روی اوربیسن، صدایی با نفوذ (III)

روی کلتون اوربیسن (1936-1988)
روی کلتون اوربیسن (1936-1988)
اوربیسن به همراه کمپانی ضبط سان موفقیتهای نسبی به دست آورد و توانست وارد حلقه الویس پریسلی شود. تنها امتیازی که ضبط سان برای او داشت آن بود که برای خرید دوباره کالیداک بنفش خود پول کافی داشته باشد، اما به تدریج دست از همکاری با آنان کشید و ضبط آثارش را متوقف کرد. وی به سرتاسر تکزاس سفر کرد و برای ۷ ماه هیچ اجرایی نداشت. او اغلب در بحران شدید مالی بود و به خانواده و دوستان خود وابسته بود.

در اواخر دهه ۱۹۵۰ خرج خود را از طریق سرودن اشعار به ویژه در زمینه موسیقی کانتری می گذراند. اوربیسن به همراه چت آتکینز (Chet Atkins) که به همراه پریسلی گیتار می نواخت، چندین آهنگ ضبط کرد.

او آهنگی را که بودلکس بریانت (Boudleaux Bryant) نوشته بود به نام “به نظر من می رسد” را اجرا و ضبط کرد. نظر بریانت درباره اوربیسن آن بود که: “کمرو، خجالتی که به نظر می رسد در دنیای موسیقی گیج و متحیر است. او نرم، زیبا اما با شرم می خواند انگار که شخصی ممکن است از صدا و هنر او اذیت شود و او را سرزنش کند.” در اولین کارش برای ضبط به همراه مانیومنت، اوربیسن آهنگی را که کمپانی ضبط RCA رد کرده بود به نام: “پسر کاغذی” و “زیبا” را کار کرد.

در این دوره تا پاسی از شب به اجرا می پرداخت و با همسر و فرزندان خردسالش در آپارتمانی کوچک زندگی می کرد که اغلب مجبور بود گیتارش را به داخل ماشینش ببرد تا در آنجا تمرین کند و آثارش را بنویسد. در سال ۱۹۵۹ جو ملسون (Joe Melson) سراینده اشعار، روزی در تگزاس نوازندگی اوربیسن را از داخل ماشین خود ضبط کرد و این دو هنرمند تصمیم گرفتند به همراه یکدیگر آهنگ بسازند.

برای تجربه اول “مرکز شهر” را نوشتند و اوربیسن اجازه داشت از سازهای زهی در این اثر استفاده کند که بسیار هم لذت برد. ملسون بعدها گفت: “ما به استودیو رفتیم و به اثری که ضبط کردیم گوش سپردیم و آن را بهترین صدایی یافتیم که در تمام دنیا می توانست به گوش برسد.” این آهنگ در رده ۷۲ در بین ۱۰۰ آهنگ برتر روی بیلبورد آمریکا جای گرفت و آرزوی اوربیسن را در بستن قرارداد با کلوپهای شبانه مهیا نمود.

راک اند رول در اواخر دهه ۱۹۵۰ در کودکی خود رها شد. الویس پریسلی به ارتش رفت، ادی کوچرن (Eddie Cochran) و بودی هولی (Buddy Holly) از دنیا رفتند، ریچارد کوچک مذهبی شد و چاک بری (Chuck Berry) دستگیر شد و عمرش در زندان گذشت، جری لی لویز همکار پیشین اوربیسن در کمپانی ضبط سان برای ازدواجش با دختر عموی ۱۳ ساله اش و پخش گزارش آن در تمام روزنامه ها، از رسوایی از کار کنار کشید!

آهنگ ” ترسنده دونده” یک هفته پس از عرضه شدن در رده اول در بین ۱۰۰ آهنگ برتر قرار گرفت. داستان آن درباره مردی حساس بود که که با غم و جدایی روبرو شده بود که در پایان با اوج گرفتن صدای قوی اوربیسن به پایان می رسد. “گریه کردن” در جولای ۱۹۶۱ در رده دوم قرار گرفت. اوربیسن به دلیل فقدان چهره ای فوتوژنیک بر خلاف بسیاری از معاصران راک اند رول خویش، تا اوایل سالهای ۱۹۶۰ تصویرش در هیچ جایی به چاپ نرسیده بود و عکس وی بر روی هیچ کدام از آلبومهایش نبود. مجله لایف او را “مشهور بی نام و نشان” خوانده بود.

اوربیسن سالها بعد گفته است: “من هیچ گاه سعی نکردم عجیب و یا غیر متعارف باشم، تنها {بودم و} هیچ گاه راهنمایی نداشتم که به من بگوید چه بپوشم و بر روی سن چگونه حضور یابم. مردی ساکت، مرموز و گوشه گیر، چیزی که مرا آنگونه بر روی سن می شناسند در حقیقت آن کس نیست که من به حقیقت هستم.” زمانی که به انگلستان رفت اگرچه دیگر آنجا شخصیت اول نبود و بیتل ها جای او را گرفته بودند اما بدبینانه پرسید: “اصلا بیتل ها چی هستند؟” که جان لنون (John Lennon) در جواب او گفت “من هستم”.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

شریف لطفی در شیراز سخنرانی خواهد کرد

روز چهارشنبه نهم اسفند ماه سال جاری به همت آموزشگاه موسیقی نگین فارس و با حمایت مرکز موسیقی حوزه هنری انقلاب اسلامی فارس، شیراز میزبان شریف لطفی است. وی برنامه ریزی و تدوین رشته های تحصیلی موسیقی برای دوه های کارشناسی ناپیوسته، کارشناسی و کارشناسی ارشد را پس از انقلاب به عهده داشته و نیز رهبر و بنیان گذار ارکستر فیلارمونیک تهران است. شریف لطفی سالها به عنوان نوازنده هورن ارکستر سمفونیک تهران و آهنگساز و مدرس موسیقی شهرت دارد.

نقد تاریخ نگاری موسیقی ایرانی (I)

تاریخ نگاری در مقوله ی هنر، در فرهنگ ایرانی و فارسی بیشتر به شعر و ادبیات اختصاص یافته و تنها در این بخش است که بررسی های تاریخی مفصل، معتبر و متنوع موجود است. بررسی های تاریخی در هنرهای دیگر، از جمله موسیقی، کم یاب اند و آنچه که هست (چنان که در این نوشته بررسی خواهد شد) چندان معتبر و مفصل نیستند.

از روزهای گذشته…

رونمایی از آلبوم «ماندالای درون» (VI)

رونمایی از آلبوم «ماندالای درون» (VI)

آن چیزی که در تاریخ ایران است، کشور ما یک پل و یک محل عبور است، به همین دلیل افرادی که در کشور می خواهند متفاوت عمل کنند و خلاقیت شان را اعمال کنند به آن ها تهمت التقاط می زنند. به نظر من موسیقی آقای اصفهانی رگه مدال دارد و در عین حال معلوم است وی تجربه نوازندگی موسیقی دوره رومانتیک را دارد. سام اصفهانی ما را با بعضی حرکاتش نگران می کند و در جایی دیگر، با حرکاتی سعی می کند که بگوید، جور دیگر هم می شود این نوع جدی موسیقی را اجرا کرد.
حسین دهلوی: موسیقی و شعر باید در خدمت ” معنا و مفهوم مورد نظر” باشد

حسین دهلوی: موسیقی و شعر باید در خدمت ” معنا و مفهوم مورد نظر” باشد

اولین قطعه ای که ساختید چه بوده؟ اولین قطعه من “سبکبال” در شور هست که بر مبنای یک موتیف محلی که استاد صبا روی آن کار کرده بودند ساخته شده.
اطلاعیه اول مسابقه کشوری گیتار جَز-بلوز (پاییز۸۷)

اطلاعیه اول مسابقه کشوری گیتار جَز-بلوز (پاییز۸۷)

برای نخستین بار در ایران مسابقه کشوری نوازندگی گیتار جز و بلوز در پاییز ۱۳۸۷ برگزار می شود؛ این مسابقات در دو رشته ” لید گیتار ” و ” بیس گیتار ” اجرا خواهد شد.
دان لاشر، نوازنده ترومبون جز درگذشت

دان لاشر، نوازنده ترومبون جز درگذشت

دان لاشر، نوازنده ترومبون جز و ارکسترهای بزرگ، که بیش از هر چیز به عنوان نوازنده ترومبون در گروه جز تد هیث Ted Heath Jazz Band شهرت دارد، روز گذشته (۵ جولای ۲۰۰۶) در گذشت. او در دوران حرفه ای ۶۰ ساله خود، با گروه های موسیقی بسیاری هم نوازی کرد و دو مرتبه به عنوان رئیس انجمن ترومبون بریتانیا انتخاب شد.
گفتگو با حسین علیشاپور (III)

گفتگو با حسین علیشاپور (III)

ما باید این را انجام بدهیم تا بفهمیم چه چیزی بهتر جواب می دهد. سرفصل های تعیین شده در دانشگاه چه چیزهایی است و به درد چه کسانی می خورد؟ چطور به درد دانشجویان خواهد خورد؟‌ البته این اتفاق تا حدی در مورد سازهایی مثل تار، سه تار و غیره رخ داده. شاید به این دلیل باشد که آواز از نظر نوع اجرا و تنوع در دیدگاه ها و مسائل دیگر با ساز متفاوت است.
کتابی برای آموزش تحلیل دانشورانه‌ اثر موسیقایی (VI)

کتابی برای آموزش تحلیل دانشورانه‌ اثر موسیقایی (VI)

انتظار این می‌رود که تا پایان این دو بخش دانشجویی که کتاب را به عنوان ماده‌ی درسی مطالعه کرده است، با آنالیز شنکری آشنایی پیدا کرده و آمادگی لازم برای خواندن و درک متن‌های سطح بالاتر تجزیه و تحلیل شنکری را به ‌دست آورده باشد. با این فرض، فصل آخر (دوازدهم)، به عنوان سرپُلی برای ورود خواننده به متن‌های تکمیلی و پیشرفته‌تر طراحی شده و در مقدمه به بعضی از مسائل بنیادی تجزیه و تحلیل موسیقی در دوران خودش (۱۷) می‌پردازد. طرح پرسش‌هایی چون «چه تفاوتی بین تئوری و آنالیز وجود دارد؟» یا «چگونه آگاهی ازمسائل تئوریک به موسیقیدان برای آنالیز کمک می‌کند؟» با این پیش‌زمینه معنی پیدا می‌کند زیرا اینها پرسش‌های بسیار با اهمیتی هستند که خواننده در مراحل پیشرفته‌ی تجزیه و تحلیل به عنوان بستر نظری با آنها برخورد خواهد کرد.
بد فهمی از گفتار وزیری (I)

بد فهمی از گفتار وزیری (I)

سالی که گذشت، مصادف با نودمین سالگرد تاسیس مدرسه موسیقی وزیری است؛ مدرسه ای که بر اساس تفکر بلند علینقی وزیری، برای اولین بار موسیقی ایرانی را از صافی موسیقی کلاسیک گذر داد و این تفکر با فراز و نشیب هایی تا امروز به حیاتش ادامه می دهد.
گفتگو با حسین علیشاپور (II)

گفتگو با حسین علیشاپور (II)

دلیل دوم هم بحث عدم تحقیق است که این دوستان در شیوه هایی مانند شیوه ی تاج، شیوه ی ادیب، شیوه ی اقبال، شیوه ی طاهرزاده و … خیلی غور و تفحص نمی کنند و در این جزییات وارد نمی شوند که از آنها آگاهی یابند و با توجه به گفتمان امروزی آواز بتوانند حرف امروز خود را با شیوه ی خاص خود بیان کنند. مرحوم همایونپور همیشه به بنده نصیحتی می کردند که ”تو اگر در آواز خواندن تقلید نکنی، به شخصیت خودت احترام گذاشته ای و اثبات می کنی که یک انسان مستقل با فکری مستقل هستی”.
متبسم: دستان گروهی مستقل و بدون حامی بوده

متبسم: دستان گروهی مستقل و بدون حامی بوده

کسی که معتقد به کار گروهی است و بخواهد در کارش پیشرفت کند آن کار نباید شغلش باشد بلکه باید عشقش باشد! کسانی که در این راه فقط به فکر تجارت هستند به یقین محدوده وسعت دیدشان با کسی که حفظ گروه و گروه نوازی عشق وی است بسیار فرق می کند و ممکن است دور اندیشی های آن عاشق سینه چاک را نداشته باشد؛ چراکه تاجر فقط به نتایج مالی می اندیشد.
فیلیپ گلس (III)

فیلیپ گلس (III)

گلس ، به خصوص از اواخر دهه ۸۰ و اوایل دهه ۹۰، با ساختن اپرا و موسیقی برای تئاتر به طور فزاینده ای به نوشتن موسیقی برای ترکیبهای اجرایی قابل دسترس مانند کوارتت زهی و ارکستر سمفونیک پرداخت و در واقع به سمت ریشه های ادبی دوران تحصیل خود بازگشت.