از گیتار تا زندگی

فابیو زانون
فابیو زانون
نوشته ای درباره فابیو زانون
سالهای ۱۹۹۶ و ۹۷ شاید به یاد ماندنی ترین سالهای زندگی کاری فابیو زانون (Fabio Zanon) باشد؛ وقتی به فاصله چند هفته در دو مسابقه گیتار کلاسیک معتبر دنیا جایزه اول را می برد و در ادامه ۵۶ کنسرت در آمریکا و کانادا برگزار می کند و بالاخره ۲ آلبوم تکنوازی خود را پس از پایان همین تور بزرگ به بازار می فرستد.

در نظر اکثر مردم، یک نوازنده حرفه ای کسی است که بیشتر ساعات شبانه روز را با تمرین ساز می گذراند و چندان فرصتی برای پرداختن به دیگر هنرها و امور زندگی ندارد؛ اما زانون مثال جالبی برای رد این فرض است. او یک کتابخوان حرفه ای و البته مجموعه دار کتب هنری و فیلم است. درباره موسیقی می گوید: “موسیقی تنها بخش کوچکی از آن چیزی است که زندگی نام دارد.” زانون از علاقه اش به فلسفه می گوید و اینکه تمام آثار سارتر و دانته را چندبار خوانده!

“از ده سالگی دیگر نتوانستم به چیزی جز موسیقی کلاسیک فکر کنم” (۱)
فایبو زانون متولد ۱۹۶۶ در کشور برزیل، امروزه به عنوان تکنواز و معلم گیتار کلاسیک در جهان شهرت دارد. موسیقی را از ۹ سالگی زیر نظر پدرش آغاز کرده و مانند برخی دیگر از گیتاریستهای کلاسیک هدفش از ابتدا نواختن این ساز نبوده! می-گوید: ” می خواستم پیانو بزنم، اما پدرم گیتاریست بود و از من خواست تا اول گیتار یاد بگیرم. من همیشه می گویم که من موسیقی را انتخاب کردم و گیتار مرا!”

در شانزده سالگی به عنوان تکنواز اولین اجرای خود را بر صحنه برد. او که اولین همراهی با ارکستر را در هجده سالگی تجربه کرده بود، در ادامه برای تحصیل در رشته موسیقی وارد دانشگاه سائوپائولو شد. زانون در حالی که تنها بیست سال داشت و در چند مسابقه معتبر جایزه اول را برده بود، از نوازندگی خودش احساس رضایت نداشت!

این را خودش می گوید و توضیح می دهد که به همین خاطر بود که راهی انگلستان شد تا در رویال آکادمی لندن تلاش بیشتری برای رضایت از خود بکند. در این دوره و در این آکادمی معتبر بود که نوازنده جوان ما در کلاسهای مایکل لوین (Michael Lewin) حاضر شد. اقامت در انگلستان دست آوردهای بزرگی برای زانون داشت که از آن جمله می توان به شرکت در مستر کلاس نوازندگی جولیان بریم، اخذ مدرک فوق لیسانس نوازندگی گیتار کلاسیک و اجرا در ویگمور هال لندن اشاره کرد.

audio file بشنوید قسمتی از تکنوازی فابیو زانون را

“گیتار، تنها بخشی از تجربۀ موسیقیایی من است.”
حالا سال ۱۹۹۶ است، همان سالی که زانون دو مسابقه مهم گیتار کلاسیک یعنی GFA آمریکا و تارگا اسپانیا را برد. کسانی که رویدادهای گیتار کلاسیک را پی گیری می کنند به خوبی از اعتبار و سطح این دو مسابقه آگاهند. کنسرتهای پر فشار در دو سال پیاپی مانع آن نشد که زانون یکی از با کیفیت ترین آلبوم های تکنوازی آن سالها را منتشر کند. مجموعه قطعات ویلالوبوس با تکنوازی زانون در سال ۱۹۹۸ از سوی نشریه گرامافون لقب “بهترین آلبوم سال” را گرفت.

“سعی می کنم تا آنجا که می توانم با موسیقی یکی بشوم”
زانون تا امروز ۸ آلبوم تکنوازی منتشر کرده که رپرتوار متنوعی را در بر می گیرند: پیاتزولا، پونسه، پوخول و ویلالوبوس از یکسو و باخ، اسکارلاتی و مرتز از سوی دیگر این آلبومها را برای طیف های مختلفی از علاقه مندان شنیدنی کرده است. یک مشخصه مهم و ارزشمند در نوازندگی زانون، توجه به زیبایی شناسی هر دوره موسیقی و رعایت اسلوب ها و بیان سبکی هر کدام از آنهاست. شاید اجراهای زیبای او از آهنگسازان لاتین را بشود به ملیت و فرهنگ برزیلی او ربط داد، اما بی شک دقتی که او بر پایه دانش و تکنیک خود در نوازندگی آثار تارگا، مرتز و اسکارلاتی به خرج داده دلیل رجوع مکرر گیتاریستها به این آلبومهاست. زانون بیش از ۲۰ کنسرتو گیتار را به عنوان سولیست اجرا کرده است. از آمریکا تا روسیه و خاور میانه و آفریقای جنوبی، علاقه مندان زیادی در کنسرتها و کلاسهای نوازندگی زانون شرکت کرده اند.

audio file بشنوید قسمتی از تکنوازی فابیو زانون را

“دانستن هرگز خطرناک نیست!”
زانون شیفتۀ مطالعه در حوزه های مختلف از جمله ادبیات و تاریخ است. اوقات فراغتش را با خواندن کتاب، تماشای آثار بصری و البته گوش دادن به آثار ارکسترال کلاسیک می گذراند. می گوید: ” فقط فیلمهای جدید را نبینید، اگر قصد فیلم دیدن دارید پس آثار گری گرانت را هم ببینید؛ مخصوصا اگر می خواهید با سلیقه و شیک بنوازید!” همین علاقه به سینما باعث نوازندگی زانون در چند موسیقی فیلم و همکاری با آهنگساز برنده اسکار، لوئیس باکالُو، شد. یک دستاورد این همکاری برای دنیای گیتار کلاسیک، کنسرتو گیتاری بود که باکالو به زانون اهدا کرد و توسط او اجرا شد.

زانون معتقد است که برای خوب ساز زدن باید تجربه های مختلف داشت و طبیعت را شناخت. می گوید: ” ویبراتو یک نفر می تواند با تماشای تکان خوردن برگها در باد بهتر شود.” زانون نوازنده را به گیاهی تشبیه می کند که باید هر روز خودش را رشد دهد. تاکید می کند که برای خوب ساز زدن علاوه بر تمرین، ارتقای شخصیت نوازنده اهمیت دارد. تلاشی که هر نوازنده در راستای ارتقای شخصیت خود می کند در نظر زانون تاثیر مستقیم در اجرا و بیان او دارد. می گوید:” اگر خودتان را رشد ندهید، موسیقی کلاسیک در شما جوانه نمی زند.”

فابیو زانون در سال ۲۰۰۹ به مناسبت پنجاهمین سالگرد درگذشت ویلالوبوس کتابی درباره این آهنگساز مشهور برزیلی منتشر کرد و اکنون مدرس گیتار کلاسیک در رویال اکادمی لندن است.

برخی منابع به کار رفته در نوشتن این متن:
nyccgs.com
pt.wikipedia.org
www.ram.ac.uk

پی نوشت
۱- عناوین هر بخش و عنوان اصلی این متن همگی برگرفته از گفته های فابیو زانون است.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

یادداشتی بر موسیقیِ متنِ فیلم «آشغال‌های دوست‌داشتنی»

جدیتِ آغاز فیلم از جایی که گوینده‌ی شبکه‌ی ماهواره‌ای، خبری درباره‌ی «منیرخانوم» می‌گوید به یکباره رنگ عوض می‌کند و بیننده وارد خیالات او می‌شود. این اولین نمود موسیقی در فیلم است: یک هفت‌ضربیِ سرخوشانه‌، با پایه‌ای روی سه‌تار به‌صورتِ خفه (Mute) که به یاریِ تغییر فضایِ فیلم می‌آید. روی همین ملودی، طنز فیلم پررنگ‌تر می‌شود. منیر چندین بار با تغییر کانال‌های ماهواره، گیتارنوازی را می‌بیند که ترانه‌ای با کلیدواژه‌ی نام او می‌خواند. این ملودی چند بار دیگر در لحظاتی که بار کمدی فیلم بیشتر است حضور می‌یابد: صحنه‌ای که منیر دنبال بغلیِ شوهر می‌گردد یا آنجا که همه به توصیه‌ی شوهر، ظاهرِ خود را درست می‌کنند تا برای ورود مأمورین آماده باشند.

جان کیج و ذن بودیسم (IV)

گفتگوی بالا بین پروفسور «سوزوکی» – استاد فلسفه شرق دور – و یکی از شاگردانش در دانشگاه کلمبیا صورت گرفته که جان کیج آن را در مقاله ای به نام «شفافیت و ظرافت» آن را نقل می کند. می گویند که «ذن» اولین بار با یک کنایه آغاز شد. بدین گونه که: روزی بودا با شاخه گلی در دست به جایگاه موعظه ی روزانه اش آمد و به جای موعظه های معمول، آن روز فقط گل بود و سکوت. یکی از پیروانش راز پیامِ بی کلام او را دریافت و ذن آغاز شد.

از روزهای گذشته…

رهبری: هنرمندان چند کاره موفق نیستند

رهبری: هنرمندان چند کاره موفق نیستند

بله میتوانستم ولی نکردم… من اعتقاد دارم که خدا به من شانسهای عجیب و غریب و استعداد بسیار خوبی داده است، اگر شما خانه من بیایید خیلی تعجب میکنید که آثار نقاشی من را ببینید، من از ۳۰ سالگی مشغول نقاشی شدم و خانه ام پر از نقاشی است! دیزاین منزلم هم کار خودم هست و هیچ وقت این کارها به من فشار نیاورده است. رهبری ارکستر هم برایم آسانترین کار دنیاست!
دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (XV)

دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (XV)

این به بحث ما مربوط نیست که آیا مترهایی با سطوح هم طول پایین وجود دارند یا نه. آنچه من سعی داشته ام در اینجا نشان دهم این است که، مدارکی از برخی اجراهای موسیقی وجود دارد که با همچین مدلی مطابقت ندارد و این که امکان دارد مدل دیگری این مشاهدات را بهتر توضیح دهد. من قصد ندارم اظهار کنم که مدل CSP از مدل CFP جامع تر است، اما می خواهم اعلام کنم که گونه شناسی های بهتری برای مترها نسبت به آنچه در نت نویسی غربی موجود است، احتیاج داریم.
Covered / Hidden motions

Covered / Hidden motions

همانطور که قبلا” گفتیم برای حرکت دادن بخشهای مختلف در یک هارمونی چهار صدایی روشهای مختلفی وجود دارد، اما باید بدانیم که بسیاری از موسیقیدانها برای این حرکت ها محدودیت هایی قائل شده اند که در اینجا به یکی از مهمترین آنها اشاره میکنیم.
ارکستر فیلارمونیک نیویورک (III)

ارکستر فیلارمونیک نیویورک (III)

در سال ۱۹۲۱ ارکستر فیلارمونیک با ارکستر سمفونی ملی نیویورک یکی شدند. با ترکیب این دو ارکستر، فیلارمونیک رهبری هلندی به نام ویلم منگل برخ (Willem Mengelberg) را منسوب کرد. برای فصلهای ۱۹۲۲ تا ۱۹۲۳ استرانسکی و منگل برخ رهبری ارکستر را به طور مشترک بر عهده داشتند، اما استرانسکی بعد از پایان یک فصل مشترک آنجا را ترک کرد و منگل برخ برای مدت نه سال رهبری اصلی ارکستر را در میان دیگر رهبران بر عهده داشت از جمله؛ برونو والتر (Bruno Walter)، ویلهم فورت وانگلر (Wilhelm Furtwängler)، ایگور استراوینسکی (Igor Stravinsky) و آرتور توسکانینی (Arturo Toscanini). در این دوره، فیلارمونیک اولین ارکستر آمریکا بود که سری سمفونیهایی را در کنسرتهای تابستانی با قیمت پائین در استادیوم لویسون، منتهتن، برگزار کرد.
Pachelbel  – Canon in D

Pachelbel – Canon in D

جان پچلبل – متولد نورنبرگ آلمان – مدرس موسیقی، آهنگساز و نوازنده ارگ دوران باروک است که در دوران زندگی خود توانست هنر نوازندگی ارگ را به بالاترین نقطه خود برساند.
سومین جشنواره هنرمندان خود آموخته

سومین جشنواره هنرمندان خود آموخته

بی گمان به اعتبار همه دستاوردهای فرهنگی و هنری که زمینه های بی شماری را جهت تبلور ارزش های به هنجار فراهم می سازد، به شهود تازه ای از ثبت لحظه های تاریخمند دست می یابیم که به یمن حضور مفاخر هنری که پشتوانه های ملی ماست ، حاصل شده است.
نخستین جشنواره وبلاگها و سایتهای موسیقی ایران در سال ۹۰

نخستین جشنواره وبلاگها و سایتهای موسیقی ایران در سال ۹۰

در نشستی که دوشنبه ۲۲ اسفند در خانه موسیقی برگزار شد، هیات داوران جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی، خبر برگزاری این جشنواره در سال ۹۰ را اعلام کردند. لازم به ذکر است جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی، از سال گذشته قصد برگزاری این جشنواره را داشت اما در سال ۸۹ امکان برگزاری این مسابقه فراهم نشد.
پیانو در موسیقی ایرانی (I)

پیانو در موسیقی ایرانی (I)

نخستین پیانو در حدود سال ۱۱۸۵ خورشیدی (۱۸۰۶ میلادی) به ایران آورده شد. این پیانو که مدتها در منزل عضدالدوله، پدر عین الدوله (صدر اعظم وقت) نگهداری می شد، با توجه به امکانات حمل و نقل در آن زمان از کوک خارج شده و تنها پنج اکتاو داشت هدیه ای بود از سوی ناپلئون بناپارت به فتحعلی شاه قاجار.بعدها ناصرالدین شاه در بازگشت از سفرهایش به اروپا، چند پیانوی استاندارد به تهران آورد. در دربار، نوازنده نامدار سنتور، محمد صادق خان (سرور الملک) با توجه به اندک شباهت هایی که میان مکانیسم کار سنتور و پیانو وجود دارد و همچنین با تغییر کوک ساز، به اجرای نغمه های ایرانی با پیانو روی آورد. شماری از افراد علاقه مند هم نزد وی به نواختن این ساز پرداختند که از آن میان باید به مشیر همایون شهردار (۱۳۴۸-۱۲۶۴) اشاره کرد.
حنانه: ما از یکسری قوانین فیزیکی لذت میبریم

حنانه: ما از یکسری قوانین فیزیکی لذت میبریم

پس از منتشر شدن نوشته هایی از امیرعلی حنانه، موسیقیدان و نظریه پرداز در زمینه هارمونی و تئوری موسیقی ایران، سئوالاتی مطرح شد که امروز در سایت پاسخ های ایشان را میخوانید. مجموعه سئوالات حاضر توسط امیر آهنگ مطرح شده است. امیر آهنگ متولد سال ۱۳۴۸ در تهران است که پس از اتمام دوره دبستان وارد هنرستان موسیقی متوسطه در رشته ویولون شد و در سال ۱۳۶۶ از هنرستان موسیقی فارغ التحصیل گشت. ایشان مدتی نیز نزد استاد مرتضی حنانه به تحصیل در رشته آهنگسازی پرداخته اند و در حال حاضر رهبر چندین گروه کر مختلف را به عهده دارند و به فعالیتهای هنری فرهنگی نیز میپردازد.
روش سوزوکی (قسمت ششم)

روش سوزوکی (قسمت ششم)

فرم و آرایش امکانات زندگی نتایج خاصی همراه دارد، چنانچه در مثال مینا هم نشان دادیم، در ادامه آن میخواهیم به ساخت و شکل گیری توانائی های انسانی را نشان بدهیم. غالبا مادرها اعتراف میکنند: “که من گوش موسیقائی ندارم” و با چه زحمت و اصراری میخواهند بقبولانند که کودکشان هم همین وضعیت را دارند و فکر میکنند که این مورد ارثی است و یک واقعیت تغییر ناپذیر!