هایدن و مراسمی برای سالگردش (III)

جوزف هايدن (1732-1809)
جوزف هايدن (1732-1809)
در سال ۱۷۹۰ پرنس نیکولاس از دنیا رفت و جانشین او پرنسی کاملا به دور از ذوق موسیقی بود که تمام موسیقیدانان از جمله هایدن را از قصر اخراج نمود! در این زمان هایدن دعوت جوهان پیر سالمون (Johann Peter Salomon) مدیر کنسرت آلمانی، مبنی بر دیدار از انگلستان و رهبری سمفونی های جدید خود به همراه ارکستری بزرگ را پذیرفت.

این دیدار که از سال ۱۷۹۱ تا ۹۲ و مجدد از سال ۹۴ تا ۹۵ بود، موفقیتهای بزرگی برای هایدن به همراه داشت. چالرز برنی (Charles Burney) درباره اولین کنسرت او در لندن نوشته است؛ “هایدن خود پیانو فورته ها را رهبری می کرد و دیدن خود آهنگساز برای تماشاچیان آنان را به شدت هیجان زده کرده بود و چنان شور و شوق والایی را ایجاد کرده بود که تا آن زمان هیچ موسیقی ای قادر به ایجاد چنین شادی و شعفی در انگلستان نشده بود.”

audio file بشنوید قسمتی از کوارتت D ماژور را ساخته هایدن

دیدارهایش از انگلستان چندی از بهترین آثار او را رغم زد شامل؛ سورپرایز، ارتشی، درومرول، سمفونیهای لندن، کوارتت ریدر (the Rider quartet) و پیانو تریوی روندوی کولی. تنها اثرش که با شکست روبرو شد اپرای ارفیوس و ایریدیسه (Orfeo ed Euridice) بود که به سبب دسیسه هایی علیه هایدن از اجرا باز ماند. او در انگلستان نیز دوستان فراوانی یافت و نیز رابطه ای عاشقانه را با ربکا اسشروتر (Rebecca Schroeter) موسیقیدانی جوان داشت.

audio file بشنوید قسمتی از کوارتت ریدر را ساخته هایدن

در سال ۱۷۹۵ به وین بازگشت و به ساختن آهنگ در زمینه موسیقی مذهبی، کر و ارکستر روی آورد که شامل دو اثر خیلی خوب؛ مخلوق و فصلها و شش کوارتت برای خانواده استرنزی می شود. همچنین در فرم کنسرتو و موسیقی مجلسی نیز آهنگ می ساخت، کنسرتوی ترومپت و نه سری کوارتتهای زهی. در سال ۱۸۰۲ هایدن از بیماری رنج می برد که باعث شد برای مدتی به دلیل ضعف جسمی قادر به آهنگسازی نباشد.

audio file بشنوید قسمتی از کنسرتو ویولونسل را ساخته هایدن با سولیستی ژاکلین دوپره

در این دوره بیماری هایدن اغلب پای پیانو می نشست و آهنگ خداوند امپراطوری فرانسیس را نجات دهد (Gott erhalte Franz den Kaiser) که آهنگ وطن پرستانه اش بود را می نواخت. این ملودی هایدن بعدها به عنوان سرود ملی آلمان و اتریش درآمد.

audio file بشنوید قسمتی از سونات پیانوی شماره ۳۰ را ساخته هایدن

هایدن در اواخر مه ۱۸۰۹ کمی پس از حمله فرانسه به رهبری ناپلئون به وین درگذشت. این آهنگساز بزرگ در سن ۷۷ سالگی در حالی درگذشت که پیش از آن گفته بود؛ “فرزندانم نترسید، هایدن به جایی رفته که هیچ عیبی ندارد.” دو هفته پس از مرگش مراسم بزرگداشت او در شهر اسشوتنکرش برگزار شد و آهنگ مرثیه موزار در آنجا اجرا شد.

هایدن طبع شوخی داشت اما شواهد نشان می دهد که در دوره هایی دچار افسردگی فراوان بوده. او به شدت کاتولیک بود. ظاهرش؛ کوتاه قد و همانند بسیاری از افراد قرن هجدهم نجات یافته از بیماری آبله و صورتش پر از لک های به جا مانده از آن بیماری بود. دایس (Dies) نویسنده بیوگرافی هایدن نوشته؛ خود او گفته است: نمی دانم چطور اتفاق افتاد که من در طول زندگی بارها توسط خانمهای زیبایی دوست داشته شدم! مطمئنا آنان جذب زیبایی نداشته من نشده بودند.

en.wikipedia.org

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

درباره قطعه سمفونیک خلیج فارس اثر شهرداد روحانی

این اولین بار نیست که موسیقی ای به اصطلاح نادقیق «مناسبتی» (یا به اصطلاح غلط تر: سفارشی) برای مایملک ملی این مرز و بوم ساخته می شود. گفته قدما- یعنی الفضل للمتقدم- لااقل برای حیطه هنرها و به خصوص موسیقی، مصداق چندانی ندارد. به بیانی رسانه یی تر: اینجا امتیاز آوردن بر حسب شایسته سالاری است و نه پیش افتادن های غالبا تصادفی و رابطه یی در جریانی که اصلامعلوم نیست «مسابقه» باشد.

مروری بر آلبوم «بازشنودی از نی دوره قاجار؛ صفدرخان و نائب اسدالله»

غیر از موسیقی کلاسیک غربی که تنوع در عینِ تناسب را درآن به غایت رسانده‌اند در دیگر موسیقی‌های کلاسیک، سازهای بادی در اقلیت‌اند. در موسیقی ایران این قلت به نهایت رسیده و امروز تنها ساز بادیِ حاضر، نیِ موسوم به هفت‌بند است. نه تنها دیگر سازهای بادیِ ممکن و آزموده مانند کلارینت بلکه سازهایی را که برای خود جایگاهی یافته بودند نیز انگ‌های توتالیتری دهه‌های گذشته از میدان راندند.

از روزهای گذشته…

کارلا بلی

کارلا بلی

کارلا بلی نی بورگ (Carla Bley, née Borg)، متولد یازدهم ماه می سال ۱۹۳۸ آمریکا، آهنگساز جز، پیانیست، نوازنده ارگ و یکی از رهبران بزرگ ارکسترهای جز است.
ویلنسل (VI)

ویلنسل (VI)

ویولنسل های دوره باروک با ویولنسل های امروزی از چندین نظر تفاوت داشتند. ویولنسل های امروزی دارای میله ای در انتها به عنوان تکیه گاه ساز هستند (و بخشی از صدا را از این راه به زمین منتقل می کنند)، در حالیکه ویولنسل های باروک تنها به کمک دو ساق پای نوازنده نگه داشته می شدند.
ویژگی‌های رابطه‌ی موسیقی و برآمدن دولت-ملت مدرن در ایران (I)

ویژگی‌های رابطه‌ی موسیقی و برآمدن دولت-ملت مدرن در ایران (I)

اکنون مدتی است که سخن گفتن از و اندیشیدن به «ایران»، خواه به مفهوم فرهنگی و خواه به مفهوم یک واحد سیاسی-اجتماعی، مساله‌ی روز است و دغدغه‌ی بسیاری از اندیشوران. تحت تاثیر قوم‌گرایی فزاینده‌ی برآمده از جهانی‌شدن (۱) و بازپخش گفتمان‌های پسااستعماری و پسامدرن در حوزه‌های جغرافیایی-فرهنگیِ کوچک‌تر، بازاندیشیدن به مفهوم ملیت، ملت و دولت-ملت (به گسترده‌ترین یا باریک‌ترین مفهوم‌ها) اجتناب‌ناپذیر شده است (۲). از این رو هر پرسش از چنان واحدهایی امروزه پرسشی بااهمیت و آگاهی‌بخش است و ما را در دیدن تهدید ترسناک فاشیسم‌های ریز و درشتی که از هر سو به زشتی سرک می‌کشد، یاری می‌دهد.
چهره ی آدرنو از قابِ اتنوموزیکولوژی (III)

چهره ی آدرنو از قابِ اتنوموزیکولوژی (III)

اگر یک نماینده ی اصلاح طلب مجلس بخواهد اصلاحیه ای بر سیاست های فرهنگیِ کشوری ارائه دهد، و یا یک جامعه شناس بخواهد پژوهشی در قلمرو موسیقی عامه پسند انجام دهد، نظرات آدرنو می تواند بهترین یاری رسان آنان باشد اما: یک اتنوموزیکولوگ چگونه می تواند آدرنویی و فرانکفورتی باشد!؟
یادداشتی بر آلبوم «حُزّان»

یادداشتی بر آلبوم «حُزّان»

رسوبِ شنیده‌های پرشمار ما از آثار یک قرن موسیقی دستگاهی، همواره در حال هجوم آوردن به شنود ما هستند و کنار زدن این انباشت، لاجرم رخدادهای تازه‌ای می‌طلبد. در کنار چنین چالشی، انتخاب دشتیِ کم‌دامنه برای یک آلبوم، با کنش‌های مدال اندک و اتوس غالب‌اش، اندوه، خود خطرکردن است و مجاب‌کردن گوش‌ها در چنین فضای محدودی دشوارتر. آنچه که حُزان را در بیشتر بخش‌های آن پیروز این نبرد خودخواسته می‌کند، علاوه بر کار نی‌نواز و خواننده، سرزندگی اجرا و تزریق رخداد به موسیقی، چه در روند کلی و چه در درون هر بخش است.
چند گام… در امتداد راه علی‌نقی وزیری (I)

چند گام… در امتداد راه علی‌نقی وزیری (I)

نوشته ای که پیش رو دارید، آخرین مقاله زنده یاد خسرو جعفرزاده موزیکولوگ، معمار و از نویسندگان ثابت ژورنال گفتگوی هارمونیک است. این نوشته یکی از مهمترین مقالات این نویسنده فقید محسوب می شود که در آن به گسترش نظریه خود (که در کتاب «موسیقی ایرانی شناسی» از انتشارات «هنر موسیقی» منتشر شده است) بر اساس اصلوب تئوری علینقی وزیری می پردازد. (سردبیر)
Rubato

Rubato

اصطلاح Rubato در موسیقی به معنای استفاده از تمپوی آزاد و البته آرام هست. شما می توانید تمپوی قطعه ای را که Rubato باید اجرا شود آرام نموده و یا به آن سرعت ببخشید در هر زمانی که احساسات شما اینگونه تشخیص دهد.
مژگان چاهیان برنده جایزه اول مسابقه بین المللی آهنگسازی شد

مژگان چاهیان برنده جایزه اول مسابقه بین المللی آهنگسازی شد

در بیست و چهارمین دوره مسابقه بین المللی آهنگسازی بولونیا ایتالیا، مژگان چاهیان موفق به کسب رتبه اول شد. مسابقه بین المللی آهنگسازی در شهر “بولونیا” ایتالیا از سال ١٩٩۴ توسط تئاتر شهرداری بولونیا راه اندازی شده و هر سال برگزار می گردد و از مهم ترین مسابقات آهنگسازی در دنیا است. از آهنگسازان بزرگی که هر سال به عنوان رئیس هیات داوران این مسابقه انتخاب می شوند می توان به افراد شهیری چون: «انیو موریکونه»، «ریکاردو موتی» و «ریکاردو چلی» اشاره کرد. همچنین هر سال از داوران بین المللی برای قضاوت آثار دعوت به عمل می آید. در سال ٢٠١٢ نیز برای اولین بار از یک آهنگساز ایرانی (امیر اسلامی) در این مسابقه دعوت به عمل آمد تا به عنوان یکی از داوران به قضاوت آثار بپردازد.
ارکستر سمفونیک لندن (I)

ارکستر سمفونیک لندن (I)

ارکستر سمفونیک لندن (London Symphony Orchestra)، مهمترین ارکستر انگلستان و همچنین یکی از مشهورترین ارکسترهای دنیا می باشد. از سال ۱۹۸۲ این ارکستر در مرکز هنری باربیکن (Barbican) لندن قرار گرفت و امروز بسیاری از مشهورترین آثار موسیقی کلاسیک ضبط شده، با این ارکستر ضبط شده است.
تاریخچه ای خلاصه از استرادیواری و گوارنری (II)

تاریخچه ای خلاصه از استرادیواری و گوارنری (II)

هرچند آماتی و استرادیواری، در مرحله اول حرفه اش، برای سازها از ورنی طلایی رنگی گرم با سایه های مختلف استفاده می کردند اما در این زمان (آغاز قرن هجدهم) بود که استرادیواری به ورنی نارنجی متمایل به قرمز روی آورد که به استاندارد سازهایش تبدیل شد. با آغاز قرن هجدهم، استرادیواری به دوران طلایی حرفه اش رسید که تا دهه بیست این قرن ادامه داشت.