اصول نوازندگی ویولن (XV) – گفتگوی هارمونیک Harmony Talk

اصول نوازندگی ویولن (XV)

الگوی شماره ۲/۴/۲:
-تکنیک چرخش آرشه

همانطور که پیشتر درباره الگوی دست گیری آرشه اشاره شد، نرمچه شست راست بر کناره بالایی دهانه پاشنه و یا در حالت مطلوب تر در ناحیه لبه بالایی دهانه پاشنه و چوب آرشه قرار می گیرد و فرم کلی این انگشت به شکل صاف و بدون انحنا به سمت داخل و در حالت مطلوب تر به شکل هلالی به سمت خارج دست می باشد.

از طرف دیگر با بررسی فرم و شکل فیزیکی آرشه می توان به عدم وجود یکنواختی در اندازه پارامترهایی چون وزن و قطر در طول پی برد.

حال اگر فرض کنیم یکی از عوامل در میزان صدای حاصله از آرشه کشی، که همان “فاصله عرضی” آرشه تا خرک می باشد توسط نوازنده در طول یک آرشه چپ یا راست ثابت نگاه داشته شود(در واقع با این فرض، تاثیر پارامتر فوق را در ذهن کنار می گذاریم)؛ در خواهیم یافت که در صورتی میزان صدای حاصل از یک طول آرشه “ثابت” خواهد ماند که سایر عوامل با توجه به تغییرات بنیادی پارامترهای ذاتی طراحی آرشه که در بالا ذکر شد، دستخوش تغییرات گردند.

زیرا میزان صدای حاصله از ساز برای یک نت مشخص در یک نقطه از گریف(بدون در نظر گرفتن نقش خود ساز) که ناشی از آرشه کشی دست راست می باشد، بستگی مستقیمی به عوامل زیر خواهد داشت:
الف- مشخصات فیزیکی آرشه
ب- خصوصیات رفتاری دست راست شامل نحوه ایجاد تغییرات در شکل دست گیری و نیز تغییرات در میزان اعمال نیروی مچ
با در نظر گرفتن این نکته که آرشه در طول خود با حرکت از سمت پاشنه به سمت نوک به تدریج دچار کاهش قطر و وزن می گردد، به این نکته خواهیم رسید که نوازنده در طول یک آرشه راست در صورتیکه خواهان ثابت نگاه داشتن میزان صدای حاصله از آرشه کشی باشد، نیاز دارد تا به تدریج بر میزان فشار وارد شده بر آرشه بیفزاید.

طبیعی است در جهت حفظ منظور فوق، در یک آرشه چپ عکس عمل اتفاق افتد و از میزان فشار وارده به آرشه به تدریج با نزدیک شدن به پاشنه کاسته گردد.

تذکر-۳۰: بهتر است جهت وارد نمودن فشار بر آرشه تنها نیرو از ناحیه مچ بر آرشه وارد گردد و سایر قسمت های دست مانند بازو، و ساعد درگیر نگردند.

فشار وارد بر آرشه از طریق مچ نیز بیشتر از طریق شست و انگشت اشاره (انگشت اول) منتقل می گردد.

لازم به یادآوری است که در حالتی که نوازنده به دنبال حداکثر صداگیری حاصل از آرشه کشی است، طبیعی است فشار وارد بر آرشه از مچ افزایش می یابد و آرشه نیز قاتم نگاه داشته می شود(پیشتر در بخش زاویه قرارگیری آرشه بر سیم اشاره شد) و فاصله عرضی آرشه تا خرک نیز کاهش می یابد.

اما هنگامی که هدف حفظ ثابت میزان صدا باشد، بسیار آسانتر خواهد بود که نوازنده به جای افزایش تدریجی فشار توسط مچ برای جبران کاهش وزن آرشه، بتواند از تغییر در شیوه و تکنیک آرشه کشی سود جوید و از نقش خود در ارتباط با صرف نیروها بکاهد.

بنابراین برای رسیدن به منظور فوق می توان از نقش فشار وارده از طرف مچ به آرشه کاست و از تغییرات وزنی آرشه در طول آن و راهکارهای استفاده از پتانسیل های خود آرشه با بهره جویی از شیوه های آرشه کشی سود جوست.

حال در توضیح راهکار فوق می توان به ابتدای این قسمت مقاله باز گشت و به نقش و شکل شست راست توجه نمود.

در یک آرشه راست در پاشنه شست می تواند به شکل شکسته و هلالی به سمت خارج در کناره آرشه قرار گیرد و آرشه نیز به شکل مایل قرار گیرد و به تدریج با شروع آرشه کشی و حرکت به سمت نوک و در حالی که از میزان قطر و وزن آرشه کاسته می گردد، آرشه توسط شست به تدریج چرخانده شود.

به طبع در این حالت با تغییر تدریجی در میزان شکستگی شست، آرشه از حالت مایل به شکل قائم بر سیم دوران خواهد داشت و شست نیز از شکل هلالی به شکل صاف تغییر حالت خواهد داد.

چرخش تدریجی آرشه با حرکت از پاشنه به سمت نوک و برعکس، باعث می گردد که با “ثابت نگاه داشتن و یا ایجاد تغییرات اندک در میزان نیروی وارده از مچ بر آرشه” و جلوگیری از اعمال تغییرات دائمی و زیاد در میزان این نیرو، زاویه اعمال نیروی مچ توسط آرشه بر سیم تغییر یابد.

به طبع در حالتی که آرشه به حالت قائم بر روی سیم کشیده می شود، میزان بیشتری از نیروی مچ نسبت به حالت مایل بر سیم وارد شده و منتقل می گردد و تغییر زاویه آرشه بر روی سیم از اثر کاهش وزن آن با نزدیک شدن به سمت نوک می کاهد.

طبیعی است در آرشه چپ عکس مورد فوق می تواند اتفاق افتد. بدین معنا که می توان با حرکت از سمت نوک به سمت پاشنه به تدریج آرشه را با کمک شست از حالت قائم به شکل مایل بر سیم سوق داد.

نکته ای که در اینجا توجه به آن ضروری به نظر می رسد، کیقیت و نحوه ساخت خود آرشه مورد استفاده نوازنده است. زیرا آرشه های مختلف خصوصیات بسیار متفاوتی دارند. به طبع هر چه آرشه مورد استفاده مرغوبتر از لحاظ تکنیک ساخت و متریال های مورد استفاده باشد و نیز هماهنگ از لحاظ طول و وزن با فیزیک دست نوازنده باشد، نتیجه مطلوب تر خواهد بود.

تذکر-۳۱: در اینجا لازم به یادآوری است که استفاده از راهکار مورد اشاره در این بخش، بیشتر در قطعاتی با تمپوهای پایین تا متوسط توصیه می گردد. زیرا روند چرخش آرشه در حین آرشه کشی در قطعات سریعتر می تواند باعث بروز دشواری در اجرا گردد.

Viol.ir

یک دیدگاه

  • سسس
    ارسال شده در فروردین ۱۳, ۱۳۹۳ در ۸:۰۷ ب.ظ

    حالت ها در ویلن را چگونه تشخیص دهیم

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

تار و پودِ نشانه (I)

تار و پود بیش از آن که یک آلبوم باشد یک نشانه است؛ نشانی از دشواری‌های یک راه نکوبیده و نپیموده در موسیقی کلاسیک ایرانی. با آن، حمید متبسم که پیش از این طبع خود را رویاروی بلندترین قله‌ی شعر حماسی فارسی (شاهنامه‌ی فردوسی در قطعه‌ی سیمرغ) آزموده بود، حالا به صرافت طبع‌آزمایی موسیقایی با یکی از بلندترین ستیغ‌های شعر غنائی فارسی (خسرو و شیرین نظامی) افتاده است. به این ترتیب مجموعه‌ی تار و پود بدل به نشان مسئله‌ی موسیقی ما با روایت داستانی شده است. سیمرغ را می‌توانستیم «یک تجربه‌ی منفرد» (یا نادر) بشماریم و بگذریم یا همچون یک راه تازه‌گشوده با آن برخورد کنیم و منتظر آنچه در تداوم راه پیش می‌آمد بمانیم. اما با آمدن تار و پود، هنگامی که کار از یک گذشت، به وادی مقایسه می‌رسیم و خواه‌ناخواه آنچه پیش‌تر مبهم بود آشکار می‌شود. موقعیت این مجموعه به‌عنوان دومین تلاش است که آن را نشانه می‌کند.

امامی: استقبال خوبی از برنامه ما در سوئیس شد

من علاقه زیادی به موسیقی قدیم ایران داشته ام و سعی کرده ام در حد توانم بر روی آن حوزه موسیقی کارکرده و بر روی موسیقی دوره قاجار و هم قبل از آن دوره مطالعات مختصری داشته ام و به طبع در آثارم از آن ها بهره می برده ام در این سال ها آلبوم های تولید کرده ایم با همراهی دوستانم مثل آلبوم برافشان و آلبوم چهار سو که با آهنگسازی دوست خوبم حمید شریفی بوده و همچنین آلبوم بزم ۲ با آهنگسازی دوستانم سعید کورد مافی و علی کاظمی که همه این آلبوم ها توسط انتشارات ماهور منتشر شده است و تمامی این آثار رویکردی که ما داشته ایم استفاده از امکانات بالقوه موسیقی قدیم ایران بوده است و اینکه این امکانات بالفعل کرده و امکاناتی نظیر فرم و دورها و متدهای متفاوتی که در آن موسیقی وجود داشته است و الان کمرنگ شده است و یا کمتر استفاده می شوده است. این امکانات در هر صورت به ما راهی را نشان می دهند که شاید از این طریق بتوان رنگ و بوی تازه از موسیقی ایران رو شنید، البته شاید! در هر صورت راهی است که می شود در بستر تاریخی اصالت ها را حفظ کرد و موسیقی گذشته را به این شکل منتقل کرد.

از روزهای گذشته…

دانشکده موسیقی منهتن

دانشکده موسیقی منهتن

دانشکده موسیقی منهتن (Manhattan School of Music)، در آموزش موسیقی حرفه ای در سطح ملی و بین المللی جریانی اصلی می باشد که این مرکز در حدود ۹۰ سال پیش به وجود آمده است و امروزه یکی از بزرگترین کنسرواتوآرهای خصوصی دنیا می باشد که موسیقی جاز و کلاسیک در سطح بالا در آنجا تدریس می شود. این دانشکده افراد با استعداد را برای دنبال کردن حرفه خود و پیشرفت و کار در جامعه به عنوان موسیقیدان و مدرس آماده می کند و همواره تماشاچیان بسیاری را برای دیدن اجراهای زنده هنرجویان در دانشکده دعوت می کند. این دانشکده در سال ۱۹۱۸ توسط ژانت د.شنک (Janet D. Schenck) پیانیست و خیر در یکی از ساختمانهای شهر نیویورک تشکیل شد.
موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند: <br>امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (I)

موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند:
امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (I)

مقاله ای که پیش رو دارید نوشته سوزل آنا ریلی (Suzel Ana Reily) که هادی سپهری (نوازنده، خواننده و موسیقی شناس) و حامد قنواتی (نوازنده و موسیقی شناس) ترجمه آن را به زبان فارسی به عهده داشته اند.
آرشین مال آلان

آرشین مال آلان

“آرشین مال آلان” از جمله جذاب ترین داستان های فرهنگ آذربایجانی است که در سال ۱۹۱۰ میلادی توسط اوزیر حاج بایف (Uzeyir Hajibeyov) موسیقیدان شهیر آذری بصورت اپرای کوچک (Operetta) تهیه شد. این اپرا آنقدر مورد توجه علاقمندان به فرهنگ و هنر آذربایجان قرار گرفت که امروزه نیز به مناسبت های مختلف کماکان شاهد اجراهای مختلف از آن هستیم.
مادری با تار (I)

مادری با تار (I)

تصاویر باقی مانده از دوره ی قاجار، آینه ی تمام نمای وضعیت اجتماعی آن روزگار است. بخشی از این تصاویر که مربوط به اولین عکس برداری های تاریخ ایران می باشد، شامل عکاسی های شخص ناصرالدین شاه قاجار است که سخت دلبسته ی این هنر شده بود؛ طبعا به خاطر محدود بودن حضور اجتماعی پادشاه آن روزگار ایران، سوژه های تصاویر اولیه ی تاریخ عکاسی ایران هم محدود به تصاویری از دربار و درباریان و گاهی مناظری از ییلاق ها و برنامه های شکار شاه و تیراندازهای او شده است.
گفتگو با قدسیه مسعودیه (II)

گفتگو با قدسیه مسعودیه (II)

خیر. برادرم اولین نفر بود و از بچگی به شدت علاقه‌مند به موسیقی بود. به یاد دارم همسایه‌ای داشتیم که آن طرف خانه‌مان را اجاره کرده بودند و گرامافون داشتند و آنطور که مادرم تعریف می‌کردند وقتی برادرم صدای گرامافون را می‌شنید با اینکه یکسال بیشتر نداشت، گریه می‌کرد که من را آنجا ببر و از اول تا آخر می‌نشست و گوش می‌کرد. علاقه‌ی شدید و عجیبی به موسیقی از همان موقع در وجود ایشان شاید به صورت ژنتیکی وجود داشته.
گاه های گمشده (VII)

گاه های گمشده (VII)

چرا نت پایان دستگاه ها بر اساس ردیف های موجود انتخاب نشده است؟ برای مثال در ردیف هفت دستگاه موسیقی ایرانی (که مرتضی حنانه به عنوان منبع خود در «به دست آوردن علامات ترکیبی و عرضی موسیقی امروز ایران» به آن استناد کرده است (صفحه ۱۵۷)) ماهور دو، شور سل، سه گاه می کرن و چهارگاه دو ارائه شده است.
نگاهی به موسیقی قاره آفریقا (II)

نگاهی به موسیقی قاره آفریقا (II)

شاید بسیاری از انواع موسیقی آفریقایی برای ما قابل درک و یا حتی خوش‌آهنگ نباشد. البته جای تعجب نیست، زیرا هدف تولیدکنندگان آن هم خلق زیبایی نبوده است. موسیقیدان‌های سنتی آفریقا برای لذت بردن، صداها را با یکدیگر ترکیب نمی‌کنند. هدف آن‌ها بیان همه‌ی جنبه‌های زندگی از طریق عنصر صداست.
فواصل و گام فیثاغورثی

فواصل و گام فیثاغورثی

به طور کلی گام مجموعه ای است از اصوات که فواصل موسیقایی آنها در اکثر اوقات بین ۲ عدد ۱ و ۲ قرار می گیرد. عدد ۱ که اولین درجه گام است پایگی نام داشته و عدد ۲ اکتاو آن است که قاعدتا گام با آن بسته می شود. فرکانس اکتاو ۲ برابر پایگی است :
چاشنی های تانگوی کِرِمر

چاشنی های تانگوی کِرِمر

“ویولونیست جسور با پیاتزولا طعم تازه ای به «چهار فصل» ویوالدی می بخشد.” زمان مهم ترین مسئله برای پیوند دادن معروف ترین قطعه موسیقی کلاسیک – «چهار فصل» ویوالدی – با یادگار فصلی سلطان تانگوی جدید، آستور پیاتزولا (Astor Piazzolla) بود. باید خرسند بود از اینکه گیدون کرمرِ (Gidon Kremer) ویولونیست اولین کسی بود که به این کار پرداخت. کرمر نه تنها استاد برجسته و شناخته شده رپرتوار استاندارد و اسطوره اصلی موسیقی نو است بلکه این نوازنده ۵۳ ساله لاتویایی الاصل به یکی از مفسران ماهر و متعهد پیاتزولا نیز تبدیل شده است.
تونی روستیر، پدیده درام

تونی روستیر، پدیده درام

تونی روستیر (Tony Royster, Jr) تنها بیست و سه سال دارد اما با دیدن مهارت وی در درام نوازی، او را بسیار با تجربه تر از سن و سالش نشان میتوان مشاهده نمود. بدون تردید تونی روستیر یکی از نوازندگان بسیار برجسته در دنیای نوازندگی درام و جزو نوابغ این ساز است. او در سن ۳ سالگی شروع به نوازندگی درام نمود و تنها زمانی که ۱۱ ساله بود در مسابقات Drum-Off competition در هالیوود مقام نخست را از آن خود نمود!