نت هایی از حاشیه های موسیقی (III)

برخی از آنها نام مستعار برگزیدند، نام هایی مانند «خانم هارمونیکا»؛ بسیاری از آنها نیز به فراموشی سپرده شدند تا زمانی که رشته ی مطالعات جنسیت (gender studies) به جانبخشی به تاریخ فراموش شده ی زنان پرداخت. آرون کوهن (Aaron Cohen) در دانشنامه ی بین المللی زنان آهنگساز (International Encyclopedia of Women Composers) که در سال ۱۹۸۷ چاپ شد، از ۶۰۰۰ آهنگساز زن نام می برد.

خود من با این که کتابی درباره ی هیلگارد نوشته ام، با بسیاری از پیشگامان معاصر از الیزابت مکونکی (Elizabeth Maconchy) گرفته تا مینا کیل (Minna Keal) و جودیت ویر (Judith Weir) مصاحبه کرده ام و این موضوع را از نزدیک پیگیری نموده ام تنها بیست، سی نفر را می شناسم.

این طرز فکر که آهنگسازی حیطه ای مردانه است، حتی ذهن زنان آهنگسازی که کارشان بسیار خوب بود را نیز تسخیر کرده بود؛ آهنگساز با استعدادی مانند کلارا شومان (Clara Schumann) معتقد بود که آهنگسازی کاری برای زنان نیست. او وقت خود را صرف کمک به همسر آهنگسازش نمود. اکنون این چشم انداز تغییر کرده است و فعالیت های قابل توجهی در این زمینه صورت گرفته است:
برنامه ی “Total Immersion” مرکز باربیکان، امسال به اونسوک چین (Unsuk Chin) اختصاص یافته است؛ نامی که اخیرا از آن به بزرگی یاد می شود. زنان به طور غیر قابل مقایسه ای نسبت به گذشته در کلاس های آهنگسازی در کنسرواتوار ها شرکت می کنند. آنها در حال حاضر موقعیت های عالی رزیدنتی که به آهنگسازان پیشنهاد می شود را با استعداد سرشار خود، از آن خود نموده اند. برخی از آنها متولد دهه ی هشتاد هستند و در حال پیشروی و موفقیت.

البته ما همیشه هم به خودمان کمک نمی کنیم و من دارم کلی حرف می زنم! ظاهرا مردها به امور زنان علاقه مندند اما من نتوانستم مردی را پیدا کنم که روز سه شنبه همراه با من به کنسرت «زنان آهنگساز» بیاید یا حتی هیچ زنی (که دلیل آن بیشتر درست کردن پنکیک، پختن یا خوردن آن بود). خوشبختانه، سالن کلیسای سنت اندرو هولبورن برای کنسرت «Beneath These Alien Stars» به مناسبت روز جهانی زن پر شده بود.

کر بزرگ، با انگیزه و مختلط اوریانای لندن (London Oriana Choir) از بین آثار قرن های مختلف، قطعاتی را انتخاب کرده بود تا تنوع رپرتوار گروه را نیز نشان دهد. در واقع ۱۷ قطعه برای گروه جدید بود که یکی از آنها نخستین اجرای «Talk Show » از النا کتز-چرنین (Elena Kats-Chernin) در بریتانیا بود. النا کتز-چرنین (متولد ۱۹۵۷) شهرت خود را با ساختن آهنگ تبلیغ بانک لویدز تی اس بی (Lloyds TSB) به دست آورد.

استعداد فراوان لیلی بولانژه (Lili Boulanger) که در سن بسیار کم نیز درگذشت (۱۸۹۳-۱۹۱۸) به خوبی در اثر باشکوهِ”Hymne au Soleil” انعکاس یافته است. “God of the Moon” از سالی بیمیش (Sally Beamish)، آثار کارین رینکویست (Karin Rehnqvist) و سیسیلیا مکداول (Cecilia McDowall) و جودیت ویر (که هفته ی پیش موضوع جشنواره ای در منچستر بود) و رکسانا پنوفنیک (آهنگساز جدید در “London Mozart Players”) نیز از آثار برجسته به شمار می روند. کر تأثیرگذاری که به رهبری دیوید دروموند (David Drummond) به اجرا پرداخت، قطعه ی “Mobile” از ژاکلین پوک (Jocelyn Pook) را برای بیز اجرا کرد. این قطعه اجرای «نانا-نا-نا» از تم نوکیا را در خود دارد تا نشان دهد که زنان در موسیقی بسیار هوشیار هستند.

اکنون که بهانه ها و نابرابری ها از بین رفته اند، همه ی درها باز هستند. اما همچنان نمی توانیم از این سوال بی پاسخِ از مد افتاده ی ناخوشایند سر باز زنیم که: با وجود این همه بانوی آهنگساز خوب و حتی عالی، چرا هنوز یک آهنگساز بزرگ زن نداریم؟ پاسخ زنانه ی پرانرژی، دو آتشه و متفاوت به بتهوون که با ناشنوایی، تنهایی، نگرانی های مالی و بیماری جنگید تا شاهکارهایی ماندگار بیافریند کجاست؟

ممکن است پاسخ در بیولوژی یا در آسیب شناسی روانی نهفته باشد. اما لذتی که در یافتن پاسخ خواهد بود را تصور کنید؛ در دنیای آرمانی که یک مسواک به چوب سبک و متعادل رهبری تبدیل می گردد و میله های زندان نشان می دهند که نهایتا حاصل تربیت هستند و طبیعت. در نهایت بد نیست تا نامی از آهنگسازان زن جوان و فعال انگلیس را برای آشنایی فهرست کنیم:

کری اندرو (Kerry Andrew)
متولد ۱۹۷۸

شارلوت بری (Charlotte Bray)
متولد ۱۹۸۲

آنا کلاین (Anna Clyne)
متولد ۱۹۸۰

چریل فرانسس-هود (Anna Clyne)
متولد ۱۹۸۰

هلن گرایم (Helen Grime)
متولد ۱۹۸۱

امیلی هوارد (Emily Howard)
متولد ۱۹۷۹

آنا مردیت (Anna Meredith)
متولد ۱۹۷۸

ساشا سیم (Sasha Siem)
متولد ۱۹۸۴


guardian.co.uk
زنان موسیقی

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

پوریا رمضانیان: تسکینِ ۷۵۰ نفر؟!

این زرنگ‌بازی است که من بگویم به‌خاطر تسکین مردم‌ام کنسرت می‌دهم. تسکینِ ۷۵۰ نفر فقط؟ تکلیف دست‌کم ۵۰ ملیون نفر آدم چیست؟ پس این حرف بدترین دروغ است. سوماً، باز حتی اگر حق با شما باشد و بهبودِ حالِ همان هفتصد نفر را هم غنیمتی بدانیم، چرا باید بلیط بفروشم؟ قطعاً در این شرایط بهتر است کنسرت را رایگان کنم که لااقل کمترین خیری رسانده باشم. و درنهایت این‌که، بماند که در جای دیگر می‌شود مفصل‌تر در این مورد سخن گفت که اصلاً رسالت «موسیقی جدی» تسکین نیست، بلکه تربیت است.

بیانیه گروه کر شانته درباره عدم حضور در جشنواره موسیقی فجر

هنر برای هنرمند اعتراض است. او این اعتراض را نثار هرچیزی می‌کند که مانع رشد است و سلامت. تراژدی یونانی با سرنوشت انسان دست‌وپنجه نرم می‌کند، موسیقی بتهوون بر روزمرگی می‌تازد، شعر حافظ از تزویر و ریا می‌نالد، و نقاشی‌های کاراواجو تا اعماق درون شخصیت‌هایش را به‌مبارزه می‌کشد.

از روزهای گذشته…

مروری بر آلبوم «چهل رباعی تا خرقان»

مروری بر آلبوم «چهل رباعی تا خرقان»

شنیدن موسیقی همراه دکلمه‌ی شعر (خواه با صدای شاعر خواه با صدای غیر) امروزه عادتی شنیداری است که به مرتبت پیش‌فرضی رسیده است. حضورش چنان بدیهی و طبیعی است‌ که بی آن هر برخوانی شعر (حتا نمونه‌های زنده) تا حدودی لخت و ناتمام می‌نماید. خوانش «چهل رباعی تا خرقان» امیرحسین الهیاری هم از این قاعده مستثنا نیست، موسیقی دارد، موسیقی کیاوش صاحب‌نسق.
برونو والتر، رهبر بزرگ آلمانی (IV)

برونو والتر، رهبر بزرگ آلمانی (IV)

والتر به عنوان دستیار و حامی مالر رابطه کاری نزدیکی با او داشت. عمر مالر کفاف اجرای آثاری مانند Das Lied von der Erde یا سمفونی شماره نه را نداد. اما بیوه او، آلما مالر، از والتر درخواست کرد که هر دو اثر را برای نخستین بار اجرا کند. بنابراین والتر اولین اجرای Das Lied را در سال ۱۹۱۱ در مونیخ و اجرای سمفونی شماره نه را در سال ۱۹۱۲ در وین و با ارکستر فیلارمونیک وین رهبری کرد.
هنر شنیدن موسیقی (II)

هنر شنیدن موسیقی (II)

من در اولین سال کالج با کمال تعجب متوجه شدم که در تمام رسیتالها و کنسرتها، ردیف اول و دوم صندلیها به ترتیب توسط استادان دانشکده ریاضی و فیزیک اشغال یشد. از همان زمان و طی تحقیقات بعدی متوجه شدم که ریاضی دانان و فیزیک دانان، به خصوص آنهایی که با بخش تئوری آن سر و کار دارند، درک، عشق و احترام بی ندازه ای نسبت به موسیقی دارند بسیاری از آنان موسیقی دان هم هستند.
آموزش گیتار به کودکان (VIII)

آموزش گیتار به کودکان (VIII)

آیا تا به حال فکر کرده‌اید که عنوان قطعه عروسک و یا توپ می‌تواند تاثیر مهمی در یادگیری هنرجوی دختر یا پسر شما داشته باشد؟ حتی نوع استفاده از رنگ و ترکیب‌بندی در نقاشی کتاب آموزشی تاثیر گذار است.
ناسیونالیسم، دسته‌بندی، حذف و ردیف موسیقی دستگاهی

ناسیونالیسم، دسته‌بندی، حذف و ردیف موسیقی دستگاهی

هر نوع دسته‌بندی، لاجرم با حذف همراه است، و همواره پشته‌ای از «دور ریختنی»ها به جای می‌گذارد، پشته‌ای از «فرع»ها، در حاشیه مانده‌ها، اقلیت‌ها، جانگرفته در مرزهای قاطع دسته‌ها، و پنهان شده‌ها.
جسی نورمن، سوپرانوی با عظمت

جسی نورمن، سوپرانوی با عظمت

جسی نورمن (متولد ۱۵ سپتامبر ۱۹۴۵) یک خواننده اپرای آمریکایست. نورمن یکی از شگفت انگیزترین خواننده های اپرا و تکخوان است و یکی از بهترین اجرا کنندگان آواز در موسیقی کلاسیک است.
ضیائی: در اروپا سازگران با اصول آکوستیک آشنا هستند

ضیائی: در اروپا سازگران با اصول آکوستیک آشنا هستند

رضا ضیایی احتمالا تنها ایرانی مستر لوتیر دنیاست. او سازسازی را از سال ۱۳۷۰در ایران آغاز کرده و پس از گذراندن دوره هایی در پایتخت سازسازی دنیا یعنی شهر کرمونای ایتالیا و سایر کشورهای اروپایی؛ از سال ۲۰۰۷ دارای عنوان مستر لوتیر شده است. ضیایی در سفرهایی که به تهران دارد، به آموزش، تحقیق و ساخت سازهای گروه خانواده ویولون و همینطور تحقیق در زمینه تکامل سازهای ایرانی می پردازد. رضا ضیایی دارای مطالب فراوانی در زمینه سازسازی، فیزیک آکوستیک مربوط به سازها، مطالبی مربوط به استیل نوازندگی، چوب شناسی، تاریخ سازسازی ایتالیا و … است که بیشتر آنها در مجله های الکترونیکی به انتشار رسیده است. ضیایی هم اکنون مشغول به آموزش تخصصی سازهای خانواده ویولون در تهران می باشد. با او به گفتگو مینشینیم در باره وضعیت سازسازی در ایران و اروپا
باغلاما در قرن بیستم، حالتی بین تکامل و استانداردسازی (IV)

باغلاما در قرن بیستم، حالتی بین تکامل و استانداردسازی (IV)

تغییرات بر باغلاما محدود به موارد بالا نیست و تکنیک های پیشرفته ی نوازندگی باعث پدید آمدن نسل دیگری از باغلاما شد. نواختن سنتی، که بر اساس تک صدائی بنا شده است، به نواختن ملدی همراه با صداهایی که از سیم های دیگر تولید می شد تبدیل شد که نوعی چند صدائی را پدید آورد. در دهه ی هشتاد چنین نواختنی با تلاش های کمال اَراُغلو به خاطر ساخت باغلامای دسته کوتاه برای عارف ساق باعث به روز شدن باغلاما شد. برای نواختن ملدی با همراهی در سال ۱۹۹۱ م. باعث پدید آمدن نسل اول « اُغور ساز» شد که دارای تعداد سیم بیشتری است.
حفظ  قطعه برای اجرا

حفظ قطعه برای اجرا

همواره دیده شده است، نوازنده ای که قطعه مورد اجراء را به حافظه سپرده و سپس می نوازد از توانایی بیشتری در اجرای تکنیکی و همچنین بیان احساسات برخوردار است.
بررسی ساختار و نقش دانگ‌های مورد استفاده در گوشه‌های راک ردیف میرزاعبدالله (XI)

بررسی ساختار و نقش دانگ‌های مورد استفاده در گوشه‌های راک ردیف میرزاعبدالله (XI)

گذشته از موارد پیشین، مدت زمان تأکید بر این دانگ در گوشه چندان زیاد نیست و می‌توان از نقش دانگِ مورد بحث تاحد زیادی چشم‌پوشی کرد و آن را جزو پیکربندی اصلی گوشه ندانست. بااین‌حال، برای احتیاط بیشتر بهتر است که به نقش آن، هرچند کوتاه، توجه شود.