بررسی و تحلیل گوشه های آواز افشاری از نگاه استاد عباس کاظمی

عباس کاظمی
عباس کاظمی
استاد عباس کاظمی ،ردیف دان و حافظ ردیف سیدرحیم اصفهانی ، شاعر و استاد بزرگ آواز و نی ایران در قرن معاصر بوده است . فردی که بی شک ، اگر شرایط زمانه و رنج های زندگی به او امان می داد ، شاید بسیاری از شما او را به عنوان نماد آواز و موسیقی ایرانی می شناختید. اما تاریخ و آیندگان همیشه در خلاف زمان حرکت می کنند و در میان روزها و سال های سپری شده ، کسانی را پیدا می کنند ، که اگرچه از آنها در زمان حیات خویش نامی برده نشده است ولی نسل های بعد ، حاصل تلاش و رنج آنان را فراموش نخواهد کرد …

اساتید او ( به ترتیب از دوره های قبل تا قرن معاصر ) در آواز : ۱- سیدرحیم اصفهانی ۲- میرزا علی قاری ( شاگرد سیدرحیم ) و در نی : ۱- نایب اسدالله اصفهانی ۲- مهدی نوایی ( شاگرد نایب ) ۳- حسین یاوری ( شاگرد مهدی نوایی ) بودند. آموزش ایشان از اساتید خود ۲۰ سال به طول انجامید ولی به دلیل سکته قلبی در اوایل انقلاب و از دست دادن توان جسمی خود نتوانست ، هنر والای خود و تلاش های ۲۰ ساله خود را ارایه دهد.

آواز های قرار داده شده در این مقاله باصدای استاد کاظمی ، در خانه استاد ، بعد از کسالت و سکته استاد کاظمی ضبط شده است و به علت مشکل تنفسی بابت مریضی ، آواز ها کمی سریع تر اجرا شده است و پایین بودن کیفیت آن به علت قدیمی بودن دستگاه ضبط صوت می باشد.

در این مقاله به بررسی یکی از بزرگترین و مهم ترین آواز های ایرانی ، یعنی آواز افشاری در مکتب اصفهان می پردازیم که دارای تفاوت هایی در اصول و اجرا با شیوه تهران است. تمام نکته ها و مطالب زیر برگرفته از صحبت های استاد کاظمی در زمان حیات خویش و نقل قول از شاگرد ایشان ، آقای حسین سرکوب است.
آواز افشاری ( با تونیک سل) : سل – لا ( لا کرن ) – سی بمل – دو – ر – می کرن – فا

افشاری (اگر از سل اجرا شود) دارای نت های فوق می باشد که درجه دوم آن یعنی لا، دارای ۲ حالت است (که همان نت متغییر است) که در بعضی مواقع به جای لا، از لا کرن (برای بیان غم و اندوه بیشتر) استفاده می شود. مثلا اگر به نت درآمد افشاری دقت کنید، خواهید دید که در تحریر درآمد و در ابتدای شعر، از لا کرن و درمیانه شعر لا بکار استفاده شده است. البته زمانی که از بم به زیر می رویم، می توانیم از لا کرن استفاده کنیم ولی از زیر به بم باید از لا در اجرای آواز استفاده نمود.



۱ – درآمد افشاری : ردیف های آوازی در مکتب اصفهان ، دارای درآمد تحریری و شعر و فرود تحریری هستند که هر کدام از این تحریر ها مخصوص همان گوشه و با گوشه های دیگر متفاوت است. همچنین آثاری از کلیدهای تحریری گوشه های بعدی ، در قسمت درآمد هر گوشه دیده می شود. و همانند حلقه های یک زنجیر ، این گوشه ها با اصول علمی و موسیقی به هم پیوسته هستند. این کلید های تحریری را می توانید در درآمد افشاری بشنوید :

audio file درآمد افشاری با صدای استاد کاظمی

۲ – نهیب : یکی از مهم ترین گوشه های موسیقی ایرانی، نهیب در آواز افشاری است که تکنیک های تحریری و کاربردی در این گوشه، در بسیاری از گوشه های دستگاه ها و آوازهای دیگر مورد استفاده قرار می گیرد. مثلا در گوشه شکسته در آواز بیات ترک و یا در چکاوک در دستگاه همایون، اصول موجود در نهیب به کار گرفته می شود. نوسان در زیر و بم خوانی در این گوشه بسیار زیاد است و تحریر فرود این گوشه ، دارای دو دسته تحریر به نام تحریر بلبلی است و اگر در فرکانس صوتی مناسب با آواز خوانده شود ، دقیقا صدای بلبل در ذهن تداعی می گردد.

audio file نهیب با صدای استاد کاظمی

۳ – مویه افشاری : این گوشه در مکتب اصفهان، تفاوت اجرایی با لحن و حالت گوشه جامه دران در شیوه تهران ندارد ولی از نظر اسمی با هم تفاوت دارند. در مکتب اصفهان نام آن مویه افشاری است و گوشه جامه دران در دستگاه های همایون و راست پنجگاه با لحنی متفاوت از مویه افشاری، اجرا می شود. درباره وجه تسمیه جامه دران، استاد عباس کاظمی چنین گفتند: « در گذشته و در تاریخ ایران ، پادشاهان و حاکمانی وجود داشته اند که مقبول مردم بودند و در زمان حاکمیت خود ، برای ملت خود ارزش هایی قایل بودند از جمله اینکه با تخت های بزرگی که توسط چهل نفر حمل می شد، در کوچه و بازار نزد مردم می رفتند و از احوال آنان جویا می شدند.

هنگامی که چنین حاکمانی فوت می کردند، همان صحنه آمد و رفت حاکم در بازار و در میان رعیت ها ، در مراسم عزاداری پادشاه توسط مردم شبیه سازی و تکرار می شد و تخت بزرگ او را سیاه پوش می کردند و بر دستان خود حمل می کردند. افرادی که در جلوی تخت ایستاده بودند با ذکر این بیت : ” دنیا به کسی وفا نکرده ” به سوگ می نشستند و افرادی که در پشت تخت ایستاده بودند ، در جواب می گفتند : ” غره نشوی خدا نکرده ” و اشاره به مرحوم می کردند و با این گریه و شیون ، خانم ها با حالت زاری جامه های خود را پاره پاره می کردند و به اصطلاح می دریدند.

این جامه دریدن در حالت سوگواری بر اساس ملودی که بر شعر قرار گرفت ، به گوشه جامه دران معروف می شود. » به این دلیل استاد کاظمی گفتند که این گوشه ای که در افشاری اجرا می شود ، جامه دران نیست و مویه افشاری است. جامه دران در مکتب اصفهان حالتی متفاوت از مویه افشاری و در دستگاه و آواز دیگر است.

audio file مویه افشاری با صدای استاد کاظمی

۴- عراق : در خیلی از آثار موسیقی و آواز ها ، از این گوشه استفاده شده است. گوشه عراق به آواز بزرگ معروف است. گستردگی و دامنه تغییرات صوتی آن از اوج به بم ، بسیار زیاد می باشد و به علت همین گستردگی در صدا ها در بیشتر آوازها از آن استفاده می شود. جایگاه حقیقی و اصلی گوشه عراق ، اوج آواز افشاری است اما در دستگاه های دیگر مثل ماهور نیز با تفاوت هایی خوانده می شود. یکی از تکنیک های تحریری که در مورد گوشه نهیب گفته شد ، در مصرع دوم گوشه عراق ، بر روی لغت ” گنبد مینا ” شنیده می شود که دارای حرکت تاکیدی است.

audio file عراق با صدای استاد کاظمی

۵- مسیح : این گوشه نیز دارای یک تفاوت اسمی با شیوه تهران می باشد که به آن فرود افشاری یا رهاب گفته می شود ولی در مکتب اصفهان ، با نام مسیح خوانده می شود. اگر در اجرای مسیح دقت کنیم ، خواهیم دید که گوشه زنگوله نیز در همین پرده اجرا می شود و همانطور که می دانید زنگوله برای هشیاری به کاربرده می شود و در گوشه مسیح نیز ، حس هشیاری و بیداری روحی ، احساس می شود.

در خواب کرده ای ز رهاوی مرا کنون
بیدار کن به زنگوله ام که آنم آرزوست

این شعر از مولانا می باشد و همانطور که می بینید رهاوی ( رهاب ) در حالت خواب می باشد ، در صورتی که با شنیدن مسیح ، بیداری تداعی می شود. مسیح نیز به آواز کوچک معروف است و تحریر فرود آن با سه حرکت ترتیبی به پرده درآمد افشاری باز می گردد.

audio file مسیح با صدای استاد کاظمی

۶ – مثنوی افشاری :
به مثنوی افشاری ، مثنوی پیچ هم گفته می شود. که دلیل آن چرخش تحریری ، در ابیات و فرود شعر است و در هر نوبت ۴ بار این چرخش تحریری صورت می گیرد. البته در بسیاری از مثنوی هایی که تا به امروز شنیده شده است ، این اصول و پیچش های تحریر در آن رعایت نشده است و اگر قسمت های تحریری این گوشه از آن حذف شود ، دیگر مثنوی پیچ نامیده نمی شود و بیشتر آواز دیگری به جای مثنوی افشاری ( مثنوی پیچ ) خوانده شده است.

audio file مثنوی افشاری با صدای استاد کاظمی

آواز افشاری در ردیف استاد عباس کاظمی دارای ۲۴ گوشه به ترتیب زیر است :
– افشاری ۲- راست ۳- عبری ۴- صدری ۵- صبری ۶- سرحدی ۷- مبرقع ۸- دره گزی ۹- عاشق کش ۱۰- صلایی ۱۱- خجندی ۱۲- نهیب ۱۳- مویه افشاری ۱۴- ایلخانی ۱۵- عراق ۱۶- قرایی ۱۷- حزین ۱۸- زنگنه ۱۹- دل انگیزان ۲۰- قفل رومی ۲۱- دیر راهب ۲۲- مسیح ۲۳- زنگوله ۲۴- مثنوی افشاری که ۶ گوشه از آن ها انتخاب و بررسی شد.

20 دیدگاه

  • ارسال شده در شهریور ۲۵, ۱۳۸۵ در ۹:۳۲ ب.ظ

    با تشکر از شما آقای پورقناد … یا حق …

  • ارسال شده در شهریور ۲۶, ۱۳۸۵ در ۱:۲۴ ق.ظ

    درود.
    دیروز به آقای پور قناد شکایت کردم که از موسیقی سنتی دریغ می کنید.
    با این مطلب از گفته ی خودم پشیمون شدم.بسیار پر بار و تخصصی است. خوش به حال دوستداران موسقی ایرانی.
    لطف کنید از اخبار جدید موسیقی و مصاحبه با اساتید هم استفاده کنید.
    موفق و پیروز باشید..

  • ارسال شده در شهریور ۲۶, ۱۳۸۵ در ۶:۴۱ ق.ظ

    دست مهدی و دست سجاد (که معلوم نیست چطوری مهدی رو پیدا کرده) درد نکنه. مهدی خوب بود ویژگی های مکتب رو هم در همین حین مشخص می کردی و روشون انگشت می گذاشتی.
    تا حدود و صغور چیزی مشخص نشه تعریف پذیر نیست. این که اسم ها فرق دارند مهمه، ولی حتی در نوشته هات به این نکته که گوشه ی نهیب، اساسا با آن چه در تهران نهیب (=عرق افشاری) نام دارد تفاوت دارد، اشاره نکرده بودی. تنها کسی که ردیف را با چند روایت در تهران آموخته باشد پی می برد که این آوازها چه قدر متفاوت هستند ( وچه قدر مهم). نیز تا مشخصات و ویژگی های آن را مشخص نکنی، معلوم نمی شود که آوازهایی که دیگران می خوانند واقعا کدام ها در مکتب اسفهان هستند.

    خلاصه حیف است که این گوشه ها همین جوری دارد خاک می خورد و کسی تحلیلش نمی کند.

    امیدوارم یک موسیقی شناس معتبر و حرفه ای نیز، در مورد اهمیت روایت های اصیل ردیف و اعتبار آن ها بنویسد، تا این شبهه پیش نیاید که این روایت ها، مشکلی داشته اند که زیاد به گوش نمی خورند. نه خیر، مشکل، دادن پرچم موسیقی ایرانی (شاید هم کش رفتن پرچم در بحبوحه توسط ایشان) به دست کسانی است که امروز آن را موروثی می دانند و می گویند: ما آرام آرام پرچم را می دهیم به دست کوچولومون!

  • ارسال شده در شهریور ۲۶, ۱۳۸۵ در ۹:۵۳ ق.ظ

    بسیار عالی بود امیر مهدی گل
    همچنین شما آقا سجاد

  • فريد
    ارسال شده در شهریور ۲۶, ۱۳۸۵ در ۱۲:۲۱ ب.ظ

    با تشکر حسن اهتمام نویسنده گرامی.
    حقیقت این است که ساختار این ردیف نسبت به تمامی ردیفها تفاوت بنیادین دارد.
    همچنین از تنوعی برخوردار است که به طور مثال در ردیف مرحوم دوامی نیست.
    ای کاش مرحوم کاظمی ردیفی عرضه می کرد که ما در دوران معاصر منبع ارزشمند و فاخر آوازی داشته باشیم. بگذریم از اینکه ردیف ادیب در حال حاظر منبع ردیف آوازی ارزشمندی است.

  • ي
    ارسال شده در شهریور ۲۶, ۱۳۸۵ در ۱۲:۲۱ ب.ظ

    این روایت ها، مشکلی داشته اند که زیاد به گوش نمی خورند. نه خیر، مشکل، دادن پرچم موسیقی ایرانی (شاید هم کش رفتن

  • ارسال شده در شهریور ۲۶, ۱۳۸۵ در ۸:۴۵ ب.ظ

    سجاد عزیز و جناب آقای جمشیدی
    مطلبی بسیار ارزنده ارائه شده که بسهم خود تشکر می کنم. اگر تاریخ ضبط گوشه ها بانضمام اطلاعات تاریخی بیشتری از جناب کاظمی داده شود موجب امتنان است.(سال تولد، وفات؟ و غیره)
    براساس اسامی اساتید، قاعدتا بایستی اختلاف سنی حداکثر ۱۰ سال با طاهرزاده داشته باشند.

  • ارسال شده در شهریور ۲۶, ۱۳۸۵ در ۹:۳۷ ب.ظ

    آقای امیر منصور عزیز :
    ضبط این گوشه در حدود سال های ۶۸ تا ۷۰ در منزل استاد و بعد از سکته قلبی ایشان ، صورت گرفته است. استاد کاظمی متولد سال ۱۳۰۹ شمسی بوده است و با یک واسطه ( یعنی میرزا علی قاری ) شاگرد سید رحیم بوده است. در صورتی که آقای طاهرزاده اصلا شاگرد سید رحیم نبودند ! اطلاعات بیشتر و تاریخی درباره استاد کاظمی در وبلاگ من موجود است … با تشکر … یا حق …

  • bozorgmehr
    ارسال شده در آبان ۶, ۱۳۸۵ در ۶:۲۶ ق.ظ

    درود بر شما که در این روزگار غریب اینچنین از این میراث کهن دفاع میکید.

  • ارسال شده در مهر ۱۵, ۱۳۸۶ در ۳:۵۵ ب.ظ

    سلام آقای جمشیدی
    می شه یه نمونه از گوشه دیر راهب را بگذارید
    متشکر

  • محمد رضا باقریه
    ارسال شده در فروردین ۳, ۱۳۸۷ در ۷:۲۲ ب.ظ

    با سلام
    می خواستم خدمت شما عرض کنم یکی از اسا تید استاد کاظمی استاد تاج بوده است زیرا من در اواز شاگرد استاد طباطبائی هستم که ایشان بااستاد کاظمی شاگرد استاد تاج بوده اند

  • محمد هادي شكوفيان
    ارسال شده در مهر ۲۵, ۱۳۸۷ در ۷:۵۸ ق.ظ

    باسلام خدمت شمامن سی دی اموزشی ردیفهاوگوشه های اوازی رامیخواستم ازکجابایدتهیه کنم؟

  • vahab
    ارسال شده در خرداد ۱۴, ۱۳۸۹ در ۱۱:۴۷ ب.ظ

    lxhgf مطالب دقیق و ظریف و قابل استفاده برای همگان میباشد

  • ss
    ارسال شده در آذر ۳, ۱۳۸۹ در ۱۰:۰۷ ق.ظ

    سید رحیم سال ۱۳۱۴فوت کرده آخه مگه می شه این آقا شاگرد رحیم بوده باشه؟؟؟؟؟

  • یاسر
    ارسال شده در خرداد ۴, ۱۳۹۰ در ۱۱:۱۷ ق.ظ

    سلام
    یاسر هستم از اصفهان وعاشق آوازم ودنبال یک استادبرجسته میباشم که بتواند ردیف های استاد کاظمی را به من بیاموزداگر امکان دارد این استاد را به من معرفی کنید

  • مهدی
    ارسال شده در فروردین ۱۱, ۱۳۹۲ در ۶:۵۱ ب.ظ

    با سپاس از زحمات شما : من فکر میکنم شاگردان میرزا علی قاری همانند جناب کاظمی کاملتر از ادیب و تاج …سبک سید رحیم را یاد گرفته و اجرا میکنند ..چون میرزا علی قاری بهتر از ادیب و تاج بوده و در محضر استاد بیشتر فیض برده است و توانسته گوشه ها و ردیف های سخت را اجرا کند و بیاموزد.

  • حسین
    ارسال شده در تیر ۱۸, ۱۳۹۳ در ۸:۳۸ ق.ظ

    سلام دوست عزیز.چطورمیشه ماهم به ردیف مرحوم استادکاظمی دسترسی پیداکنیم وریزه خوارعلم موسیقایی ایشان باشیم؟

  • سامان
    ارسال شده در خرداد ۵, ۱۳۹۶ در ۸:۳۳ ب.ظ

    باسلام و عرض ادب و خسته نباشید و با تشکر از مطالب بسیار عالی شما میخواستم بدونم چطوری میتونم با جناب استاد سرکوب ارتباط برقرار بکنم بتونم از محضر ایشون استفاده کنم

  • يارا دانشور
    ارسال شده در دی ۱۳, ۱۳۹۷ در ۹:۳۳ ق.ظ

    با سلام و تشکر از لطف شما و سایر همکارانتان در این سایت بسیار خوب و فاخر.
    اگر ممکن هست در یک فرمت دیگر فایهای گوشه های افشاری استاد کاظمی را بارگذاری کنید. بنده و برخی دیگر از دوستان امکان شنیدن این فرمت را نداریم.
    و یا در صورت امکان محبت کنید و به ایمیل من فایلها را ارسال کنید
    ممنون هستم و قدردان شما عزیزان
    یارادانشور
    مدرس ردیف و اواز سنتی در شیراز

  • ارسال شده در دی ۱۳, ۱۳۹۷ در ۴:۳۴ ب.ظ

    دوست گرامی این ردیف به صورت صوتی و کتاب منتشر شده:
    ردیف سازی و آوازی مکتب اصفهان گردآوری و اجرا: حسن منصوری به اهتمام: امید قبادی

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (XIX)

تنها درویش خان تا حدودی با وزیری تفاهم داشت و برای شنیدن کنسرت ها و خطابه های او به مدرسه خصوصی اش می رفت. اما قبل از این که این رابطه و تفاهم ثمری به بار آورد – و قبل از ریاست اول وزیری در مدرسه موزیک (۱۳۰۷)، درویش خان فوت شد (۱۳۰۵). بعد از فوت او تجدد طلبی به کشمکش بین وزیری و مین باشیان ها یا «موسیقی نوین و علمی ایرانی» با «موسیقی بین المللی و علمی» محدود ماند.

«شیوه‌ی نوازندگی» در موسیقی ما چه معنایی دارد؟ (I)

اگر در موسیقی کلاسیک غربی کار می‌کنیم دادن جواب همه‌فهم به این سوال نسبتا ساده است. یعنی روشی که هر نوازنده آثار را می‌نوازد. بخشی به رابطه‌ی فیزیکی‌ای که یک نوازنده با سازش دارد مربوط است، یعنی مسائلی مثل روش دست گرفتن ساز یا پشت ساز نشستن، نحوه‌ی انگشت گذاشتن، انتقال نیرو به ساز (تقریبا اِکول) و … بخشی هم به مسایل صوتی، مثل صدایی که از ساز درمی‌آورد، دامنه‌ی شدت و ضعف‌هایی که می‌تواند به هر نت یا پاساژ بدهد، شیوش‌های مختلفی که می‌تواند هنگام نواختن هر نغمه یا تکنیک ایجاد کند و بخشی هم به مسایل تکنیکی مثل دامنه‌ی ویبراتوها و از این قبیل.

از روزهای گذشته…

برنده جایزه پیانوی باربد در شهر لندن نواخت

برنده جایزه پیانوی باربد در شهر لندن نواخت

پنجشنبه ششم آپریل، ۱۶ فروردین در شهر لندن کشور سویس اشکان لایق، پیانیست جوان و برگزیده جشنواره پیانوی باربد قطعاتی را برای پیانوی سولو و دونوازی به همراه ویولونسلیست انگلیسی، توماس ایساک اجرا کرد.
بررسی ساختار و نقش دانگ‌های مورد استفاده در گوشه‌های راک ردیف میرزاعبدالله (II)

بررسی ساختار و نقش دانگ‌های مورد استفاده در گوشه‌های راک ردیف میرزاعبدالله (II)

از سوی دیگر، داریوش طلایی نیز، با رسم نمودارهایی، دانگ‌های تشکیل‌دهنده‌ی گوشه‌های مختلف راک را ترسیم کرده است (طلایی ۱۳۷۲: ۳۵). این تحلیل به‌روشنی دانگ‌های اصلی تشکیل‌دهنده‌ی هر یک از گوشه‌های راک را معرفی می‌کند؛ با این‌حال، چنین نموداری نمی‌تواند توضیح‌دهنده‌ی پویایی مدال گوشه‌های راک باشد و ضمناً در آن به دانگ‌های فرودی نیز اشاره‌ای نشده است. همچنین، با اتکا به این نمودار نمی‌توان به مطالعه‌ی رفتار ملُدیک گوشه‌ها و فنکسیون دانگ‌ها در روند پیشرویِ گوشه پرداخت. گذشته از موارد ذکر‌شده، طلایی در نمودار خود راک را ـ که مشخص نیست مقصود وی کدام‌یک از گوشه‌های راک است ـ متشکل از دو دانگِ چهارگاه (C) و ماهور (M) می‌‌داند.

دو خبر از دنیای موسیقی

پس از موفقیت شوریده، کار گروه دستان و پریسا و انتخاب این اثر بعنوان بهترین موسیقی سال ۲۰۰۳ از طرف وزارت فرهنگ فرانسه، شرکت نت ورک آلمان اثر تازه ای از گروه دستان و پریسا را با نام گل بهشت منتشر کرد.
استفاده از تیونر برای کوک سنتور (I)

استفاده از تیونر برای کوک سنتور (I)

یکی از مشکلات ساز سنتور همواره کوکِ این ساز به طور دقیق و مراقبت از خالی نکردن آن و تغییر کوک برای اجرا در دستگاه های دیگر بوده است. تعداد زیادِ سیمها تا مدتها اغلب مانع پرداختن به مسئله ی کوک هم از طرف معلم و هم از طرف شاگرد می شود و بیشتر باعث عدم تمایل هنرجویان به کوک این ساز می شود (نا گفته نماند که تا حدی نیز محق هستند)
دراو ارگان

دراو ارگان

هموند توانست با اختراع چرخهای دوار مولد صدا، امواج سینوسی را به هر طریقی که علاقه داشت با یکدیگر ترکیب کند و الگوهای مورد علاقه خود را تهیه کند. اما او برای ساخت یک دستگاه موسیقی شبیه به ارگ کلیسا نیاز به ایجاد تغییراتی در اختراع خود بود در غیر اینصورت ارگ او همانند ارگ های کلیسا فضای زیادی را اشغال می کرد.
درباره‌ی پتریس وسکس (I)

درباره‌ی پتریس وسکس (I)

پتریس ‌وسکس در ۱۶ اپریل سال ۱۹۴۶ در شهر آیزپوت (Aizpute) کشور لتونی متولد ‌شد. او پسر یک تعمید‌دهنده‌ بود و تحصیلات اولیه‌ی خود را در یک مدرسه‌ی موسیقی محلی با نام جوزف ویتولز لتونی میوزیک (Jazeps Vitols Latvian Academy Of Music) گذاراند. همچنین از سال ۱۹۵۹ تا ۱۹۶۴ به یادگیری کنترباس در مدرسه‌ی موسیقی امیلز دارسینز (Emils Darzins Music School) شهر ریگا (پایتخت لتونی) پرداخت و از سال ۱۹۶۱ به عنوان نوازنده در ارکستر سمفونیک و ارکسترهای مجلسی‌ متعددی از جمله ارکستر فیلارمونیک لتونی، ارکستر فیلارمونیک لیتوانی و ارکستر رادیو لتونی فعالیت کرد.
قرار دوباره برگزاری کنسرت ارکستر کامه راتا

قرار دوباره برگزاری کنسرت ارکستر کامه راتا

در خبرها آمده بود که کنسرت ۳۱ خرداد و اول تیر ارکستر “کامه راتا” به رهبری کیوان میرهادی، به دلیل بالا رفتن تعرفه اجاره سالن ها، مخصوصا سالن رودکی که بارها صحنه اجرای کنسرتهای ارکستر کامه راتا بوده است، لغو میشود چراکه ارکستر قادر به تامین هزینه سالن نیست!
بحرانی با افق نامعلوم (II)

بحرانی با افق نامعلوم (II)

اگر بازار تولید و نشر آثار شنیداری موسیقی در ایران گاه سرد و گاه گرم است، بازار نشر و انتشار آثار نوشتاری، جریان همیشه کند و ثابت دارد. کتاب های موسیقی به دو دسته تقسیم میشوند: متن ها(ی تاریخی، تحلیلی، آموزشی و…) و نت های (ی آموزشی یا نوشته شده از روی اجراهای اساتید). تعداد عناوین منتشره در بیست سال گذشته، قابل مقایسه با سالهای پیش از انقلاب نیست و حتی میتوان گفت چندین برابر هفتاد سال گذشته اش؛ رشد و رونق داشته است.
صبا از زبان سپنتا (III)

صبا از زبان سپنتا (III)

کوک ویلن صبا در آن اثر، از نت معیار که در آن‌ زمان‌ در نت لا، HZ 439 (هرتز) بوده است تبعیت‌ کرده و به آن مناسبت، تن درخشان ویلن در کل اثر عرصهء تجلی یافته است. صبا درآمد ابو عطا را در اجرای «ویبراتور» سنگین و با تأنی، از نت شاهد ابو عطا شروع کرده و پریودهای دیگری را نیز در درآمد ابو عطا در اکتاوهای دیگر اجرا کرده‌اند بعد از آن «حجاز» را از نت شاهد آنکه درجه پنجم گام‌ شور است با جمله‌های مختلف در سه اکتاو که از نت‌ B4 (سی) روی سیم دوم ویلن شروع می‌شود، آغاز کرده و اکتاو دوم آن را روی سیم اول با نت‌ B5 و اکتاو سوم آن را روی همان سیم از نت‌ B6 (فرکانس ۵۷۹۱ هرتز)در پوزیسیون نهم روی سیم‌ «می» اجرا کرده است.
صبا؛ نسیم دگرگونی‌ها (IV)

صبا؛ نسیم دگرگونی‌ها (IV)

آفرینش گوشه‌های جدید البته کمتر از آفرینش یک دستگاه جدید خارج از حوزه‌ی آفرینش هنری قرار دارد و شواهدی اندک از چنین فعالیتی در تاریخ موسیقی ما باقی مانده است. برای مثال گوشه‌ای هست که به نام «محمد صادق‌ خان» (سرورالملک) ثبت شده است؛ یا در مورد افزوده شدن «گرایلی شستی» توسط آقاحسینقلی روایت‌هایی نقل می‌شود.