موریس راول، اسطوره امپرسیونیست (III)

موریس راول (1875 – 1937)
موریس راول (1875 – 1937)
راول در سالهای ۱۸۹۰ دبوسی را ملاقات کرد، دبوسی نزدیک به دوازده سال از او بزرگتر بود و تاثیر وی بر روی موسیقیدانان جوان از جمله راول فراوان بود. راول به شدت تحت تاثیر زبان امپرسیونیستی دبوسی قرار گرفته بود. در سال ۱۹۰۰ راول به خانه دبوسی دعوت شد و آثار یکدیگر را نواختند. وینز (Viñes) به عنوان نوازنده پیانو از طرف هر دو آهنگساز برگزیده شد.

این دو هنرمند در بسیاری از کنسرتها و برنامه ها به همراه هم شرکت می کردند.

راول و آپاچز (Apaches) حامیان سرسخت اپرای Pelléas et Mélisande دبوسی بودند، این اپرا که خلاف عرف کسالت آور جامعه و مخالف افکار و تائید عموم بود، شهرت و در عین حال بدنامی زیادی برای دبوسی به همراه داشت! هر دو آهنگساز میراث هنری یکسانی در موسیقی خود داشتند اما تفاوت شخصیتی آنان برداشتی متفاوت را از یک نوع موسیقی در برداشت.

دبوسی بیشتر قانونمند و خود جوش بود حال آنکه راول در آهنگسازیش متوجه فرم و ذوق هنری بود. اگرچه آن دو کاملا مستقل از یکدیگر کار می کردند و از راههای متفاوت برای رسیدن به پایانی یکسان استفاده می کردند اما شباهتهای ظاهری آثارشان شواهدی بود برای عموم و منتقدین که به طور غیر قابل توجیهی آثار آن دو را شبیه بنامند. آنان موسیقی یکدیگر را تقدیر می کردند و تاثیر یکدیگر را بر هم انکار نمی کردند.

audio.gif قسمتی از باله “Daphnis et Chloé” اثر موریس راول را بشنوید با رهبری پیر بولز

پنج قطعه پیانوی راول که به نام “تکامل هارمونیک” معروف است، هر گونه احساسات گرایی را از میان برداشته اما به شنوده پیشنهاد داده که عناصری در اثر وجود دارند که با توجه به قوه تخیل خود آنان تعبیر می شوند. اثر بعدی وی “داستانهای طبیعی” پنج شعر فکاهی است که به صورت پنج حیوان خود را معرفی می کنند.

دو سال بعد قطعه ای برای ارکستر به نام راپسودی اسپانیول (Rapsodie espagnole) نوست؛ این اولین اثر اصلی اسپانیایی راول است که آن را برای پیانو نوشت و بعدها آن را برای ارکستر تنظیم نمود. این اثر در سال ۱۹۰۸ برای اولین بار اجرا شد و جز یک نقد مخالف (“خام و پر زحمت”) تنها موفقیت و نقدهای مثبت به عنوان اثری بدیع در برداشت. اپرایی دیگر “زمان اسپانیایی” پر از طنز و غنی از رنگ، گوناگونی و تنوع فراوانی در استفاده از سازها است.

audio.gif قسمتی از باله “راپسودی اسپانیول” اثر موریس راول را بشنوید

در سال ۱۹۱۰ “غاز مادر” (Ma Mere l’Oye) که قطعه ای برای پیانو بود، اجرا شد، با این اثر راول، شیوه شومان (Schumann)، موسورگسکی (Mussorgsky) و دبوسی (Debussy) را ادامه داد. در سال ۱۹۱۲ “غاز مادر” قبل از آنکه از قطعه ای برای پیانو به قطعه ای برای ارکستر تبدیل شود برای باله استفاده شد.

در سالهای ۱۹۰۹ و ۱۹۱۱ راول اولین سفرهای خارجی خود را به انگلستان و اسکاتلند انجام داد. در سال ۱۹۰۹ به سفارش سرجی دیاگلیف (Sergei Diaghilev) قطعه ای برای باله به نام دافنز و شوله (Daphnis et Chloé) را ساخت، به همراه والسی نیجینسکی (Vaslav Nijinsky) رهبر رقص، لئون باکست (Leon Bakst) طراح لباس و صحنه، میشل فوکین (Michel Fokine) سراینده اشعار باله و خود راول به عنوان آهنگساز. این اثر سه سال طول کشید تا آنکه آماده اجرا شد!

2 دیدگاه

  • ارسال شده در دی ۲۳, ۱۳۸۸ در ۱:۴۹ ق.ظ

    اخیرا مطالبتان مثل سابق یک دست نیست . حرفه ای نیست . متاسفانه .

  • ارسال شده در دی ۲۳, ۱۳۸۸ در ۱:۴۶ ب.ظ

    من هم با نظر موافقم

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مرور آلبوم «مثنوی صبا»

بازنویسی/تنظیم آثار برای سازهای دیگر در اولین سطح به کار گستراندن کارگان (رپرتوار) می‌آید، حال با هدف آموزش باشد یا دسترسی‌پذیری قطعات برای نوازندگان آموزش دیده. از این رو نفس حضور آلبوم «مثنوی صبا» (و بیش از آن کتاب نغمه‌نگاری‌‌اش) مغتنم است. آنچه در خود آلبوم شنیده می‌شود ۲۱ قطعه و نواخته از «ابوالحسن صبا» موسیقیدان افسانه‌ای و پرجاذبه‌ی تاریخ ماست که اگر از سطح نخست برگذریم ابعادی از مساله‌ی کارهای مشابه را بر ما هویدا می‌کند.

دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (I)

تمپرلی در مقاله اش با نام «متر و دسته بندی در موسیقی آفریقایی» این سوالات را مطرح می کند: «چگونه می توان ریتم آفریقایی را با دید رایج تئوریک ریتم مطابقت داد؟»، «چه شباهت ها و تفاوت های بین ریتم آفریقایی و ریتم غربی وجود دارد؟ با توجه به این که ریتم غربی در بر اساس تئوری موسیقی سنجش می شود.» دیدگاه من در این مقاله نیز تفاوت چندانی با سوالات مطرح شده ندارد. مانند تمپرلی من نیز می خواهم مفاهیم تئوری های اخیر ریتم و متر را با توجه به موسیقی غربی مورد بحث قرار دهم. با این حال، من صرفا موسیقی آمریکایی را مد نظر قرار نمی دهم.

از روزهای گذشته…

“ضرب تار” آلبومی تازه از حمید متبسم

“ضرب تار” آلبومی تازه از حمید متبسم

«ضرب تار» نام آلبومی است از آثار حمید متبسم (تکنواز تار و سه تار مقیم هلند) دردستگاه همایون که به تازگی توسط ماهنامه فرهنگ و آهنگ و با همکاری موسسه آوا خورشید در تهران منتشر شده است. بهنام سامانی (نوازنده تمبک) نیز در این اثر، متبسم را همراهی کرده است.
راک پیشرو

راک پیشرو

راک مترقی یا همان Prog-Rock از انواع سبک موسیقی است که از سبکهای موسیقی اواخر ده ۶۰ شکل گرفته است. زمانی که بیتلها آمدند، سعی کردند تا موسیقی راک سنتی را با سازهای کلاسیک و شرقی ادغام کنند. البته مشکل آنها این بود که الگو و غالب دقیقی نداشتند.
گفتگوی هارمونیک هفت ساله شد

گفتگوی هارمونیک هفت ساله شد

امروز هفتمین سال تولد “گفتگوی هارمونیک” است. در مدت هفت سال فعالیتمان توانستیم ۲۵۸۶ مطلب موسیقی تهیه کنیم و روزانه به نظر شما برسانیم. از این تعداد مطلب انتشار یافته روی سایت، ۲۰۷ مطلب در زمینه موسیقی جز و بلوز، ۱۴۸ مطلب در زمینه موسیقی راک، ۸۱ مطلب در زمینه فیزیک و مهندسی موسیقی، ۶۱ مطلب در زمینه موسیقی فیلم، ۶۴ مطلب در زمینه موسیقی ملل، ۱۹۲ مطلب در زمینه موسیقی معاصر، ۸۱۷ مطلب در زمینه موسیقی کلاسیک غربی، ۷۵۹ مطلب در زمینه موسیقی کلاسیک ایرانی، ۶۵ مطلب در زمینه مبانی نظری موسیقی کلاسیک، ۱۱۰ مطلب در زمینه مصاحبه و گفتگو، ۳۷۳ مطلب عمومی موسیقی، ۲۸۱ مطلب در زمینه نقد و بررسی موسیقی، ۱۵۹ خبر موسیقی، ۷۵ مطلب در مورد تئوری جز، ۲۳۹ مطلب در مورد دانستنیهای موسیقی، ۳۵۱ مطلب در مورد ساز و نوازندگی تهیه شده است.
نتایج دهمین جشن سالیانه موسیقی جز

نتایج دهمین جشن سالیانه موسیقی جز

سانی رولینز Sonny Rollins مهمترین نوازنده ساکسوفن، در دهمین جشن سالیانه جوایز جز Jazz Awards به یک پیروزی دوجانبه دست یافت و به عناوین نوازنده سال ساکسوفون تنور و همچنین موسیقی دان برگزیده سال دست یافت.
موسیقی الکترونیک

موسیقی الکترونیک

ترکیب ذوق و خلاقیت انسان و امکانات تکنولوژی باعث به وجود آمدن موسیقی الکترونیک می گردد. این تلفیق اجازه تولید صداهایی را به ما خواهد داد که در موسیقی غیر الکترونیک یعنی اکوستیک نمی توان به آنها دست پیدا کرد.
ذاکر حسین مشهور مروج طبلا در جهان

ذاکر حسین مشهور مروج طبلا در جهان

ذکیر حسین یا ذاکر حسین (Zakir Hussain) یکی از مشهورترین نوازندگان طبلا (ساز کوبه ای هندی) در دنیا میباشد که با مهارت و استادی هرچه تمام ریتمهایش قلب تپنده هر نوع موسیقی میباشد. وی اجراهای متعددی را با نوازندگان غربی و سازهای مختلف انجام داده است که برخی از ضبط های وی نیز توانسته جوایزی را در زمینه موسیقی تلفیقی و جهانی از آن خود نماید.
Speak Softly Love

Speak Softly Love

نینو روتا (Nino Rota) در سال ۱۹۱۱ در میلان بدنیا آمد و تحصیلات اولیه موسیقی را در رم به اتمام رساند، اولین کار جدی او نوشتن اپرا در سن ۱۵ سالگی بود.
نقد تاریخ نگاری موسیقی ایرانی (V)

نقد تاریخ نگاری موسیقی ایرانی (V)

اگر به این مطالب از دیدگاه موسیقی شناسی و با دقت بنگریم، دقیقا نتیجه ای بر خلاف هدف نویسنده خواهیم گرفت و آن این است که موسیقی ایرانی و عربی در روزگار اسلامی قابل تفکیک نیستند. به عبارت دیگر موسیقی رایج در این منطقه و در این دوران یک نوع بیشتر نیست و آنچه تفکیک پذیر است شعر و کلام است نه موسیقی چرا که با تغییر شعر از فارسی به عربی همان موسیقی (همان ملودی واحد) برای یک عرب زبان قابل استفاده می شود، همچنان که با شعر فارسی برای یک فارسی زبان مورد استفاده بوده است.
ایدئولوژی موسیقی پست مدرن و سیاست‌های چپ (III)

ایدئولوژی موسیقی پست مدرن و سیاست‌های چپ (III)

آیا می‌توانیم مانند خارج از حوزه ایدئولوژی، با وسعتی به موسیقی بیندیشیم که غیر شفاهی باشد؟ (این قدری یادآورموضوعی است که «دلاوُلپه» (Della Volpe) را در نقدش با عنوان ” نقد ذوق” متاثر کرده بود). مشکلی که با پساساختارگرایی به طور کلی و با ساختارشکنی بخصوص وجود دارد، گرایش آنها به این است که ایدئولوژی را طوری ببینند که در اصل به وسیله زبان – نمادین- مقید شده است، بجای اینکه عموما حالات احساسی را سازمان دهد
موریس راول، اسطوره امپرسیونیست (IV)

موریس راول، اسطوره امپرسیونیست (IV)

در آن زمان این باله مورد تائید حضار واقع نشد و تنها دو اجرا داشت و این باعث شده بود که دیاگلو از ادامه کار کناره گیرد. تنها یک سال بعد این اثر جانی تازه یافت و با تقدیر و استقبال روبرو شد. استراوینسکی گفت: “دافنز و شوله، یکی از بهترین تولیدات موسیقی فرانسوی است” و نویسنده بارنت جیمز (Burnett James) گفته: “اثری اثرگذار از راول، یکی از تواناترین قطعه های وی برای ارکستر.” این اثر با ریتم غنی، اشعار و روحی طبیعی برجسته شده است و شامل دو ارکستر بزرگ یکی بر روی سن یکی پشت سن است.