فخرالدینی: در زمان استاد خالقی، نوازندگان روزمزد بودند

فرهاد فخرالدینی
فرهاد فخرالدینی
داستان این بود که می‌خواستند ببینند آیا می‌توانند رهبری ارکستر را به من بسپارند یا خیر؟ که کار موفقیت آمیز بود تا اینکه هر سه ارکستر ادغام شدند و ارکستر بزرگ با حدود ۳۱ نفر تشکیل شد. این ارکستر خیلی هم بزرگ نبود ولی نسبت به ارکستر‌های دیگر که ۱۵ نفره بود این ارکستر بزرگتر بود.

در آن زمان ارکستر فارابی منحل شده بود و در این ارکستر من، آقای فریدون ناصری، آقای مرتضی حنانه و مصطفی کسروی کار می‌کردیم. بعد از سال۱۳۵۲ آقای حنانه به جای آقای ناصری آمد. آقای حنانه گفتند که باید به من کمک کنید و با هم کار کنیم؛ البته بعد از مدتی طوری شد که رهبری به طور دائم به عهده من گذاشته شد.

پورقناد: آیا به جز شما گزینه دیگری برای رهبری این ارکستر نبود ؟
– یک نظرخواهی شد که در زمان مدیریت تورج فرازمند صورت گرفت. از هشت نفر خواستند که سه نفر را به عنوان رهبر ارکستر بزرگ رادیو و تلویزیون معرفی کنند، اسم من در لیست هشت نفر بود و بیشترین امتیاز را آوردم و آقای فرازمند یک روز من را که بی‌خبر از همه‌جا بودم، خواست و به من تبریک گفتند که رهبر شده‌ام! قبل از آن مشکلی بین من و آقای حنانه به وجود آمده بود و من گفتم باید یکی از ما دو نفر رهبر شود که آقای جهانبانی من را در نظر گرفتند و از آن زمان من رهبر اصلی شدم و بعد از اینکه آقای جهانبانی رفتند و آقای فرازمند آمدند، دوباره یک نظرخواهی شد و در آن نظرخواهی هم دوباره رای آوردم و قبول شدم.

خادمی: به غیر از شما نام چه هنرمندانی دیگری برای رهبری ارکستر در آن لیست بودند؟
-از آقای ناصری، حنانه، تجویدی، قوامی، ‌بنان و بدیعی نظر خواسته بودند ولی در لیست سه‌نفره اسم من آقای حنانه و ناصری بود. از هشت نفر که نظرخواهی شده بود من را به عنوان رهبر انتخاب کرده بودند که تا خرداد ماه ۱۳۵۸ من رهبر دائم بودم.

پورقناد: مشکل شما با آقای حنانه ارتباطی با رهبری شما نداشت؟
-خیر؛ سر این موضوع مشکلی نداشتیم. مشکل ما مربوط از قبل بود. هم من و هم آقای حنانه همدیگر را خیلی دوست داشتیم ولی سر موضوع دیگری یک کدورتی بین ما ایجاد شد و من مجبور شدم راهم را از آقای حنانه جدا کنم.

خادمی: زمانی که شما رهبر ارکستر بزرگ رادیو و تلویزیون شدید، همزمان با ریاست آقای ابتهاج در رادیو شده بود؛ به نظر می رسد که ارکستر در مقایسه با زمان آقای خالقی تغییر کرد؛ به گونه ای که آن زمان از کارهای بیژن ترقی، رهی معیری و یا معینی کرمانشاهی استفاده می شد اما در زمان شما فریدون مشیری و ابتهاج به عنوان ترانه سرا به جامعه معرفی شدند. آیا این سیاست خود شما بود یا نقطعه نظرات آقای ابتهاج ؟
– آقای ابتهاج در ارتباط با آقای ترقی و دیگر ترانه‌سراها بود و من هم با تمامی ترانه‌سراها در ارتباط بودم و صمیمیت خوبی بین ما بود. این افراد رنجیده بودند که دلیلش را باید از خودشان بپرسید. من با آقای ابتهاج رابطه خوبی داشتم و می‌دانم آقای ابتهاج خیلی دوست داشت با آنها کار کند اما بسیاری خیلی از دوستان بدقلقی کردند. شاید توجه‌ای که آقای ابتهاج به بعضی از هنرمندان داشتند آنها را ناراحت می‌کرد.

خادمی: وضعیت ارکستر در زمان آقای خالقی به چه شکلی بود؟
– آقای خالقی فقط دو روز در ماه می‌آمدند و به جای ایشان آقای معروفی کار می‌کردند. دستمزدها روزمزدی بود و خیلی سخت کار می‌کردیم تا دستمزد یک جلسه کار را بگیریم. یادم می‌آید که حقوق ما روزی ۳۵ تومان بود. پس از هر تمرین نوازندگان صف میکشیدند و دستمزد دریافت میکردند که این صف هم بسیار طولانی میشد.

یک دیدگاه

  • ارسال شده در آبان ۹, ۱۳۹۰ در ۱۱:۴۲ ق.ظ

    agar migoftid moshkel che bude khub mishod ke ma ham midunestim ke che shod ke shoma rahetan ra ba morteza hannaneh joda kardid?magar rahetan yeki bud?ghataan shoma dar masire digari harekat mikardid va u ham dar masire khodash.dar morede rahbari orchestre ham ahangsazi mesle hannaneh midunam ke aslan pa pish nemigozasht va akhlaghiatash chize digari bud. u aslan khod ra vaghfe inkar nemikard.joz dar farabi ke khodash moassess an bud va majlessi tv ke be u pishnehad dadand va u az in babat khoshal nabud.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

«توانایی یا دانایی»

از روزگار سرودن مولانا تا امروز این مصرع از دفتر چهارم مثنوی گزین‌گویه‌ای مشهور شده است. آن را همراه ضرب‌المثل دیگر، «کنار گود نشسته می‌گوید لنگش کن»، برای رد نقد به کار می‌برند (گرچه تنها کاربردشان این نیست). با آوردن این مصرع تلویحا از منتقد می‌خواهند تنها به شرطی نقد کند که بتواند کاری بهتر یا همسنگ اثری که نقدش می‌کند، انجام دهد (و اینجا هم مقصود از «نقد» اغلب داوری منفی است). در حقیقت گوینده‌ی این جمله می‌خواهد «مرجعیت» نقد و منتقد را برای خرده‌گرفتن بر این یا آن اثر زیر سوال ببرد.

اجرا و تحلیل سه اثر پیانویی در دانشگاه هنرهای زیبا

روز یکشنبه ساعت ۱۲ روز سی ام اردیبهشت ماه سال جاری دانشکده موسیقی پردیس هنرهای زیبا دانشگاه تهران میزبان آروین صداقت کیش و سینا صدقی از نویسندگان و منتقدین موسیقی اکادمیک در ایران است. در این برنامه کارن سلاجقه، مطهر حسینی و افشین مطلق فرد به ترتیب آثار پیانوییِ شروین عباسی، فرنود حقانی پور و نیما عطرکار روشن را خواهند نواخت. شایان ذکر است این برنامه با محوریت موسیقی معاصر از نگاه تکنیک آهنگسازی و ساختارهای زیبایی شناسانه معاصر به تحلیل آثار فوق خواهند پرداخت.

از روزهای گذشته…

مستر کلاس نوازندگی پویا سرایی برگزار می شود

مستر کلاس نوازندگی پویا سرایی برگزار می شود

در آکادمی کوشا کارگاه نوازندگی سازهای ملی ایرانی توسط دکتر پویا سرایی استاد دانشکده هنر و معماری برگزار می شود که روی مفاهیم فوق تکیه خواهد داشت در این کارگاه تمرکز بر چگونگی تمرین، تکینک، ریتم، دشیفراژ و موزیکالیته خواهد بود شرکت برای تمامی نوازندگان سازهای ایرانی امکان پذیر است.
روش‌های آوانگاری فُنمیک و فُنتیک (III)

روش‌های آوانگاری فُنمیک و فُنتیک (III)

در ارتباط با مطلب اخیر، لازم است به موضوعی که تا حدودی دارای اشتراک با آن است پرداخته‌شود. انتخاب روشِ آوانگاری فنمیک و فنتیک به این‌که آوانگارْ خودیِ آن فرهنگ باشد یا نباشد وابستگی قطعی ندارد، بلکه به مقصود و نوع ارتباطِ آوانگار با آن موسیقی مرتبط است. آوانگاری‌های فنتیکِ بلابارتوک، نمونه‌ی تلاشِ یک فردِ خودیِ فرهنگی در جهت رسیدن به توصیفی کامل از موسیقی‌اش به منظور حفظِ هرآنچه از آن موسیقی می‌شنید بود (نتل ۱۳۹۲: ۱۵۴)، یا به عنوان مثال دیگر، از آوانگاری‌های محمد‌تقی مسعودیه از گونه‌های موسیقی کلاسیک ایرانی در کتابش با عنوانِ مبانی اتنوموزیکولوژی می توان نام برد. از طرف دیگر، نتل(۱۳۶۵: ۸۷) آوانگاری‌های جرج هرتسگ را یکی از بهترین آوانگاری‌های فنمیک معرفی می‌کند.
سریر: باید اجازه بدهیم هر کس روایت خود را داشته باشد

سریر: باید اجازه بدهیم هر کس روایت خود را داشته باشد

من ترجیح دادم در این کار دخالت خاصی نداشته باشم و بگذارم این گروه کار خود را پیش ببرند. نوازندگان این ارکستر تقریبا همگی جوان بودند، در انتخاب خوانندگان هم سعی شده بوده از میان خوانندگان پر طرفدار روز کسانی انتخاب شوند که توجه بیشتری به کیفیت کار موسیقی دارند و خانم نوری هم روی این گروه از خوانندگان تاکید داشتند.
جعفر صالحی: نت نویس کم داریم

جعفر صالحی: نت نویس کم داریم

نرم افزارهای نت نگاری امروز جزئی جداناشدنی از کار موسیقیدانان هستند. یکی از پرطرفدار ترین و البته قدیمی ترین این برنامه ها فیناله است (که البته با نام فاینال هم در ایران شناخته می شود). جعفر صالحی نوازنده تار و سه تار به تازگی مجموعه ای آموزشی مربوط به نرم افزار فیناله را منتشر کرده است که درباره این اقدامش با او گفتگویی داشته ایم که بخش اول آنرا می خوانید:
احمدیان: پدرم اشتباه کرد!

احمدیان: پدرم اشتباه کرد!

همزمان با پایان جنگ در سال ۱۳۶۷، تصویری میهمان خانه های ایرانیان خسته از جنگ شد که تا امروز در خاطر بسیاری مانده است. جوانی خوش چهره و خوش صدا که برنامه ای از ارکستر سمفونیک صدا و سیما را معرفی و با عوامل آن برنامه مصاحبه می کرد؛ این جوان خود از اعضای ارکستر سمفونیک تهران و به گفته اهالی فن، از با استعدادترین هنرمندان فاگوت نواز جوان آن روزگار بود؛ محمدرضا احمدیان… محمدرضا احمدیان در اواسط دهه ۶۰ از ارکستر سمفونیک تهران به ارکستر صدا و سیما پیوست و در این سازمان بود که فعالیت های خود را در زمینه آهنگسازی آغاز کرد. زمانی که هنوز به دهه سوم زندگی خود نرسیده بود به مقام معاونت موسیقی سازمان صدا و سیما رسید (۱) که آنزمان مدیریت موسیقی این سازمان با دکتر بهمن ریاحی، پدیده آهنگسازی آن دوران بود. شاید درخشان ترین دوران موسیقایی رادیو پس از انقلاب، مربوط به دوره مدیریت دکتر ریاحی در این سازمان باشد.
نگاهی به اپرای مولوی (III)

نگاهی به اپرای مولوی (III)

در تاریکی مطلق سالن، ناگهان فریادی شنوندگان را شوکه میکند… پرده باز میشود و نمایی از شهری سوخته و حمله مغولها دیده میشود؛ در همین صحنه مانند پرده اول اپرای عاشورا غریب پور با نهایت تکنیکهای تئاتر عروسکی بیننده را میخکوب میکند، البته تکنیک نور بسیار قوی تر از اپرای عاشورا خودنمایی میکند. ارکستر سمفونیک با تمام حجم در حال نواختن در چهارگاه است و طنین صدای “گانگ” فضا را پر استرس تر میکند.
حفظ کنیم یا نه؟ (II)

حفظ کنیم یا نه؟ (II)

همسر متکاف، امیلی والهوت، نوازنده ویلون سل است و با ارکسترشان برخی از آثار قرون شانزدهم و هفدهم را اجرا می کند. اعضای ارکستر به این نتیجه رسیده اند که واکنش شنوندگان زمانی که آنها از نت استفاده نمی کنند خیلی بیشتر است:“ شنوندگان عاشق دیدن این صحنه هستند.”
رحمتی: وزیری سالهای زیادی از عمرش را در انزوا می گذارند

رحمتی: وزیری سالهای زیادی از عمرش را در انزوا می گذارند

دلیل این انتخاب، تاثیر شگرفی است که حضور وزیری به مثابه یک موسیقیدان موسیقی کلاسیک بر پیکره ی موسیقی ایرانی اواخر پادشاهی قاجار گذاشته و فصل تازه ی پر گفتگویی را به وجود آورده است. مناقشات موجود بر سر تاثیرات جدی و بنیادین حضور این موسیقیدان در موسیقی ایرانی از بدو ورود در این عرصه تا به امروز وجود دارد، که با فرونشستن غبار حاصل از حب و بغض های تاریخی، نیازمند کاووش های جدی و فراوان است. با مطالعه ای که اینجانب بر روی یادداشت های پراکنده و مصاحبه های مختلف موجود در این زمینه داشتم، به این نتیجه رسیدم که مخاطب، با مطالعه ی این یادداشت ها و مصاحبه ها نهایتا نمی تواند به یک تصویر شفاف و روشن از شخصیت موزیکال وزیری و همچنین عملکرد او به عنوان یک مدیر آکادمیک موسیقی رسیده، و موضع صریح و مشخصی در قبال او اتخاذ کند.

عرصه آثار موسیقی کلاسیک

علاقمندان رشته موسیقی می توانند از این پس، از طریق ایمیل[email protected] سفارش های خود را در زمینه نت آهنگسازان موسیقی کلاسیک (پیش از قرن ۲۱) پست کرده و از طریق پیک دریافت کنند.
شریفیان: بسیاری از آثار جشنواره ای سطحی اند

شریفیان: بسیاری از آثار جشنواره ای سطحی اند

راستش تا آنجا که به ذهنم می رسد، بسیاری از فعالیت ها مختص شده بود به فضای فیلمسازی. یادم هست در موسیقی اتفاقات به مراتب کمتری می افتاد و با اینکه سعی می کردیم کارهای مختلفی انجام بدهیم در نهایت کماکان همه جذب موسیقی فیلم می شدند به این دلیل که مسائل مختلف در سینما کار می شد و جریان اصلی هنرها را انسان در سینما یا انیمیشن می دید. بسیار بسیار سینمای فعالی بود و من این را به خوبی به خاطر دارم؛ سینمایی که انسان احساس می کرد خیلی امیدها را در خود دارد. نوع سوژه ها و کارها طیف بسیار وسیعی را دربرمی گرفت و این طور نبود که فقط در محدوده خاصی کار شود. الان انسان احساس می کند بعد از گذشت این همه سال سوژه ها اغلب در یکی دو مورد کلیشه ای محدود و کانالیزه شده اند.