فراهانی: فرهنگ نقد پذیری را بیاموزیم

هوشنگ فراهانی، نوازنده تار و سه تار و آهنگساز و از معدود موسیقیدانان وبلاگ نویس است. به بهانه نزدیک شدن به زمان برگزاری جشنواره سایت ها و وبلاگ ها، با او به گفتگو نشسته ایم که می خوانیم.

تاثیر اینترنت در نقد موسیقی را چگونه می بینید؟
بحث نقد و نقادی یکی از شاخه های بسیار مهم و جدی است که می تواند در عرصه هنر موسیقی راهگشایی برای تعامل بین هنرمندان و مخاطبین قرار گیرد. بر هیچکس پوشیده نیست که نقد سازنده می تواند هر هنرمندی را به فکر وادارد و اینکه سخت گیری مردم و منتقدین بر هنرمندان سبب خواهد شد که هنرمندان با دقت و تفکر و گاه با احتیاط بیشتری آثار خویش را عرضه کنند. زیرا هر ضعف و کاستی از سوی هنرمندان از نگاه تیزبین منقدین و شنوندگان آشنا دور نخواهد ماند. جامعه آگاه به استانداردهای هنری توقعات بیشتری از هنرمندان خواهند داشت و هنرمندان را موظف خواهند کرد که نسبت به کار خویش سختگیرتر باشند.

دیگر اینکه هر هنرمندی می تواند بازخورد اندیشه و تکاپوی خویش در هنر موسیقی را چون آئینه ای در مقابل خویش ببیند. هنرمندی که در انزوا و تنهایی خویش در اندیشه آفرینش اثری جدید می باشد، بی گمان به شنوندگان و مخاطبین این اثر اندیشه میکند. به عبارتی هر چند که یک اثر هنری در خلوت و تنهایی یک هنرمند آفریده میشود، ولی با انتشار آن اثر تولد واقعی یافته و حیات آن آغاز می شود.

آنگاه این اثر از آن شنوندگان و مردمی خواهد بود که می خواهند این اثر هنری را با نگاهی تازه و اشتیاق بشوند و طبیعی است که هر شنونده ای با توجه به نگاه خاص خود این اثر را ارزیابی کند. البته حوزه نقد سابقه چندانی در موسیقی ایران نداشته است و متأسفانه در آشفته بازار کنونی گاه شاهد برخی اظهار نظرهای مغرض انه و غیر حرفه ای در نقد یک اثر موسیقی هستیم که بجای نقد سازنده، آسیب جدی بر صاحب اثر و بعد بر ذهن خوانندگان این نقد و یا شنوندگان می گذارد.

در این میان وجود اینترنت، فضای بازتر و قابل دسترستری را اختیار میگذارد که در این فضای مجازی نقادان و یا شنوندگان یک اثر به راحتی می توانند نظرات خود را در مورد یک اثر بیان کنند و این رو در رو نبودن مخاطبین با صاحبان آثار، اندکی از تکلف در بیان ایده و عقیده میکاهد. به هر حال اینترنت و دسترسی سریع به آن و تعداد خوانندگانی که در سراسر دنیا می توانند اخبار و یا مقالات و نقدهای موسیقی را بخوانند، امکاناتی است که در دو دهه اخیر در جامعه کنونی ایران وارد شده است و تأثیر شگرفی در جامعه موسیقی داشته است.

از دیگر ویژگیهای این فناوری، فراگیر بودن آن است که باعث می شود دیدگاههای همه اقشار جامعه بطور ملموس بیان شود و این نکته باعث میشود که از بسیاری از تصورات و توهمات برخی افراد، در مورد خویش و آثارشان کاسته شود.

وضعیت نقد موسیقی را در حال حاضر خوب می بینید؟
نقد موسیقی می بایست از سوی افراد صاحب صلاحیت صورت پذیرد. بیان برخی از دیدگاههای شخصی افراد، تأثیر چندانی در روند نقد و نقد پذیری نخواهد داشت و پر واضح است که هر پدیده تازه ای مانند نقد در حوزه موسیقی، بیان و فرهنگ خاص خود را طلب میکند. تا آنجا که منتقد بتواند نقدی صمیمانه و نه مغرضانه داشته باشد و صاحب اثر نیز بتواند به نقاط ضعف و قوت کار خویش پی ببرد.

نقد موسیقی د ر حال حاضر چه در فضای مجازی و چه در انجمن ها و جلسات موسیقی هنوز به ثبات و شاخص های واقعی خویش نرسیده است زیرا بسیاری از منتقدین از دانش کافی برخوردار نبوده و مخصوصاً گاه در فضای مجازی هویت واقعی برخی از این افراد مشخص نیست و بیشتر نقدهای هنری، گاه انتقادی یک طرفانه و یکسو نگر می باشد.

مهمتر از همه این است که فرهنگ نقادی و نقد پذیری در جامعه موسیقی نهادینه شود تا بتوانیم گفتار مخالف را تاب بیاوریم و به اصطلاح عام فرهنگ را بیاموزیم. «یکی گفتن و یکی شنفتن»

به نظر شما موسیقی در سال گذشته در اینترنت رشد داشته؟
در سالهای گذشته وبلاگها و سایت های مرتبط با موسیقی با افزایش بسیار چشمگیری روبرو بوده است. برخی از این وبلاگ ها توانسته اند صفحات بسیار ارزنده ای در معرض دید خوانندگان خود قرار دهند و این رشد هم از نظر کمی و هم از نظر کیفی جنبه های گوناگونی را در بر داشته است. زیرا برخی از مطالب این سایتها و وبلاگها بسیار ارزشمند و درخور تعمق می باشد و بنظر من اینترنت در زمینه خبررسانی بیشترین اثر را دارا بوده است.

برگزاری مسابقه در زمینه مقالات موسیقی و خبر می تواند تاثیر مثبتی داشته باشد؟
یکی از بزرگترین ویژگیهای چنین همایش ها و مسابقاتی، می تواند ایجاد انگیزه ای تازه در بین فعالان این حوزه باشد و همچنین در رشد کیفی نوشته ها و آثار، تأثیر چشمگیری داشته باشد.

ارتباط نویسندگان وبلاگ ها و گردانندگان سایتهای خبری و تعامل ایشان در ارتباط با موضوعات روز نیز می تواند، منجر به ایجاد طرحها و راهکارهای تازه در زمینه موسیقی شود زیرا برخورد اندیشه ها همواره منشاء حرکتی تازه در جامعه و رشد و درک مفاهیم اصلی فرهنگی بوده است.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

گزارشی از سخنرانی آروین صداقت کیش در سمینار «موسیقی و امر دراماتیک» (IV)

صداقت‌کیش ادامه داد: در امر دراماتیک اما این گونه نیست و درون و بیرون با هم یکی می‌شوند. اگر اجازه دهید مثالی در مورد امر هنری بزنم. کسانی که تئاتر بازی می‌کنند رابطه‌شان با متن نمایشی درونی است. یعنی نمی‌توانیم این رابطه را به درونی و بیرونی تقسیم کنیم و بگوییم این شخصیت واقعا وجود دارد و آن شخصیت فقط روی صحنه وجود دارد، همه‌شان وجود دارند. بنابراین این نظام باید با یکدیگر یکی و ادغام شده باشد. اگر به موضوع دادن پول به فروشنده به عنوان یک کنش برگردم، نمی‌توانیم بگوییم الان بیرون این نظام ارتباطی هستیم و نظام داخلی آن با نظام بیرونی‌اش متفاوت است. اگر کسی هم از بیرون به این رویداد نگاه کند فقط در حال نگاه کردن به یک کنش است و مانند موضوع داستان نیست که نتواند داخل آن شود، او هم می‌تواند وارد این کنش شود و مرزی ندارد.

شهرام صارمی از مدیریت اجرایی جشنواره موسیقی فجر استعفا کرد

در پی استعفای اعتراض آمیز علی ترابی، شهرام صارمی مدیر اجرایی سی و پنجمین جشنواره موسیقی فجر، یک روز پس انتصاب مدیر جدید دفتر موسیقی وزارت ارشاد با انتشار نامه‌ای سرگشاده از سمت خود استعفا کرد.

از روزهای گذشته…

فراکتال و کاربرد آن در موسیقی (III)

فراکتال و کاربرد آن در موسیقی (III)

در مقالات قبلی یک آشنایی کلی با مفهوم فراکتال پیدا کردیم و دانستیم که راز نهفته در یک موسیقی فراکتالی همان چیزی است که در ریاضیات به آن نگاشت (map) میگویند. نگاشت به این معنی است که یک ارتباط مستقیم و متناظر بین خروجی های عددی (که از معادله حاصل میشوند) و پارامترهای خاصی (که برای ساخت آهنگ بکار میروند)، ایجاد کنیم که پارامترهای ساخت آهنگ فراکتالی میتوانند شامل فرکانسها، اوزان، دینامیک و دیگر موارد در آهنگسازی باشند.
برگ های پاییزی

برگ های پاییزی

آهنگساز موسیقی زیبای Autumn Leaves شخصی است بنام Joseph Kosma که موسیقی متن بسیاری از فیلم های سینمایی موفق ساخته اوست.
شریف؛ مردم سالار موسیقی (I)

شریف؛ مردم سالار موسیقی (I)

از زمان اختراع رادیو و ورود آن به ایران، موسیقی یکی از مهمترین ابزارهایی بوده که می توانست این اختراع جدید را در میان مردم رواج دهد. بدین جهت بود که از همان ابتدا، برنامه های موسیقی در رادیو شکل گرفت. نکته حائز اهمیت در این رابطه این بود که به همان میزان که رواج رادیو در ایران نیازمند برنامه های موسیقی بود، موسیقی آن دوره نیز برای رواج در بین مردم از طریق رادیو نیازمند تغییر و تحولات اساسی بود.
سریر: اجرای متفاوت یک اثر نشان از موفقیت آن دارد

سریر: اجرای متفاوت یک اثر نشان از موفقیت آن دارد

همانطور که گفتم آقای نوری و من هیچوقت علاقه ای به جلوگیری از گسترش آثارمان در گروههای مختلف اجتماعی نداشتیم؛ در همه دنیا هم آثار مختلف موسیقی کلاسیک با ورژنهای مختلف اجرا میشود و این اتفاقا به نوعی موفقیت یک اثر میتواند محسوب شود. اگر هم امروز خواننده های مختلف سعی میکنند کارهای آقای نوری را اجرا کنند، یک نوع موفقیت هست در کار آقای نوری؛ این کار سختی هست و از عهده هر هنرمندی بر نمی آید، ما میبینیم که در سبکها دیگر موسیقی کمتر هنرمندی توانسته این موقعیت را کسب کند.
درباره موسسه فرهنگی هنری «پل هنر»

درباره موسسه فرهنگی هنری «پل هنر»

یکی از این راه های ارتباطی بین ایران و کشور اتریش برقرار گردیده؛ با توجه به فعالیت هنرمندان ایرانی مستعد در زمینه موسیقی و خلا امکانات مناسب در امور آموزش و اجرایی و از سوی دیگر مطرح بودن و بالا بودن سطح کیفی این رشته در کشور اتریش، این موسسه فرهنگی هنری «پل هنر» در نظر دارد جهت ارتقای سطح کیفی و هنری در حوزه موسیقی و مبادلات علمی و تکنیکی در این زمینه و حمایت از هنرمندان ایرانی، فرصتی مناسب برای آنان فراهم آورد.
وداع با موسیقی آوانگارد (II)

وداع با موسیقی آوانگارد (II)

قدرت محدود شنیداری انسان و عدم تشخیص پیچیدگی های زیاد توسط گوش، حتی در گوشهای تعلیم دیده؛ این بخش خود شامل دو مشکل می شود: الف) عدم تشخیص یک اثر پیچیده و استادانه از یک اثر بی هدف و شلوغ و نهایتا آماده شدن فضا برای اهداف سودجویانه آهنگسازان کم ذوق، برای فریب شنوندگان. (۳)
کنسرت گروه عارف

کنسرت گروه عارف

کنسرت گروه “عارف” به سرپرستی پرویز مشکاتیان وآواز شهرام ناظری، اینروزها رسانه های موسیقی کشور را تحت شعاع خود قرار داده است.
صبا؛ نسیم دگرگونی‌ها (IV)

صبا؛ نسیم دگرگونی‌ها (IV)

آفرینش گوشه‌های جدید البته کمتر از آفرینش یک دستگاه جدید خارج از حوزه‌ی آفرینش هنری قرار دارد و شواهدی اندک از چنین فعالیتی در تاریخ موسیقی ما باقی مانده است. برای مثال گوشه‌ای هست که به نام «محمد صادق‌ خان» (سرورالملک) ثبت شده است؛ یا در مورد افزوده شدن «گرایلی شستی» توسط آقاحسینقلی روایت‌هایی نقل می‌شود.
گفتگو با جیمز دپریست (III)

گفتگو با جیمز دپریست (III)

فکر می کنم جواب دادن به این سئوال برای بسیاری سخت باشد. برای من به عنوان رهبر ارکستر، قطعه موسیقی عالی، قطعه ای است که هیچگاه نمیرد و آنقدر توانا باشد که همیشه شما را قانع کند تا باز آن را بارها و بارها اجرا کنید. این همان قطعه ای است که می تواند توسط اجرا کنندگان گوناگونی کار شود. به یاد می آورم زمانی که به همراه فیلارمونیک اسرائیل بودم، روش آنان این است که یک برنامه را حداقل ۹ بار تکرار کنند، ۶ بار در تلاویو و ۳ بار در هایفا و احتمالا ۱ بار در اُرشلیم! خب شما بهتر است که آن کار را دوست داشته باشید، چرا که مجبور هستید چندین روز متوالی آن قطعات را تکرار کنید! به یاد می آورم که سمفونی شش بتهوون را در یک کنسرت اجرا کردم و همچنین کنسرتوی بلا بارتوک (Bela Bartok) و راخمانینوف (Rachmaninoff)! هر چقدر قطعه موسیقی بهتر باشد به دفعات بیشتری می تواند اجرا شود.
مستر کلاس آهنگسازی دکتر سعید شریفیان

مستر کلاس آهنگسازی دکتر سعید شریفیان

مستر کلاس آهنگسازی دکتر سعید شریفیان در تاریخ چهارشنبه هشتم شهریور ماه برگزار می شود. این دوره به صورت شش جلسه و در شش هفته برگزار خواهد شد و علاقمندان و دانشجویان رشته موسیقی در تمام سطوح می توانند در این کلاسها شرکت داشته باشند.