حنانه: پسر حنانه بودن سخت بود

امیرعلی حنانه
امیرعلی حنانه
عجیب است که قطعاتی که با ارکستر فارابی اجرا شده با وجود اینکه از کیفیت آهنگسازی بالایی برخوردار است، به آن صورت که باید مورد توجه قرار نگرفته و من فکر میکنم یکی از دلایل آن هم موضع گیری خود استاد در مورد این آثار است که به نوعی آنها را آثار متوسط یا حتی تعلیمی میدانند، به نظر شما دلیل این اتفاق چیست؟
دوست عزیز، شما نمی دانید که در سال ۱۳۴۳ چه کسی توجهی به ارکستر فارابی داشته یا هر شب در رادیو به اجرای پولیفونیک این ارکستر گوش می داده است. پس بهتر است احساسی برخورد نکنیم. حتما آنجا نیز ناراحتی هایی برای موسیقی دانهای آن زمان پیش آمده که احساسشان را آزرده است.

وقتی که یک آهنگساز اثر خودش را اینقدر پائین می آورد و میگوید میخواستم گوش مردم را تعلیم بدهم حتما بدانید مردم در حد گوش دادن به پولیفونی ایرانی نبوده اند، پس این حرکت، فرهنگی بوده است اینها آثار خیلی بالایی بودند ولی آن زمان هم مثل امروز نارضایتی هایی وجود داشته است.

پدر من که سومین رهبر ارکستر سمفونیک تهران بوده باید می رفت و در رادیو کار می کرد!

قصد این را ندارید که با همکاری ارکستر های خارجی و ارتباط با رهبرای ایرانی مقیم اروپا، آثاری مثل کاپریس را اجرا کنید؟
من اصراری به رهبری شخص خاصی ندارم، چه بسا شخصی مثل طالب خان شهیدی که آهنگساز هم هست و در روسیه تحصیل کرده بهتر بفهمد من چه میگویم تا یک رهبر هموطن مقیم اروپا!

ما نباید در کار هنری رئیس داشته باشیم، باید با همبستگی یک مجموعه این کار را انجام داد.، در غیر این صورت من ترجیح می دهم این کار اصلا اجرا نشود مثل ضرب المثل “تهی پای رفتن به از کفش تنگ”.

در مورد تاسیس ارکستر سمفونیک، سالهای مختلفی ذکر میشود ولی با سال ورود آقای پرویز محمود به ایران سازگاری ندارد، تاریخ تاسیس ارکستر را باید چه زمانی بدانیم؟
شما توجه کنید که آن زمان افراد خیلی کمی حتی شناسنامه داشتند و خیلی از مردم در سن هفتاد سالگی فکر میکردند پنجاه سالشان است، در مورد تاریخ دقیق تولد پدرم که سال ۱۳۰۱ بوده هم اطلاعات غلطی دیده میشود که تاریخ های دیگری را ذکر کرده اند، همینطور تاریخ ورود پرویز محمود به ایران که سال ۱۳۱۹ بوده و تاسیس ارکستر سمفونیک که تاریخ دقیقش ۱۳۳۰ است که در سومین کنسرت، ارکستر به صورت رسمی در می آید و با نام ارکستر سمفونیک تهران فعال می شود.

یعنی ۱۳۳۰، ارکستر سمفونیک تهران دیگر زیر پوشش وزارت فرهنگ و هنر می باشد و نوازندگان آن از دولت حقوق می گیرند و نه از یک اتحادیه آزاد مانند انجمن موسیقی آن زمان که ارگانی غیر دولتی بود. مرتضی حنانه اولین رهبر ارکستر رسمی ایران می باشد.

از اینکه پسر این موسیقیدان بزرگ ایران هستید چه احساسی دارید؟
پسر مرتضی حنانه بودن چیز سختی بود و هیچ کس نباید بخواهد جای من باشد! همه از خانواده ما چیزهایی میخواهند ولی حقوق مادی و معنوی این خانواده را در نظر نمی گیرند. بعد هم یا می گویند: “پسر نوح با بدان بنشست…” و یا “از فضل پدر تو را چه حاصل”! این ها حرفهایی بود که من در بچگی هر روز می شنیدم اما من به هیچ کدام اهمیت ندادم.

جای من بودن جای سختی است. دیگر من نه پسر مرتضی حنانه هستم و نه او پدر من است. سال گذشته ما از هم جدا شدیم تا هر کداممان مسیر خود را به خواست خداوند متعال طی کنیم.

8 دیدگاه

  • ali vakily
    ارسال شده در دی ۲۶, ۱۳۸۸ در ۷:۴۰ ب.ظ

    kheyli baraye khodam moteasefam ke dar dorani zende hastam ke arzeshi baraye mardomane zende ghael nistand
    !
    agar fanoos gerefteyid va donbale HONARMANDane morde hastid…ke hich
    amma agar zendeyi ra mitalabid ta az noore vojoodash barkati ayedetan shavad,
    befarmayid…
    in yeki hanooz namorde!!!!!!!!
    albate omidvaram!!!

  • ناشناس
    ارسال شده در بهمن ۳, ۱۳۸۸ در ۱:۲۶ ق.ظ

    جنگ هفتادودوملت همه راعذربنه
    چون ندیدندحقیقت ره افسانه زدند

  • ارسال شده در فروردین ۱۰, ۱۳۸۹ در ۷:۲۹ ب.ظ

    salam ostad.man natonestam zahamate shmoro be onvane yek honarmande faal va ostade injaneb jobran konam.vali hamishe ba say va talasham say kardeam zarei az mohabathaye shomaro jobran konam.va khodaye bozorg faghat midone ke man be shoma zarei bad fekr nakardam va belaks hamishe ba andoh az nabodane shoma dar kenaram zajr keshidam.man barha va barha be ertebati hatta kochak ba shoma niaz dashtam,vali motaham be tanha bodan,tasbit shode,va baram esbat shode bod.pedare man adame bozorgi nabod dar honar ya shakhei dige,vali man be rohe on ghasam mikhoram ke ashegheton bodamo khaham bod,bainke shoma be eshghe man niaz nadarin,vali asheghe shakhsiato vojodetonam, ,

  • ناشناس
    ارسال شده در فروردین ۱۷, ۱۳۸۹ در ۱۰:۰۶ ب.ظ

    merci mehdi jan az mohabbatet .az inke alan tanhayi be jange music rafti khoshhalam . az matlabe bala ham mamnoon … A .

  • امیر علی حنانه
    ارسال شده در مرداد ۵, ۱۳۸۹ در ۱۱:۴۹ ق.ظ

    متاسفانه بعضی از دوستان با داشتن طینت خوب بلد نیستن هنوز فارسی حرف بزنند.اولین نظر را تصحیح میکنم..یعنی هر چیز به جای خود نیکوست.

  • امیر علی خنانه
    ارسال شده در مرداد ۵, ۱۳۸۹ در ۱۱:۵۲ ق.ظ

    دومین نظر هم که در تینت خوبش شکی نیست فقط زبان فارسی را باید بهتر فر گیرند.

  • امیر علی خنانه
    ارسال شده در مرداد ۵, ۱۳۸۹ در ۱۱:۵۵ ق.ظ

    در مورد جنگ ۷۲ ملت همه را عذر بنه….از نویسندشون نهایت تشکر را دارموواقعا توی این دو سال کار مداوم حتی یک کلام زیبا کسی از دوستان نگفت و آدم آرزو به دل میمونه که چرا…ولی بازهم انسانهی فهمیده هستند .ازشون ممنونم/.

  • امیرعلی حنانه
    ارسال شده در خرداد ۲۳, ۱۳۹۶ در ۱۲:۳۵ ق.ظ

    بله امروز پس از گذشت ۷ سال میتوانم بگویم که پسر حنانه بودن نه تنها سخت بود بلکه بسیار آزاردهنده نیز بود.تا آنجایی که مربوط به روابط من و پدرم میشد همه چیز بسیار زیبا و رویایی بود.ولی پس از مرگش و بخصوص پس از برگشت من از مسکو به حقایق تلخی پی بردم که واقعا شنیع و ناراحت کننده بوده.هنوز هم میگویم پسر او بودن بسیار سخت بود چونکهکسان دیگری توهم برشان داشته بود که آنها پسر حنانه هستند و در صدد نابودی من ناخودآگاه یا خودآگاه گام برداشتند ولی بلطف خداوند بزرگ نتوانستند به من آسیبی بزنند.اینها همان کسانی هستند که به اشتباه وارد این هنر شدند و ای کاش پدرم آنها ر ا زودتر شناسایی میکرد…

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

تکنیک های هارمونی در موسیقی های امپرسیونیسم و رومانتیسم (II)

من این نوع دیدگاه گسترش هارمونی را در هفت متد اصلی دسته بندی و خلاصه می کنم که در جای خود در باره ی هر کدام صحبت می کنم. این متد ها عبارتند از:

اولین دکتر موسیقی (I)

حســین ناصحی در سال ۱۳۰۴ در خانواده ای هنردوست به دنیا آمد. مادرش از شاگردان استاد درویش خان بود و تار می نواخت. به همین جهت ذوق موسیقی او از اوان کودکی پرورش یافت. وی از ســن ۱۴ سالگی با ورود به هنرستان عالی موسیقی و انتخاب ساز ترومبون زیر نظر اســتاد چک «ژوزف اسالدک» مشغول تحصیل گردیــد و پس از مــدت کوتاهی به همکاری با ارکســتر رادیو به سرپرستی پرویز محمود پرداخت. او جزو شاگردان ممتازی بود که به دعوت دولت ترکیه و با بورســیه هنرستان برای ادامه تحصیل روانــه آنکارا گردید و در آنجا زیر نظر اســتاد «کاظم آکســس» از شاگردان برجســته «بلا بارتوک» آهنگساز شهیر مجارستان به همراه دوست دیرینه اش ثمین باغچه بان به فراگیری آهنگسازی پرداخــت.

از روزهای گذشته…

درباره کتاب «گلهای جاویدان» (II)

درباره کتاب «گلهای جاویدان» (II)

هدف نهایی انتقال فکر متعالی اندیشمندان ایرانی از یک سو و تلطیف روان شنونده از سوی دیگر بود. برنامۀ گلها پدیده‌ای در تاریخ فرهنگ، هنر و ادبیات ایران به‌شمار می‌رود که به موسیقی‌دانان، شاعران و هنرمندان اعتبار و ارزشی والا بخشید. تا قبل از تأسیس برنامۀ وزین گلها، استادان برجستۀ موسیقی را هم‌شأن مطربان می‌دانستند و کسی‌ به ارزش و جایگاه هنری آنان واقف نبود.
کتابی در اقتصاد موسیقی (VIII)

کتابی در اقتصاد موسیقی (VIII)

بدون آنکه بخواهیم از حوزه اقتصاد موسیقی دور شویم، می پرسیم وجود و عدم آزادی در یک جامعه، چگونه و از چه کانالهایی می تواند در اقتصاد موسیقی تأثیر داشته باشد؟ می دانیم موسیقی زیرزمینی در ایران فعال و فربه است (۱۱) و دلیل این فربهی نیز چیزی نیست جز عدم امکان ظهور این موسیقی ها در جامعه که این مسأله موجب شده است تا تعریف موسیقی زیرزمینی در ایران، با تعریف آن در کشورهای توسعه یافته ای چون آمریکا و ژاپن کاملاً متفاوت باشد. (۱۲)
گزارش جلسه پانزدهم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (III)

گزارش جلسه پانزدهم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (III)

در ایران به نظر مدرس، این نوع نگرش به موسیقی اگر هم وجود داشته باشد هنوز بیشتر معطوف به مرحله‌ی نخست و یافتن و آشکار کردن کار و آثار آنها است. مانند اغلب فعالیت‌هایی که اکنون در «سایت زنان موسیقی» صورت می‌گیرد. هنوز در آثار موسیقایی به ندرت ممکن است نشانه‌هایی از ژرف‌تر شدن این گفتمان به چشم بخورد. این مساله ممکن است تابعی از مشکلاتی باشد که در جوامع دیگر حل شده و در جامعه‌ی ما هنوز باقی است.
آموزش گیتار به کودکان (II)

آموزش گیتار به کودکان (II)

یافتن گیتار کلاسیک در سایزهای ۲/۴ و ۳/۴ در بازار بسیار ساده است. اما باید توجه داشته باشید که تهیه و خرید ساز، یک امر کاملا تخصصی است و با خریداری کردن اسبابی چون تلویزیون و کولر تفاوت عمده‌ای دارد! سایز مناسب گیتار را تنها مُدرس هنرجو می‌بایست تشخیص دهد. ساز هنرجو در همان ابتدا باید کیفیت مطلوبی در زمینه‌ی حجم صدا داشته باشد. بسیاری از ساز‌های سایز کوچک در بازار به شدت بی‌کیفیت هستند و شاید اغلب جنبه‌ی تزیین داشته باشند تا اینکه به عنوان ساز استفاده شوند. خوشبختانه سازندگان گیتار در ایران در زمینه ساخت تجربه و مهارت کم‌نظیری دارند لذا می‌توان از سازهای دست‌ساز سازندگان ایرانی استفاده کرد. لذا قابل ذکر است هر ساز دست سازی نیز کیفیت مناسبی ندارد.
کنسرت مارک نافلر در دبی

کنسرت مارک نافلر در دبی

نوازنده افسانه ای و صاحب سبک گیتار، مردی که یکی از بهترین آلبوم های راک در تاریخ موسیقی را ارائه کرد در حال اجاری تور کنسرت در گوشه کنار دنیا می باشد و قرار است بزودی در پنج شنبه همین هفته یعنی سوم مارچ در مدیا سیتی دبی (Media City, Dubai) اجرای کنسرت داشته باشد.
بررسی کتاب های آموزش سازدهنی در ایران (I)

بررسی کتاب های آموزش سازدهنی در ایران (I)

سازدهنی (Harmonica) با وجود کوچکی و سادگی قابلیت های اجرایی فراوان و جذابی دارد و به همین خاطر جزو رایج ترین و محبوب ترین سازهای موسیقی در جهان به شمار می آید. در کشور ما هم چند سالی است که با اقبال بیشتر هنرجویان و گروه های موسیقی مواجه شده و به تازگی می توانیم صدای سازدهنی را در تبلیغات تجاری پخش شده از شبکه های داخلی رادیو و تلویزیون نیز بشنویم. خوشبختانه در زمینه آموزش سازدهنی (انواع ترمولو و کروماتیک) چندین کتاب به زبان فارسی منتشر شده است که در این سری مطالب به بررسی آنها می پردازیم.
فراکتال و کاربرد آن در موسیقی (I)

فراکتال و کاربرد آن در موسیقی (I)

همواره افرادی بر این عقیده بوده اند که موسیقی از دسته ی علوم ریاضی بشمار میرود و گرچه نوع بیان موسیقی و ریاضی با یکدیگر متفاوت بوده اما روح و حقیقتی که در موسیقی وجود دارد، در ریاضیات قابل مشاهده است؛ بنابراین همواره وجود داشته اند افرادی که بخواهند ریاضیات و موسیقی را به زبان دیگری تعریف کرده و یا از این علوم قدرتمند جهت غنا بخشیدن به دیگری استفاده کنند. آن طور که در تاریخ آمده شروع بررسی موسیقی از دیدگاه ریاضی به یونان باستان بازمیگردد و فیثاغورثیان در پانصد سال قبل از میلاد، اولین افرادی بودند که فواصل موسیقی را متناسب با اعداد بیان کرده و ارتباط موسیقی و ریاضیات را توجیه کردند.
پورساعی: سونوریته مهمترین اصل در نوازندگی است

پورساعی: سونوریته مهمترین اصل در نوازندگی است

نخستین اصلی را که هر نوازنده باید به آن اهمیت دهد، کیفیت نوازندگی است و مهم‌ترین عاملی که به کیفیت نوازندگی کمک می‌کند، سونوریته‌ی ساز است و من همواره به شاگردان خود توصیه می‌کنم به‌جای اینکه به نواختن قطعات بیشتر و سریع‌تر فکر کنند، از ابتدای کار دستیابی به برترین‌ کیفیت نوازندگی و سونوریته‌ی ساز خود و همچنین به افزایش توانایی خود در اجرای باکیفیت و نوانس بیشتر قطعات اهمیت بدهند. متأسفانه در ایران هنرجویان به‌دنبال اجرای قطعات بیشتر هستند و انتظار دارند، هر بار که به کلاس می‌آیند، قطعه‌ای جدید یاد بگیرند، صرف نظر از اینکه با چه کیفیتی قرار است اجرا کنند.
“قمر” در عقرب (II)

“قمر” در عقرب (II)

امروزه با شاید و احتمال نتیجه گیری کردن برای پژوهشگران این حوزه، به عادتی بدل شده است و صدها سوال در خصوص زندگی و کار هنرمندان گذشته، وجود و عدم برخی گوشه ها در ردیف موسیقی، رمز و رازهای فنی سازندگان سازها در گذشته و ده ها موضوع دیگر، بدون جواب قطعی باقی مانده اند. با ملحوظ نظر قرار دادن این واقعیت تلخ، مقایسه قمر و پیاف (همچون مقایسه تهران و پاریس!)، قیاس مع الفارق است اما صرفاً مقابله (و نه مقایسه) این دو، این نتیجه را می دهد که علارغم نبود اسناد و مدارک کافی در خصوص قمر (هم بدلیل عدم دسترسی به تکنولوزی های مدرن در آن روزگار در ایران و هم بدلایل اجتماعی و فرهنگی مزبور)،‌ ابعاد دراماتیک زندگی قمر،‌ اگر بیش از پیاف نباشد کمتر از آن نیست:
دلاور سهند (I)

دلاور سهند (I)

نوشته ای که پیش رو دارید، مقاله ای است از محمود خوشنام در باره «دلاور سهند» اولین اپرای ایرانی که توسط یک آهنگساز ایرانی نوشته شده است. این مطلب در مجله «نگین» شماره ۴۴ در تاریخ ۳۰ دی ۱۳۴۷ به انتشار رسیده است که امروز بخش اول آن را می خوانیم: