چشمه ای جوشیده از اعماق (VIII)

خاتمه:

به جهت رویکرد مذهبی پارت، او را در کنار آهنگسازان مینیمالیستی چون هنریک گورتسکی(۲۰) و جان تاونر(۲۱)، در یک تقسیم بندی کلی در زمره موسیقیدانان “مینیمالیسم قدسی”(۲۲) بشمار می آورند. هرچند نباید از نظر دور داشت که اصطلاح مینیمالیسم قدسی به مکتب مدونی با اصول و قواعد مشخص موسیقایی اشاره ندارد و این اصطلاح بیشتر توسط کمپانی های ضبط موسیقی، مجلات موسیقی و برخی منتقدین در اشاره به آهنگسازان مینیمالیستی که موسیقی شان رویکردهایی مذهبی و معنوی دارند باب شده است.

به هر روی موسیقی پارت به جهت ارتباطی که با موسیقی قدیم اروپا دارد می تواند در مینیمالیسم، منحصر بفرد تلقی شود.

با اینحال به واسطه آشنایی پارت با سریالیسم و دیگر جریانهای موسیقی قرن بیستم و تجربه های جدی او در این زمینه ها، می توان گفت موسیقی او صرفاً صدای قرون وسطی در قرن بیستم نیست بلکه مینیمالیسمی است که هرچند بر پایه های موسیقی قدیم بنا شده اما در جستجوی عناصری بی زمان و پویاست و از این رو موسیقی آروو پارت ماهیتی دوگانه یافته است.

این ماهیت دوگانه در حقیقت ترکیبی است از مینیمالیسم سنتی و موسیقی رنسانس و قرون وسطی که این ویژگی ها به تمامی در سبک تینتینابلی پارت تجلی یافته اند.(۲۳)

مینیمالیسم تینتینابلی پارت در آغاز با حملات منتقدین و ساده انگارانه و سطحی خواندن این سبک مواجه شد. با اینحال، سبک ابداعی پارت تا سال ۱۹۸۵ تکوین یافت و با ارائه آن، نام این آهنگساز ارتدوکس که تا دهه هشتاد در اروپا ناشناخته بود کم کم بر سر زبانها افتاد. پارت در همین دوره و در آغاز دهه هشتاد به اتریش(وین) و یک سال بعد به آلمان(برلین) مهاجرت کرد.

پی نوشت

۲۰- آهنگساز لهستانی (۲۰۱۰-۱۹۳۳) Henryk Goreski
۲۱- آهنگساز انگلیسی (-۱۹۴۴) John Tavener
۲۲- این شاخه از مینیمالیسم با عناوینی همچون Holy minimalism, mystic minimalism, spiritual minimalism, sacred minimalism معرفی می شود.

این عبارات بصورت مینیمالیسم معناگرا، روحانی، رازآمیز، عرفانی و غیره نیز ترجمه می شود. در (احمدی۱۳۸۹) نیز مینیمالیسم معنوی ترجمه شده است.
۲۳- Zivanovic; 2012: 6

***

منابع

Elste,Martin.an Interview with Arvo Part. Fanfare 11(4),1988: 337-341.
McCarthy, Jamie. “An Interview with Arvo Pärt.” Musical Times 130 (March 1989):130-133.
Für Alina: für Klavier : 1976. Wien: Universal Edition, 1980.
Hillier, Paul. Arvo Pärt. New York: Oxford University Press, 1997.
Greenbaum Stuart. Arvo Part’s Te Deum: a Compositional Watershed. Melbourne University,Faculty of Music,1999
Zivanovic,Rade.Arvo part’s Fratres and his Tintinabuli technique. Agder University,faculty of Fine Arts,s:Knut tonsberg,2012
Kongwattananon,Oranit.Arvi Part and Three Types of his Tintinabuli Technique.North Texas university,2012
The New Grove; dictionary of Music and Musicians;Version 3 ; Arvo Part
شمیسا، سیروس. نقد ادبی، نشرمیترا. ویراست سوم. تهران ۱۳۹۱
احمدی، بابک. موسیقی شناسی، نشر مرکز، چاپ اول. تهران ۱۳۸۹

منابع اینترنتی
en.wikipedia.org
oxfordmusiconline.com

منبع تصویری
Arvo Pärt: 24 preludes for a fugue.DVD. Directed by Dorian Supin. 2002; Paris, France:Idéale Audience International, 2005.

یک دیدگاه

  • ارسال شده در آبان ۲۳, ۱۳۹۶ در ۶:۴۴ ب.ظ

    عرض درود و خسته نباشید فروان به گردآورندگان گفتگوی هارمونیک…
    خور من در رابطه با هر مطلبی که سوال برام پیش میاد و توی کتابام نمیتونم به جواب قانع کننده برسم، به این سایت مراجعه میکنم. ..
    بنظر من چیزی که به این سایت اعتبار میده و اون رو متمایز میکنه ، گرداورندگان تحصیل کرده و متخصص(بمعنای واقعی) در حوضه موسیقی هست و مهمتر از اون معرفی منابع در خصوص ارائه مطالب هست که بسیار کار رو حرفه ای کرده…
    صمیمانه از زحماتتون سپاسگذارم و این کمترین کاریه…
    مهدی هستم، دانش آموخته گرایش آهنگسازی از هنر تهران

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر مجموعه‌ی «رنگ‌های قدیمی»

«رنگ‌های قدیمی» شامل ۶۵رنگ (از سال۱۲۸۴ تا ۱۳۱۶ از ضبط‌هایی که در دسترس گردآورنده بوده) و یک متنِ شش‌صفحه‌ای­‌ست‌ که بدون آن و با پالایش صوتی بهتر، می‌توانست محصولی دست­‌کم خنثی به‌دست دهد. متن، نتیجه‌گیری‌های نامستدلی دارد. چند نمونه:

تحقیقی درباره باربد؛ موسیقیدان دوره ساسانی (VII)

نخچیرگان به مجموع الحان سی گانه ی باربد شامل می شد. باربد آفریننده ترانه های نوروزی نیز به شمار می رود. از این ترانه ها می توان به فرخ روز، سروستان، ارغنون، لبینا اشاره کرد. آثار باربد را موسیقیدانان قرون بعدی چون شعبه، جنس، آوازه، و شاخه های مهم مقام ها توضیح و توصیف کرده اند، عبدالقادر مراغه ای در مقاصد الالحان ماهیت تاریخی و موسیقی لحن و آثار باربد را خاطرنشان نموده و آن را زمینه دوره اول تشکیل مقام ها شمرده است.

از روزهای گذشته…

هنر خیابانی، موسیقی (II)

هنر خیابانی، موسیقی (II)

درست است که برطرف شدن نیازهای مادی هنرمند، اولین عاملِ به‌صحنه‌ی خیابان کشاندن وی است. اما همه می‌دانیم برای این امرار معاش راه‌های دیگری نیز وجود دارد، به‌خصوص برای کسانی که از بضاعت خوبی در هنرشان برخوردار هستند. در انتخاب این حضور، بارزترین نمودی که دیده می‌شود، طغیان و رهاشدگی‌ست. اصولن در برابر هر نوع فشاری می‌توان طغیان کرد. فشار مالی، شاید از اولین‌ها باشد، اما قطعن تنها عامل برای چنین طغیانی نیست. دیده شدن جسورانه، دلیل محکم‌تری برای این حضور در خیابان‌ها به‌نظر می‌رسد.
طلایه‌دار تلفیق (IV)

طلایه‌دار تلفیق (IV)

پیشگامی او در ساخت ترانه‌هایی که آن روزها به جاز و امروز به پاپ معروف است، بخشی دیگر از سابقه مغفول‌مانده اوست. بی‌شک بسیاری از ما ترانه معروف «ای دختر صحرا نیلوفر» را با شعر اسماعیل نواب صفا و صدای خوانندگان مختلف شنیده و گاه زمزمه کرده‌ایم، اما هرگز نمی‌دانسته‌ایم که آهنگ گیرای آن را عباس شاپوری ساخته و از این راه الگوی بسیاری از ترانه‌سازان پس از خود شده است. او شعر بعضی ترانه‌هایش را هم خود می‌سرود که «گلی‌جان» و «آرزو» از آن جمله‌اند.
به مناسبت ۷ مهر تولد حسین دهلوی (II)

به مناسبت ۷ مهر تولد حسین دهلوی (II)

در این میان نقطه قوت حنانه یکی در استفاده از هارمونی متفاوتی برای صدادهی موسیقی ایرانی بود که خود او به آن هارمونی زوج، اطلاق می کرد (که به احتمال قوی بی تاثیر از هارمونی امثال بلا بارتوک نبود) و دیگری پژوهشهای گسترده ای بود که درباره خاستگاه و ریشه های موسیقی ایرانی و چارچوب موسیقی دستگاهی فعلی آنها صورت میداد (که بخشهای کوچکی از آنها در کتاب گامهای گمشده آمده است)؛ امانوئل ملیک اصلانیان هم نخستین فردی بود که ساختار موسیقی مدرن و آتنال را وارد ساختار آهنگسازی ایرانی کرد که برای نخستین بار در ایران چنین آثاری اجرا می شد، گرچه بسیاری ساختار موسیقایی او را برای موسیقی ایرانی مناسب نمی دانند، ولی بهرحال تلاشهای او برای ایجاد حرکات نوینی در موسیقی ارکسترال ایران ستودنی است.
چند درخشش در میان انبوه ابتذال (I)

چند درخشش در میان انبوه ابتذال (I)

نوشته ای که پیش رو دارید در ۳۱ شهریور ۱۳۴۷ در شماره ۴۰ مجله «نگین» به قلم محمود خوشنام به انتشار رسیده که به بررسی برنامه های جشن هنر شیراز می پردازد. این نوشته یکی از مهمترین نقدهایی بوده که به این جشنواره بین المللی وارد شده است. بخشی از این مقاله را می خوانیم.
یک نمونه از کاربرد هارمونی چهار بخشی

یک نمونه از کاربرد هارمونی چهار بخشی

قبل از ادامه سلسه مطالبی که در گذشته راجع به هارمونی چهار بخشی ارائه کردیم و با توجه به سئوالاتی که چند نفر از دوستان راجع به فواید این مباحث پرسیده اند، قصد آن داریم که در یک مطلب کوتاه فواید آگاهی از قوانین هارمونی چهار بخشی که در کتاب های هارمونی می توان آنها را مطالعه کرد، را بصورت عملی تشریح کنیم.
اولین کنگره‏ بین المللی موسیقی در تهران (I)

اولین کنگره‏ بین المللی موسیقی در تهران (I)

مطلبی که پیش رو دارید به مناسبت چهل و دومین سالگرد اولین کنگره‏ بین المللی موسیقی در تهران توسط عبد الحمید اشراق در آذر ماه ۱۳۸۲ در مجله بخارا نوشته شده است که به دلیل اهمیت این مطلب در گفتگوی هارمونیک به انتشار می رسد.
معرفی یک هنرمند: سرپاس مختاری‌ (IV)

معرفی یک هنرمند: سرپاس مختاری‌ (IV)

از دیگر دوستان مختاری، «حاج آقا مجرد ایرانی» است که آن سال‌ها منزل او در سه راه آبسردار، محل تجمع همهء آنهایی بود که به طریقی با موسیقی ایرانی ارتباط داشتند. «حاج آقا مجرد» در منزلش ساز مخصوصی برای مختاری داشت که معمولا به دست‌ دیگران نمی‌داد و آن را به شوخی «کاچی» می‌نامید.
یادداشتی بر موسیقی فیلم آرایش غلیظ (III)

یادداشتی بر موسیقی فیلم آرایش غلیظ (III)

شجریان پس از طی دهه نخست فعالیتش به خصوص در اوایل انقلاب به خواندن تصنیف هم روی آورد که از تصانیف شاخص آن زمان می توان به آثاری همچون سپیده ساخته مرحوم محمد رضا لطفی، از خون جوانان وطن ساخته عارف قزوینی و…اشاره کرد. می دانیم که همایون شجریان دست پرورده ی پدر است و موقعیت و پیشرفتش را مدیون زحمات ایشان و پشتکار خودش است و بدون شک فعالیتهای هنری همایون از چشم پدر و نگاه موشکافانه وی پنهان نیست.
پروانه های موسیقی ایران (I)

پروانه های موسیقی ایران (I)

پس از انقلاب مشروطه و ضبط اولین نواهای موسیقی در سال ۱۲۸۴ ش و تاثیر آن در روند تاریخ اجتماعی ایران در سال ۱۲۹۱ ش بانوان هنرمند از خلوت دربار بیرون آمده و به ضبط آثار موسیقی پرداختند که افتخار خانم- زری خانم و امجد خانم اولین های ضبط آثار موسیقی بانوان هنرمند بودند.
راش

راش

“راش” (Rush) آلبومی با اجرای استودیویی (eponymous debut studio album) توسط گروه راک کانادایایی “راش” است که شهرت فراوانی دارد. آلبوم راش در سال ۱۹۷۴ عرضه شد و در سال ۱۹۹۷ مجددا با کیفیت بهتری تکثیر شد. اولین برنامه های اجرا شده توسط “راش” بیشتر موسیقی هووی متال (heavy metal) به همراه گروههای راک محبوب بریتانیا، بود. راش طرفدار گروههای همچون لد زپلین (Led Zeppelin) و کریم (Cream) بود و این تاثیرات در آثار و اشعار این گروه شنیده می شود.