مسابقات بین المللی نوازندگی پیانو شوپن (I)

Fredric Chopin , 1810 - 1849
Fredric Chopin , 1810 - 1849
هنگامی که پروفسور جزری زورالو (Jerzy Zurawlew ۱۸۸۷-۱۹۸۰)، معلم، پیانیست و آهنگساز برجسته لهستانی در سال ۱۹۲۷ اولین دوره مسابقات نوازندگی پیانو را در تالار فیلارمونیک ورشو برگزار کرد، هرگز نمی دانست روزی این مسابقات بعنوان یکی از معتبرترین رقابت های نوازندگی پیانو در دنیا مطرح شود.
The Frederick Chopin International Piano Competition از قدیمی ترین مسابقات نوع خود در جهان است که جذابیت خاصی برای طرفداران موسیقی و نوازندگان پیانو دارد. این مسابقات بیش از هفتاد سال است که برگزار می شود و در طول این مدت تغییرات و پیشرفت های بسیاری را در زمینه برگزاری شاهد بوده، بگونه ای که امروزه برای خود سنت و آداب خاصی دارد.

اولین مسابقه در روزهای ۲۳ تا ۳۰ ژانویه سال ۱۹۲۷ در ورشو برگزار شد که طی آن یک نوازنده از روسیه به مقام اول رسید و نوازندگانی از کشور میزبان مقام های دوم و سوم را از آن خود کردند. جالب آنکه نفر سوم دختر جوانی بنام Róza Etkin-Moszkowska بود.

مدیران برگزار کننده این مسابقات در ابتدا فاصله زمانی پنج سال یکبار را برای برگزاری تعیین کردند به همین علت متعاقب آن در سالهای ۱۹۳۲ و ۱۹۳۷ دوره های دوم و سوم این مسابقات برگزار شد. در این دو دوره حضور نمایندگان کشورهای غرب اروپای مانند فرانسه، انگلیس و آلمان نیز چمشگیر بود هرچند رتبه های اول تا سوم همواره توسط نوازندگان روس و لهستان کسب می شد.

جنگ جهانی مانع از اجرای به موقع دور چهارم این مسابقات شد، اما در سال ۱۹۴۹ اولین دوره مسابقات پس از جنگ برگزار شد. تالار کنسرت رومی (Roma) که محل موقت فیلارمونیک ورشو پس از جنگ بود، پذیرای بهترین پیانیست های زمان خود بود. ۱۹۴۹ مصادف بود با یکصدمین سالگرد مرگ آهنگساز بزرگ پیانو، فردریک شوپن و به همین دلیل این مسابقات با حال و هوای دیگری اجرا شد.

احتمالآ دلیل اصلی آن بروز جنگ جهانی بود که باعث شد در این دوره رده های اول تا سوم توسط نوازندگان زن روس و لهستان تصاحب شوند.

به دلیل مشکلات تالار فیلارمونیک ورشو – پس از جنگ – که محل رسمی اجرای این مسابقات محسوب می شد، دور بعدی این مسابقات به شش سال بعد موکول شد. در سال ۱۹۵۵ (دور پنجم)، دیگر کشور کمونیستی یعنی چین توانست نماینده ای در میان سه نفر اول داشته باشد. در این سال نوازندگانی از لهستان، روسیه و چین مقامهای اول تا سوم را کسب کردند. فرانسه به مقام چهارم دست پیدا کرد و نوازنده ای از کشور ژاپن به مقام دهم رسید، مابقی رده ها بین نوازندگان روس و لهستان تقسیم شد.

پس از بازسازی تالار فیلارمونیک ورشور، از سال ۱۹۵۵ تا کنون، این مسابقات بدون وقفه هر پنج سال یکبار اجار شده است.

تغییر زمان برگزاری
تا مدتها (۱۹۶۵) این مسابقات در زمستان و در مقطعی که به روز تولد فردریک شوپن یعنی ۲۲ فوریه نزدیک باشد برگزار می شد. اما سردی هوا و مشکلاتی که زمستان و نیز آغاز سال نو مسیحی به همراه داشت باعث شد تا تصمیم بر آن گرفته شود که بجای ژانویه یا فوریه، مسابقات در ماه اکتبر – مصادف با زمان مرگ شوپن – برگزار شوند.

هزینه برگزاری
سه مسابقه اول – قبل از جنگ – با هزینه انجمن موسیقی ورشو (Warsaw Music Society) که بعدها به مدرسه موسیقی فردریک شوپن تبدیل شد و جمعی دیگر از علاقمندان به موسیقی در بخش خصوصی برگزار گشت.

مسابقات سری چهارم که مصادف بود با یکصدمین سال درگذشت شوپن، هزینه اجرا با کمیته برگزار کننده این مراسم بود. از آنجایی که شوپن جزو هنرمندان نابغه لهستان محسوب می شود، کلیه هزینه این مراسم از طرف دولت پرداخت شد.

اما از سال ۱۹۶۰ انجمن فردریک شوپن (The Frederick Chopin Society in Warsaw) که از سال ۱۸۹۹ تاسیس شده بود، رسمآ مسئولیت تقبل هزینه های برگزاری این مسابقات را پذیرفت. این انجمن معتبر جهانی با داشتن ارتباطات بین المللی بسادگی توانایی جذب کمک های مالی را داشته و نیز اطلاع رسانی کافی در رابطه با رخ دادهای موسیقی مربوطه را انجام می دهد.

در حال حاضر برگزاری مسابقات بین المللی پیانو فردریک شوپن یکی از مهمترین وظایفی است که انجمن فردریک شوپن آنرا بعهده دارد.

Fryderyka Chopin , chopin.pl

مشاهدات موسیقی شناس آلمانی از موسیقی ایران (II)

ممکن نیست درباره موسیقی ایرانی قضاوت کرد بدون‏ آنکه اختصاصات اجتماعی گسترش تاریخی دولت در قرن‏ بیستم، سیاست فرهنگی و حتی سیاست خارجی کشور ایران‏ در نظر گرفته شود. در حقیقت این حاصل سیاست فرهنگی‏ ایران است که جشنواره شیراز هم یکی از مظاهر آن شمرده‏ می‏ شود. پس آنکه در سال ۱۳۰۵ شمسی (۱۹۲۶) حکومت‏ فاسد قاجار برافتاد، کشور ایران با سرعت و شدت بسوی‏ تمدن غربی رو آورد.

ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (XVI)

هرچند، ایده ی ساختن قطعه ای بر اساس زندگانی حواریون در ذهن او باقی ماند تا اینکه در فستیوال سال ۱۹۰۳ او دوباره به موضوع دلخواه خود بازگشت. وی در ابتدا یک اوراتوریو در سه قسمت تدارک دیده بود که شامل خیانت یهودا، نفی کردن پطرس و به عروج رفتـن عیسی مسیح بود. بیماری دوباره به سراغ او آمد و بدین ترتیب او تنها به قسمت عروج روحانی مسیح پرداخته و آن را “سلطنت” نام نهاد. مدت ها بعد، او قسمت سومی به نام “قضاوت آخر” به این اوراتوریو اضافه کرد اما هیچگاه این قطعه را به پایان نرساند.

از روزهای گذشته…

نمودی از جهان متن اثر (I)

نمودی از جهان متن اثر (I)

برای آن که به اعماق روح آهنگساز و اثر او بتوان نظری انداخت تا به چگونگی آنچه او با اشراف به آن یا نادانسته – مخاطب خویش را به دام خوش‌طبعی خویش می‌اندازد – پی بریم، چاره‌ای جز سلاخی آن پیکره بی‌نقص یعنی اثر هنری او نیست چرا که اینجا در جستجوی آن چرا و چگونه‌هایی هستیم که – بی آنکه مجذوب بودن ما در میان باشد- ما را به سوی جوهره‌ای هدایت می‌کند تا از طریق آن بتوانیم با درک آن زیبایی‌شناسی در جستجوی مشابه آن در آثار همان آهنگساز یا آهنگسازان دیگر بپردازیم.
فرجپوری: ضبط گروهی تاثیرش در مخاطب بیشتر است

فرجپوری: ضبط گروهی تاثیرش در مخاطب بیشتر است

قطعات ساز های مختلف، قطعات کمانچه نوازان اذربایجان، اتودهایی که خودم نوشته بودم و مرتبا مشغول کند و کاو بودم و فقط در این فکر بودم که از تمرین روزانه ام به بهترین نحو بهره برداری کنم. نوازنده موقعی می تواند حس خوبی را به مخاطب القا کند که خودش راحت باشد، زمانی که خود نوازنده احساس خوبی نداشته باشد نمی تواند انرژی مثبتی را به شنونده خود بدهد و این زمانی به دست می آید که شما در قبل تمرینات خوبی را پشت سر گذاشته باشید.
«مهم این است که همه کار می‌کنیم»

«مهم این است که همه کار می‌کنیم»

در ماه‌های گذشته، برای بررسی سروده‌های فروغ فرخزاد، شاعره‌ی نوپرداز ایرانی، همایش‌های گوناگونی در اروپا برگزار شد. اما شنبه شب، ۱۲ ژوییه، کنسرتی در لندن برپا شد که در آن اثری به نام «میان تاریکی» روی سروده‌های فروغ، از امیر مهیار تفرشی پور اجرا شد. کاری مدرن برای آواز و گروه نوازندگان کلارینت که مایا ساپون (Maya Sapone) خواننده‌ی آن بود.
سالشمار زنان موسیقیدان ایران

سالشمار زنان موسیقیدان ایران

نیکو یوسفی نوازنده تار و سه تار و محقق موسیقی قرار است در ماه های آینده سالشماری مختص زنان موسیقیدان ایران به انتشار برساند. این سالنامه پس از گذشتن از مراحل بازبینی و مراحل قانونی نشر، در زمستان آینده به بازار می آید.
سیری در تاریخ موسیقی و خنیاگری ساسانیان (IX)

سیری در تاریخ موسیقی و خنیاگری ساسانیان (IX)

از آلات موسیقی این دوره بر اساس شاهنامه، اظهارات مورخین و آثار منقوش بر روی سنگ‌ها و ظروف چنین است:
بیژن کامکار: چه اشکالی دارد یک ذره هم مغزتان را بچرخانید!؟

بیژن کامکار: چه اشکالی دارد یک ذره هم مغزتان را بچرخانید!؟

یکی از دستمایه‌های ما در مسیر افزودن جذابیت‌های صحنه‌ای موسیقی ایران، توجه به ریتم بوده‌است. شما می‌دانید که موسیقی‌های فولکلور ما‌ سرشار از ریتم هستند. من حتی به اهالی موسیقی پاپ هم همیشه توصیه می‌کنم که به جای اینهمه توجه و تمرکز بر روی الگوهای ریتمیک غربی، به ریتم های بومی خودمان هم توجه کنند و از آنها هم استفاده کنند. اصلاً بعضی از ریتم‌هایی که امروزه خیلی متداول شده‌اند شناسنامه‌ی یک منطقه‌ی خاص را دارند.
درگذشت پیِر بولِز، آهنگساز و رهبر ارکستر (I)

درگذشت پیِر بولِز، آهنگساز و رهبر ارکستر (I)

این آهنگساز، رهبر ارکستر، استاد و نظریه پرداز موسیقی معاصر، یکی از تأثیرگذارترین شخصیت های دنیای موسیقی در عصر حاضر بود. پیِر بولِز (Pierre Boulez) که سه شنبه، ۵ ژانویه ۲۰۱۶ در ۹۰ سالگی درگذشت را یکی از پیشگامان فلسفی جنبش هنری پس از جنگ جهانی دوم می دانند. او میراثی گرانبها برای آیندگان به جای گذاشت: آثار آهنگسازی پیشرُو، رهبری مهم ترین ارکسترهای جهان، فعالیت های پژوهشی مستمر، نظریه پردازی موسیقی مدرن، و بنیان گذاری بنیادهای متعدد، از جمله فعالیت های ارزشمند اوست. او با تعمیق ارتباط میان خلاقیت و تقسیر و اجرا، همچنین با تأثیرگزاری بی مانندی که بر حیات موسیقایی، فرهنگی و فکری فرانسه و ورای مرزهای کشورش داشت، از دهه ی ۱۹۵۰، خود را به عنوان یکی از بزرگترین آهنگساز- رهبر ارکسترهای جهان شناساند.
وان موریسون، نوری در تاریکی (I)

وان موریسون، نوری در تاریکی (I)

جرج ایوان موریسون (George Ivan Morrison) متولد ۳۱ آگوست ۱۹۴۵ در بلفاست، ایرلند شمالی است. او خواننده و ترانه سرایی است که به شخصیتی سرکش و والا شهرت دارد. وی که توسط هوادارانش با عنوان “وان، آن مرد” شناخته شده تنها فرزند خانواده موریسون بود، پدرش جرج، چوپان و مادرش ویولت، در جوانی خواننده و رقاص بود. موریسون که به عنوان وان شناخته شده بود تحت تاثیر پدر که آثار موسیقی بسیاری را جمع آوری می کرد با گوش سپردن به موسیقی بزرگان همچون، جلی رول مورتون (Jelly Roll Morton)، ری چالرز (Ray Charles)، لید بلی (Lead Belly) و سولمون براک (Solomon Burke) پرورش یافت؛ خود موریسون بعدها گفته است: “اگر هنرمندانی چون ری و سولمون را نمی شناختم، نمی توانستم جایی که امروز هستم، باشم.” مجموعه غنی و متنوعی که پدر گرد آورده بود او را با ژانرهای وسیع موسیقی آشنا کرد؛ بلوز از مادی واترز (Muddy Waters)، گاسپل از مالیا جکسون (Mahalia Jackson)، جاز از چارلی پارکر (Charlie Parker)، موسیقی محلی از وودی گاتری (Woody Guthrie) و موسیقی بومی از هانک ویلیامز (Hank Williams) و جیمی راجرز (Jimmie Rodgers).
موسیقی نزد ایرانیان در ۱۸۸۵ میلادی (I)

موسیقی نزد ایرانیان در ۱۸۸۵ میلادی (I)

مقاله ای که پیش رو دارید، نوشته ویکتور . آدوی بل است در باره وضعیت موسیقی ایران در سال ۱۸۸۵ میلادی که توسط حسینعلی ملاح به فارسی ترجمه شده و در سال ۱۳۵۳ در مجله «هنر و مردم» به انتشار رسیده که امروز اولین شماره آن را می خوانید.
چکناوریان از عروج تا افول (III)

چکناوریان از عروج تا افول (III)

این کنسرتها روزها تکرار شد و گاهی که چکناوریان میخواست تنوعی به این کارها ببخشد، بخاطر حجم بالای کنسرت ها و کارهای متفرقه، به نتیجه جالبی نمیرسید و کارها کم کیفیت و عجولانه به انجام میرسید. نمونه این برنامه ها کنسرت شهرام ناظری با ارکستر چکناوریان بود که با تنظیمی نه چندان کافی، چند قطعه کردی و قطعاتی از خود شهرام ناظری (با تنظیم یک به موسیقیدان ارمنی) به اجرا رسید؛ نمونه دیگر آن هم همان کنسرت ارکستر سمفونیک تهران در جشنواره فجر بود.