کتابی منحصربفرد درباره موسیقی ژاپن

درباره موسیقی و سازهای کهن ژاپن، سالها پیش در «مجله موسیقی»، نوشتارهایی پراکنده انتشار یافته و به نظر می رسد که متاسفانه هنوز کتاب جامعی درباره این موضوع در دسترس علاقه مندان پارسی زبان نباشد. چنین مشکلی حدود نیم قرن پیش در دنیای انگلیسی زبانان هم وجود داشت و همین کمبود شد که به ویلیام مالم (William Malm) پیشنهاد شود کتابی درباره موسیقی ژاپنی به زبان انگلیسی بنویسد.

مالم از آن روزگار چنین می گوید: «در میان همه کتاب هایی که درباره گل های ژاپن، مراسم چای، جودو، آشپزی و تئاترِ این کشور نوشته شده بود تقریبا هیچ چیز درباره موسیقی ژاپنی وجود نداشت. لذا در فوریه ۱۹۵۶ نوشتن را آغاز کردم.

انرژی و شور جوانی من تا بدان حد بود که در جولای ۱۹۵۷ پیش نویس کار آماده شد… پس از این کتاب، کتاب هایی دیگری هم درباره موسیقی ژاپن نوشتم ولی هیچیک در نیویورک تایمز مورد نقد قرار نگرفت و هیچیک به این گرانی و با جلد گالینگور به چاپ نرسید. به نظر می رسد اطلاعاتی که در نسخه اصلی آن کتاب در ۱۹۵۹ به چاپ رسیده به صورت یک ماخذ استاندارد درآمده و با نهایت شگفتی دریافته ام که حتا در ژاپن نیز به عنوان کتاب درسی مورد کاربرد قرار می گیرد…»

ویلیام مالم که در سال ۱۹۲۹ میلادی (۱۳۰۸ خورشیدی) درایالت ایلینویز در آمریکا متولد شده، لیسانس و فوق لیسانس خود را در رشته آهنگسازی از دانشگاه شمال غرب (Northwestern University) و دکترای خود را در سال ۱۹۵۹ (۱۳۳۸) در رشته موسیقی شناسی تطبیقی (اتنوموزیکولوژی) از دانشگاه کالیفرنیا در لوس آنجلس (UCLA) دریافت کرده است. وی برنده جایزه اتنوموزیکولوژی کویزومی فومیو (Koizumi Fumio) در سال ۱۹۹۳ است.

ویلیام مالم
کتاب «سازها و موسیقی ژاپن» از وی که برای نخستین بار در سال ۱۹۵۹ به چاپ رسیده به تازگی و پس از گذشت حدود چهار دهه، بازنگری و همراه با یک سی.دی از انواع موسیقی های رایج در عرصه موسیقی ژاپنی، تجدید چاپ شده است. مالم خاطرنشان می سازد که درصدد نبوده نثری که شور جوانی در آن موج می زند را تبدیل به نثر یک استاد سالخورده نماید ولی در چاپ تازه اشتباهاتی که در نسخه اصلی رخ داده درست شده و عکس ها نیز به پیشنهاد همکاران ژاپنی وی، برای آنکه چهره ای از حیات موسیقایی ژاپن در آن روزگار به دست دهد نیز به همان شکل پیشین به چاپ رسیده است.

مطالب نسخه جدید کتاب که با عنوان Traditional Japanese Music and Musical Instruments به وسیله انتشارات بین المللی کدانشا (Kodansha) در توکیو، لندن و نیویورک انتشار یافته در ده بخش اصلی تدوین شده است:

۱- «موسیقی گذشته و امروز ژاپن» (دربرگیرنده دو گفتار درباره فعالیت های موسیقی در جامعه ژاپن در ۱۹۵۹ و موسیقی در تاریخ ژاپن).

۲- «موسیقی مذهبی» (در سه گفتار درباره موسیقی آیین شینتو – که در آن سازهای این موسیقی ، سیستم صوتی، جشنواره برف در ناگونا و شینتوی نوین مورد بررسی قرار گرفته – ، موسیقی بودایی – همراه با توضیح درباره تئوری، اجرا، ساز ها و مراسم – و «موسیقی مسیحی»).

۳- «گاگاکو؛ موسیقی درباری ژاپن» (در سه گفتار: پیشینه موسیقی درباری، سازها، تئوری و عمل). ۴- «نوگاکو» (موسیقی نمایش نُه) که در آن به گستردگی از جنبه های گوناگون این نمایش همچون تاریخ، ساختار، بررسی بخش سازی و آوازی و … سخن به میان آمده است.

۵- «موسیقی بیوا» (همراه با ذکر پیشینه، سازها و محتوای این موسیقی).

۶- موسیقی «شاکوهاچی» .

۷- موسیقی «کوتو».

۸ – موسیقی «شامیسن».

۹- موسیقی «کابوکی».

۱۰- «هنر موسیقی محلی و مردم پسند» که در این بخش نیز ویژگی های ترانه های محلی، موسیقی شهری و موسیقی اقلیت های نژادی ژاپن مورد بررسی قرار گرفته است.

سه پیوست درباره سیستم نت نگاری موسیقی ژاپنی (با درج نمونه های گوناگون)، توضیح درباره محتوای سی.دیِ همراه کتاب با برگردان انگلیسی متن آنها و لیست منابع تصویری – شنیداری نیز در ادامه متن اصلی آمده است. پایان بخش کتاب، واژه نامه ای است که در آن، اصطلاحات رایج در موسیقی ژاپنی به طور کوتاه و روان برای خواننده ناآشنا با موضوع توضیح داده شده است.

هر یک از بخش های گوناگون کتاب، عکس های جالبی از اجرای موسیقی مورد بحث در محل را به همراه دارد و همچنین تصاویر نقاشی شده سازها به شیوه ای کمابیش دقیق، نمونه های آوانگاری شده متعدد و نقاشی های به یادگارمانده از اجرای های موسیقی در سده های گذشته ژاپن نیز همراه با متن است.

برگرداندن این کتاب به زبان پارسی، تاثیر بسیاری در آشنا ساختن علاقه مندانِ پارسی زبان با فرهنگ غنی موسیقیایی و کهن یکی دیگر از ملل آسیایی و همچنین رشته های مشترک احتمالی آن با موسیقی ایران خواهد داشت.

3 دیدگاه

  • بابک
    ارسال شده در خرداد ۱۴, ۱۳۸۵ در ۶:۴۸ ب.ظ

    امیدوارم چنین کتابی درباره موسیقی ایرانی نیز به انگلیسی انتشار یابد.

  • محسن
    ارسال شده در فروردین ۱۶, ۱۳۸۶ در ۹:۲۷ ق.ظ

    کدوم انتشارات تو ایران چاپش کرده ؟
    ممنون

  • jjj
    ارسال شده در تیر ۲, ۱۳۸۷ در ۹:۵۲ ب.ظ

    koja in ketabo darand?mer30

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

فراخوان دهمین جشنواره ملی موسیقی نواحی ایران

فراخوان دهمین جشنواره ملی موسیقی نواحی ایران برای حضور گروه‌های موسیقی نواحی و مقامی با رویکرد منظومه‌خوانی در دو بخش راویان اصالت (رقابتی) و اجرای پیشکسوتان (جنبی) به طور رسمی منتشر شد.

اختتامیه اولین جشنواره موسیقی دانشجویی صبا برگزار می شود

اختتامیه جشنواره اولین جشنواره موسیقی دانشجویی صبا شنبه ۷ اسفند، ساعت ۱۶ در تالار وحدت برگزار می شود، در ابتدای این برنامه بزرگداشتی نیز برای استاد حسین دهلوی با اجرای سه گروه مختلف موسیقی و پخش مستندی ساخته دکتر حمیدرضا اردلان نیز برگزار می شود. مؤسسه‌ی راد نو‌اندیش در نخستین جشنواره‌ی موسیقی صبا، حامی جوایز اهدایی به برگزیدگان جشنواره است. (ورود برای عموم آزاد است.)

از روزهای گذشته…

سعید تقدسی: در شهر شیراز کنسرت خواهیم داشت

سعید تقدسی: در شهر شیراز کنسرت خواهیم داشت

در غیاب من کار به این صورت است که در این گروه ما چند سرگروه داریم که این سرگروهها مسئولیت دارند که خودشان یک گروه تشکیل دهند و با تنظیم وقت این عده از نوازندگان را تقسیم کنند به گروه های ۶، ۷ و ۸ نفری که خودشان جداگانه کار می‌کنند و قرار است که خانم موحد هم لطف کنند بعضی وقتها به این گروه‌ها نظارتی داشته باشند و در واقع به ارتقاء کیفیت این گروه ها کمک کنند.
اپرای راخمانینف

اپرای راخمانینف

حتما راجع به بیوگرافی سرگئی راخمانینف در روزنامه ها و سایتها و مجلات مطالب زیادی خوانده اید ولی در مورد اپراهای این موسیقیدان بزرگ، کمتر گفته شده است.
اتو کلمپرر

اتو کلمپرر

اتو کلمپررر (Otto Klemperer) آهنگساز و رهبر یهودی آلمانی است که از او به عنوان یکی از رهبران پیشرو قرن بیستم نامبرده شده است. کلمپرر در شهر برسلائو که در گذشته متعلق به آلمان و امروزه در کشور لهستان است، متولد شد. او پسر عموی ویکتور کلمپرر (Victor Klemperer) و پدر هنرپیشه آمریکایی، ورنر کلمپرر (Werner Klemperer) می باشد. کلمپرر موسیقی را ابتدا در کنسرواتوری فرانکفورت و بعد در برلین زیر نظر هانس فیتشنر (Hans Pfitzner) آموخت.
دوسکو گویکویچ به زبان خودش (III)

دوسکو گویکویچ به زبان خودش (III)

برای سالها من یک نوازنده معمولی بودم و به تدریج به پیشرفت و ثبات دست یافتم. زمانی که با موسیقیدانان فوق العاده همنواز می شوید و نتهای بالا و پائین آنان را بارها در گوشتان پذیرا می شوید، به تدریج در وجود و ذهن شما شکلی شایسته می گیرد. باید در فضایی باشید که احساس اعتماد به نفس و تلاش را در شما زنده نگهدارد، در محیطی که به شما می گویند: “می توانی این کار را انجام دهی اگر سعی کنی. اگر من می توانم انجام دهم تو هم قادری.” این به شما قوت قلبی می دهد، برای باز شدن امکاناتی که شاید قبل از این به وجود آنان نیندیشیده بودید. اگرچه همه اینها نیاز به تمرین مستمر و آمادگی دارد، درست مانند یک ورزشکار که نیاز به تمرین مداوم و تلاش سخت دارد.
ابن سینا : علم موسیقی دو بخش است، ترکیب نغمات و اوزان

ابن سینا : علم موسیقی دو بخش است، ترکیب نغمات و اوزان

حسین ابن سینا ابن عبدالله معروف به ابن سینا دانشمند، فیلسوف و پزشک بزرگ قرن چهار و پنجم هجری قمری از بزرگان و علمای موسیقیدان زمان خود بوده است.
متبسم: در هلند نوازنده سازهای ایرانی بسیار کم است

متبسم: در هلند نوازنده سازهای ایرانی بسیار کم است

استاد متبسم عزیز مطلع هستم شما به غیر از همکاری با گروه دستان سرپرست گروه دیگری در خارج از کشور هستید به نام مضراب که فقط از ساز های مضرابی تشکیل شده و اکثر نوازندگان آن جوان هستند. متاسفانه از نظر رسانه ای خیلی کم به این ارکستر پرداخته شده با توجه به این که این کار در خارج از کشور بسیار دشوارست.
ریتم در موسیقی جز – قسمت اول

ریتم در موسیقی جز – قسمت اول

هنگامی که شما به موسیقی گوش می دهید المانهای بسیاری دست به دست هم می دهند تا سبک و نوع موسیقی را مشخص کنند. از رنگ آمیزی سازها گرفته تا مشخصه های ملودی، هارمونی، ریتم و … موسیقی Jazz نیز از این قاعده مستثنا نیست، اما ممکن است تعجب کنید اگر بدانید که به نظر بسیاری از اهل موسیقی، آنچه در موسیقی در Jazz مهمتر از قطعه نوشته شده روی کاغذ است، به نحوه اجرای قطعه توسط نوازنده بر می گردد و…
اراده آهنین پرلمن

اراده آهنین پرلمن

عده ای بر این باور هستند که ویولن زدن کاریست بس دشوار. بسیاری از هنرجویانی که به این ساز روی می آورند پس از مدتی از ادامه باز مانده و دلسرد میشوند و یا به سازی دیگر روی آورده و یا به طور کلی با دنیای موسیقی وداع میکنند. بالاخره سلطان سازها باید هم سخت باشد. درمورد ویولنیست شدن از بتهوون نقل میکنند: “برای ویولنیست شدن روزانه هشت ساعت تمرین تا سی سال لازم است.” در اروپا به ویولن ساز شیطانی نیز گفته اند.
نگاهی به فعالیتهای موسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی (III)

نگاهی به فعالیتهای موسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی (III)

در بخش نخست برنامه پس از قرائت آیاتی از کلام ا.. مجید و نطق پیش از دستور مجری، آقای سعید افزونتر، پژوهشگر مدعو به بررسی موسیقی تعزیه معاصر از زاویه مردم شناسی(اتنوموزیکولوژی) پرداخت و در لابلای سخنانش نمونه های صوتی، تصویری متعددی را پخش نمود. مدت اجرای این پژوهش۶۵ دقیقه بود.
وام‌گیری موسیقایی به مثابه ارجاع به هویت (II)

وام‌گیری موسیقایی به مثابه ارجاع به هویت (II)

اگر چه گستردگی جغرافیایی وام‌گیری موسیقایی آهنگساز کم‌نظیر است و نمونه‌های اصلی نیز ترانه‌های سر زبان افتاده در محیط شهری نیستند، اما خود روش استفاده در ظاهر تا این حد کمیاب نیست؛ او یک تم کوتاه، یک «وام‌آوا» را برمی‌گزیند و در قطعه‌اش –به ترتیبی که خواهیم دید- استفاده می‌کند. به این معنا او علاوه بر وسعت جغرافیایی با مصالح برخوردی کارگانی دارد (۶). امکان دسترسی به کارگانی وسیع‌تر از تنها چند ده ترانه‌ی مشهور را می‌توان تاثیر توجه به فرهنگ‌های موسیقی قومی در چند دهه‌ی گذشته و بر پایه‌ی آن، پژوهیدن، ضبط و منتشر شدن نمونه‌هایی نفیس (یا حتا معمولی) از این کارگان‌ها دانست. یعنی فرآیند ژرف‌تر شدن آشنایی موسیقی‌دان سمفونیک با موسیقی‌هایی که پیش از این اگر کسی رغبتی هم به آن داشت امکان دسترسی به آن برایش به قدر امروز فراهم نبود.