واکاوی نظری موسیقی امبینت (II)

امبینت به مثابه یک بستر موسیقایی
موسیقی امبینت – گاهی به اشتباه و گاهی به جا – با نام‌های دیگری هم شناخته می ‌شود که از آن جمله می توان به نیوایج (۳)، موسیقی سازی معاصر (۴)، تجربی (۵)، راک فضایی (۶)، چیلوت (۷)، امبینت تکنو (۸)، امبینت ترنس (۹)، مودمیوزیک (۱۰)، موسیقی جهان (۱۱) و نیواکوستیک (۱۲) اشاره کرد.

با وجود اینکه در آغاز همه موسیقیدانان این حوزه بر سر انتخاب یک نام هم عقیده نبودند ولی نام امبینت که گوش آشناتر از بقیه اسامی بود، از نظر معنایی منطقی تر به نظرمی رسید و نام کامل تری برای توصیف این پدیده موسیقایی بود، برای این سبک انتخاب شد.

اصطلاح امبینت را اولین بار برایان انو (۱۳) طراح صدا و موسیقی دان مفهوم گرا (۱۴) به طور رسمی به کار برد. او در پشت جلد آلبوم «موسیقی برای هواپیما» (۱۵) امبینت را نوعی موسیقی برای آرامش و فضایی برای فکر کردن معرفی کرد. مفهومی که او از امبینت در نظر داشت نوعی موسیقی است که می تواند به عنوان پس زمینه (۱۶) یا به طور مستقل به عنوان یک موسیقی محض (۱۷) شنیده شود؛ بسته به اینکه مخاطب چطور به آن توجه نشان دهد.

این موسیقی بدیع و کاملاً تاثیرگذار در شکل کامل و آرمانی اش مخاطب را به تفکر دعوت می ‌کند و در بدترین شکل خود به عنوان موسیقی آرامش (۱۸) شناخته می شود. با این تعریف شاید امبینت لغزنده ترین ژانر موسیقی باشد چرا که تمیز موسیقی هایی که در ظاهر شبیه و در اصل با اهداف متمایز (موسیقی به عنوان هنر یا موسیقی فقط برای تجارت) هستند خیلی آسان نیست. مطمئنن این موسیقی قبل از اینکه برایان انو آن را تعریف کند وجود داشته است.

از سرودها و مناجات گریگوریانی قرون وسطا تا را ک های توهم زای دهه شصت می توانند به نوعی زیرمجموعه همین موسیقی باشند. برخی معتقدند که در بحث‌ ژانرهای موسیقی هر تعریفی می ‌تواند محدود کننده باشد و این ادعا پذیرفتنی به نظر می ‌رسد و با این توصیف نمی توان با خط کشی دقیق، چند قطعه موسیقی را از هم متمایز و اعلام کرد این امبینت است و این یکی نیست.

هر چند این موضوع در سایر سبک ها و حتی سایر هنر ها هم مصداق دارد و چنانچه زمانی صرف کنیم و قطعاتی را انتخاب کنیم که ملاک تمیز یک سبک موسیقی از دیگر سبک ها باشد چندان کار معقولی نکرده ایم. با این وصف در این مقاله شاخصه های پایه ای این موسیقی مورد بررسی قرار می گیرد تا خواننده معیارهای کلی تفکیک موسیقی امبینت از مشابهات آن را بداند.

پی نوشت
۳- NewAge
۴- contemporary instrumental
۵- experimental
۶- spacerock
۷- chillout
۸- ambient techno
۹- ambient trance
۱۰- mood music
۱۱- world music
۱۲- new acoustic music
۱۳- Brian Peter George Eon -Born.1948
۱۴- conceptualist
۱۵- Music For Airport 1978
۱۶- “Background Music” موسیقی پس زمینه نوعی موسیقی است که در آن نفس موسیقی، محوریت ندارد (نباید داشته باشد) بلکه عناصر موسیقیایی بدون اینکه توجه شنونده را به خود معطوف کنند مولد فضایی هستند که مخاطب در آن قرار گرفته است. این مکان می تواند یک فروشگاه بزرگ باشد یا یک مرکز خودهیپنوتیزم یا امثال اینها.
۱۷- Absolute Music
۱۸- Relaxation Music

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مکتب و مکتب داری (IV)

نمونه ای دیگر، کنسرت گروه اساتید (به کوشش فرامرز پایور) در مایه دشتی به سال ۱۳۵۸ همراه صدای محمدرضا شجریان است. در آلبوم «پیغام اهل راز» استاد فرامرز پایور، روایتی دیگر و برداشتی خاص از تصنیف «خون جوانان وطن» اثر عارف را ارائه داده و یکی از زیبا ترین اجراهای استاد اسماعیلی در همین آلبوم است. ارتباط شنونده این آثار باصدای ضرب (تنبک) استاد، ارتباطی ناخودآگاه است. مانند ارتباط شنونده ارکستر سمفونیک با صدای کنترباس ها و ویولونسل ها و دست چپ پیانو.

یادداشتی بر آلبوم «گلعذار»

گوش‌ها را به شنیدن و چشم‌ها را به خواندن رنجه نساختن، در تنه‌ی موسیقی خلأ اندیشه و خِرد را با ایدئولوژی پر کردن‌، از هنر جز ژست گرفتنش را نداشتن، از جعل و شید تاریخ ساختن، کندذهنی و بی‌دقتی و درجا زدن در بنیان‌های سستِ آموزش‌های علیلِ آمیخته با انواع توهمات و خرافات، همه و همه ثمرِ آفت‌زده‌ای جز همان «انبساط خاطر» و زبان‌آوری‌های مجانی و بی‌باج در دورهمی‌های موسیقایی‌ای که حال به لطفِ بسترِ مهیا‌ی خانه‌ی عفافِ نشر در ایران رسمیت یافته‌اند نخواهد داشت.

از روزهای گذشته…

نقش گم شده‌ی ویراستار (I)

نقش گم شده‌ی ویراستار (I)

موسیقی قرن بیستم همان که با نام‌هایی مانند مدرن و … به آن اشاره می‌شود در ایران هم مورد توجه قرار گرفته است. سوءال‌های زیادی در مورد دلایل این پذیرش مطرح است. به هر حال کنسرت‌ها و فعالیت‌های مرتبط با این نوع موسیقی (چه داخلی چه خارجی) در ایران با استقبال نسبی علاقه‌مندان موسیقی مواجه شده (۱). از همین رو عده‌ی روزافزونی از هنرجویان و علاقه‌مندان موسیقی مایلند که در مورد این نوع موسیقی بیاموزند یا اطلاعاتی جانبی کسب کنند.
نگاهی به فعالیتهای موسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی (I)

نگاهی به فعالیتهای موسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی (I)

مؤسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی فعالیت رسمی خود را از بهار سال ۱۳۸۰با انگیزه مشارکت در شناخت، حفظ و پژوهش میراث فرهنگی هنری ایران زمین با گرایش آموزش و پژوهش موسیقی آغاز کرد.
ریتم در موسیقی جز – قسمت چهارم

ریتم در موسیقی جز – قسمت چهارم

در بحث جمله بندی موسیقی Jazz پس از Articulation به دینامیک اجرا می رسیم. هر چند دینامیک اجرا می تواند خود به نوعی از نکات فرعی Articulation به حساب آید اما به دلیل اهمیت بطور جداگانه به آن می پردازیم. بطور ساده دینامیک اجرا به این معنی است که نوازنده کدام یک از نتها یا قسمتهای ملودی را با صدار بلند و یا ضربه اجرا کند و کدام قسمت ها را با آرامش و با صدای کم اجرا کند.
گزارش جلسه یازدهم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IV)

گزارش جلسه یازدهم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IV)

با توجه به کمبود مثال‌های فارسی بخش‌هایی از کتاب «نشانه‌شناسی موسیقی فیلم» نوشته‌ی «تورج زاهدی» (۱۳۸۸) خوانده، و اشاره شد؛ همان‌طور که در ابتدای کلاس گفته شد برداشت سطحی از نشانه‌شناسی به مفهوم تشخیص اینکه «چه چیز نشانه‌ی چه چیز است» می‌تواند متن‌هایی را شکل دهد که از نشانه‌شناسی تنها تفسیر اولیه‌ی نام فارسی‌اش را برخود دارند:
اولین دکتر موسیقی (II)

اولین دکتر موسیقی (II)

گویا با یک درگیری شــدید لفظی که بین حســین ناصحی و خانم افشار، مدیر صداخانــه وزارت فرهنگ و هنر در گرفت به دستور ایشان این آثار ارزشــمند به جای نامعلومی انتقال می یابد که پس از انقلاب اسلامی و پیگیری خانواده اش برای یافتن حدود یکصد نوار ریل دو لبه و نیز آثار دســت نویس پارتیتور آواها بی اثر می ماند و تا کنون نیز اطلاعاتی از سرنوشــت این گنجینه گرانبها بدست نیامده است.
شماره‌ی سوم مهرگانی منتشر شد

شماره‌ی سوم مهرگانی منتشر شد

به تازگی سومین شماره‌ی دوفصلنامه پژوهشی مهرگانیکه در زمینه‌ی مطالعات تاریخی و تجزیه و تحلیل موسیقی فعالیت می‌کند، منتشر شده است. در این شماره پس از سخن نخست، که یاران مهرگانی در آن به بیان برخی ایرادهایوارد بر اعتبار ژورنال‌های با دسترسی آزاد و نیز شرح مختصر بعضی مبانی اولیه‌ی اعتبار علمی پرداخته‌اند، می‌توانید یک مقاله به مناسبت انتشار پنجاهمین شماره‌ی فصلنامه‌ی ماهور، دو مقاله‌ی پژوهشیو یک معرفی ژورنال از بخش تازه راه‌اندازی شده‌ی «نقد و معرفی» را بخوانید، که عبارتند از: «ماهورانه» از یاران مهرگانی، «نگرشی بر تلفیق شعر و موسیقی در ردیف‌های آوازی استاد عبدالله دوامی»از روح‌الله شیرمحمد،«بررسی سازهای زهی مطلق در رسالات عبدالقادر مراغی» از نرگس ذاکرجعفری و «شرحی بر محتوا و روش کار در ژورنال صفحه سنگی» از محمدرضا شرایلی. برای دریافت این دوفصلنامه‌ی پژوهشی رایگان می‌توانید به آدرس www.mehregani.ir مراجعه نمایید.
خانم ها، ساکت لطفا! (II)

خانم ها، ساکت لطفا! (II)

شاید به علت جوان بودن هنرمندان، ترس از آن بود که نتوانند به خوبی از پس اضطراب صحنه برآمده و قطعه ای را جداگانه بنوازند. البته این علت چندان هم به جا نیست، چون جوان ترین نوازنده این گروه یعنی مرجان راوندی (نوازنده عود- متولد ۱۳۶۸) هم سابقه اجرایی بسیاری دارد و حتی در دانشگاه علمی-کاربردی تدریس می کند
Richard William Wright II

Richard William Wright II

یک سال بعد پینک فلوید آلبوم More و Ummagumma را تهیه کرد. گروه تصمیم گرفت که در آلبوم دوم بسیار آزاد و بصورت زنده کار کند، آلبوم چهار قسمت داشت و هر قسمت توسط یک نفر ضبط شد. سهم ریچارد رایت از این آلبوم چهار قسمت بود که Sysyphus نام یکی از مشاهیر افسانه ای یونان نام گرفت.
گفتگو با تیبو (VII)

گفتگو با تیبو (VII)

کرایسلر که استعداد زیادی در پیاده کردن نت ها داشت تنظیم های شگفت انگیزی را انجام داده است. همچنین تیوادار ناچز (Tivadar Nachèz) و آرتور هارتمن آثار خوبی را تنظیم کرده اند. این آثار همراه با کارهای کوتاه تر ویوتام و وینیاوسکی، مثل Ballade et Polonaise از ویوتام، آثار خوبی برای اجرا هستند؛ هرچند پیوریست های موسیقی (musical purists) ممکن است این اثر را تأیید نکنند. به نظر من Polonaise در سطح آثار شوپن است یا مثلا از نظر ویرتوز بودن Gypsy Airs از سارازات را در در نظر بگیرید که با هر کدام از راپسودی های لیست برابرند.
فاجعۀ فرهنگی

فاجعۀ فرهنگی

تالار رودکی [که بعد ها وحدت نامیدندش]، تالاری که قرار بود مکانی برای برگزاری کنسرت و همایش های فرهنگی و هنری باشد، این روز ها بازارش حسابی داغ است و به مکانی برای تشییع پیکر هنرمندان تبدیل شده است! البته در شرایط کنونی انتظار بیشتری نیز نمی توان داشت. از کوزه همان برون تراود که در اوست…