منبری: نمی خواستم کارم منحصر به آواز باشد

جناب منبری اجازه بدهید کمی هم روی فعالیتهای خود شما متمرکز بشویم. چه شد که شما بیشتر در حوزه آموزش و مدیریت فعالیت نمودید تا اجرا و آلبوم و حوزه های دیگر؟ نقل شده که مرحوم اخوان جایی گفته بودند شاملو شعر بد را هم خوب می خواند. شاید بشود این گفته را با توجه به پتانسیل ها و زمینه هایی که بوده، در مورد صدای شما هم بکار برد. نقاط عطف حیات موسیقایی شما چه ها بوده اند و سرنوشت شما در دنیای موسیقی را چه آشنایی ها، چه اتفاقاتی و چه اندیشه هایی رقم زدند که امروز در این موقعیت هستید؟
این سوال شما حوزه گسترده ای را شامل می شود و لازم است من تاریخچه ای از فعالیتهای موسیقی ام را بازگو کنم. من کار موسیقی را با همان آواز شروع کردم. از نوجوانی و حتی از کودکی. محیطی که در آن بزرگ شدم هم محیطی علاقمند به موسیقی فاخر و نجیب و سنگین بود. می توانم بگویم من با صدای بنان و ادیب خوانساری بزرگ شدم و بعدها در دوره نوجوانی با صدای آقای شجریان.

در حقیقت رگه هایی از موسیقی آوازی و درکل علاقه به موسیقی در خانواده من وجود داشت. ضمن اینکه خانواده مذهبی هم بودند اما افرادی با مطالعه و به قول قدیمی ها منورالفکر هم در خانواده بودند.

در نوجوانی من به تئاتر و نوشتن هم علاقه داشتم حتی چند نمایشنامه هم نوشتم که آن موقع ها در مدرسه پذیرفته شد و اجرا هم شد.

اما من از همه این پل ها گذشتم تا به موسیقی برسم. با اینکه در خانواده مقبول نبود که کسی رسماً به موسیقی مشغول شود هر چند که موسیقی را به عنوان یک پدیده فرهنگی مثبت و جذاب می دیدند اما با اینحال چندان خوش آیند هم نبود که کسی وارد این حوزه بشود.

با این حال در همان سنین کم من از سایر علایقم گذشتم و پلی زدم به موسیقی تا آنجا که در سالهای بعد مدرسه، ‌وارد فعالیتهای موسیقی شدم و یادم هست که تمپو و ملودیکایی بردیم و من تصانیفی از مرضیه و بنان خواندم.

بعدها با دوستان هنرستان موسیقی آشنا شدم و تا حدودی در مسیر موسیقی آکادمیک قرار گرفتم تا اینکه در سال ۵۵ با مکتب موسیقی صبا آشنا شدم که اساتیدی همچون عبادی، تجویدی،‌ بهاری، اسماعیلی و شجریان آنجا تدریس داشتند که در خیابان ظهیرالاسلام در خانه مرحوم صبا که در حال حاضر شده موزه صبا تشکیل می شد و زیر نظر وزارت فرهنگ و هنر آن موقع بود و هر کسی هم نمی توانست به آن دوره ها ورود پیدا کند. من از طریق یکی از دوستان به آقای شجریان معرفی شدم و نواری از صدایم را به ایشان دادم، ایشان هم پذیرفتند.

تا آن موقع آموزش رسمی در مورد آواز دیده بودید؟
آموزش اصلاً. آشنایی کلی بواسطه جستجوهای خودم و روابط با دوستان اهل موسیقی. به ساز سنتور هم علاقه شدیدی داشتم خصوصاً‌ سنتور مرحوم پایور که بعدها استاد خودم شدند. بطوریکه پیش می آمد با دوتا خودکار و در عوالم نوجوانی برای خودم سنتور می زدم.

نکته دیگر شنیدن بود، من موسیقی خیلی گوش می دادم. انواع موسیقی؛ عربی،‌ کلاسیک و ایرانی در ژانرهای مختلف و حتی در آن مقطع هم کار را بسیط تر می دیدم و نمی خواستم کارم منحصر به آواز باشد. هرچند سالهای بعد به مدت چند سال متمادی روی آواز متمرکز شدم.

پس، شروع آموزش رسمی و جدی شما در مکتب موسیقی صبا بود؟
بله و از آنجا بود که موضوع برای من جدی تر شد. از دوستان هم دوره ای من در انجا آقایان محسن کرامتی،‌ علی جهاندار و جلال محمدیان و دیگران بودند و از همانجا بود که دایره فعالیتهای من از آواز فراتر رفت. به سلفژ علاقمند شدم و شروع کردم به یادگیری اش.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

موسیقی و شعر در «گرگیعان و گرگیعان» (IX)

در کرمان مشابه همین مراسم در ماه رمضان و با نام «الله رمضونی» و «کلید زنی» برگزار می شود. «الله رمضونی» بیشتر توسط کودکان و «کلید زنی» توسط زنان و دختران انجام می شود که در آیین دوم فردی که این مراسم را انجام می دهد نباید شناخته شود. کلید زنی در شب های ماه رمضان برگزار می شود. زنی در حالی که صورت خود را با چادر پوشانده و یک سینی (در سیرجان به جای سینی از الک استفاده می شود که به آن کمو می گویند) در دست دارد که درون آن آیینه، سرمه دان و یک جلد قرآن قرار دارد، به خانه اهل محل می رود و با کلید به سینی (یا در خانه) می زند. صاحب خانه پس از گشودن در آینه داخل سینی را بر می دارد و چهره خود را می نگرد، سپس مقداری شیرینی، قند یا پول داخل سینی قرار می دهد. در کرمان همچنین از شب سوم تا پایان ماه رمضان مراسمی با عنوان «الله رمضونی» برگزار می شود که در آن گروهی از کودکان و نوجوانان به در خانه اهل محل رفته و این سرود را می خوانند و پس از اتمام سرودخوانی صاحب خانه پولی به سرپرست گروه می دهد:

رهبری: از سرنوشت آثار ضبط شده آهنگسازان ایرانی در بنیاد رودکی خبری نیست!

نوشته که پیش رو دارید گفتگویی است با علی رهبری، رهبر ارکستر و آهنگسازی نام آشنای موسیقی ایران، این گفتگو در برنامه رادیویی نیستان (شبکه فرهنگ) انجام شده است. به تازگی اثری از علی رهبری به نام «نوحه خوان» با همکاری انتشارات ناکسوس به انتشار رسیده است. علی رهبری با اینکه تا به حال رهبری بیش از ۲۵۰ اثر را با انتشارات ناکسوس به عهده داشته است، این اولین بار است که یک اثر آهنگسازی شده از او به انتشار می رسد. درباره این آلبوم با او گفتگویی داشته ایم:

از روزهای گذشته…

سجاد پورقناد

سجاد پورقناد

متولد ۱۳۶۰ تهران نوازنده سه تار سردبیر مجله گفتگوی هارمونیک [email protected]
ایدئولوژی موسیقی پست مدرن و سیاست‌های چپ (VII)

ایدئولوژی موسیقی پست مدرن و سیاست‌های چپ (VII)

ایده پست مدرنیسم در آغاز در صحنه ظاهر شد تا بحران غالب قوانین معماری آمریکایی را معین کند. هگل هنگامیکه دنیا شکل تاریخی هنر رومانتیک داشت معماری را بالاتر از موسیقی قرار داد، بدلیل اینکه در معماری آشتی میان روح و ماده، خرد و تاریخ، نهایتا بوسیله حالاتی که کامل‌تر تحقق یافته نشان داده شده است. برای مثال رجحان معماری در بحثهای گوناگون جِیمسون درباره پست مدرنیسم از همین روست.
نمودی از جهان متن اثر (VII)

نمودی از جهان متن اثر (VII)

بدین ترتیب وضعیت تجزیه و تحلیل موسیقی به گونه‌ای تعریف می‌شود که در آن یک حقیقت خارجی وجود دارد یعنی قطعه‌ی موسیقی، اما از آن تحلیل‌های متفاوتی می‌شود- و تمامی تلاش مصروف برای نسبت دادن این تفاوت به کیفیت آنالیز هم بی‌نتیجه مانده است- بنابراین ناگزیریم بپذیریم که آنالیز موسیقی عملی است شبیه به ترجمه یا به بیان دقیق‌تر بیش از آنکه گزارش باشد تفسیر (Interpretation) است.
نقد ردیف علی اکبر شهنازی، آلبوم عکس

نقد ردیف علی اکبر شهنازی، آلبوم عکس

آلبوم عکس به همراه موسیقی از مراسم نقد ردیف میرزاحسینقلی فراهانی
بنیادهای موسیقی (III)

بنیادهای موسیقی (III)

حال در این قسمت به دومین عامل یعنی قوه شنوایی می پردازیم، همانطور که می دانیم عملکرد ویژه این سیستم باتوجه به موقعیت فعلی آن قابل اهمیت است. همه میدانیم که با گوش ها می شنویم اما آموختن این که چگونه این اندام کار می کند نیازمند مطالعات وسیعتری است. گوش انسان با توجه به تمام جزئیات و بخشهای مختلف به ۳ قسمت اصلی تقسیم می شود، گوش بیرونی، گوش میانی و گوش درونی
ویژگیهای ارتعاشی چوب و کوک کردن صفحات ویولن (XI)

ویژگیهای ارتعاشی چوب و کوک کردن صفحات ویولن (XI)

کارلین هاتچینز تجربیات زیادی را با استفاده از الگوهای کلادنی در کوک کردن صفحات بدست آورده و مطالبی را در مورد راههای مختلف استفاده از رزونانس دوم و پنجم ارائه داده است. او پیشنهاد می کند کار باید با صفحه رو شروع شود که بدون دریچه های صوتی ff و باس بار است و ضخامتش نیز کمی از حد معمول بیشتر باشد(طرح سمت چپ در تصویر ۲۰-۱). ضخامت کم در قسمت لبه ها و چند سانتیمتر جلوتر از لبه ها باعث می شود فرکانس های مربوط به هر دو رزونانس (دوم و پنجم) تقریبا ً به یک اندازه مشخص پائین بیایند.
Ghost Note

Ghost Note

بهترین تعریف برای Ghost Note آن است که نوازنده آنرا بگونه ای اجرا کند که توسط شنونده احساس شود اما شنیده نشود! این نتها معمولآ بسیار آرام و بدون هیچ گونه تاکید خاصی توسط نوازنده اجرا می شوند، این نتها در نوشتار موسیقی همانند نتهای اختیاری در میان دو پرانتز نوشته می شوند. برای آشنایی بیشتر با این نت های موسیقی، بیایید راجع به آن صحبت کنیم.
مستر کلاس پروفسور فروغ کریمی در تهران

مستر کلاس پروفسور فروغ کریمی در تهران

پروفسور فروغ کریمی، سولیست فلوت و کینوزولوگ در دانشگاه هنرهای زیبای وین اتریش در سفری به ایران به برگزاری مستر کلاس می پردازد. این کلاسها در شاخه های آموزش فلوت، موزیک کینزولوژی، اجرای صحنه برای تمام سازها و مستر کلاس برای همنوازی موسیقی مجلسی خواهد بود.
افق‌های مبهم گفت‌وگو (II)

افق‌های مبهم گفت‌وگو (II)

در چنین وضعیتی پیشاپیش گفت‌وشنود برقرار است. پس پرسش اصلی این است که دریافت‌کننده چه چیزی می‌تواند به مؤلف بازگوید؟ ساده‌ترین پاسخ واکنش ذوق است. مؤلفان در کنش و واکنش دائمی با مخاطبانشان گفت‌وگویی را شکل می‌دهند. دراین‌حال گفت‌وگو حول پذیرش و اقبال شکل می‌گیرد و نماینده‌ای برای «سلیقه‌ی» عمومی می‌شود. و آنجا رابطه‌ی گوینده‌ی محض-شنونده‌ی محض به یک گوینده/شنونده با گوینده/شنونده‌ی دیگر تغییر می‌کند که مؤلف نیز به «گفت» دریافت‌کنندگانش گوش بسپارد (۴).
گزارش جلسه هشتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IV)

گزارش جلسه هشتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IV)

«دستگاه‌های موسیقی ایران موسیقی مرده‌ای است و باید دور انداخت. چون روح ندارد. این موسیقی در کنار منقل و وافور و در کنار بساط عرق خورها زندگی می‌کند. آنها که دودستی این موسیقی مرده را چسبیده‌اند متوجه باشند؛ هر موقع که نعش‌های مومیایی جان بگیرند، این موسیقی هم زنده خواهد شد.» (فرزانه ۱۳۳۵)