طبقه بندی تکنیک های تنبک (II)

حال در زیر به بررسی اجمالی ۴ مشخصه مورد اشاره در بالا می پردازیم.


نحوه تولید صدا

این مشخصه مربوط به نحوه اجرای تکنیک و تولید صدا می باشد. به طور کلی در تنبک نوازی می توان چندین نوع مختلف از شکل اجرا را تشخیص داد:
۱- ضربه زدن = مانند اجرای پلنگ و تم بر روی پوست یا ضربه بر بدنه یا بخشهای مکمل صدادهی (مانند پوست تعبیه شده بر روی بدنه تنبک) یا حتی ضربه زدن بر روی بخشی از دست که بر پوست تنبک قرار دارد. ضربه زدن به دوگونه رخ می دهد:
– مستقیم : مانند ضربه دست یا ضربه انگشتر یا هر شی دیگر که با دخالت دست انجام می شود.
– غیر مستقیم : مانند ضربه های یک سیم فرضی که بر پشت پوست تعبیه شده و به هنگام نواختن مرتعش شده و به پوست ضربه می زند.

۲- مالش دادن = مانند مالش پوست و لبه ناخن دست یا هر شی دیگر بر روی پوست در یک امتداد مثلا طولی یا دایره ای. حالت خاصی از مالش دادن انگشت (یا کوبه با سر لاستیکی) تولید صدایی شبیه ناله گوزن می کند که به آن Moose Call می گویند.

۳- خراش دادن = مانند خراش دادن پوست و چوب بدنه توسط ناخن یا هر شی دیگر.

شکل تکنیک
بررسی شکل و آناتومی اندام مجری تکنیک (مثلا انگشتان) کمک بسیار مهمی در رده بندی و تعیین صنف آن می کند. در این مورد موارد زیر را باید در نظر گرفت:
– در اجرای تکنیک کدام بخش از دست یا انگشت (در واقع بخش مجری تکنیک) به کار می رود؟
– آیا شئ خاصی (مثلا انگشتر یا کوبه) برای اجرا به کار می رود؟ (در واقع شئ مجری تکنیک )
– شکل به کار گیری بخش مجری یا شئ مجری تکنیک چگونه است؟
– اگر در ساختار یک تکنیک تعداد اعضاء بخش مجری بیشتر باشد (مثلا ۴ انگشت) آیا ارتباط آنها با هم متصل است (انگشتان به هم وصلند) یا منفصل (انگشتان آزادند)؟

– در ادامه به تفصیل درباره شکل تکنیک توضیح داده خواهد شد.

حرکت در تکنیک
در تنبک نوازی که فعالیتی کاملا فیزیکی است عضلات – استخوانها – مفاصل و سایر اندامهای دست (مانند کتف، آرنج و …) مولد حرکات لازم برای نوازندگی بوده و مفاصل “مچ دست” و” انگشتان” نیز به عنوان اهرمهای منتقل کننده نیروی لازم برای حرکت دست و انگشتان نقش ایفا می کنند. با یک نگاه ساده به اندامهای مولد حرکت می توان تکنیکها را بر اساس چند مولفه توصیف نمود:
۱- عامل مولد حرکت
منظور از عامل مولد حرکت بخشی از دست است که با تولید و انتقال نیرو باعث تحرک اندام مجری تکنیک می گردد. ۱- حرکت ناشی از مچ: بر اثر حرکت مچ دست و انتقال نیرو، کف دست حرکت کرده و در نهایت دست یا بخشهایی از انگشتان با ساز تماس پیدا می کنند. مانند پرتاب ناشی از حرکت مچ در اجرای “تم” یا “بک”.
۲- حرکت ناشی از مفصل انتهایی آخرین بند انگشت: در این نوع حرکت مچ و سایر اندامها ی فوقانی دست ثابت بوده و بر اثر حرکت مفصل بین انگشت و کف دست و انتقال نیرو، انگشت به پوست ضربه می زند.
۳- حرکت ناشی از تلنگر: در صورتیکه بخشی از یک انگشت (مثلا نیم بند آن) بر بخشی از انگشت دیگر (مثلا بند انگشت دیگر) یا بخشی از کف دست قرار گرفته و بر اثر لغزانده شدن و اصطکاک ناشی از آن به شدت رها شود تلنگر ایجاد میشود.
۴- حرکت ناشی از آرنج: دسته ای از تکنیکها بر اثر حرکت ناشی از آرنج دست (به خصوص در نوعی از تکنیک مالشی) اجرا می شوند.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

واکاوی نظری موسیقی امبینت (I)

دیدگاه عامه مردم و متخصصان موسیقی نسبت به موسیقی الکترونیک – در مفهوم عام کلمه – چگونه است؟ موسیقی الکترونیک را چقدر جدی می گیریم؟ پس از گذشت حدود یک قرن از تولد موسیقی هایی که به نوعی با کمک علم الکترونیک ساخته می شوند تا چه اندازه به آنها به دیده یک اثر هنری نگاه می کنیم؟ آیا چالش قبول موسیقی الکترونیک به عنوان یک اثر هنری مانند چالش پذیرش عکاسی دیجیتال در کنار عکاسی سنتی ختم به خیر خواهد شد؟

گفت و گو با جان کیج (I)

نوشته که پیش رو دارید، یکی از مهمترین گفتگوهای جان کیج است که در آن به توضیح نظریات خود می پردازد. مصاحبه کنندگان مایکل کربی و رایچارد شکنر هستند و متن آن ابتدا در مجله تئاتر “Tulane”، جلد دهم، شماره دو (زمستان ۱۹۶۵)، صفحه ۵۰ تا ۷۲ به انتشار رسیده است که امروز اولین قسمت از برگردان فارسی آن را می خوانید. (مترجم: محبوبه خلوتی)

از روزهای گذشته…

پژوهش هایی درباره ی وضعیت بانوان رهبر معاصر (II)

پژوهش هایی درباره ی وضعیت بانوان رهبر معاصر (II)

با این وجود، آنهایی که گزارش یک دست مثبت را خواندند، واکنشی کاملا متفاوت نشان دادند. آنها، صرفنظر از اینکه رهبر زن است یا مرد، امتیازهای بالایی را برای ویژگی های مردانه ای مانند «تکان دهندگی» و «صلابت» به اجرا دادند.
تار و پودِ نشانه (II)

تار و پودِ نشانه (II)

این نکته به گمان من مهم‌ترین چالش را بر سر راهِ کارهای مشابه پدید می‌آورد. در حقیقت آهنگساز اولِ کار از خود می‌پرسد «چرا باید سراغ این شعر رفت؟» و جواب می‌گیرد «برای بازنمودن زیبایی‌هایش در موسیقی» یا «برای اضافه کردن به زیبایی‌اش به‌وسیله‌ی همراهی موسیقی». اما از این سؤال و جواب‌ها گذشته قدری هم برای اجتناب از تکراری شدنِ موسیقی‌ای که شعر را بر آن می‌نشاند، از سر ناچاری به سراغ همراه کردن موسیقی با معنای شعر می‌رود.
اپرای توسکا (II)

اپرای توسکا (II)

در فوریه ۱۷۹۸ لشکر فرانسه روم را اشغال نمود و مدعی جمهوری رومن جدیدی شد. شخصیت “سزار آنجلوتی” در اپرا (بر اساس شخصیت تاریخی لیبوریو آنجلوسی) که یکی از رهبران جمهوری و حاکم روم بود، ساخته شده. پاپ مجبور به فرار به توسکانی شد. پادشاه نپال سعی به نجات پاپ کرد اما خودش نیز مغلوب شد. در ژانویه ۱۷۹۹ جمهوری نپال اعلام حاکمیت کرد. در آوریل ۱۷۹۹ زمانی که ناپلئون در مصر بود، ارتش روسی – اتریشی به شمال ایتالیا راه یافت و انگلیسیها را شکست داد.
سرگذشت پیانو در ایران (I)

سرگذشت پیانو در ایران (I)

از زمانی که پیانو ساخته شد به دلیل رنگ زیبای صدا و توانایی آن در اجرای همزمان چندین نت، این ساز بزرگ همواره مورد توجه موسیقیدانان در سبک های مختلف بوده و هست.
انتخاب ساز- قسمت اول

انتخاب ساز- قسمت اول

فراگرفتن هنر نوازندگی با انتخاب نوع ساز آغاز می گردد و اگر این انتخاب در دوران کودکی اتفاق افتد، ساز از اولین خاطرات نوازنده می گردد و در پایان نیز، یاد گار بجای مانده از نوازنده، ساز و اجراهای های اوست.
چت ادکینز

چت ادکینز

بدون Chet Atkins امکان نداشت که موسیقی Country در دهه های ۵۰ و ۶۰ بتواند با سایر سبکهای موسیقی رقابت کند و به بالای جداول موسیقی برسد. او نوازنده توانای گیتار بود و بیش از اجرای کنسرت های زنده در استودیو کار میکرد، با هنرمندانی چون الویس پریسلی، ادی آرنولد، مایک نافلر و… کار کرد.
در جستجوی موسیقی سنتی (I)

در جستجوی موسیقی سنتی (I)

روز دوم ورودم به تهران به دوست هنرمندم که از رجال هنریِ سمفونیک تهران است زنگ زدم؛ گفت چه خوب شد که الان زنگ زدی همین امشب کنسرت ارکستر سمفونیک ازنابروک (آلمان) است، دوست داری بیایی. گفتم حتماً، اصلا آمده ام تهران که به کنسرت بروم. گفت اما “سنتی” نیست ها. (بعداً متوجه شدم که تنها کنسرت “سنتی” که در ایران رفتم و دیدم و شنیدم همین کنسرت بود که در ادامه شرح و توضیحش خواهد آمد.)
در جست و جوی زنانِ خنیاگر

در جست و جوی زنانِ خنیاگر

نخستین زنانی که به تصنیف یا روایتی آهنگین پرداختند، نغمه ها را از زبانِ جاریِ طبیعت فراگرفتند و رفته رفته به تذهیب و آراستنِ آن نغمات، پرداختند و اینگونه مادران به درونی کردن گوهره ای از پیوندِ بشری که همانا نسبتِ آیینی میان روایت گر و مخاطب -که در اولین دیدار، مادر و فرزند اند- دست یازیدند و هنوز پس از گذشت قرن ها، با تمام دگرگونی های جوامع، این آوای رمز آلود، همچنان دوست داشتنی و گیراست و بوی بهار می دهد.
گزارشی از مراسم نکوداشت محمد بهارلو

گزارشی از مراسم نکوداشت محمد بهارلو

مراسم بزرگداشت محمدعلی بهارلو، مولف کتب فرمهای موسیقی ایران، سولیست و مدرس ویولن و آهنگساز در سیزدهم تیر ماه ۱۳۹۸ و در سالن موقوفه دکتر افشار برگزار گردید. در این مراسم که جمعی از بزرگان عرصه ادب و هنر حضور داشتند، یاد و خاطره این هنرمند با برگزاری سخنرانی هنرمندان، شعرخوانی و اجرای چند اثر از این استاد فقید، گرامی داشته شد.
نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (V)

نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (V)

شک نیست که تحت تاثیر حکومتِ خودکامه در ایران و ارتباط و تماس ایرانیان فرهیخته با جوامع و فرهنگ اروپایی به همراهِ جنبش آزادیخواهی، نیاز های تازه ای در ایران نشو ونما کرده بودند. اما برای برآوردنِ این نیاز ها نه راهی از درونِ جامعه بلکه تنها راه ها و نسخه های فرنگی در دسترس بود. (۲)