منظره صوتی

آیا این منظره زیبا است؟ بنظر شما بهایی که نقاش به آسمان داده بیش از اندازه نیست؟
آیا این منظره زیبا است؟ بنظر شما بهایی که نقاش به آسمان داده بیش از اندازه نیست؟
اگر به یک نقاشی یا منظره نگاه کلی داشته باشید، متوجه خواهید شد قسمت های مختلفی که می بینید از زوایای متفاوت با هم بالانس هستند و به نوعی به یکدیگر در زیبا سازی مجموعه کمک می کنند …

در موسیقی نیزشما می توانید به همین گونه با یک نگاه کلی، شدت و ضعف اصوات در قسمتهای مختلف یا تغییرات تمپو، خشونت یا مهربانی لحن و … را احساس کنید و تشخیص دهید که آیا در مجموع این قطعه زیبا هست یا خیر، حتی اگر در موسیقی تخصص نداشته باشید. نگاه کلی به مجموع این صفات حسی را به شما منتقل می کند که به آن “Soundscape” گفته می شود، همانند لغت “Landscape” که چشم انداز یک منظره است.

به بیان دیگر به منظره صوتی ای که در اثر تغییر صفات مختلف صدا در موسیقی ای که شما می نویسید یا اجرا می کنید بوجود می آید چشم انداز صوتی یا همان “Soundscape” گفته می شود.

نقاشی صوتی
یک نقاش با برداشتن قلم موی خود و سایر ابزارهای نقاشی و استفاده از آنها، یک اثر هنری بنام نقاشی را خلق می کند و شما بعنوان یک نوازنده یا آهنگ ساز با استفاده از ساز خود و انتخاب ملودی، ریتم ، نوانس و …. دقیقا” همان کار را انجام می دهید، با این تفاوت که شما یک نقاشی صوتی خلق می کنید.

با این ایده که موسیقی را به نقاشی تشبیه کنیم، می توان همواره در ذهن خود به زیبایی موسیقی و معانی قسمت های مختلف آن اندیشید و در صورت لزوم آنها را تغییر داد و یا اگر اجرای بداهه می کنیم برای زیبا سازی بیشتر قبل از اجرا، در ذهن به آنها رسیدگی کنیم.

Landscape این هم یک منظره از نور می باشد اما شاید اظهار نظر راجع به زیبایی آن در افراد متفاوت باشد.

عوامل موثر بر زیبایی و برتری زیبایی شناسی بصری
چه چیز یک منظره را زیبا می کند؟ در مورد نقاشی یا عکاسی موضوع تا حدی ساده و قابل لمس می باشد از ترکیب متعادل رنگها، کنتراست نور استفاده طبیعی از خطوط و سطوح و … در این مورد حتی شما با وجود آنکه ممکن است متخصص در نقاشی یا عکاسی نباشید می توانید از نقاشی یا عکس مورد نظر ایراد بگیرد و یا آنرا تحسین کنید. (یعنی دقیقا” مواردی که احساس شما به هنگام مشاهده به شما القا می کند را بازگو کنید)

در ارتباط با موسیقی نیز همین گونه است شما می توانید تشخیص دهید که از یک موسیقی احساس خوش آمدن می کنید یا نه؟ اما اگر بخواهند راجع به پارامترهایی که باعث خوب بودن می شوند صحبت کنید موضوع دشوار می شود.

دلیل اصلی برتری توانایی بصری اغلب ما در تشخیص زیبایی نسبت به توانایی سمعی تجربه بیشتر حس بینایی در طول زندگی و الگو گرفتن از طبیعت می باشد. وجود مناظر زیبای طبیعی ما را تا حد زیادی با زیبایی شناسی بصری آشنا کرده است، حال آنکه در مورد حس شنوایی اینگونه نیست. به این موارد دقت کنید :

– همانگونه که گفتیم معادل با “Landscape” به معنی چشم انداز یا دورنما در هنرهای بصری، در موسیقی لغتی بنام “Soundscape” داریم که منظره صوتی کل موسیقی را تشریح می کند.

– نقطه، خط و سطح که از عوامل اصلی ساخت یک نقاشی می باشد را می توانید با نت در موسیقی مقایسه کنید.

– فواصل (یا زوایای) میان نقاط، خطوط و سطوح مختلف در نقاشی را می توان با همان فاصله موسیقایی مقایسه کرد و یا بزرگی و کوچکی سطوح با بزرگی و کوچکی ارزش نت ها و …

– در ارتباط با کمیت های کیفی تر می توان سطوح صاف یا زبر و خشن در نقاشی را به جملات نرم، ملایم یا خشن تعبیر کرد و یا حتی دقیقتر به ملودی هایی که حالت استکاتو (Staccato) یا لگاتو (Legato) دارند.

– چگالی حضور عوامل نقاشی در یک قسمت از یک منظره می تواند به وجود کم یا زیاد نت های موسیقی در قسمتی از یک قطعه تشبیه شود.

خلاصه آنکه شما می توانید موارد زیادی را برای ایجاد یک تناظر – که لزوما” یک به یک نمی باشد – میان یک چشم انداز تصویری و یک چشم انداز صوتی ایجاد کنید و با استفاده از دانش تجربی ای که برای شناخت زیبایی یک چشم انداز تصویری دارید، قطعه موسیقی ای بسازید یا بنوازید که چشم انداز صوتی زیبایی دارد. اما چه گونه ؟

ریتم و ترادیسی (XIV)

رایج ترین روش واقع نمای بازنمایی موسیقایی ذخیره سازی مستقیم موج صداست. ساز و کارِ متداول ذخیره-سازی آنالوگْ نوارهای کاست و ضبط های اِل پیْ هستند. فنون متداول ذخیره سازی دیجیتالْ شکل موج را نمونه برداری کرده و سپس بازنمودی از نمونه ها را بر نوار مغناطیسی، در قالب نوریِ آنْ بر سی دی، یا در حافظه ی یک رایانه ذخیره می کند. تمامی این فن آوری ها تغییرات صدا را در یک موجِ فشار صوتی هنگام رسیدن آن به میکروفُن ضبط می کند.

مروری بر آلبوم «روز ششم»

اگر اهمیت یک آلبوم را تنها در انتشار یک قطعه‌ی مهم تاریخی هم بدانیم، باید اهمیتی چشم‌گیر برای «روز ششم» قائل شویم. زیرا بالاخره پس از هفت دهه ضبطی شایسته از قطعه‌ی پروانه (نسخه‌ی ارکستری) امانوئل ملیک اصلانیان به دست می‌دهد. نسخه‌ی پیانویی پروانه را اصلانیان در سال ۱۳۳۳ نوشت. دانستن همین نکته کافی است تا پس از دقیق شنیدن آن دریابیم چه اندازه رویکردش به استفاده از مصالح موسیقی ایرانی نو و جسورانه بوده است.

از روزهای گذشته…

تولد یک نابغه

تولد یک نابغه

۲۴۹ سال پیش روز ۲۷ ژانویه بود که نابغه بی همتای موسیقی، ولفگانگ آمادئوس موتزارت در سالتزبورگ بدنیا آمد. نابغه ای که در مدت ۳۵ سال زندگی با تصنیف بیش از ۶۰۰ قطعه پایه های موسیقی کلاسیک را آنچنان استوار بنا نهاد که پس از او دیگران با آرامش خاطر با تکیه بر ستونهای استوار آن به خلق آثار هنری پرداختند.
اختتامیه سومین جشنواره سایت ها و وبلاگ های موسیقی برگزار شد

اختتامیه سومین جشنواره سایت ها و وبلاگ های موسیقی برگزار شد

اختتامیه سومین جشنواره سایت ها و وبلاگ های موسیقی پنجشنبه، بیست و دوم در فرهنگسرای ارسباران برگزار شد. در ابتدای این جشن که با تاخیر ۴۰ دقیقه ای آغاز شد، پس از خوش آمد گویی شهرام صارمی مجری برنامه، دکتر محمد سریر، رئیس هیات مدیره خانه موسیقی سخنانی را ایراد کرد. سپس کلیپ جشنواره سایت ها و وبلاگ های موسیقی با مروری بر تولد و سیر تحول این جشنواره به نمایش درآمد.
تکنیک های هارمونی در موسیقی های امپرسیونیسم و رومانتیسم (I)

تکنیک های هارمونی در موسیقی های امپرسیونیسم و رومانتیسم (I)

تفکر امپرسیونیسم که ابتدا در نقاشی قرن نوزدهم شکل گرفت پس از مدت کوتاهی در سایر هنرها نیز جایگاه خود را پیدا کرد. هرچند درباره موسیقی به این دلیل که هنری کاملاً غیر مفهومی است به سختی می توان بیان غیر واقعی اندیشه ها را خلق کرد (چرا که موسیقی از بیان واقعی پدیده ها معذور است تا چه رسد به بیان غیر واقعی آنها) با این حال نهضتی را که در موسیقی با آثار کلود دبوسی شکل گرفت به موسیقی امپرسیونیستی تعبیر می کنند. در این سبک آهنگساز با رهایی از تقید قوانین هارمونی و پیوند آکوردها سعی در خلق آثاری دارد که درآنها صدا بر هارمونی و ملودی تقدم اصالت دارد. نوشته زیر از “Reinier Maliepaard” موسیقی دان، مدرس تئوری و تاریخ موسیقی در کنسرواتوار “Artez” هلند، روانشناس و مهندس نرم افزار است که مقاله های زیادی را در مورد جنبه ها و سبک های مختلف موسیقی نوشته است. همچنین نرم افزارهای رایگان ساخت او را که در حوزه نت نویسی و ساخت موسیقی برای ویندوز و مک نوشته شده اند را می توان از سایت www.mcmusiceditor.com دانلود کرد. نوشته رینر مالیپارد را می خوانید:
کنکاشی در موسیقی عصر مشروطه

کنکاشی در موسیقی عصر مشروطه

انقلاب مشروطه دوره‌ای بسیار پر شتاب و تبدار از تاریخ ایران را تشکیل می‌دهد. دوره‌ای که با تغییرات بزرگ در قدرت و اندیشه و جابجایی طبقات اجتماعی در ایران همراه بود. این دگرگونی‌ها که بیشتر حاصل آشنایی متفکران ایرانی با اوضاع جهان خارج از ایران (به خصوص غرب) بود تمام جنبه‌های زندگی در ایران را تحت نفوذ خود گرفت و در مدتی کوتاه آنرا عوض کرد. پاره‌ای از مسائل که تا پیش از این دوره در میان متفکران ایرانی (و حتا فرهنگ‌های همسایه) مطرح نبود ناگهان به مرکز توجه و تلاش فکری تبدیل شد. به همین دلیل بررسی مسائل فرهنگی در این برهه از تاریخ می‌تواند بسیار آموزنده باشد.
“ردیف” و “اغراق” به مثابه دو بال عامیانگی (II)

“ردیف” و “اغراق” به مثابه دو بال عامیانگی (II)

در جای دیگر از خیل کتب و رسالات و مقالاتی سخن به میان می آید که تنها یکی از آنها چاپ شده است. در همانجا اشاره میشود که وی در جرگۀ پژوهشگران برتر دانشگاه آزاد انتخاب شده است. همه اینها هم بدون ارائه کوچکترین سند و مدرکی که دستکم شنونده را کمی قانع کند که اینطور بوده… آقای رادمان بنا بر اظهار نویسنده آن متن در سال ۱۳۷۵ و ۱۳۷۶ در دو جشنوارۀ متوالی نوازندگی پیانو حائز رتبۀ ممتاز کشوری شده، اما نویسنده نگفته این کدام جشنواره است و در هر جا هم که جستجو شد اثری از این جشنوارۀ ادعایی و آن خیل کتب و رسالات و مقالات بدست نیآمد، آیا منظور جشنواره فجر است؟
کیوبیس هفت (I)

کیوبیس هفت (I)

نرم افزار قدرتمند و محبوب “Cubase” که از تولیدات کمپانی “Steinberg” بشمار میرود؛ یکی از بهترین و قدیمیترین نرم افزار حوزه موسیقی و تکنولوژی صدا میباشد که از زمان تولید آن در ۱۹۸۹ تاکنون تحولات زیادی را پشت سر گذارده و هم اکنون در نسخه هفتم خود یکی از پرسرو صدا ترین و بهترین نرم افزارهای این صنعت میباشد. از دیگر محصولات شرکت آلمانی “Steinberg” میتوان به “VST” و سیستم “ASIO” اشاره داشت.
فواصل و گام فیثاغورثی

فواصل و گام فیثاغورثی

به طور کلی گام مجموعه ای است از اصوات که فواصل موسیقایی آنها در اکثر اوقات بین ۲ عدد ۱ و ۲ قرار می گیرد. عدد ۱ که اولین درجه گام است پایگی نام داشته و عدد ۲ اکتاو آن است که قاعدتا گام با آن بسته می شود. فرکانس اکتاو ۲ برابر پایگی است :
نامه سرگشاده امیرعلی حنانه

نامه سرگشاده امیرعلی حنانه

بعد از ظهر طاقت فرساء توام با افسردگی همراه با دردها و رنجش هایی که انگار برای موسیقیدان شدن الزامی است و باید آن دردها را تجربه کنی… به آن دترمینیسمی که مرتضی حنانه درباره خود و آثارش گفته بود فکر می کردم؛ درست بود، انگار این تقدیر جبری هنوز جایی در اطراف مرا زیر نظر داشت و آزار می داد.
درباره‌ی نقد نماهنگ (VI)

درباره‌ی نقد نماهنگ (VI)

هرچه موقعیت‌های غیرواقعی یا فراواقعی خلاقانه‌تر و هوشمندانه‌تر طراحی شده باشند به برآمدن لایه‌های معنایی تازه‌ای در اثر می‌انجامد و از این حیث اثر در مجموع بارورتر و سرشارتر می‌شود. اگرچه آفرینش چند نماهنگ روی یک آهنگ امری کمیاب است و نماهنگ‌سازی پدیده‌ای (فعلا اغلب) تک‌آفرینشی است اما اگر در یک آزمایش ذهنی شرایطی جز شرایط واقعی امروز در نظر مجسم شود آنگاه به سادگی بعدی را که افزودن لایه‌های معنایی دیگر به پیچیدگی یک اثر هنری می‌دهد، می‌توان دید. هر بار که سطوح تماس و پیوند تغییر می‌کند آنچه برنشانده است، از نو ساخته می‌شود (۹).
کریمی: هر نوازنده، حال و هوای شخصی خود را دارد

کریمی: هر نوازنده، حال و هوای شخصی خود را دارد

فروغ کریمی استاد فلوت و کین زیولوژی دانشگاه موسیقی وین، از سال ۲۰۰۴ سمت داوری در مسابقات موسیقی جوانان (در رشته فلوت) در اطریش را به عهده داشته است، همچنین او به مستر کلاسهای فلوت در دانشگاه موسیقی لهستان دعوت شده تا متد جدید خود در فراگیری موسیقی و نحوه پیدا کردن آرامش هنگام آمدن به روی صحنه، در مدت کوتاه، را آموزش بدهد. او در سالهای اخیر دعوت به برگزاری سمینارهای بیشماری برای سازهای مختلف مثل ابوا، فاگوت و سازهای دیگری مثل هارپ در سراسر شهرهای اطریش شده است.