کارگاه «آشنایی با نقد موسیقی» در خانه موسیقی

آروین صداقت کیش
آروین صداقت کیش
کارگاه «آشنایی با نقد موسیقی» با حضور و تدریس آروین صداقت کیش، منتقد و پژوهشگر موسیقی در ۸ جلسه در دی و بهمن ماه در ساختمان فاطمی برگزار می‌شود .خبرنگاران، منتقدان و کلیه علاقمندان به شرکت در این کلاس‌ها می‌توانند برای ثبت نام با شماره تلفن خانه موسیقی: ۶۶۹۱۷۷۱۱ تماس بگیرند. یا به نشانی: خیابان فاطمی غربی، نرسیده به جمالزاده، پلاک ۲۷۰، بروند.

علاقه‌مندان می‌توانند با تماس با خانه موسیقی از میزان شهریه و همچنین تخفیف‌های آن آگاه شوند.

نقد موسیقی از جمله مسایلی است که در جامعه‌ی موسیقی درباره‌ی آن هم‌رای نیستند. گاهی گفته می‌شود که نقد موسیقی در ایران وجود ندارد و گاهی نیز درباره‌ی نمونه‌های منتشر شده‌ی آن به طور جدی بحث و گفتگو می‌شود. یک نگاه بی‌طرفانه و به دور از آرمان‌گراییِ تندرو نشان می‌دهد که اکنون شمار نوشته‌هایی که به عنوان نقد موسیقی منتشر می‌شوند به علاوه‌ سخنرانی‌هایی که در نشست‌های نقد صورت می‌گیرد، در مقایسه با تعداد عنوان‌ آلبوم‌های منتشر شده، چندان کم نیست، به ویژه اگر شبکه‌ی جهانگیر اینترنت هم در نظر گرفته شود. با وجود این، بررسی بیشتر کیفیت آنچه را که نوشته می‌شود در بیشتر موارد اندک می‌نماید.

با در نظر گرفتن دو حقیقت یاد شده و برای آن که جریان نقد موسیقی گامی به پیش بردارد، کارگاهی طراحی شده است با عنوان آشنایی با نقد موسیقی. در این کارگاه پس از یادگیری تعاریف اولیه‌ی نقد موسیقی و جدا کردن نوشتارهایی که سمت و سوی انتقادی دارند اما نقد موسیقی نیستند (مانند نقد کردار موسیقی‌دانان، گزارش حاشیه‌های یک روی‌داد و…)، سعی بر آن است تا برخی توانایی‌های پایه که نبودن آنها می‌تواند کیفیت نقدها را پایین نگاه دارد، آموزش داده شود.

برای ژرف‌تر شدن آموخته‌ها، در طول دوره، علاقه‌مندان و روزنامه‌نگاران موسیقی، کار کارگاهی انفرادی و گروهی انجام می‌دهند و از رهگذر تمرین نقدنویسی با گوشه‌های دیگری از آنچه در ایران و جهان نقد موسیقی خوانده شده، آشنا می‌شوند و توانایی آن را می‌یابند که ویژگی‌های نقدشان تشخیص داده و آن را خودآگاهانه در اختیار داشته باشند.

همچنین تمرین‌های این کارگاه به شرکت‌کنندگان کمک می‌کند تا درکشان از توانایی‌های نقدگرانه واقع‌گرایانه‌‌تر از پیش شود و نیاز به آموزش گسترده‌ مباحث مرتبط با موسیقی و همچنین لزوم پرهیز از ورود به مباحثی که بر آن اشراف ندارند، به خوبی لمس کنند. تمرین‌های عملی یاد شده شامل شنیدن و نقد کردن نمونه‌های موسیقی، ارائه‌ی مثال‌هایی از نقدهای منتشر شده‌ی منتقدان، بازخوانی بعضی از آنها، در کلاس و بیرون از آن خواهد بود.

در کنار این دوره‌ی آموزشی امکاناتی در نظر گرفته شده تا نتایج کار شرکت‌کنندگان پس از بررسی در اختیار جامعه‌ی موسیقی نیز قرار گیرد. این کار دو سود دارد، نخست جریان دگرگونی‌ نوشتارها به دست پژوهندگان و علاقه‌مندان به موضوع نقد موسیقی در ایران می‌رسد و مستند‌سازی می‌شود تا روزی به عنوان پایه برای حرکت‌های بعدی به کار آید و دوم این کار تاثیری تشویقی نیز بر روند آموزش شرکت‌کنندگان خواهد داشت.

کارگاه آشنایی با نقد موسیقی در ۸ جلسه و با موضوعاتی همچون تکنیک‌های عمومی نقد، زبان و واژگان، مباحث مقدماتی در زیباشناسی و فلسفه ورود به نقدگری ژرف‌تر، مسائل عملی نقد موسیقی، نقد موسیقی در ایران و… برگزار می شود.

ورود به این کارگاه برای عموم علاقه‌مندان آزاد است اما گروه‌هایی که بیش از بقیه هدف آن را تشکیل می‌دهند؛ روزنامه‌نگاران حوزه‌ی موسیقی (اعم از حوزه‌ی مجازی و نشر سنتی) و دانشجویان رشته‌ی موسیقی یا روزنامه‌نگاری هستند.

شرکت در کارگاه نیازمند آشنایی اولیه با موسیقی عملی و نظری است. به بیان دیگر دست‌کم آشنایی با نواختن یک ساز یا خواندن آواز و آشنایی با تئوری موسیقی، مرتبط با گونه‌ موسیقایی که در آن مشغول فعالیت هستند، پیش‌ نیازهای نخستینِ کارگاه هستند. بااین‌ همه، نویسندگان حوزه‌ موسیقی فعال در یکی از روزنامه‌ها، خبرگزاری‌ها، مجلات، وب‌سایت‌ها یا وبلاگ‌های موسیقی از این پیش‌شرط مستثنا هستند.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر آلبوم «تصنیف‌های عارف قزوینی»

اجرایِ مقبولِ همه‌ی تصنیف‌های عارف در یک مجموعه، درباره‌ی شخصیت او و تصنیف‌سازی‌اش و در مورد تصنیفِ قاجاری به طور عام، فرصتِ تأملی دیگر می‌دهد. ازاین رو هر چند تصریح شده که هدف، گردآوریِ نمونه‌ای آرشیوی یا آموزشی نبوده اما می‌توان چنین کارکردی نیز برای این مجموعه قائل شد وگرنه با تمام تلاشی که در شنیدنی‌شدنِ اجرای همه‌ی بندهای تصانیف شده، هنوز شنیدن سیزده دقیقه تکرارِ تضرعِ عارف برای ماندنِ مورگان شوستر در ایران، در مقامِ یک اثر موسیقی چندان توجیهی ندارد*.

نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (XXIII)

مقارن با این تحولات نوار کاست به عنوان یک وسیله ارتباط جمعی جدید و مستقل از تشکیلات دولتی در ایران رایج شد. دو گروه شیدا و عارف نیز خود نوارهای موسیقی خودشان را با کیفیت بسیار خوب به بازار عرضه کردند. گروه های شیدا و عارف همگام با انقلاب کنسرت هایی با مایه های سیاسی و اجتماعی ترتیب دادند که با استقبال مردم به خصوص گروه های دانشجویی روبرو شد. در این میان کنسرت های گروه شیدا با آهنگ های محمد رضا لطفی (بشارت و سپیده) و پرویز مشکاتیان (ایرانی) همراه با اشعار هوشنگ ابتهاج (ه. ا. سایه) و آواز محمد رضا شجریان، خاطره درویش خان، ملک الشعرا بهار و حسین طاهرزاده را زنده می کرد.

از روزهای گذشته…

دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (XII)

دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (XII)

به نظر من، اختصاص این مشاهدات، توجیه قانع کننده ای برای مرکزیت داشتن متر از منظر حرکات بدن، ارائه می کنند. این صرفا یک مشاهده ی عادی نیست که در آن ضربان قلب یا تکرار قدم برداشتن را به تکرر بیت های موجود در برخی ژانر های موسیقی مرتبط کنیم. بالعکس، بلوم نشان می دهد که برخی مشخصه های حرکت بدن با مشخصه های متریک موسیقی مد نظر، مطابقت دارد.
استولزمن و سبکهای مختلف با کلارینت

استولزمن و سبکهای مختلف با کلارینت

تک نوازی با بیش از ۱۰۰ ارکستر، نوازندی ای چیره دست، هنرمندی بزرگ در عرصه موسیقی مجلسی و هنرمند مبتکر سبک جاز. ذوق هنری، نوازندگی و جاذبه بالای شخصیت استولزمن باعث رسیدن او به قله های بلند موفقیت بین المللی شد و او را به یکی ازهنرمندان موفق موسیقی در عصر حاضر تبدیل کرده؛ استولزمن منتقدین و شنوندگان آثار خود را با اجرای زیبای انواع موسیقی مجذوب خود کرده است.
بوگی ووگی (III)

بوگی ووگی (III)

از اولین نمونه های ضبط شده بوگی ووگی ناب، که به محبوبیت فراوانی دست یافتند، می توان به Honky Tonk Train Blues اثر مید لاکس لوییس اشاره کرد که در سال ۱۹۳۰ منتشر شد و دیگری Pinetop’s Boogie Woogie اثر پاین تاپ اسمیت (Pinetop Smith) که در سال ۱۹۲۹ به بازار عرضه شد.
راک اند رول در بریتانیا (I)

راک اند رول در بریتانیا (I)

British rock and roll یا Brit rock با تاثیر پذیری از سبک راک اند رول (rock and roll) و ریتم اند بلوز (rhythm and blues) آمریکایی به وجود آمد اما انرژی و ضرورتهای تازه ای را به آن افزود، الهام از موسیقی گذشته و کسب محبوبیتی فراگیر برای موسیقی ریتم اند بلوز سیاهان آمریکا و همچنین جهانی کردن موسیقی مذهبی (gospel music) از مهمترین شاخصه های این موسیقی است. بیشترین عاملی که موسیقی راک را ناب کرده است، توانایی آن در هماهنگ کردن تماشاگران و پذیرش تاثیرات تازه می باشد.
کوتاه از «نوربرت کرفت» و زیست گیتاری‌اش

کوتاه از «نوربرت کرفت» و زیست گیتاری‌اش

نوربرت کرفت (Norbert Kraft) گیتاریست، آهنگساز، معلم و صدابردار کانادایی در سال ۱۹۵۰ در کشور اتریش به دنیا آمد. او اولین نوازنده از کشورهای آمریکای شمالی است که موفق به کسب جایزه‌ی آندرس سگوویا شده است. این رویداد در سال ۱۹۸۵ در شهر مایورکای اسپانیا رقم خورد. همین عنوان باعث شهرت او در میان گیتاریستهای هم‌نسلش شد. کرفت ۱۰ سال قبل‌تر هم برنده‌ی مسابقه‌ی رادیوی کانادا شده بود.
تار و پودِ نشانه (III)

تار و پودِ نشانه (III)

در این روش معمولاً بار عاطفی کلی یا فضای کلی یک بخش از داستان را با دستگاهی که مناسب تشخیص داده می‌شود، شبیه‌سازی می‌کنند. درنتیجه‌ی چنین کلی‌گرایی‌ای هم شکل‌های مختلف یک عاطفه از دست می‌رود و هم بار عاطفی نسبت داده‌شده به یک دستگاه تکراری می‌شود. اگر غم را به‌عنوان یک عاطفه در داستان در نظر بگیریم بهتر می‎توان مشکل را دید. کافی است بپرسیم آیا همه‌ی غم‌ها یکی است؟ مثلاً آیا غم حاصل از دانش زیاد را با غم از دست دادن عزیزان یا غم فراق یار یکی است؟ می‌دانیم پاسخ منفی است. اما راه نخست ما را به نقطه‌ای می‌رساند که همه‌ی غم‌ها در موسیقی یکی‌ شوند، یا به بیانی همه‌ی حماسه‌ها را از آن حیث که حماسه‌اند برای مثال به چهارگاه برگردانیم.
مخالف خوانی (I)

مخالف خوانی (I)

درست بعد از انتشار آگهی افتتاح “مدرسهٔ عالی موسیقی”، در سال ۱۳۰۲ دشمنان و مخالفان کلنل علینقی خان وزیری سر از تخم بیرون می آورند.
بیرون آمدن از محدوده‌ی موسیقی ایرانی

بیرون آمدن از محدوده‌ی موسیقی ایرانی

شیرزاد شریف از نوازندگان جوان ایرانی مقیم کالیفرنیا است که تا کنون برنامه‌های زیادی با نوازندگان دیگر ملل اجرا کرده است. شنیدن آثار یک موسیقی‌دان جاز آمریکایی او را به همکاری با نوازندگان دیگر ملل علاقه‌مند کرده است. شیرزاد شریف معتقد است برای همه‌ی نوازندگان ایرانی لازم است که قدری از دایره‌ی موسیقی سنتی بیرون بیایند.
موسیقی نزد ایرانیان در ۱۸۸۵ میلادی (IV)

موسیقی نزد ایرانیان در ۱۸۸۵ میلادی (IV)

مارشال نیل (Niel) وزیر جنگ دولت فرانسه، مسیو لومر را بر می‌گزیند؛ لومر که در آن هنگام معاون دسته موزیک هنگ اول سربازان زبده گارد بود با با این پیشنهاد موافقت می‌کند و برای سامان بخشیدن به موزیک نظام ایران به سمت رئیس موزیک دربار اعلیحـضرت پادشـاه ایران عازم تهران می‌شود. لومر در تهران، شاگردان بوسکه را در وضعی سخت نابسامان و بی‌اطلاع می‌بیند، نه تنها پیشرفتی در کارشان مشاهده نمی‌کند، بلکه متوجه می‌شود همان چند قطعه موسیقی اروپائی را هم که ‎آموخته بودند از یاد برده‌اند.
زیبایی‌شناسی ناعادلانه‌ی مردم نروژ بر دوشِ ادوارد گریگ (III)

زیبایی‌شناسی ناعادلانه‌ی مردم نروژ بر دوشِ ادوارد گریگ (III)

موسیقی گریگ خیلی زود پس از مرگش، دیگر به ذائقه‌ی شنوندگان خوش نیامد، ولی تأثیر او به‌خصوص بر آهنگسازان فرانسوی اوایل سده‌ی بیستم آشکار است. راول می‌گفت که از بین آهنگسازان، به غیر از دبوسی، «هیچ آهنگسازی نبود که با او این‌گونه احساس نزدیکی کنم.»