود. متن جزئی از هیچ دریافت‌کننده‌ی مثالی‌ای نیست همچنان که حتا جزئی از مؤلفش هم نیست. از این رو متن بیش از هر مؤلفه‌ی دیگری نیازمند مفاهمه و دریافت است. حلقه‌ی آنچه تاکنون گفته شد به یاری درک دیگری متن است که کامل می‌شود.

از روزهای گذشته…

فراخوان چهارمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی

فراخوان چهارمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی

چهارمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی ایران روز شنبه نهم اسفند ماه سال جاری در فرهنگسرای نیاوران برگزار می شود. علاقه مندان به شرکت در این جشنواره که با حمایت فرهنگسرای نیاوران و انجمن موسیقی برگزار می گردد می توانند آثار خود را تا ۷ اسفند ماه به دبیرخانه جشنواره ارسال کنند.
گفتگو با فرهاد فخرالدینی (IV)

گفتگو با فرهاد فخرالدینی (IV)

من هم نوشته‌هایش را همانگونه که بود در کتاب نقل کردم. کاری را که او می‌خواست درباره‌ی من انجام بدهد من درباره‌ی او انجام دادم. بعد شروع کردم به اینکه خاطرات مشترکمان را هم بنویسم و دیدم حالا که دارم می‌نویسم، بخشی از مشاهدات خودم را در عالم موسیقی را نیز بنویسم و این همان چیزی بود که مورد دلخواه او هم بود. از آنجا که بعد از کناره‌گیری از ارکستر در سال ۸۸ نمی‌توانستم بیکار بمانم، به نحوی می‌خواستم که سرگرمی داشته باشم و شروع به نوشتن آنها کردم. شاید تعجب کنید ولی روزی ۱۲ ساعت کار می‌کردم و می‌نوشتم. در این دوره کمتر به کار آهنگسازی و بیشتر به کار نوشتن پرداختم. از طرفی بعضی از شاگردانم دائم می‌گفتند که این همه به ما درس و جزوه داده‌اید چرا اینها را چاپ نمی‌کنید؟ به این فکر افتادم که تجزیه و تحلیل و شرح ردیف موسیقی ایرانی را هم بنویسم و آن را هم نوشتم.
رونمایی از آلبوم «ماندالای درون» (II)

رونمایی از آلبوم «ماندالای درون» (II)

قبل از هر چیز عرض تبریک می کنم خدمت سام اصفهانی عزیز، بابت ارایه ی این مجموعه ی زیبا و یکدست پس از یک تلاش حدودا پنج ساله. به دلیل حالت مدیتیتیوی و آرامش عمیقی که در کل اثر دیده می شود (که به نوعی بازتاب ماهیت کل و یکدست اثر محسوب می شود)، در عمق وکل، مجموعه عنوان معنا دار “ماندالای درون” را دارد. اگرچه برخورد های فنی و تمهیدات آهنگساز کم و بیش تغیراتی می کند اما {همچنان} فضای یکدستی در کل قطعات جاریست.
نگاهی به «اینک از امید» (IV)

نگاهی به «اینک از امید» (IV)

در بیت بعدی باز به اصفهانک می رسیم ولی اینبار با ایست روی درجه ششم اصفهان و در نهایت فرود به ماهور. این تغییر مدها می تواند نشان دهنده تسلط بالای آهنگساز اثر بر روی موسیقی دستگاهی ایران باشد. در بیت بعدی یک تغییر مد دیگر روی می دهد که اینبار جسورانه تر از دفعات گذشته است. اینبار از روی نت شاهد ماهور با تغییر پرده ها، نوایی ساخته می شود که همخوانی خوبی با شعر دارد و باز نشاندهنده هوشمندی آهنگساز در استفاده از خصوصیات موسیقی دستگاهی ایران است.
ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (II)

ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (II)

پدر و مادر الگار، خانه ی زمان تولد وی را که “فیرس” (The Firs) نامیده می شد، اجاره کرده بودند. پدر الگار که ویلیام نام داشت، تجارتی به سامان و تثبیت شده در زمینه ی موسیقی داشت. از این رو تنها می توانست آخر هفته ها را همراه الگار در کلبه ی کوچکشان بگذراند. به نظر می رسد که زندگی در آن کلبه و در شهر برادهیت، انتخاب مادر الگار بوده است که با ذوق و قریحه ی هنری ای که در نهاد خود داشته است، می خواسته که فرزندانش در محیطی طبیعی و در شرایط روستا به زندگی خود ادامه دهند.
پدیده های دنیای جز (I)

پدیده های دنیای جز (I)

Jazz سبکی از موسیقی است که ریشه در تفکر روحانی، موسیقی بلوز و البته Ragtime دارد. در یک بیان ساده موسیقی جاز، هنر بداهه نوازی مطابق با سبک و روحیات مختص هر نوازنده است. در واقع برخلاف موسیقی کلاسیک، نحوه اجرا و القای خصوصیات روحی نوازنده در ملودی آنقدر تاثیر پذیر است که اگر شنونده ای اجرای نسخه دوک الینگتون (Duke Ellington) از یک موسیقی مشخص را می پسندد، باید حتمآ همان نسخه را گوش کند، چرا که ممکن است نسخه ای از همان موسیقی را که دیگری اجرا کرده است به هیچ وجه نپسندد.
پانیذ فریوسفی: این ارکستر واقعا بین المللی است

پانیذ فریوسفی: این ارکستر واقعا بین المللی است

گفتگویی که پیش رو دارید، قبل از آخرین کنسرت ارکستر فیلارمونیک تهران با رهبر و شف های این ارکستر، بعد از یکی از تمرین های پایانی در تالار رودکی تهیه شده است.
Tears in Heaven

Tears in Heaven

اریک کلپتون (Eric Clapton) در سال ۱۹۴۵ در انگلیس متولد شده و مسئولیت بزرگ کردن او را مادر بزرگش بعهده می گیرد. او که از کودکی به موسیقی سبک Blues علاقه بسیاری داشته است، از سن ۱۵ سالگی شروع به نواختن گیتار میکند.
الا فیتزجرالد، بانوی اول آواز (II)

الا فیتزجرالد، بانوی اول آواز (II)

از سال ۱۹۴۶ به طور منظم به کار با ارکستر جز فیلارمونیک نورمن گرنز (Norman Granz) پرداخت. گرنز به زودی مدیربرنامه های فیتزجرالد شد. در این دوره تغییری اساسی در آوازخوانی فیتزجرالد ایجاد شده بود.
پهلوگرفته بر ساحل اقیانوس موسیقی ایران (X)

پهلوگرفته بر ساحل اقیانوس موسیقی ایران (X)

فرض کنید از این ۴۰۹۶ مجموعه در طی تقریبا چهارصد سال گذشته هر سال تنها از ۲۰ مجموعه مختلف استفاده شده است. این می‌شود ۸۰۰۰ مجموعه (۴۰۰*۲۰)؛ یعنی ۴۰۰۰ تا بالاتر از گنجایش سیستم. حال به‌طور فرضی سقف مصرف سیستم را پایین بیاوریم و فرض کنیم در هر سال ۱۵ مجموعه مختلف استفاده شده. این می‌شود ۶۰۰۰ مجموعه یعنی ۲۰۰۰ مجموعه بالا تر از گنجایش سیستم. باز سقف مصرف سیستم را پایین بیاوریم و فرض کنیم در هرسال از ۱۴ مجموعه مختلف استفاده شده. این می شود ۵۶۰۰ مجموعه.