از گیتار تا زندگی

فابیو زانون
فابیو زانون
نوشته ای درباره فابیو زانون
سالهای ۱۹۹۶ و ۹۷ شاید به یاد ماندنی ترین سالهای زندگی کاری فابیو زانون (Fabio Zanon) باشد؛ وقتی به فاصله چند هفته در دو مسابقه گیتار کلاسیک معتبر دنیا جایزه اول را می برد و در ادامه ۵۶ کنسرت در آمریکا و کانادا برگزار می کند و بالاخره ۲ آلبوم تکنوازی خود را پس از پایان همین تور بزرگ به بازار می فرستد.

در نظر اکثر مردم، یک نوازنده حرفه ای کسی است که بیشتر ساعات شبانه روز را با تمرین ساز می گذراند و چندان فرصتی برای پرداختن به دیگر هنرها و امور زندگی ندارد؛ اما زانون مثال جالبی برای رد این فرض است. او یک کتابخوان حرفه ای و البته مجموعه دار کتب هنری و فیلم است. درباره موسیقی می گوید: “موسیقی تنها بخش کوچکی از آن چیزی است که زندگی نام دارد.” زانون از علاقه اش به فلسفه می گوید و اینکه تمام آثار سارتر و دانته را چندبار خوانده!

“از ده سالگی دیگر نتوانستم به چیزی جز موسیقی کلاسیک فکر کنم” (۱)
فایبو زانون متولد ۱۹۶۶ در کشور برزیل، امروزه به عنوان تکنواز و معلم گیتار کلاسیک در جهان شهرت دارد. موسیقی را از ۹ سالگی زیر نظر پدرش آغاز کرده و مانند برخی دیگر از گیتاریستهای کلاسیک هدفش از ابتدا نواختن این ساز نبوده! می-گوید: ” می خواستم پیانو بزنم، اما پدرم گیتاریست بود و از من خواست تا اول گیتار یاد بگیرم. من همیشه می گویم که من موسیقی را انتخاب کردم و گیتار مرا!”

در شانزده سالگی به عنوان تکنواز اولین اجرای خود را بر صحنه برد. او که اولین همراهی با ارکستر را در هجده سالگی تجربه کرده بود، در ادامه برای تحصیل در رشته موسیقی وارد دانشگاه سائوپائولو شد. زانون در حالی که تنها بیست سال داشت و در چند مسابقه معتبر جایزه اول را برده بود، از نوازندگی خودش احساس رضایت نداشت!

این را خودش می گوید و توضیح می دهد که به همین خاطر بود که راهی انگلستان شد تا در رویال آکادمی لندن تلاش بیشتری برای رضایت از خود بکند. در این دوره و در این آکادمی معتبر بود که نوازنده جوان ما در کلاسهای مایکل لوین (Michael Lewin) حاضر شد. اقامت در انگلستان دست آوردهای بزرگی برای زانون داشت که از آن جمله می توان به شرکت در مستر کلاس نوازندگی جولیان بریم، اخذ مدرک فوق لیسانس نوازندگی گیتار کلاسیک و اجرا در ویگمور هال لندن اشاره کرد.

audio file بشنوید قسمتی از تکنوازی فابیو زانون را

“گیتار، تنها بخشی از تجربۀ موسیقیایی من است.”
حالا سال ۱۹۹۶ است، همان سالی که زانون دو مسابقه مهم گیتار کلاسیک یعنی GFA آمریکا و تارگا اسپانیا را برد. کسانی که رویدادهای گیتار کلاسیک را پی گیری می کنند به خوبی از اعتبار و سطح این دو مسابقه آگاهند. کنسرتهای پر فشار در دو سال پیاپی مانع آن نشد که زانون یکی از با کیفیت ترین آلبوم های تکنوازی آن سالها را منتشر کند. مجموعه قطعات ویلالوبوس با تکنوازی زانون در سال ۱۹۹۸ از سوی نشریه گرامافون لقب “بهترین آلبوم سال” را گرفت.

“سعی می کنم تا آنجا که می توانم با موسیقی یکی بشوم”
زانون تا امروز ۸ آلبوم تکنوازی منتشر کرده که رپرتوار متنوعی را در بر می گیرند: پیاتزولا، پونسه، پوخول و ویلالوبوس از یکسو و باخ، اسکارلاتی و مرتز از سوی دیگر این آلبومها را برای طیف های مختلفی از علاقه مندان شنیدنی کرده است. یک مشخصه مهم و ارزشمند در نوازندگی زانون، توجه به زیبایی شناسی هر دوره موسیقی و رعایت اسلوب ها و بیان سبکی هر کدام از آنهاست. شاید اجراهای زیبای او از آهنگسازان لاتین را بشود به ملیت و فرهنگ برزیلی او ربط داد، اما بی شک دقتی که او بر پایه دانش و تکنیک خود در نوازندگی آثار تارگا، مرتز و اسکارلاتی به خرج داده دلیل رجوع مکرر گیتاریستها به این آلبومهاست. زانون بیش از ۲۰ کنسرتو گیتار را به عنوان سولیست اجرا کرده است. از آمریکا تا روسیه و خاور میانه و آفریقای جنوبی، علاقه مندان زیادی در کنسرتها و کلاسهای نوازندگی زانون شرکت کرده اند.

audio file بشنوید قسمتی از تکنوازی فابیو زانون را

“دانستن هرگز خطرناک نیست!”
زانون شیفتۀ مطالعه در حوزه های مختلف از جمله ادبیات و تاریخ است. اوقات فراغتش را با خواندن کتاب، تماشای آثار بصری و البته گوش دادن به آثار ارکسترال کلاسیک می گذراند. می گوید: ” فقط فیلمهای جدید را نبینید، اگر قصد فیلم دیدن دارید پس آثار گری گرانت را هم ببینید؛ مخصوصا اگر می خواهید با سلیقه و شیک بنوازید!” همین علاقه به سینما باعث نوازندگی زانون در چند موسیقی فیلم و همکاری با آهنگساز برنده اسکار، لوئیس باکالُو، شد. یک دستاورد این همکاری برای دنیای گیتار کلاسیک، کنسرتو گیتاری بود که باکالو به زانون اهدا کرد و توسط او اجرا شد.

زانون معتقد است که برای خوب ساز زدن باید تجربه های مختلف داشت و طبیعت را شناخت. می گوید: ” ویبراتو یک نفر می تواند با تماشای تکان خوردن برگها در باد بهتر شود.” زانون نوازنده را به گیاهی تشبیه می کند که باید هر روز خودش را رشد دهد. تاکید می کند که برای خوب ساز زدن علاوه بر تمرین، ارتقای شخصیت نوازنده اهمیت دارد. تلاشی که هر نوازنده در راستای ارتقای شخصیت خود می کند در نظر زانون تاثیر مستقیم در اجرا و بیان او دارد. می گوید:” اگر خودتان را رشد ندهید، موسیقی کلاسیک در شما جوانه نمی زند.”

فابیو زانون در سال ۲۰۰۹ به مناسبت پنجاهمین سالگرد درگذشت ویلالوبوس کتابی درباره این آهنگساز مشهور برزیلی منتشر کرد و اکنون مدرس گیتار کلاسیک در رویال اکادمی لندن است.

برخی منابع به کار رفته در نوشتن این متن:
nyccgs.com
pt.wikipedia.org
www.ram.ac.uk

پی نوشت
۱- عناوین هر بخش و عنوان اصلی این متن همگی برگرفته از گفته های فابیو زانون است.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

افق‌های مبهم گفت‌وگو (IV)

از چنین راستایی می‌توانیم گفت‌وگو با دیگری فرهنگی را در موسیقی شدنی‌تر بیابیم زیرا آغاز راهش سهل‌تر می‌نماید ( و تنها می‌نماید وگرنه دلیلی نداریم که حقیقتاً باشد). احساس اولیه از دریافت دیگریِ فرهنگ موسیقایی اگر به خودبزرگ‌بینی منجر نشود، همچون طعمه‌ای فریبنده پنجره‌ی گفت‌وگو را می‌گشاید. نخست به این معنا که بدانیم دیگری موسیقایی نیز وجود دارد. بر وجود او آگاه شویم. و سپس خواست فهمیدن او پدید آید. و این خواست مفاهمه چیزی افزون بر آن دارد که پیش‌تر میان دریافت‌کننده و دیگری مؤلف برشمرده شد. اینجا پای «خود» به مفهوم هویت جمعی نیز در میان است.

احمد نونهال: گروه های کر با چالش روبرو هستند

گروه کُر «شانته» به‌ رهبری احمد نونهال با همکاری جشنواره موسیقی صبا در دومین رویداد تابستانه پنج قطعه موسیقی کرال را در موزه نگارخانه کاخ گلستان اجرا کرد. احمد نونهال رهبری جوان و پر انگیزه است و توانسته با وجود مشکلات مختلف این گروه جوان را به روی صحنه ببرد. امروز گفتگوی محمدهادی مجیدی را با او می خوانید:

از روزهای گذشته…

گزارش جلسه چهارم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IV)

گزارش جلسه چهارم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IV)

پس از آن او به نوشته‌ای از خودش اشاره کرد با عنوان «شکافتن یک بافته» (درباره‌ی «پرسه در آیینه» اثر «محمدرضا فیاض») که در «فرهنگ و آهنگ» شماره ۱۷ منتشر شده بود، که در متن آن هم به شکلی واضح (و دامنه‌دارتر از نوشته قبلی) تجزیه و تحلیل موسیقی به کار گرفته شده است (قسمت ۱، قسمت ۲). همچنین نوشته‌ی خود «محمدرضا فیاض» با عنوان «رمزگشایی راز نو» منتشر شده در فصلنامه‌ی ماهور شماره‌ی ۲ همین تکنیک را به شکل گسترده‌تر به کار گرفته است.
پنجره ای موسیقی شناسانه به موسیقی آوانگارد (II)

پنجره ای موسیقی شناسانه به موسیقی آوانگارد (II)

یافتن دلیل این رویکرد همگانی نویسندگان و تفاوتی که با دیگر متن‌ها وجود دارد چندان ساده نیست زیرا عوامل تبدیل شدن قطعات و اشخاص به مرجع،بسیار پیچیده‌ هستند. اما در تحلیل اولیه چند دلیل به ذهن می‌رسد. نخست این که شاید پای نوعی اغراق ملی‌گرایانه‌ی شورویایی در میان بوده و در حقیقت موسیقی‌شناسان به نفع همکاران آهنگسازشان جهت‌گیری کرده باشند. دوم که درست عکس این است، شاید تاریخ موسیقی آوانگارد که تاکنون می‌شناخته‌ایم بیش از اندازه غرب‌محور (اروپای غربی و آمریکای شمالی) بوده است خواه به دلیل آن که نویسندگان در بیشتر سال‌های قرن بیستم دسترسی اندکی به آثار شوروی‌ها داشتند و درنتیجه این آثار در یک فرآیند ته‌نشینی طولانی مدت در کتاب‌های موسیقی‌شناسی جایگاهی نیافته‌اند و خواه به این علت که نوعی خودبینی و خودمحوری در کار منتقدان و موسیقی‌شناسان وجود داشته است و سوم که از این نقدهای پیچیده‌ی تاریخ علم به‌دور است شاید تنها با کاربردی بودن کتاب مربوط باشد؛ این یک کتاب آموزشی برای دوره‌های تحصیلات تکمیلی در روسیه بوده پس عجیب نیست اگر لااقل بخشی از مثال‌هایش به آثاری اختصاص یابد که دانشجویان با آنها آشناتر هستند.
بداهه نواز خوب باشیم (II)

بداهه نواز خوب باشیم (II)

موسیقیدانان و نوازندگان خبره جز (Jazz) از لحاظ جسمی یا روحی چیزی بیش از شما ندارند. در واقع اینطور نیست که خداوند چیزی بیش از شما در وجود آنها قرار داده باشد. برتری آنها بر دیگر علاقمندان عادی به موسیقی آن است که با جدیت و نظم بیشتری به تمرین موسیقی می پردازند بطوریکه پس از مدتی توانایی شنیدن ایده های موسیقی در مغز و انتقال آن به انگشتان خود را بدست می آورند.
نگاهی به کتاب «موسیقی و سازهای موسیقی نظامی»

نگاهی به کتاب «موسیقی و سازهای موسیقی نظامی»

دفتر پژوهش های فرهنگی در تهران، هفتمین اثر از مجموعه «فرهنگ و مردم» خود را به پژوهشی در موسیقی و سازهای موسیقی نظامی در دوره قاجار اختصاص داده است. این پژوهش توسط علی بلوکباشی و یحیی شهیدی صورت پذیرفته است. این کتاب که در واقع، گزارشی است تاریخی، مصور و مستند درباره چگونگی شکل گیری و دگرگونی ها در موسیقی و نوع سازهای موسیقی در قشون قاجار، در ده گفتار تدوین شده است.
روی اوربیسن، صدایی با نفوذ (II)

روی اوربیسن، صدایی با نفوذ (II)

وی صدای خود را اگر عالی نه، اما جاودان می پنداشت. در ششمین سال تولدش پدرش به او گیتاری هدیه داد. اوربیسن در سن هفت سالگی دراین باره گفت: ” من تصمیم خودم را گرفته بودم، دیگر هیچ چیزی برایم اهمیتی نداشت… ” موسیقی همه زندگی او شد. تاثیر اصلی موسیقی بر روی اوربیسن جوان موسیقی کانتری بود، به ویژه از اشعار لفتی فریزل (Lefty Frizzell) بسیار متاثر شده بود.
ضرورت ایجاد ساختار آموزشی برای سازندگان ساز

ضرورت ایجاد ساختار آموزشی برای سازندگان ساز

اگر نگاهی به اطراف داشته باشیم آنچنان که در پیرامون ما از گذشته تا به حال وجود داشته است در تمام شاخه ها و زمینه های علوم، قاعده و قانونی وجود دارد که سیستم پیگیری و رشد را برای انتقال و کسب مهارتهای مورد نظر قابل دستیابی و امکان پذیر می سازد. از این رو در تمام جوامع، و به طور اخص، جوامع مدرن و پیشرو در سیستم های آموزشی این نکته مهم در روند توسعه سطح علمی و عملی آن محیط حکم فرما بوده و شرایط بالندگی آن جامعه را در حال و آینده تضمین می نماید.
تور کر فلوت تهران در اروپا به پایان رسید

تور کر فلوت تهران در اروپا به پایان رسید

کر فلوت تهران (TCF) به سرپرستی فیروزه نوائی و رهبری سعید تقدسی مجموعه کنسرت هایی را در شهرهای زوریخ، فلدکیرش، گراتس و وین در روزهای ۲۳ تا ۲۸ مارچ به روی صحنه بردند. در این مجموعه کنسرت ها، سولیست های مختلفی کر فلوت تهران را همراهی کردند و همچنین در شهر گراتس برای اولین بار، یک رهبر میهمان نیز هدایت تعدادی از قطعاتِ کنسرتِ کر فلوت را به عهده گرفت.
منبری: کیستم من را برای ارکستر مضرابی نوشتم

منبری: کیستم من را برای ارکستر مضرابی نوشتم

آقای مشایخی به من گفتند قطعه ای برای فلوت بنویسم. پرسیدم فقط فلوت تنها؟ گفتند فعلاً فقط فلوت تنها. گفتم استاد برای ارکستر و فلوت بنویسم؟ گفتند نه فقط برای فلوت. من قطعه ای برای فلوت سلو در شوشتری نوشتم. سعی کردم به لحاظ ریتم و ملودی مونوتون نباشد. کار متفاوتی بکنم. ایشان کار را گام به گام می دیدند و نظراتی می دادند، وقتی تمام شد، گفتند در فرهنگسرای نیاوران اجرایی داریم که می خواهم قطعه تو هم اجرا شود. کسی را می شناسی که فلوتش را بزند؟ من دوستم ناصر رحیمی که نوازنده حرفه ای فلوت هستند را معرفی کردم و با اجرای ایشان کار اجرا و ضبط شد.
ویولن و آواز

ویولن و آواز

هیلاری هان ویولنیستی است درس خوانده مدرسه کرتیس و فاتح همه سالنهای پرآوازه جهان. در سی ویک سالگی هنوز همان دختر بچه‌ای است که سالها پیش، وقتی می‌گفت در پشت صحنه با سر به صفحه گانگ می‌کوبد، نابغه بندانگشتی نامش نهادم، ولی کمتر رهبر نامداری است که رؤیای همراهی با این دخترک را در سر نپروراند. در استرینگز دیدم آخرین کار ضبط شده‌اش ترانه‌هایی از باخ است. گفتم شاید خواننده گفتگوی هارمونیک دوست داشته باشد بداند.
نگاهی به زندگی جادوگر Hammond  B3

نگاهی به زندگی جادوگر Hammond B3

جیمی اسمیت (Jimmy Smith) در ۱۹۲۵ در Norris Town ایالت پنسیلوانیا از پدر و مادری هنرمند متولد شد. پدر او که خود نوازنده پیانوی جاز بود، اولین معلم موسیقی جیمی بود. او از پدرش پیانو را آموخت و رفته رفته استعداد خود در موسیقی جاز را نشان داد و در رادیوی ایالتی به نوازندگی مشغول شد و شبها در کنار پدرش در کلوبهای شبانه می نواخت.