جشن موسیقی‌نویسی در فضای مجازی

یادداشتی درباره‌ی نخستین جشنواره‌ی وبلاگ‌ها وسایت‌های موسیقی ایران
اینترنت و فضای مجازی چنان در زندگی انسان امروزی رسوخ کرده که شاید به سختی بتوان حتا در تخیل به جهانی بدون این بستر ارتباطی اندیشید. موسیقی و نوشتن درباره‌ی آن هم از چنین بستر ارتباطی نوینی بی‌بهره نمانده است. اکنون حضور موسیقی‌دوستان و موسیقی‌نویسان چنان در فضای اینترنتی گسترده و پر شمار است که به خوبی می‌توان حجم بزرگی از مطالب تولید یا نقل شده در باره‌ی موسیقی را در این حوزه جستجو کرد.

شاید در روزگاری که زیاد هم دور نیست اینترنت محیطی غیر رسمی‌تر و رسانه‌های چاپی (به‌خصوص مجلات تخصصی) بسیار معتبرتر شمرده می‌شدند اما امروزه هر چه پیش‌تر می‌رویم این تمایز میان دنیای مجازی و غیر مجازی رنگ می‌بازد. حالا بسیاری از ما وقتی می‌خواهیم چیزی راجع به موسیقی بخوانیم یا خبر کنسرتی یا موضوعی از این قبیل را پی‌گیری کنیم قبل از هر کاری دکمه‌ی روشن و خاموش رایانه‌ی شخصی‌مان را فشار می‌دهیم و بی‌درنگ به دنیای اینترنت می‌رویم تا ببینیم که نتیجه‌ی جستجوی‌مان چه خواهد بود.

چهار سال پیش، عده‌ای از اصحاب این بستر رسانه‌ای جدید یا به قولی موسیقی‌نویس‌های اینترنتی که به حضور خود و ارزشش آگاه شده بودند نخستین «نشست رسمی پایگاه‌های مجازی موسیقی کلاسیک ایران» را در شیراز با یاری آموزشگاه «آبنوس» برگزار کردند. این برنامه چیزی نبود جز گردهم آمدن خودجوش کسانی که در فضای مجازی به موسیقی‌ می‌پرداختند. برنامه‌ای با حرف‌های خودمانی و بعضی سخنرانی‌های رسمی و یک دو کارگاه که محور همه‌شان این بود که حضور موسیقی‌نویسان در اینترنت چگونه باید باشد.

از همانجا مشخص بود که موضوع برای بعضی آدم‌ها آنقدر جدی هست که بخواهند کار را در سال‌های بعد ادامه دهند، همین شد نطفه‌ی فعالیتی که در سه سال گذشته هم به شکل‌هایی ادامه پیدا کرده است. در واپسین روزهای سال ۱۳۸۷ دوباره برخی از کسانی که در سال ۸۶ از افراد موثر در برگزاری نشست بودند، فراخوانی دادند و این بار با این هدف که موسیقی‌دانان و نویسندگان و منتقدانی شناخته شده‌تر نسبت به دفعه‌ی پیش گردهم بیایند. جای برگزاری این مرتبه خبرگزاری مهر بود و سخنرانان سجاد پورقناد، محمد سریر، ابوالحسن مختاباد و آروین صداقت‌کیش بودند.

مشخص بود که کار جدی‌تر از سال پیش شده است. جشنواره رقابتی شد و در همان جلسه هیات داوری‌ای پیشنهاد و تلویحا پذیرفته شد. از آن زمان به بعد شکل کلی جشنواره -هر چند با تغییرات اندک- به همان صورت باقی مانده است.

از سخنرانی‌های این نشست خبری اینطور بر می‌آمد که موضوعات مورد بحث و دغدغه‌های برگزار کنندگان و برخی از داوران و همین‌طور حامیان حالا بیشتر معطوف به کیفیت مطالب تولید شده در دنیای اینترنت است؛ درباره‌ی علمی یا غیر علمی بودن مطالب صحبت می‌شد، در مورد نوع زبان به‌کاررفته و هنجارهای اخلاقی صحبت می‌شد و این یعنی روال پذیرش اولیه طی شده بود.

از اینها گذشته دگردیسی نام جشنواره از «نشست رسمی پایگاه‌های مجازی موسیقی کلاسیک ایران» به «جشنواره‌ی وبلاگ‌ها وسایت‌های موسیقی ایران» یک پیام روشن برای موسیقی‌نویسان دنیای مجازی داشت و آن این که برخلاف شروع راه، نوشتن در مورد همه‌ی گونه‌های موسیقی پذیرفته است و توجه جشنواره به جای آن که معطوف به گونه‌ی موسیقایی باشد به ویژگی‌های کیفی مطلبی است که تولید شده.

قرار بود نخستین جشنواره در تابستان ۸۸ برگزار شود که نشد. باز همان هیات برگزاری تلاش کردند با تاخیر جشنواره را در نیمه‌ی دوم همان سال برگزار کنند اما باز هم میسر نشد. یک سال تاخیر افتاد تا سرانجام در اواخر سال ۸۹ با تغییری در هیات داوران و حمایت رسمی خانه‌ی موسیقی جشنواره‌ای شد که اگرچه هنوز منتظر برگزاری نخستین مانده اما دست‌کم در فضای مجازی کاملا شناخته شده است.

چیزی نزدیک به دو سال کار پراکنده و گاه منسجم اهداف جشنواره را مشخص کرد. روشن شد که این جشنواره بیش از هر چیز موضوع محتوای نوشتاری را مد نظر قرار داده، رقابتی است و می‌خواهد بر کیفیت فعالیت‌های حوزه‌ی موسیقی از طریق همین رقابت تاثیر بگذارد. بدین ترتیب فعالیتی که چند نفر وبلاگ‌نویس به شکلی خودجوش شروع کرده بودند به شکل رسمی تبدیل شد به جشنواره‌ای که اهداف خود را چنین تعریف کرده است؛ ایجاد انگیزه در وبلاگ‌نویسان، شناسایی وبلاگ‌ها و سایت‌های موسیقی، جلب توجه اهالی موسیقی به فعالیت‌های اینترنتی در این حوزه، معرفی استعدادها و نویسندگان برتر موسیقی در فضای مجازی، نقد و ارزیابی وبلاگ‌ها و سایت‌های موسیقی، ارتقای سطح کیفی وبلاگ‌ها و سایت‌های موسیقی، گسترش حوزه‌ی مخاطبان وبلاگ‌ها و سایت‌های موسیقی.

حال قرار است این جشنواره که برگزاری‌اش به دلایل متعدد به تاخیر افتاد در تیرماه ۹۰ با هیات برگزاری‌ای که با یک تغییر نسبت به سال ۸۸ مرکب است از حمیدرضا عاطفی، محمدرضا فیاض، سید ابولحسن مختاباد، پیمان سلطانی، آروین صداقت‌کیش، سجاد پورقناد و عطا نویدی که از این گروه پنج نفر اول داورند و دو نفر آخر به ترتیب دبیر و مسئول روابط عمومی جشنواره.

از سایت‌ها و وبلاگ‌های اینترنتی فارسی زبان مرتبط با موسیقی اطلاعات کمی بسیار اندکی در دست است اما می‌دانیمدر زمانی که طرح اولین نشست شکل می‌گرفت فعالیت در این حوزه از امروز محدودتر بود.

با یک حساب سرانگشتی می‌توانیم بگوییم در سال ۹۰ دست‌کم سه وبگاه-مجله‌ی اینترنتی به شکل کاملا فعال حضور دارند که به عنوان وبگاه رسمی یا غیر رسمی موسسه‌ای تلقی نمی‌شوند بلکه به کار خبررسانی و نقد و تحلیل و … در حد توانایی فنی‌شان مشغول‌اند.

امروز دست‌کم یک نشریه‌ی پژوهشی کاملا و منحصرا اینترنتی داریم. برای بعضی‌ها که بیشترشان نویسندگان حرفه‌ای حوزه‌ی موسیقی نیستند، نوشتن در وبلاگ یا وبگاه شخصی و غیرشخصی از حد یک مشغولیت یا تفریح کمی فراتر رفته است، علاوه بر اینها شاهد تولد محیط‌های بعضا جدی برای بحث و تبادل نظر و انتشار اخبار اطلاعاتدر شبکه‌های اجتماعی هستیم.

اینها همه دست به دست هم می‌دهند و با در نظر گرفتن سرعت تغییرات در دنیای مجازی باعث می‌شوند کهنخستین جشنواره‌ی وبلاگ‌ها وسایت‌های موسیقی ایران، بار سنگین‌تری حتا نسبت به سال ۸۸ بر دوش داشته باشد. قطعا این بار سنگین تنها محدود به دشواری‌های اجرایی برگزاری یک جشنواره نخواهد بود بلکه حوزه‌هایی مانند کار نظری بر تفاوت‌های نوشتار در فضای مجازی با نشریات متعارف و مطالبی از این قبیل را هم در بر خواهد گرفت.

گام گذاشتن در راهی که از پیش کوبیده شده شاید چندان دشوار نباشد اما به باور ما رفتن در راهی که هم نکوبیده است و هم به همان اندازه رو به آینده، امری است که برای جامعه‌ی امروزین موسیقی ما ضروری است. رفتن در این راه ما را یاری خواهد داد تا اگر این جشنواره چند سالی بپاید و دوام بیابد، دیدگاه‌های جامعه‌ی موسیقی‌مان را نسبت به نوشتار موسیقایی در فضای مجازی صیقل بدهیم.

اگر چنین شود که امیدواریم بشود، ما نیز پس از چندی می‌توانیم به خود ببالیم که حجمی از کار فکری مرتبط با این حوزه در زبان فارسی وجود دارد که به شکلی پیدا و پنهان در آیین‌نامه‌ها، مکاتبات، اظهار نظرهای داوران و شرکت‌کنندگان، کارگاه‌های جنبی جشنواره و … ذخیره شده و برای دیگران و البته خود ما قابل استفاده است.

روزنامه آرمان

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

آلبوم «تا تو با منی» منتشر شد

آلبوم «تا تو با منی» به آهنگسازی ناصر ایزدی، همراهی ارکستر ملی «مهر» و خوانندگی داود فتحی با اجرای آثار شاعران مطرح معاصر کشورمان در دسترس مخاطبان قرار گرفت. به گزارش روابط عمومی موسسه فرهنگی هنری «راد نو اندیش»، آلبوم «تا تو با منی» عنوان تازه ترین اثر تولید شده از سوی موسسه فرهنگی هنری «راد نو اندیش» به مدیریت بردیا صدرنوری است که با آهنگسازی و رهبری ناصر ایزدی، همراهی ارکستر ملی «مهر» و خوانندگی داود فتحی منتشر شده است.

تحت تاثیر (I)

همه ما با دیالوگ ها یا نوعی دیگر از محتوا مواجه شده ایم که در آن دو کلمه «موسیقی» و «مواد مخدر» در کنار هم استفاده شده باشد. خصوصا در برخی از فرم های موسیقی مردم پسند مثل موسیقی پاپ، رپ و هیپ هاپ، راک، رگه، جز و موسیقی الکترونیک. هرکدام از این سبک ها هم به تناسب زمان و مکان و مشخصات موسیقی، با نوع خاصی از مخدر ها پیوندی زهرآگین دارد. ترانه های زیادی وجود دارد که در متن آن به طور مستقیم یا غیر مستقیم به استفاده از مواد مخدر اشاره شده. بارها شده که از زبان خود خواننده ها یا موزیسین ها می شنویم که از مواد مخدر استفاده کرده اند.

از روزهای گذشته…

گزارشی از سخنرانی آروین صداقت کیش در سمینار «موسیقی و امر دراماتیک» (VII)

گزارشی از سخنرانی آروین صداقت کیش در سمینار «موسیقی و امر دراماتیک» (VII)

صداقت‌کیش ادامه داد: پس مشکلات ما در این جا دو چندان است، به علاوه یک پیچیدگی کوچک دیگر. خود موسیقی در درام به مفهوم نمایش، بخشی از آن متن‌های دوم می‌شود. یعنی اگر متن اول را متن اصلی ی نمایشنامه در نظر بگیریم و معتقد باشیم مثلا دکوراسیون صحنه یا مکث‌های خاص یک بازیگر یا رنگ صدای خاصش یا بلندی و کوتاهی صدای او یا نکاتی در نمایش که اشاره شده است ولی نمی‌تواند در متن بالفعل شود و حتما باید روی صحنه بالفعل شود، جزئی از متن‌های دومند، چرا موسیقی بخشی از متن‌های دوم نباشد؟ موسیقی همراه درام بخشی از همان چیزی‌هایی است که شما نمی‌توانید در خود متن ببینیدشان. دشواری دو چندان این جاست که ما با چیزی سر و کار داریم که هم باید بخشی از متن‌های دوم و بخشی از دیده نشده‌های یک درام را شبیه‌سازی کند و هم خودش بخشی از آن شبیه‌سازی باشد و این وضعیتی پیچیده ایجاد می‌کند.
تفاوتهای صوتی استردیواری و گوارنری (I)

تفاوتهای صوتی استردیواری و گوارنری (I)

۳۰ ویولون کرمونایی که در کارگاه های استرادیواری و گوارنری ساخته شده اند، با توجه به طیف های میانگین طولانی مدت مورد مقایسه قرار گرفتند. طیف های ۳/۱ اکتاو نیز از یک برنامه ضبط شده که در آن قطعه های یکسانی در شرایط یکسان با هرکدام از ویولن ها نواخته می شوند گرفته شدند. در حالت کلی طیف ها با یک باند ۱۰ دسی بلی از ۲۵۰ تا ۴۰۰۰ هرتز منطبقند. یک ویولن استرادیواری معمولی در باند های ۲۰۰ و ۲۵۰ و بالاتر از ۶/۱ هرتزی قوی تر است.
به‌استقبال «ماراتن پیانو» در پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران (III)

به‌استقبال «ماراتن پیانو» در پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران (III)

جالب آنکه در اجرای یکی از قطعات، هنگامی که بخشی از مخاطبان به‌اشتباه میان دو موومان به تشویق پرداختند، بلافاصله اشتباه خویش را دریافتند و گویی با اصول شنیدن آثار کلاسیک نیز آشناتر شدند. نکته‌ی دیگر، مکان اجرای موسیقی بود. این فضا نه آن‌قدر مانند فضای باز و نیمه‌باز پردیس نوفه داشت که تمرکزها را منحرف کند و اختلالی در درست شنیدن اجراها ایجاد کند، نه آن‌قدر جدا از فضاهای عمومی بود که خود را کاملاً از فضای عمومی منفک کند. ورودی کتابخانه‌ی پردیس هنرهای زیبا دقیقاً در این لابی قرار داشت و این باعث شده بود تا بسیاری از مراجعان کتابخانه دست‌کم چند دقیقه‌ای بایستند یا بنشینند تا از نزدیک با اجرای موسیقی کلاسیک غربی مواجه شوند.
پاسخی بر یک سئوال

پاسخی بر یک سئوال

شهریور ماه سال گذشته بود که مطلبی در این سایت منتشر شد با عنوان «چند سوال!» که به اجرای موسیقی کشورهای غربی با سازهای ایرانی می پرداخت. این نویسنده در نوشته ای دیگر به طنز اجرای موسیقی غربی با سازهای ایرانی به «پیتزای قرمه سبزی» تشبیه کرده بود.
نقدی بر اجرای کنسرت ارکستر ملل (II)

نقدی بر اجرای کنسرت ارکستر ملل (II)

یکی دیگر از قطعات اجرا شده در این برنامه، سمفونی نفت اثر استاد علی نقی وزیری بود که با توجه به سایر آثار ایشان انتظاری شنیدن قطعه جدی تری را داشتم… این قطعه با تکنوازی هنرمند ارزنده تار و سه تار کیوان ساکت اجرا شد که معتقدم اجرای ایشان تحت تاثیر نواخته های اخیرشان با حرف ها و حدیث های فراوانی روبرو بود، چراکه اینجانب در سال ۱۳۶۷ افتخار شاگردی ایشان را داشته ام و سالهاست که با ویژگی های نوازندگی وآهنگسازی آقای ساکت آشنا هستم و از نزدیک شاهد روند کاری و فعالیت های هنری ایشان بوده ام.
بازگشت ایرانی  (II)

بازگشت ایرانی (II)

رادیو و تلویزیون هم، که سال‌ها (به عدد سال‌های رنج فردوسی) است با موسیقی قهراند. برنامه‌ی کودک و نوجوان که یک لحظه‌اش بدون آهنگ نیست، چیزی بر شناخت بچه‌ها از موسیقی سرزمین مادری‌شان نمی‌افزاید (راستش را بخواهید از موسیقی سرزمین‌های دیگر هم در آن چیزی نیست) و تقریبا همان روش کودکستانی را دنبال می‌کند، با این تفاوت که در این جا گاهی علاوه بر «خاله»، «عمو» هم داریم و حرکات موزون هم اکیدا ممنوع است. آن یار دلنواز هم اگر هست در پس گلدانی یا شمایل زنبوری یا … رخ در نقاب کشیده.
فاجعۀ فرهنگی

فاجعۀ فرهنگی

تالار رودکی [که بعد ها وحدت نامیدندش]، تالاری که قرار بود مکانی برای برگزاری کنسرت و همایش های فرهنگی و هنری باشد، این روز ها بازارش حسابی داغ است و به مکانی برای تشییع پیکر هنرمندان تبدیل شده است! البته در شرایط کنونی انتظار بیشتری نیز نمی توان داشت. از کوزه همان برون تراود که در اوست…
دستانم یاریم نمی کنند (II)

دستانم یاریم نمی کنند (II)

همان طور که در شماره قبل این مقاله ذکر شد، درمان عارضه کرامپ نویسندگان (نوازندگان) ناامید کننده است. با این وجود شیوه های درمانی اندکی وجود دارد که البته بسیار به طول می انجامد. حداقل به اندازه عمر بوجود آمدن این بیماری! نزدیک به ۵% از مبتلایان به عارضه کرامپ نویسندگان به خودی خود درمان می شوند که البته در ۵ سال اول نیز می تواند عود کند. از راههای درمان این عارضه میتوان به استفاده از تحریک الکتریکی عصب (TENS) در عضلات خم کننده ساعد نام برد که در دوره زمانهای ۲ هفته ای صورت می گیرد و سبب تقویت هماهنگی عضلات تا مدت ۳ هفته بعد از درمان می شود؛ بنا براین یک درمان موقتی است.
سان را و فلسفه کیهانی (II)

سان را و فلسفه کیهانی (II)

مادر سان را نام او را تحت تأثیر جادوگر تئاتر های وودویل (vaudeville)، یعنی بلک هرمان (Black Herman) (با نام اصلی بنجامین راکر Benjamin Rucker) انتخاب کرد. سان را نیز، از روی مزاح، تصور می کرد که او رابطه ای دور با الیجاه پول (Elijah Poole) دارد که بعد ها به عنوان الیجاه محمد (Elijah Muhammed)، رهبر امت اسلام شناخته شد. از دوره کودکی سان را با نام «سانی» (Sonny) خوانده می شد. سان را یک خواهر بزرگ تر و یک برادر نا تنی داشت و مادر و مادربزرگش صرف نظر از از شیطنت هایش او را بسیار دوست داشتند.
کنسرت گروه صهبای کهن به مناسبت دهمین سالگرد تاسیس گفتگوی هارمونیک

کنسرت گروه صهبای کهن به مناسبت دهمین سالگرد تاسیس گفتگوی هارمونیک

به مناسبت دهمین سالگرد فعالیت مجله گفتگوی هارمونیک، گروه موسیقی صهبای کهن به روی صحنه می رود. این کنسرت یکی از برنامه هایی است که امسال توسط نویسندگان این سایت برگزار خواهد شد. این کنسرت فردا جمعه ۱۴ شهریور ماه ساعت ۲۰ در فرهنگسرای سوهانک اجرا می شود.