پایانی بر آغاز (II)

وضعیت بنیاد رودکی و دفتر موسیقی چگونه است؟ آیا وظایف موازی دارند یا نه و آیا ارکستر سمفونیک با کدام یک از آنها باید ارتباط داشته باشد؟
فعالیت اصلی بنیاد رودکی مسائل اداری تالار وحدت و رودکی و یا به عبارتی کل ساختمان است، اما دفتر موسیقی بیشتر فعالیتش معطوف به بخش فرهنگی و هنری میباشد و اگر ما بخواهیم همکاری خوبی داشته باشیم باید هماهنگی دقیق بین دو سازمان وجود داشته باشد. البته گاهی مشکلات و ناهماهنگی هایی پیش می آید ولی ما همیشه راه حلی را برای خارج شدن از بن بست ها پیدا کرده ایم، مطمئنا وجود دو سازمان در این مرکز نسبت به مراکزی که توسط یک سازمان اداره میشوند هماهنگی و همکاری بیشتری را نیازمند است.

دسترسی به آرشیو ارکستر اعم ا زآرشیو تصاویر قدیمی ارکستر، آرشیو صوتی و پارتیتورها وضعیت چگونه است؟ آیا دسترسی وجود دارد؟
من اینجا آرشیو خاصی را نمیشناسم. یک کتابخانه وجود دارد که مربوط به نتهای ارکستر سمفونیک میباشد و یک انبار که آن نیز مربوط به سازهای ارکستر است. البته این سازها نباید از محل تمرین و تالار خارج شوند این در هیچ جای دنیا متداول نیست که سازهای ارکستر سمفونیک به ارکستر های دیگری داده شوند چه در کادر وزارت ارشاد باشند و چه خارج از کادر آن. بخصوص که سازهای ارکستر سمفونیک ما بسیار قدیمی و فرسوده هستند و استفاده مضاعف از آنها باعث خرابی بیشتر شده و آنها را در برای ما غیر قابل استفاده خواهند نمود.

یعنی مثلا ارکستر ملی اگر ساز یا نتی لازم داشته باشد شما در اختیارش قرار نمیدهید؟
تا کنون این همکاری وجود داشته و آنها از سازهای ما استفاده کرده اند ولی همانطوریکه اشاره کردم در هیچ جای دنیا این روش مرسوم نیست که سازهای ارکستر سمفونیک به ارکسترهای دیگر قرض داده شود، ما در ایران سعی می کنیم بین هنرمندان مسئله ی خاصی بوجود نیاید ولی اصولا این معمول نیست.

هر ارکستر باید مقر استقرار، وسائل، نتها و نوازندگان خود را داشته باشد. نوازنده ای که عضو چندین ارکستر است روحیه و توانایی لازم برای کار با ارکستر سمفونیک را ندارد چرا که کار در ارکستر سمفونیک بسیار فشرده، سخت و طاقت فرساست و نوازنده باید آمادگی روحی و جسمی همراه با اشتیاق برای این کار را داشته باشد تا بتواند از پس تمرین های مداوم برآید. این مشکلات را ما داریم ولی راه حل هایی نیز وجود دارد.

شما از قدیم تحقیقاتی روی موسیقی سمفونیک ایران داشته اید و مشقات بسیاری داشته اید برای کشف پارتیتورهای این دست آثار، وقتی مدیر هنری و رهبر ارکستر سمفونیک تهران شدید و دسترسی مستقیم به آرشیو نت ارکستر داشته اید، آیا از این امکان برای ادامه تحقیقاتتان استفاده کرده اید؟
تحقیقاتی که من در مورد موسیقی سمفونیک ایران داشتم بیشتر جنبه ی تاریخی موسیقی سمفونیک ایران را داشته و آثاری که من اجرا و ضبط کرده ام اکثرا پارتیتورهایی از آهنگسازان نسل گذشته ما بوده است. تمام تلاش من بر این بوده که این آثار حفظ و ماندگار شوند و از بین نروند. این کار ساده هم نبود چون این مهم وظیفه یک شخص نیست و معمولا جزء وظایف یک وزارت خانه یا نهاد است.

ولی من به خاطر عشق و علاقه ای که به این موسیقی داشتم و دارم چند سالی با پرداخت هزینه های بسیار سنگین و با زحمت بسیار این آثار را با ارکسترهای اروپایی ضبط کرده و امروز به صورت CD موجود است. امروز من به آرشیو نتها دسترسی دارم ولی متاسفانه آثار زیادی اینجا موجود نیست. بیشتر نتهایی که وجود دارند مربوط به آهنگسازان معاصر است که در محدوده کار من نبوده است.

زمانیکه من مشغول ضبط آثار آهنگسازان نسل قدیم بودم، به دلیل روابط خوبی که وجود داشت پارتیتورهای زیادی بدستم رسید و آنها بیشتر از مقداری بودند که من بتوانم تمام آنها را اجرا و ضبط کنم. ولی متاسفانه امروزه به قدری مشکلات و گرفتاری های ارکستر سمفونیک زیاد است که دیگر انرژ‍‍‍‍ی و مجال این را ندارم که کارهای سابق خود را ادامه دهم.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

نماد‌شناسی عود (VII)

ابن سینا در کتاب خود «شفا» (کتاب ریاضیات) (۲۲) بخش زیادی از فصل مربوط به آلات موسیقی را به بحث کوک و فواصل و فیزیک صدا اختصاص داده و در آن بیان کرده‌است که عود بهترینِ سازها و محبوب‌ترینِ آنها نزد مردم است. (۲۳) مضاف بر این در ادامه‌ راجع به تعداد سیم‌های عود می‌گوید که ما پیش‌تر آن را در یکی از افسانه‌هایی با نگاهی تن-نمایانه برای عود یافتیم: او می‌گوید که عود گاهی دارای ۵ جفت سیم است اما بیشتر ۴ جفت سیم دارد(۲۴) و در هر دو صورت سیم‌های این ساز معمولاً با یک فاصله‌ی چهارم نسبت به هم کوک می‌شوند.(۲۵)

مغالطات ایرانی – اجرای جهانی

یکی از مهمترین معیارهای سنجش کیفیت یک اثر موسیقایی در فضای موسیقی کلاسیک، اجرای چندین باره یک اثر توسط گروه ها و ارکستر های مختلف در اعصار مختلف است. این اعتقاد در بعضی از جوامع مثل کشور ما چنان همه گیر و جا افتاده شده است که به عنوان تنها معیار سنجش کیفیت یک اثر موسیقی کلاسیک به حساب می آید.

از روزهای گذشته…

گوستاوو دودامِل، چهره کاریزماتیکِ  اِل سیتما

گوستاوو دودامِل، چهره کاریزماتیکِ اِل سیتما

چهره کاریزماتیکِ اِل سیتما، گوستاوو دودامِل (Gustavo Dudamel) نام دارد. ستاره ای واقعی در کشورش (هر چند او این اصطلاح را نمی پسندد در حالی که از محبوبیت بسیار زیادی برخوردار است)، این رهبر ارکستر در سال ۱۹۸۱ متولد شده است و امروزه جز یکی از موسیقی دان های برجسته کلاسیک به شمار می رود.
کاربرد نظریه آشوب در آهنگسازی (II)

کاربرد نظریه آشوب در آهنگسازی (II)

در سپیده دم قرن بیستم آرنولد شوئنبرگ روشی را برای آهنگسازی بوجود آورد که از دیدگاه زیباشناسی تقریبا به هیچ چیز پیش از خودش شبیه نبود. روشی نو که بعدا به سریالیسم شهرت یافت. به دلیل همین ساختمان ناآشنا، تعداد زیادی از شنوندگان نحوه آهنگسازی او را تصادفی می‌پنداشتند اما در حقیقت چنین نبود. اگر به جریان موسیقی در قرن بیستم نگاهی کلی بیافکنیم بدرستی متوجه می‌شویم تا پیش از جان کیج هیچ موسیقی دیگری را نمی‌توان به طور جدی دارای ویژگی‌های تصادفی دانست.
آوانگاری به روش «ابجد» در موسیقی قدیم ایرانی (II)

آوانگاری به روش «ابجد» در موسیقی قدیم ایرانی (II)

بعد از ابن زیله، صفی الدین ارموی طرحی را به بدعت گذاشت که در آن اکتاو از هجده نغمه با تکرار نت اول تشکیل شده بود و چون این هجده نغمه هفده فاصله را ایجاد می کردند به گام هفده قسمتی صفی الدین معروف شد. در این نظام تطابق نام نغمات با نامگذاری ابجد، نسبت به سیستم ابن زیله متفاوت است. این گام از مبنای دو به شرح زیر است:
توماس فتس والر، اسطوره جز (I)

توماس فتس والر، اسطوره جز (I)

به جرات می توان گفت که بزرگترین پیانیست و خواننده Jazz ای که توانایی آنرا داشته که ساعت ها برای مردم ساز بزند و بخواند بدون آنکه مردم احساس خستگی و یکنواختی کنند کسی نبوده جز توماس فتس والر.
حضور بانوان در جامعه ی موسیقی ایران (II)

حضور بانوان در جامعه ی موسیقی ایران (II)

اولین ارکستر غیر مدرسه ای ایران با رعایت استانداردهای بین المللی، ارکستر سمفونیک بلدیه به رهبری غلامحسین مین باشیان است که بعضی از افراد به اشتباه، این ارکستر را ارکستر سمفونیک تهران می خوانند؛ فعالیت این ارکستر به شکل مستقل کوتاه بوده و به سرعت این ارکستر به هنرستان عالی موسیقی منتقل می شود.
بیژن کامکار: چه اشکالی دارد یک ذره هم مغزتان را بچرخانید!؟

بیژن کامکار: چه اشکالی دارد یک ذره هم مغزتان را بچرخانید!؟

یکی از دستمایه‌های ما در مسیر افزودن جذابیت‌های صحنه‌ای موسیقی ایران، توجه به ریتم بوده‌است. شما می‌دانید که موسیقی‌های فولکلور ما‌ سرشار از ریتم هستند. من حتی به اهالی موسیقی پاپ هم همیشه توصیه می‌کنم که به جای اینهمه توجه و تمرکز بر روی الگوهای ریتمیک غربی، به ریتم های بومی خودمان هم توجه کنند و از آنها هم استفاده کنند. اصلاً بعضی از ریتم‌هایی که امروزه خیلی متداول شده‌اند شناسنامه‌ی یک منطقه‌ی خاص را دارند.
بررسی مقایسه‌ای آثار آریستوگزنوس تارنتی و ابونصر فارابی (II)

بررسی مقایسه‌ای آثار آریستوگزنوس تارنتی و ابونصر فارابی (II)

نکات زیادی کار آریستوگزنوس را از دیگر اندیشمندان یونانی که درباره‌ی موسیقی به کار نظری پرداخته‌اند متمایز می‌سازد، اما آنچه از بقیه مهم‌تر است نقدی است که او به نظرات طرفداران فیثاغورث درباره‌ی موسیقی وارد می‌کند (۴). در حقیقت او با این کار گامی بسیار مهم در شناخت‌شناسی علم برمی‌دارد (Barker 1978: 9). موسیقی از نظر او موضوع دانش ریاضی نیست؛ همچنین موضوع فیزیک یا اخترشناسی. بلکه موضوع دانشی است برآمده از الزامات خود موسیقی:
گزارشی از جلسه نقد «پیمان عشق» و پخش مستند «هزارداستان امیرجاهد» (I)

گزارشی از جلسه نقد «پیمان عشق» و پخش مستند «هزارداستان امیرجاهد» (I)

نشست بررسی و رونمایی آلبوم «پیمان عشق» و پخش مستند «هزارداستان امیرجاهد» در روز پنجشنبه ۲۶ شهریور ماه در خانه هنرمندان برگزار شد. در ابتدای این نشست محمود توسلیان منتقد موسیقی و روزنامه نگار با اشاره به اینکه جهان امروز، جهان انتخاب هاست و کسانی که این برنامه را انتخاب کردند بی شک از روشنفکران واقعی جامعه اند، از حاضرین خواست تا آثاری از این دست را بیشتر مورد مداقه قرار دهند و حمایت کنند.
سونات مهتاب بتهوون

سونات مهتاب بتهوون

سونات مهتاب در تابستان سال ۱۸۰۱ در مجارستان در املاکی متعلق به خانواده براونشویک (Brunswick) توسط بتهوون ساخته شد و در سال ۱۸۰۲ انتشار یافت. این سونات به کنتسی ۱۷ ساله از شاگردان بتهوون به نام جولیتا گوچیاردی (Giulietta Gucciardi) تقدیم شده است.
انتشار دو نوازی ها با گیتار

انتشار دو نوازی ها با گیتار

بالاخره پس از گذشت، چهار سال از برگزاری کنسرت مشترک حامد پورساعی و فروغ کریمی، بخشی از برنامه اجرا شده در آن کنسرت به صورت سی دی به بازار عرضه شد. ضبط این آثار مربوط به آخرین سفر فروغ کریمی به ایران بوده و پیش از اجرای کنسرت، کار ضبط صورت گرفته است. البته در سی دی حاضر که با نام “دشت گریان” (دو نوازیهای موسیقی کلاسیک) توسط انتشارات ماهور (کارگاه موسیقی) به بازار عرضه شده است، سه همنوازی دیگر هم جای گرفته که با ویولونسل، آکاردئون و پن فلوت است.