چهارشنبه ۲ خرداد ۱۳۸۶ ،
شاهین مهاجری
شاهین مهاجری میکروتونالیست٬ محقق موسیقی و نوازنده تمبک٬ در سالهای 83 و 84 با شرکت صوت آذین همکاری داشته است. وی در طراحی نرم افزار موسیقی هم آوا نقش داشته و بر اساس محاسبات تغییرات فرکانسی وی ٬ تیونر چینی EMT-668 ساخت کارخانه Eno-music ٬ ربع پرده ای گشته و به ”رهاب“ تغییر نام یافت. در اینجا مطلبی از ایشان در نقد اختراع جدید شرکت صوت آذین میخوانیم:
بر همگان پوشیده نیست که تلفیق موسیقی و تکنولوژی دردنیای غرب توانست با ایجاد شاخه نوینی از صنعت به نام صنعت موسیقایی منشا تحول بسیار دراین هنر شنیداری گردد.
شاید اگر بتهوون، این رفیع ترین قله موسیقی فاخر، مجددا پا به عرصه حیات می گذاشت می توانست از امکانات نوین به بهترین شکل بهره گیرد. پیشرفت در نرم افزار/ سخت افزار موسیقایی، ظهور انواع سازهای الکترونیک با نمونه صداهای شبیه سازی شده ، تحول در صنعت ضبط و پخش موسیقی همگی از نتایج ورود دیدگاه صنعتی به دنیای موسیقی می باشد. از دیگر نتایج این امرمی توان به شکل گیری بازار خاص این محصولات، اهمیت کارآفرینی ، بازار هدف ، محصول استراتژیک، بازاریابی، رقیب و حذف آن از صحنه تجارت موسیقایی اشاره نمود.
از طرفی خلاقیت و ایده پردازی ٬ نقش بسیاری در تولید محصولات نوین دارند ، به گونه ای که یک فکر جدید می تواند پس از
نیاز سنجی بازار و تبدیل شدن به یک محصول استراتژیک در شرکت تولید کننده ، جایگاه خود را در بازار پیدا نماید. بکر بودن ایده و محصول جدید می تواند آن را به عنوان یک اختراع از دیگر محصولات متمایز کرده، در بازاریابی آن تاثیر مثبت داشته باشد.
در این بین گاهی اتفاقاتی رخ میدهد. تولید کننده محصول بدون آگاهی از بازار جهانی، محصول خود را در دنیا منحصر بفرد
می پندارد. گاهی نیزفکرو محصول دیگران به عنوان اختراع ثبت می گردد. چنین اتفاقاتی در کشور ما بسیار رخ می دهند و دلیل آن هم ضعف قوانین ثبت اختراع می باشد.
در روزنامه ایران مورخ یکشنبه 26 فروردین ماه1386متن مصاحبه با آقای افشین سپهوندی، مدیر عامل شرکت صوت آذین چاپ گردیده است که در آن به اختراع دستگاه تمام اتوماتیک، رباتیک و هوشمند ورق زن پایه نت به عنوان محصولی بدون هیچ نمونه مشابه درسطح جهان اشاره شده است.
به گفته ایشان این دستگاه درنمایشگاه موسیقی فرانکفورت ظرف 48 ساعت در لیست ثبت اختراع قرار داده شده است. ایشان همچنین در مصاحبه ای با خبرگزاری ایلنا مورخ 24/10/86 (کد خبر: 408830) عنوان کردند که این دستگاه صرفا ظرف 6 ماه تولید شده است.
ایشان همچنین در مصاحبه با همشهری On-line
hamshahrionline.irکماکان این ادعا را مطرح کرده و گفته اند :” این دستگاه هیچ نمونه و مشابهی در سطح جهان ندارد. نوازندگان نت نواز با استفاده از آن و تنها با اشاره به پدال زیر پا می توانند صفحه نت را ورق بزنند.
همانطور که می دانیم ورق زدن کاغذ نت، یک معضل تاریخی برای نوازندگان و آهنگسازان بوده است و حتی آهنگسازان برای رفع این مشکل، سکوت بین قطعات را ناگزیر به انتهای صفحه منتقل می کردند تا هنگام ورق زدن کاغذ نت، خللی در اجرای موسیقی پیش نیاید. خوشبختانه این دستگاه به تمام نوازندگان این امکان را می دهد که بدون ایجاد وقفه در اجرای موسیقی برگه های نت پیش رو را ورق بزنند.“

صفحه ورق زن Turnmate
این خبر در نگاه اول می تواند مایه مباهات هر ایرانی باشد اما با اندک جستجویی در اینترنت خلاف این ادعا آشکار می گردد. اصولا سالیان سال است که دستگاههای ورق زن صفحه یا Page turner جهت حل مشکلات ناتوانان در خواندن کتاب یا کمک به نوازندگان در ورق زدن صفحات پارتیتور موسیقی بدون استفاده از دست به کار می روند. این دستگاهها به کمک پدال پایی و یا بخش های برنامه ریزی شده می توانند هدایت شوند. با مراجعه با آدرس
freepatentonline.com
می توان نمونه Page turner اختراعی که به پوپیتر وصل شده و صفحات نت را ورق می زند مشاهده نمود.
همچنین در آدرس
redferret.com نمونه دیگری از Page turner که آن هم به پوپیتر وصل شده و توسط یک پدال پایی کنترل می شود ارائه شده است. Turnmate نام محصول دیگری است که باز هم به پوپیتر وصل شده و به کمک یک پدال پایی صفحات نت را ورق می زند.

صفحه ورق زن موجود در ircnet
این محصول را می توان در آدرس
turnmate.com مشاهده نمود
و به عنوان نمونه آخر در آدرس :
ircnet.lu
محصولی از یک شرکت اتریشی جهت تولید انبوه و بازریابی معرفی شده است . این محصول شباهت قابل توجهی از نظر عملکرد و چه از نظرشکل دستگاه به اختراع شرکت صوت آذین دارد.
در باب معضلات ثبت اختراع در ایران نمی توان به همین مقدار بسنده نمود. فقط امید است شرکت های دست اندرکار صنعت موسیقی به جایگاه اختراع احترام گذاشته و نام ایران را در عرصه های بین المللی آنچانکه باید ، سربلند نمایند.
خرداد ۴م, ۱۳۸۶ at ۱۱:۵۱ ق.ظ
اين که چيزی نيست! بنده هم برای اولين بار در تاريخ کامپيوتر رو اختراع کردم! (دروغ گفتن که ماليات نداره)
خرداد ۵م, ۱۳۸۶ at ۶:۲۹ ق.ظ
راجع به رهاب: من جایی (فکر کنم از آقای سپنتا) شنیدم که ربع پرده ها در موسیقی ایرانی در واقع ثلث پرده اند. تیونر رهاب بر کدام مبنا طراحی شده و آیا ربع پرده واقعی را نشان می دهد؟
خرداد ۵م, ۱۳۸۶ at ۸:۳۴ ق.ظ
دروغ نگو محمد جان کامپیوتر اختراع خودمه (بیا دعوا)
خرداد ۵م, ۱۳۸۶ at ۳:۲۴ ب.ظ
سلام به محمد عزيز
فواصل ميكروتون در موسيقي دستگاهي ايراني همانند پرده و نيم پرده هااندازه متغير دارند.و ربع پرده و ثلث پرده يكي از اندازه هاي آن است. مثلا ر كرن
مي تواند از ۱۲۵ تا ۱۶۵ سنت تغيير كند (بسته به اندازه مي بمل)/ براي مي بمل ۲۷۵ سنتي ركرن ۱۲۵ سنتي جواب مي دهد.اصولا موسيقي ايراني در همه سيستمهاي فواصل مانند Just intonation,Meantone,سيستم فيثاغورثي , Well temperament,اعتدال مساوي و نامساوي , ….جواب مي دهد البته با طعم هاي متفاوت :-).در عمل نيز چنين نتيجه اي بدست مي آيد كه فواصل موسيقي به جاي يك عدد خاص محدوده اي از اعداد را مي پوشانند.به آدرس زير مراجعه كنيد تا در مورد گام ۲۴ قسمتي مساوي و اندازه هاي ربع پرده مطالبي البته به زبان انگليسي بيابيد:
http://۲۴۰edo.googlepages.com/about۲۴-edo
و اما رهاب - اين تيونر به شما مي گويد كه چه مقدار از كرن و سري گام ۲۴ قسمتي مساوي يا همان سيستم معروف به وزيري(البته در ايران)انحراف داريد. اگرp را كرن فرض كنيم فاصله اي مانند:
Ap+۱۰ يعني لاكرني كه ۱۰سنت از لاكرن ۸۵۰ سنتي بيشتر است ( يعني ۸۶۰ سنت) يااگرs را سري فرض كنيم Fs-۲۰ يعني فاسري كه ۲۰سنت كمتر دارد يعني يك فاصله ۵۳۰ سنتي
. همين !!!
خرداد ۸م, ۱۳۸۶ at ۱۰:۲۰ ق.ظ
خیلی ممنون از توضیحات روشنگر شما.
خرداد ۸م, ۱۳۸۶ at ۸:۱۰ ب.ظ
با تشکر از مقاله شما
می خواستم عرض کنم که جناب اقای مهاجری در این دوران که موسیقی خود به اندازه کافی مورد حمله وستم از جانب ارگان ها و سازمانهای ذی ربط قرار می گیرد شایسته نبوده ونیست که شما اینچنین زحمات شرکتی که در این حوزه زحمت کشیده را به باد فنا بگیرید .
از انجایی که من این شرکت و مدیریت ان را می شناسم بسیار موجه و زحمت کش اند و فکر می کنم ایراد از کار شما باشد تا این شرکت .
خرداد ۸م, ۱۳۸۶ at ۸:۱۲ ب.ظ
مرسی اقای مهاجری
چون من شما را خوب می شناسم اصلا ناراحت نشدم از نوشته ات .
خرداد ۹م, ۱۳۸۶ at ۱۱:۱۸ ق.ظ
اگه واقعا دستگاه رها ب که اقای مهاجری می گه اختراع نیست پس چه جوری برنده مدال طلای نمایشگاه اختراعات ژنو شده است ؟
ایا اقای مهاجری می تونه به این سوال پاسخ بده ؟
خرداد ۱۰م, ۱۳۸۶ at ۱۱:۲۷ ق.ظ
جناب آقاي مهرزاد احمدي عزيز
سلام
و به خاطر همين شرايط وانفساست كه عده اي از آب گل آلود ماهي ميگيرند و شركتي مانند ….. نرم افزار Finale را به عنوان اولين نرم افزار آهنگسازي فارسي به خورد مردم مي دهد و مردم ساده دل باور مي كنند. بله آنها هم زحمت مي كشند و مطمئنا اشكال متوجه كساني است كه قضيه را مي دانند !!
و با سلام به سركار خانم ميناي گرامي
اگر به سازمان ثبت شركتها و مالكيت صنعتي سري بزنيد و سراغ كارشناس ارشد ثبت اختراع را بگيريد متوجه مي شويد كه قوانين ثبت را بر روي صندلي و در زير نشيمن گاه مبارك خود قرار داده اند.
از موسسه اي كه هر چه شما بدان جا ببريد ثبت مي كنند چه مي توان انتظار داشت. ثبت اختراع در ايران صرفا اعلامي مي باشد و نه تحقيقي. در مورد مدال هم چه عرض كنم از شركت ENO-music و نمايشگاه اختراعات ژنو بپرسيد.
خرداد ۱۴م, ۱۳۸۶ at ۸:۳۷ ب.ظ
دوست عزيزم محمد آقا.
كوك و فواصل در موسيقي ايراني كاملا احساسي است و به عقيده من با اين قبيل دستگاه ها نمي توان به كوك ناب ايراني رسيد. همان طور كه همه ما شنيده ايم معمولا مي گويند فلاني عجب كوك شيريني كرده است. كه اين با هيچ دستگاهي ممكن نمي شود.مثلا براي من پيش آمده كه روي يكي از سنتورهايم مثلا چهارگاه با كوك خاصي با احساس مي شود ولي اگر همان فواصل را عينا روي ساز ديگرم انتقال دهم مي بينم فلان نت زياد خوش نمي خواند. با يك مقدار بسيار كم تغيير (خيلي كمتر از ربع و ثلث و خمس و … ) به صداي مورد نظر خواهم رسيد. كلا به شما عرض كنم كه من اين دستگاه ها را فقط براي كوك دياپازن استفاده مي كنم آن هم فقط نت سل آن براي سنتور سل كوك ، لا ي آن براي لا كوك و … .اميدوارم من حقير را براي اين خطابيه عفو نماييد.
بدرود.
خرداد ۱۶م, ۱۳۸۶ at ۱۰:۰۲ ق.ظ
با سلام به جناب سينا حسيني عزيزوتشكر از مطالب ارزنده شما
خدمتتان عرض كنم كه همان سيستم درجات ناب فواصل نيز قابل تعريف است . البته در نظر داشته باشيد كه حد تفكيك فواصل(JND(Just noticable difference با توجه به افراد مختلف و به طور آماري حدودا پنج سنت است و با عبور از اين حد دقت در اندازه گيري فواصل از حوزه ملوديك خارج شده و صرفا در حوزه خلوص چندصدايي اهميت پيدا مي كند.و اصل عدم قطعيت در مورد فواصل موسيقايي را هم بايد در نظر داشت:
Uncertainty Principle for Temperament
http://www.geocities.jp/imyfujita/wtcuncertain.html
در مورد آنچه كه شما فرموده ايد بايد گفت نكته جالب آنكه آكوستيك ساز اندازه فواصل را تحميل مي نمايد به مطلب زير مراجعه فرماييد:
http://eceserv۰.ece.wisc.edu/~sethares/consemi.html