فخرالدینی: پشتوانه موسیقی ما دانشمندان بزرگ هستند

فرهاد فخرالدینی
فرهاد فخرالدینی
پورقناد: آقای گل سرخی زمانی در رادیو عنوان رهبری داشتند که موسیقیدانان با سوادی فعال بودند، چطور کسی با ایشان مشکلی پیدا نمیکرد؟
– به طور کلی گلسرخی مرد بسیار خوبی بود. یادم هست که وقتی یک روز حقوق ما دیر شده بود به اتاقشان رفتیم و با دوستانمان نشسته بودیم و اعتراض می‌کردیم. ایشان در صندوق خودشان را باز کردند و به ما پول دادند و گفتند که هر وقت حقوقتان را گرفتید بیارید و به من بدهید و به این راحتی مشکل ما را حل کرد!

خادمی: درباره حضور آقای شهبازیان، چه کسی از ایشان دعوت کرد و به چه شکلی وارد ارکستر شدند؟
– ما همزمان با هم در رادیو بودیم و یک مدتی ایشان با آقای گل‌سرخی و بعد با آقای ابتهاج کار کردند؛ البته راهمان جدا شد و فعالیت ما هر کدام به سمت و سوی دیگری رفت و من از سال ۱۳۵۸ کناره‌گیری کردم ولی ایشان فعالیت خود را در رادیو و تلویزیون ادامه داد.

خادمی: به نظر می‌رسد با توجه به اجراهایی که شما داشتید، به بعضی از خواننده‌های زن مانند مرضیه، سیما بینا در مقایسه با خواننده‌های دیگر مثل پوران، الهه و… عنایت‌ ویژه داشتید، کمی در این مورد توضیح دهید؟
– دلیل آن این است که خانم مرضیه بیشتر در رادیو رفت ‌و آمد داشت و خودش را کمتر آلوده کاباره کرد و به کاباره نرفت ولی بعضی از خواننده‌ها از رادیو کناره گرفتند ولی مرضیه این کار را نکرد. خانم مرضیه یک برنامه تلویزیونی بیشتر ندارد و حتی راضی نمی‌شد در تلویزیون بخواند.

پورقناد: دلیل استعفای شما از رهبری ارکستر در سال۱۳۵۸ چه بود؟
– بله من رهبر بودم. دلایل استعفای من این بود که می‌دیدم آنطور که دلم می‌خواهد نمی‌توانم کار کنم. من هیچ‌وقت آمادگی نداشتم که کار مناسبتی انجام دهم. آنها توقع داشتند که فعالیت ما در زمینه سرود باشد و این میسر نبود؛ چراکه به موسیقی بها داده نشد. به همین دلیل بهتر دیدم که کنار روم. از آن زمان، بود و نبود موسیقی را زیر سوال بردند که این موضوع هنوز هم حل نشده است. به هر حال پشتوانه موسیقی ایران فلاسفه و دانشمندان بزرگ مانند فارابی، ابن‌سینا و عبدالقادر مراغه‌ای هستند که هر کدام از آنها وزنه‌ای در عالم هستند.

مثلا بوعلی‌سینا به عنوان یک حکیم است و نمی‌توانیم بگوییم که به عنوان یک دانشمند چون موسیقی کار می‌کند پس کار حرام انجام می‌دهد. حتی ابن سینا، جواب کسانی که کارش را حرام می‌داند این طور داده:
کفر چو منی گزاف آسان نبود / محکم تر‌ از ایمان من ایمان نبود / در دهر چو من یکی و آن هم کافر / پس در همه دهر یکی مسلمان نبود…

ما نمی‌توانیم بگوییم انسانی مانند بوعلی سینا کار حرام انجام می‌دهد؛ چراکه بوعلی سینا خودش دانشمند بوده و خوب و بد را هم تشخیص می‌دهد. سوال همه ما این است که اگر موسیقی بد است، پس نباید اصلا از آن استفاده کنیم مثلا در تلویزیون صدای ساز را پخش می‌کنند، بدون آنکه ساز را نشان دهند، صدا را می‌شنوی ولی حرکات زیبای نوازنده را نمی‌توانیم ببینیم. موزیسین‌ها دوست دارند در جامعه سربلند باشند و زیر سوال بردن کار موزیسین‌ها کار درستی نیست.

خادمی: در فاصله بین سال‌های ۱۳۵۸ تا ۱۳۷۶ که شما از ارکستر استعفا دادید، وارد حوزه موسیقی فیلم شدید. در این زمینه توضیحاتی بدهید.
– من مدتی خانه‌نشین شدم؛ چون همزمان با تعطیلی دوره‌های عالی بود و همچنین همزمان با انقلاب فرهنگی بود و من از مدرسین هنرکده ملی بودم؛ بنابراین آنجا هم که تعطیل شد بیکار بودم و بیکاری را نمی‌توانستم تحمل کنم، بنابراین بلافاصله پیشنهاد موسیقی سریال “سربداران” به من شد.

پورقناد: آیا قبل از این اثری برای ارکستر سمفونیک نوشته بودید؟
من سالیان سال مدرس بودم ولی اثری سمفونیک ننوشتم اما دوست داشتم این کار را انجام دهم. همچنین ارکستری وجود نداشت که خودآزمایی کنم؛ در همین راستا، با سفارش این اثر، موقعیتی فراهم شد که نوشتن برای یک ارکستر کامل را تجربه کنم. پس از آن موسیقی سریال “ابن سینا” به من داده شد که باز با ارکستر بزرگ کار کردم. بعد از چند سال قطعه‌ای را که برای ابن‌سینا نوشته بودم را به صورت یک مجموعه سمفونیک در آوردم که آن را با ارکستر سمفونیک باکو هم اجرا کردم. همچنین یک اجرای صحنه‌ای هم در تهران در سال ۱۳۷۰ داشتم.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

ریتم و ترادیسی (I)

ریتم و ترادیسی دو روشِ فهم نظم های زمانی در جهان پیرامونِ ما را در تباین با هم قرا می دهد: فهم مستقیم به-واسطه ی قوه ی ادراک، و فهم غیر مستقیم به واسطه ی تجزیه و تحلیل. «ریتم» به دستگاه ادراکی ای که امکان مشاهده و دریافتِ بی دردِسرِ پدیده های ریتمیک را در اختیار افراد قرار می دهد گریز می زند، درحالیکه «ترادیسی» ابزارهای ریاضی ای را که برای کشف نظم ها و مطالعه ی الگوها مورد استفاده قرار می گیرد پیشِ روی می گذارد.

موسیقی و شعر در «گرگیعان و گرگیعان» (II)

بیرون‌رفتن مردم از خانه و برگرفتن و دورافکندن کلوخ در آخرین روز ماه شعبان به احتمال فراوان به نشانه ترک عیش و عشرت و باده‌نوشی در ماه مبارک روزه‌گیران و دورکردن دیو گناه باده‌نوشی از خود بوده است و این آیینی بازمانده از دوره پیش از اسلام بوده که با دگرگونی نظم و روال زندگی عادی مردم در تغییر ماه همراه بوده است (۲) و یا جشن «هالووین» در فرهنگ غربی. «هالووین» یک جشن مسیحیت غربی و بیشتر سنتی می‌باشد که مراسم آن سه شبانه‌روز ادامه دارد و در شب «۳۱ اکتبر» (نهم آبان) برگزار می‌شود. بسیاری از افراد و مخصوصا کودکان و نوجوانان در این شب با چهره‌های نقاشی شده، لباس‌های عجیب یا لباس‌های شخصیت‌های معروف، چهره و ظاهری که آن به‌نظرشان ترسناک باشد خود را آماده جشن می‌کنند و برای جمع‌آوری نبات و آجیل به در خانه دیگران می‌روند. این جشن را مهاجران «ایرلندی» و «اسکاتلندی» در سده نوزدهم با خود به قاره آمریکا آوردند. (۳)

از روزهای گذشته…

نی و قابلیت های آن (III)

نی و قابلیت های آن (III)

در ادامۀ مطالب قبلی در مورد ساز نی و سازهای هم خانوادۀ آن به معرفی و بررسی چند ساز بادی محلی در موسیقی مناطق مختلف ایران می پردازیم. سورنا یا سُرنا به معنی بوق و با لغت “Horn” در انگلیسی از یک ریشه می‌باشند. در اصل در میان اقوامی که زبان هند و اروپایی اولیه را صحبت می‌کردند این ساز به علت اینکه از شاخ حیوانات ساخته می‌شد به این اسم نامیده شده است.
تئوری بنیادین موسیقی (قسمت سوم)

تئوری بنیادین موسیقی (قسمت سوم)

در بخش اول در مورد دیرند نت ها توضیح کوتاهی داده شد.در خط موسیقی ، نشانه ای که به یاری آن دیرند یا ارزش زمانی صدا ها مشخص می شود ، در شکل نت نمودار میگردد. به گفته ی دیگر ، به یاری شکل نت است که میتوان مقدار ارزش زمانی هر نت را نسبت به نت یا شکل دیگر باز شناخت . روشن است که هر ( شکل‌ ) نت می تواند در هر ( جای) حامل قرار گیرد. در واقع دیرند (ارزش زمانی ) هر صوت موسیقی ربطی به نواک (زیر یا بمی ) آن ندارد.
بررسی اجمالی آثار شادروان <br> روح الله خالقی (قسمت نوزدهم)

بررسی اجمالی آثار شادروان
روح الله خالقی (قسمت نوزدهم)

فضا و حال و هوائی که در این یادنامه توصیف شده، باید با توجه به سن ۱۶ سالگی و تأثیرپذیری انسان در عنفوان جوانی در نظر گرفته شود. آواز جانسوز و صوتِ مؤثر عارف و ناله های جانکاه آهنگ، داستان ملّتی غمزده و کوششهای بی ثمرش در راه آزادی، فضای پررمز و راز، دیدگان اشکبار تماشاچیان و راز نهفته در دلها و بالأخره ترکِ تالار کنسرت با خاطری اندوهناک و غمگینی و خاموشی پدر در راه بازگشت… همه و همه میتوانند جوان حسّاسی چون او را از درون زیر و زبر سازند.
چه نوع موسیقی میل دارید؟ (II)

چه نوع موسیقی میل دارید؟ (II)

موسیقی موتسارت برای کسانی که از بیماری صرع رنج می برند نیز مفید است. پژوهشی در این زمینه نشان داد که گوش دادن به آهنگ های موتسارت حتی زمانی که فرد بیهوش است فعالیت های مربوط به ایجاد صرع را در بسیاری از بیماران کاهش می دهد. مورد کاوی یک دختر مبتلا به صرع نشان داد که تعداد حمله های صرع در او، با ده دقیقه گوش دادن به موتسارت پس از بیدار شدن از خواب، به طور قابل ملاحظه ای کاهش یافته است.
پاسخ دوم به نقد حافظ ناظری و شهرام ناظری

پاسخ دوم به نقد حافظ ناظری و شهرام ناظری

ماهها از آخرین پاسخ آقای امین موسوی به جوابیه میگذرد و در این مدت اتفاقات مختلفی باعث شد، انتشار این مطلب به تاخیر بی افتد، از چیستی این اتفاقات اکثرا بی اطلاع نیستیم ولی قسمتی هم از این تاخیر به خاطر جمع آوری فایل های لازم برای این مطلب بود، نوشته های مطلب حاضر تقریبا یک هفته پس از جوابیه حاضر شده بود… امیدوارم این سؤال و جوابها بتواند نقشی هرچند کوچک در اعتلای فرهنگ موسیقی ایران زمین داشته باشد.
کنسرت هنرجویان موسیقی هنرستان سوره

کنسرت هنرجویان موسیقی هنرستان سوره

کنسرت هنرجویان موسیقی هنرستان سوره در روز چهارشنبه ۱۳ اردیبهشت ماه ساعت ۱۷:۳۰در فرهنگسرای هنر برگزار می گردد.
یک خبر از قاتل جان لنون

یک خبر از قاتل جان لنون

مارک چاپمن (Mark Chapman)، قاتل جان لنون (John Lennon) – از اعضای گروه بیتلز – در انتظار رای دادگاه – که هفته آینده تشکیل خواهد شد – برای آزادی خود می باشد.
مقایسه‌ی روش‌های آموزش ساز عود در موسیقی ترکی (V)

مقایسه‌ی روش‌های آموزش ساز عود در موسیقی ترکی (V)

هنرجویان علاقه‌مند به یادگیری ساز عود، همچنین باید از استعداد بسیار خوبی در شنیدن موسیقی برخوردار باشند؛ زیرا عود سازی ملودیک ا‌ست و هنرجو باید صبور و سخت‌کوش باشد و از استادی آموزش ببیند که پیش‌تر در مدرسه‌ی موسیقی سنتی تعلیم دیده باشد. این موارد، جزء مؤلفه‌های مطلوب آموزش عود هستند و بدون رعایت آن‌ها، ممکن است پیروی از یک روش، بی‌فایده باشد.
کاربرد مثلث در موسیقی

کاربرد مثلث در موسیقی

مثلث از ابتدایی ترین اشکال هندسی بوده که انسانها در هنر از آن استفاده میکردند، بدون شک اولین نوع از انواع مثلث هم که در هنر از آن استفاده شده مثلث متساول الاضلاع بوده است. اهرام مصر نمونه بسیاری قدیمی (حدود ۲۸۰۰ سال پیش از میلاد) از کاربری مثلت در هنر معماری قدیم بوده است. نمونه های دیگر از استفاده از مثلث در هنر تمدن های قدیم را می تواند در کاشی کاری های دیواره معابد Pompeii در نپال نیز مشاهده کرد.
عبدالله دوامی، حافظه تاریخی موسیقی ایرانی

عبدالله دوامی، حافظه تاریخی موسیقی ایرانی

عبدالله دوامی فرزند ابوالقاسم خان تعزیه خوان در سال ۱۲۷۰ ش در روستای طاد از توابع تفرش به دنیا آمد. دروس اولیه در مکتب خانه گذرانید در نوجوانی به تهران مهاجرت کرد و در مدرسه تربیت صرف و نحو آموخت؛ در این مدرسه با رکن الدوین مختاری هم کلاسی بود. پس از دوران تحصیل به خدمت اداره پست و بعد به اداره دارایی رفت و تا زمان بازنشستگی در آنجا مشغول به کار بود.