ناهماهنگی رایحه عصیانگری

Igor Fyodorovitch Stravinsky , 1882 – 1971
Igor Fyodorovitch Stravinsky , 1882 – 1971
به گفته خودش : “در فرهنگ لغت نوشته است که هماهنگی یا Consonance، ترکیب چند نوای مختلف و به وجود آوردن یک واحد هارمونیک است. ناهماهنگی یا Dissonance، نتیجه ایجاد اختلال در این هارمونی است که با وارد کردن آواهای نامربوط به این مجموعه ایجاد میشود. من باور دارم که این تعریف واضح نیست. از زمانی که این لغات در گنجینه لغوی ما وارد شده است، لغت “ناهماهنگی” حامل رایحه ای عصیانگرانه است.”

audio fileFire Bird Suite

“اجازه بدهید ما هم فانوس خودمان را روشن کنیم وتعریف خودمان را ارائه دهیم. در کتابهای درسی ما آمده است، ناهماهنگی یا Dissonance یک عنصر یا مرحله انتقالی است، یک مجموعه یا یک وقفه آوایی است که به خودی خود کامل نبوده و برای رسیدن به مرحله ای که به گوش خوش بیاید، باید به یک هماهنگی یا consonance کامل مبدل شود.”

سالهای همکاری با باله روس در فرانسه
ایگور استراوینسکی، غالبا به عنوان یک چهره انقلابی در موسیقی شناخته شده است. اما بررسی آثارش نشان میدهد که او بیشتر در مسیر تحول و تکامل سیر میکرده تا انقلاب و دگرگونی. شاید هیچ آهنگساز دیگری در قرن بیستم – یا هر زمان دیگری – تا این حد به سبکهای مختلف نپرداخته باشد و جالب اینکه استراوینسکی با نبوغ ذاتی خود توانسته است در هر یک ازاین سبکها، ردپای آشکار خود را باقی بگذارد.

استراوینسکی فرزند خانواده ای اهل موسیقی است پدر او خواننده مشهور باس در اپرای سلطنتی بود. البته استراوینسکی در ابتدا توجه چندانی به موسیقی حرفه ای نشان نمی داد و به تحصیل حقوق پرداخته بود. اما در زمان تحصیل حقوق در دانشگاه سنت پترزبورگ St. Petersburg با ریمسکی کورساکف Rimsky-Korsakov، آهنگساز افسانه ای روس آشنا شد و با گرفتن درسهای آهنگسازی از او، دچار تحول شد و هرچند در ۲۳ سالگی از رشته حقوق فارغ التحصیل شد، اما حرفه موسیقی را برگزید.

هنگامی که او ۲۶ ساله شد، کورساکف درگذشت و پس از این استاد بزرگ، استراوینسکی استاد دیگری انتخاب نکرد و بنا به گفته خودش ریمسکی کورساکف، گلازنوف (Glazunov)، واگنر (Wagner) و چایکوفسکی (Tchaikovsky) ، کسانی بودند که موسیقی او را بسیار تحت تاثیر قرار داده بودند.

در این سالها موسیقی او توجه سرگئی دیاگیلف (Serge Diaghilev)، کارگردان مشهور باله روس (Ballets Russes) در پاریس را به خود جلب کرد و او که برای ساختن باله ای از پرنده آتش، افسانه قدیمی روسی، به دنبال آهنگساز بود، استراوینسکی را برگزید.

موفقیت این باله که در ۱۹۱۰ به روی صحنه رفت، بی نظیر بود و چهره های سرشناسی چون کلود دبوسی (Claude Debussy) و موریس راول (Maurice Ravel)، آهنگسازان فرانسوی هم در میان تماشاگران بودند. دو باله پتروشکا (Petrushka) در سال ۱۹۱۱ و پرستش بهار (Rite of Spring) در سال۱۹۱۳ آثار بعدی استراوینسکی برای باله روس بودند. این اثر آخر سر و صدای فراوانی در محافل هنری پاریس برانگیخت زیرا نه تنها نوع رقص (با طراحی نیژینسکی Nijinsky) و پوشش رقصندگان به کلی دور از انتظار بینندگان بود، بلکه موسیقی غریب و موکدی که با ساز بندی خاص تنظیم شده بود، به گفته عده از صاحب نظران، برای سنجیدن میزان تحمل تماشاگران ساخته شده بود.

اما این اجرای ناموفق اولیه نتوانست از مبدل شدن این اثر به یک شاهکار هنری و یکی از تاثیر گذارترین قطعات موسیقی قرن بیستم جلوگیری کند.

گفتگوی هارمونیک

موسیقی شناسی فمنیستی (XI)

بسیار روشن است که با چنین فرضی که نبوغ لازمه عقلانیت و عقلانیت ریشه دار در مذکر بودن باشد، زنان پیشاپیش از دایره پدیدآورندگان آثار هنری بیرونند؛ بدین معنا که کارهای زنان می تواند از سنخ کارهای ماهرانه باشد، اما فاقد نبوغ است.

نگاهی گذرا به جریان بندی های موسیقی ایران؛ به بهانه سالروز درگذشت پرویز مشکاتیان (IV)

مشکاتیان در دهه ۷۰ آثار دیگری را به جامعه هنردوستان ایران تقدیم می کند که خوانندگان آن عموما قوت محمدضا شجریان را ندارند و بعضا مجری های خوبی برای آثار او نیستند ولی بی‌شک هنر آهنگسازی او به نهایت گوش نواز است؛ از جمله «مقام صبر» با صدای علیرضا افتخاری، «افق مهر» با صدای زنده یاد ایرج بسطامی، «کنسرت عارف» سال ۱۳۸۶ با صدای شهرام ناظری و…

از روزهای گذشته…

فاجعۀ فرهنگی

فاجعۀ فرهنگی

تالار رودکی [که بعد ها وحدت نامیدندش]، تالاری که قرار بود مکانی برای برگزاری کنسرت و همایش های فرهنگی و هنری باشد، این روز ها بازارش حسابی داغ است و به مکانی برای تشییع پیکر هنرمندان تبدیل شده است! البته در شرایط کنونی انتظار بیشتری نیز نمی توان داشت. از کوزه همان برون تراود که در اوست…
روش سوزوکی (قسمت بیست و دوم)

روش سوزوکی (قسمت بیست و دوم)

به محض دیدن این کودک بی گناهی که تمام زندگیش را باید با دست ها و انگشتانش لمس می کرد، چشمانم پر از اشک شدند. دوست نداشتم که همان موقع آری بگویم، چرا که می‌بایست به کشف متدی می‌رسیدم که یک کودک کاملا نابینا را بتواند راهنما باشد. به این خاطر از او خواهش کردم که یک هفته به من فرصت بدهد. گمان می کردم که اگر من توانایی و جرئت و اعتماد به نفس کافی برای آموزش به این کودک را داشته باشم، پس هر چه در توانم باشد را به کار خواهم گرفت.
در آمدی بر تدوین فهرست جامع<br> آثار روح الله خالقی(III)

در آمدی بر تدوین فهرست جامع
آثار روح الله خالقی(III)

آنچه که به نام اصلاح موسیقی، از دی ماه ۱۳۳۳ آغاز و در مرداد ۱۳۳۴ بدون ثمر خاتمه یافت، از دردهایی بودند که او میخواست بعدها در سومین جلد اثرش شرح دهد، گرچه مشتی بود نمونه خروار؛ ولی اجل مهلتش نداد.
کنسرت هنرجویان موسیقی هنرستان سوره

کنسرت هنرجویان موسیقی هنرستان سوره

کنسرت هنرجویان موسیقی هنرستان سوره در روز چهارشنبه ۱۳ اردیبهشت ماه ساعت ۱۷:۳۰در فرهنگسرای هنر برگزار می گردد.
گروه موسیقی چریکه

گروه موسیقی چریکه

گروه موسیقی چریکه به سرپرستی سید سلمان حسینی در ۲۴ آذر ماه به نفع زلزله زدگان کرمانشاه برنامه اجرا خواهند کرد؛ تمامی عواید این کنسرت به نفع زلزله زدگان کرمانشاه اختصاص خواهد داشت و این کنسرت در دو بخش موسیقی مقامی و سنتی اجرا خواهد شد. نوازنده این گروه عبارتند از سید سلمان حسینی: سرپرست و آهنگساز و نوازنده تنبور، سه تار: سید وصال حسینی، تهمینه طاهر نژاد، بهاره زمانی، شاهین ابراهیمی، نوید مؤدب، عماد محسنی زاده: تنبور، سوفیا نکونام: کمانچه، آناهیتا نصیریان: عود، سپهر بحرایی: سنتور، بهروز قهاری و اشکان کمال: کوبه ای و حامد تمدن: خواننده و در این کنسرت نیز نمایشگاه و ورک شاپ خط محسن اسیری برگزار و تمامی عواید فروش این تابلوها نیز به همین منظور خواهد بود.
تونی روستیر، پدیده درام

تونی روستیر، پدیده درام

تونی روستیر (Tony Royster, Jr) تنها بیست و سه سال دارد اما با دیدن مهارت وی در درام نوازی، او را بسیار با تجربه تر از سن و سالش نشان میتوان مشاهده نمود. بدون تردید تونی روستیر یکی از نوازندگان بسیار برجسته در دنیای نوازندگی درام و جزو نوابغ این ساز است. او در سن ۳ سالگی شروع به نوازندگی درام نمود و تنها زمانی که ۱۱ ساله بود در مسابقات Drum-Off competition در هالیوود مقام نخست را از آن خود نمود!
about violin design – طرح و مدل (II)

about violin design – طرح و مدل (II)

آنچه تا کنون مطرح شد در باب کیفیت و چگونگی ایجاد ساختار یک محصول بود. اما نکته جالب از آنجا آغاز می شود که بخواهیم این سلسله به هم پیوسته را در کنار یکدیگر سامان دهیم تا در نهایت به طرحی قابل استفاده برای خلق مدلی به جهت ساخت در قالب اولیه ویلن منجر شود. در توازی با این اصول لازم، تاریخ نیز ما را همراهی می کند تا که از تنوع اختراعات و اکتشافات علمی وهمچنین تغییراتی که در ساختمان آلات موسیقی رخ داده است مطلع باشیم.
مروری بر کتاب «آرام و بی‌قرار»

مروری بر کتاب «آرام و بی‌قرار»

مرکز حفظ و اشاعه به‌احتمال قریب به یقین مهم‌ترین رویداد موسیقی نیمه‌ی دوم سده ۱۴ شمسی در ایران است -آن‌چنان‌که هنوز هم بار و برش بر موسیقی امروزین ما سایه‌گستر است- و داریوش صفوت نظریه‌پرداز، پیشنهاددهنده، بنیان‌گذار و شخصیت مرکزی‌اش (دست‌کم از بُعد اداری) و درنتیجه هم به این دلیل و هم به دلایل دیگر از مهم‌ترین و تأثیرگذارترین شخصیت‌های موسیقی این سده.
دینا شور، ستاره دهه پنجاه

دینا شور، ستاره دهه پنجاه

دینا شور Dinah Shore، در زمره یکی از مهم ترین ستاره های موسیقی در دو دهه آغازین پخش برنامه های تلویزیونی در آمریکا بود. در حقیقت طی سالهای ۱۹۵۶ تا ۱۹۶۳ شخصیت های تلویزیونی انگشت شماری به محبوبیت دینا پدیدار گشتند. در کنار آواز خواندن، حضور او سمبل شخصیتی پر انرژی و بشاش در دهه پنجاه بود.
رابرت فارنون : افسانه ای در عرصه موسیقی لایت ( بخش اول)

رابرت فارنون : افسانه ای در عرصه موسیقی لایت ( بخش اول)

رابرت فارنون را می توان بزرگترین آهنگساز موسیقی لایت نیمه دوم قرن بیستم در جهان به شمار آورد. این آهنگساز کانادایی الاصل که آثار برجسته ای در زمینه موسیقی فیلم نیز ارائه کرده، بدون شک در صورت اقامت در هالیوود به شهرت و ثروت قابل توجهی دست می یافت، اما در کمال ناباوری و برخلاف تصور همگان، کشور انگلستان را به عنوان محل اقامتش برگزید.