مراسم تجلیل از دهلوی

خانم قاجار، آقایان دهلوی، صهبایی و پور حسینی در جلسه پرسش و پاسخ
خانم قاجار، آقایان دهلوی، صهبایی و پور حسینی در جلسه پرسش و پاسخ
در تاریخ ۸۳/۰۵/۲۵ به همت اساتید و دوستداران موسیقی در خانه هنرمندان مراسم تجلیل از مقام استاد حسین دهلوی برگزار شد، خبرنگار Harmony Talk گوشه هایی از این مراسم را بازگو میکند.

این بزرگداشت در آمفی تئاتر خانه هنرمندان برگزار شد که با وجود کوچک بودن سالن، برنامه ای منظم و تقریبا” بی نقص اجرا شد. در ابتدای این برنامه خانم قاجار (پیانیست) و آقای حسینی (خواننده) به سخنرانی و اجرای قطعه “فروغ عشق” (که در این برنامه بدون ارکستر و با پیانو اجرا شد) پرداختند. در پایان مراسم نیز استاد دهلوی، صهبایی، قاجار و حسینی به سوالات حاضرین جلسه، پیرامون مسائل مختلف موسیقی پاسخ دادند.

شاید بیشترین تاکید این برنامه روی تئوریزه کردن آواز بود که آقای حسینی مفصلا” در مورد لزوم نگارش یک کتاب تئوری برای آموزش آواز صحبت کردند. این مهمترین بخش برنامه بود، چرا که می تواند شروع جریانی باشد که به بهبود وضع کنونی آواز در موسیقی کشور کمک شایانی نماید.

آواز در ایران سالهاست که بخاطر عدم وجود تئوری مدون به بیراهه می رود و در میان خوانندگان ایرانی کمتر از تعداد انگشتان دست خواننده ای هست که از استیل درست و قدرت لازم برای بهره گیری از تواناییهای کامل حنجره برخوردار باشد! هنوز علامت خاصی برای نت نویسی تکنیکهای آواز ایرانی مانند: غلت یا تحریر مشخص نشده است (البته علائمی از طرف بعضی از پژوهشگران پیشنهاد شده که هنوز بطور رسمی در بین مدرسین آواز کاربرد ندارد)، از طرفی بعضی از معلمین آواز ایرانی به هیچ وجه تمایلی به استفاده از نت برای تدریس آواز ندارند و حتی در مورد صداسازی هم هیچ کمکی به هنرجو نمی کنند! ( که متاسفانه مهمترین دلیل این موضوع، نداشتن دانش کافی این مدرسین، در این زمینه هست.) یکی از مهمترین خدمتهای دهلوی به موسیقی ایران، تدوین این استانداردها بوده که در این مراسم یاران دهلوی بسیار هوشمندانه این موضوع را مطرح کردند.

Hosseini, Dehlavi, Sarir
محمد سریر، دهلوی، پور حسینی در انتهای مراسم
در قسمت پایانی مراسم قسمتی از اپرای “مانی و مانا” پخش شد و خانم قاجار در مورد گرفتن قول اجرای این اثر صحبت کردند؛ سپس پروفسور منوچهر صهبایی در مورد اجرای چند اثر از استاد دهلوی مثل “سوییت بیژن و منیژه” و “شوشتری برای ویلن” در اروپا اجرا شده بود صحبت کردند. (قطعه شوشتری برای ویلن چندی پیش توسط پرفسور صهبایی در اروپا برای پیانو و ویلن تنظیم شده و با ویلن آقای آریا صهبایی اجرا شده است). لازم به ذکر است که منوچهر صهبایی بیش از ۱۰ سال است که با هزینه شخصی به اجرای آثار آهنگسازان ایران می پردازد.

در انتهای مراسم استاد دهلوی به همراه سایر هنرمندان به پاسخ سوالات حضار پرداختند و در این قسمت به معضل وجود مدیران غیر متخصص در مراکز سیاستگذاری موسیقی اشاره کردند. در پاسخ یکی از حضار، که از منتشر نشدن بعضی از آثار ایشان گله کرد گفتند: قبل از انقلاب از طرف دولت فردی را به لندن برای یادگیری روش دقیق پارتیتور نویسی فرستادیم که ایشان متاسفانه هم اکنون در شمال، برای گذران زندگی به تاسیس گاوداری پرداختند!

پس ازپایان این مراسم علاقمندان تا ساعتی – با استفاده از فرصت به دست آمده – برای تبادل نظر با اساتید موسیقی مشغول به صحبت شدند و بعضی تا درب ورودی اساتید را همراهی کردند.

دژآهنگ: از تدریس اشمل بسیار بهره بردم

از طرفی سونوریته ای که در صداسازی‌های هارمونیکا انجام می شود به شدت قابلیت شخصی‌سازی دارد. مثلا شما می‌توانید از تغییر پوزیشن فک پائین و زبان، جنس صداهای مختلفی را ایجاد کنید که چنین چیزی با آکاردئون قابل انجام نیست.

مروری بر کتاب «بنیان های آموزش موسیقی» اثر ادگار ویلمز (IV)

ارتباط ملودیکی بین دو صدا هر چه قدر هم آرام نواخته شود همزمانی با یکدیگر پیدا می کنند و می توانند هارمونی به وجود آورند. هنگامی که سه صدا مانند دو-می-سل به صورت پیوسته و به دنیال هم خوانده شوند تصور یک آکورد را در ذهن به وجود می آورند و تمرین خوبی برای درک آکورد می باشد. فواصل هارمونیک (چهارم و پنجم) نیز در حین خواندن آکورد آن ها، شناسایی و توجه می شود. فواصل سوم و ششم را نیز در خواندن آکوردهایشان می توان درک کرد. فواصل دوم و هفتم دارای ماهیت پیوندی هستند که توسط فواصل هارمونیک قدرت و شدت می گیرند.

از روزهای گذشته…

سالی بدون همایونپور (III)

سالی بدون همایونپور (III)

همایون­پور از جمله معدود خوانندگانی بود که نه مقلد و پیرو، بلکه مبدع و پیشرو بود. کسی بود که با طرح استفاده از ملودی­های فوکلور و بهره­گیری از آ­ن­ها در هیأتی فاخر، نام خود را در بین چند خواننده تأثیرگذار قرار داد. عمده کلام­گذاری­ها بر روی ملودی های بومی و حتی تنظیم­های آن­ها کار خود همایون­پور بود. نمونه بارز این طراحی را می­توان در نغمه بیستون (ای گل چه زیبایی) یافت. این آهنگ ملهم از آهنگ کردی با مطلع «آی برار چه هاتی» بود که همایون ­پور در کودکی آن را شنیده و حتی خواندن آن را از نخستین تجربه­های کودکی خود می­دانست.
عارف ساق خنیاگری از شرق ترکیه (II)

عارف ساق خنیاگری از شرق ترکیه (II)

در سال ۱۹۷۵ هیئت مدیره کنسرواتوار دولتی موسیقی ترکی در استانبول (İstanbul Devlet Türk Müziği Konservatuarı) عارف ساق را به عنوان استاد مدرس و عضو هیئت علمی خود برگزید. تدریس موسیقی مردمی و نوازندگی باغلاما در این آکادمی بر عهده او بود. در سال ۲۸۹۱ از کنسرواتوار بیرون آمد و تدریس را در خانهی موسیق عارف ساق ادامه داد. خانهی موسیقی عارف ساق در سال ۱۹۸۰ با همکاری یوسف تورامان (Yusuf Toraman) نوازنده و سازندهی باغلاما پایه گذاری شد. در یک دوره از سال ۴۸۹۱ تا ۷۸۹۱ با دیگر استادان باغلاما از جمله موسی اَراُغلو (Musa Eroğlu)، مُخلص آکارسو (Muhlis Akarsu) و یاووز تُپ (Yavuz Top) سری آلبومهای “محبت ۵-۱” را منتشر کرد( معروف به گروه چهار نفرهی باغلاما).
اصول نوازندگی ویولن (VIII)

اصول نوازندگی ویولن (VIII)

۳/۱/۵/۱: هر گاه بنا به دلایل مختلف نوازنده مصمم به اجرای متوالی دو نت با فاصله نیم پرده توسط یک شماره انگشت باشد، لازم است تا هلال داخلی انگشت به مانند فنری باز شود. طبیعی است در حالت برگشت، هلال انگشت دوباره بایستی جمع شده و انگشت به شکل هلالی اولیه خود باز گردد (مراجعه به بند:۱/۲/۱/۳).
نگاهی به «شوشتری برای ویولون و ارکستر» (V)

نگاهی به «شوشتری برای ویولون و ارکستر» (V)

«شوشتری برای ویولون و ارکستر» اثر حسین دهلوی، غیر از نوع ارکستراسیون دهلوی، به انواع دیگری تنظیم شده است که البته تنظیم حسین دهلوی نیست:
گفتگویی با جولیان بریم (I)

گفتگویی با جولیان بریم (I)

پرداختهای صدایی فوق العاده، رنگ آمیزی بی نظیر در اجرای قطعات مختلف، شفافیت و وضوح صدای ساز و بالاخره تکنیک درخشان او که با احساس و شناخت عمیق به بیان و اجرای منحصر بفرد از قطعات دوره های مختلف می پردازد. ما داریم از جولیان بریم صحبت می کنیم!
آرشه کشی در سازهای زهی

آرشه کشی در سازهای زهی

خوب، همان گونه که ما به محض آنکه برای اولین بار، آرشه را روی سیم باز گذاشتیم فهمیدیم، این کار آن قدرها هم ساده نیست. سپس، اکثر ما هنگامی که برای به دست آوردن صدای خوب تلاش می‌کنیم، دست راستمان را سفت می‌کنیم؛ از فشارهای غلط در جهت نادرست استفاده می‌کنیم و صداهایی تولید می‌کنیم که به یاد ما می‌اندازد، سیمها از زه ساخته شده‌اند.
انیمال

انیمال

در اوایل دهه ۱۹۶۰ یکی از محبوبترین و با اهمیت ترین گروههای R’nB انگلستان یعنی Animals توسط Eric Burdon شکل گرفت. طبق نظر مجله Rolling Stone این گروه دومین گروه تاثیر گذار موسیقی R’nB انگلستان است. اعضای این گروه در اوایل دهه ۱۹۶۰ در شهر New Castle تحت عنوان Kansas City Five گرد هم آمدند.
زنان و موسیقی (V)

زنان و موسیقی (V)

در قرن هجدهم نقش زنان در موسیقی پر رنگ تر شد و حتی زنان به آهنگ سازی نیز پرداختند. اما موفقیت آن ها بیشتر در نوازندگی بود تا آهنگ سازی. از بین آهنگ سازان زن این دوره می توان به نام های زیر اشاره کرد:
گئورگی سندلر لیگتی (I)

گئورگی سندلر لیگتی (I)

گئورگی سندلر لیگتی (György Sándor Ligeti)٬ آهنگساز مجار یهودی تبار در ۲۸ می ۱۹۲۳ در رومانی متولد و بعد ها شهروند اتریش شد. عمده معروفیت آثار وی در حوزه موسیقی کلاسیک است لیکن عامه مردم وی را از اپرای معروفش Le Grand Macabre و قطعات مختلفی که برای فیلم های استنلی کوبریک٬ همچون ۲۰۰۱: ادیسه فضایی (۲۰۰۱: A Space Odyssey)٬ درخشش (The Shining) و چشمان کاملا بسته (Eyes Wide Shut) ساخته٬ می شناسند.
به بهانه انتشار کنسرت ارکستر مضرابی (III)

به بهانه انتشار کنسرت ارکستر مضرابی (III)

“چهارمضراب دشتی” با اجرای گروه سنتور ارکستر مضرابی، دهمین قسمت از این کنسرت است که یکی از چشمگیرترین قسمتهای این برنامه است. این چهارمضراب یکی از چندین چهارمضراب دشتی فرامرز پایور است که محبوب نوازندگان این ساز است و قطعه ای به غایت زیبا و تکنیکی برای سنتور نوازان؛ انتخاب این قطعه برای اجرا با این تعداد سنتور، نشان از جسارت بالای گروه و رهبر آن دارد.