مصاحبه با کیت جرت (I)

مقدمه در سال ۱۹۹۹ جف دایر (Geoff Dyer)، نویسنده کتاب تحسین شده و ژانر گریزِ «اما زیبا» (But Beautiful) درباره جز، در مقاله ای در یکی از روزنامه های مهم درباره کیت جرت (Keith Jarrett) نوشته بود که «او بزرگترین موزیسین زنده موسیقی جز است». البته این اولین بار نبود که درباره جرت چنین چیزی گفته می شد و قطعا آخرین بار نیز نخواهد بود. بالاخره، جرت یکی از معدود موزیسین های جز است که در دوره زندگی خود به یک افسانه تبدیل شده است.

آثار ضبط شده جرت به صورت منظم به سه دوره تقسیم می شود: سال های آغازی آتلانتیک (Atlantic)، سال های ایمپالس! (Impulse!) و سال های ای سی ام (ECM).

به دور از انصاف نیست اگر بگوییم که دوره های آتلانتیک و ایمپالسِ! او (و لاس زدن های او در این بین با کلمبیا) تصویری از این هنرمند به عنوان مردی جوان ارائه می دهد در حالیکه فعالیت های مستند سازی شده او توسط شرکت ای سی ام – از فیسینگ یو (Facing You) در سال ۱۹۷۲ گرفته تا امروز – پرده از استعداد شکوفاشده ی بی نظیر او نه تنها در موسیقی جز بلکه در موسیقی بداهه و موسیقی کلاسیک نیز بر می دارد.

فرم کنسرت سولو که جرت در دهه هفتاد قرن بیستم پایه گذاری کرد، مخصوصا تأثیر گذار بود و به تعدادی از محبوب ترین آثار ضبط شده اش انجامید، از جمله کنسرت سال ۱۹۷۵ در کلن که تا کنون بیش از سه میلیون نسخه از آن فروخته شده است.

در سال ۱۹۸۸، سیکل کیبرد باخ/جرت با نشانِ کلاسیکِ «سری های جدیدِ» ای سی ام و با انتشار کلاویه خوش آهنگ کتاب ۱(پیانو) و کتاب ۲ (هارپسیکورد) آغاز شد. او در سال ۱۹۹۱، بیست و چهار پرلود و فوگِ شوستاکویچ را ضبط کرد که تحسین منتقدان را در سراسر دنیا برانگیخت.

جرت در سال ۱۹۸۳ ماجرای جدیدی را با راه اندازی تریوی جز با همکاری گری پیکاک (Gary Peacock)، باسیست و جک دجانت (Jack DeJohnette)، درامر، آغاز نمود. مدت زمانی بود که جرت قطعه “Over the Rainbow” را به عنوان بیزِ کنسرت های سولو اش اجرا می کرد، پس تصمیم گرفت که گروهی را راه بیندازد تا به کندوکاو کتاب ترانه های آمریکا (American Songbook) و فراتر از آن بپردازد.

او در همان سال و در این رابطه به مجله موزیسین گفته است که «بعضی از چیزهایی که با گروه می شنوید سرگرم کننده هستند: این سرگرمی که بتوانید با چیزی ارتباط بگیرید و در عین حال مهم نباشد که چیست و فقط آن را انجام دهید اما وقتی که به تنهایی اجرا می کنید هر آنچه هم که می شنوید خوشایندتان نیست زیرا آن فقط مال شماست.»

به نظر می رسید که جرت پس از موفقیت کنسرت های سولویش داشت تعاملات انسانیش را با موزیسین های دیگر از دست می داد.

ای سی ام در سال ۲۰۰۸، با انتشار “Setting Standards” یک بسته حاوی سه آلبوم نخستین آنها که در ژانویه ۱۹۸۳ در استودیوی پاور استیشن نیویورک ضبط شده و چند بار نیز منتشر شده بود، بیست و پنجمین سال تأسیس این تریو را جشن گرفت.

همانطور که پیتر رایدی نویسنده جز سوئیسی، در یادداشت آلبوم بیان کرده است: «جرت از همان ابتدا بر دو اصل تأکید داشت: آنها باید استاندارد ها [دو آلبوم استاندارد] را جدی بگیرند مانند هنری بزرگ، اما ناشناخته، در مقیاسی کوچک و باید این کار را از یک نقطه نظر به روز شده و رادیکال درباره بداهه نوازی انجام دهند. این تأثیر بر موزیسن ها در بدو ورود به استودیو بسیار خیره کننده بود. آهنگ های قدیمی جریان احساسات و حس لذت بردن از جریان های ارتباط دست جمعی را بدون هیچ پیش شرطی آزاد کردند و نه تنها تغییرات اساسی بلکه خطوط ملودیک قوی در اصل آهنگ ها را نیز دنبال کردند».

2 دیدگاه

  • کیوان میرهادی
    ارسال شده در دی ۶, ۱۳۹۴ در ۵:۲۶ ب.ظ

    دست شما درد نکند . کاش این بافت “مبهم “انگلیسی را درترجمه فارسی به بافت “معلوم” برگردانیم . جای فاعل و مفعول مهم است( پاراگراف آخر ) .
    این بی دقتی ها متاسفانه خسته کننده شده. لطفا سردبیر محترم نشریه نوشته ها را با دقت ادیت کنند . حیف است .
    ترجمه قسمت IV بهتر درآمده.

  • ارسال شده در دی ۷, ۱۳۹۴ در ۴:۱۵ ب.ظ

    ممنون از توضیح شما. اصلاح شد.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

صادقی: محمد نوری تکرار ناشدنی و خاص است

فقط به مسیری که از گذشته استاد نوری طی کرده اند نگاهی بیندازیم، خودش یک درس بزرگ می تواند باشد. امیدوارم شاگردان ایشان هم بتوانند در این مسیر قدم بردارند و راه درست را تشخیص بدهند. شیوه تدریس استاد هم پرداختن به تکنیک های خاص آواز کلاسیک بوده است، در حقیقت کار کردن در ابعاد تنفسی، بیانی و رزونانسی که مهمترین ویژگی های یک خواننده خوب به حساب می آید؛ روی این مباحث کار جدی می کردند و کمتر به مقوله خواندن ترانه در کلاس می پرداختند و باورشان بر این بود که اگر کسی می خواهد خواننده قابلی بشود چه کلاسیک و چه پاپ، می بایست از پروسه تکنیک آواز کلاسیک وارد بشود تا بتواند آواز کلاسیک یا یک پاپ فاخر و درخشان را ارائه کند. شاگردانی هم که کار تدریس آواز کرده اند مثل خود بنده همه تحت تاثیر همین شیوه آموزشی بوده ایم و الحق خودمان را مدیون محبت های بی دریغ ایشان می دانیم تا همیشه.

چاهیان: به گویش کُرمانجی پایند بودم

اگر بخواهم توضیحاتی را در ارتباط با بخش آهنگسازی خدمت شما عرض کنم باید بگویم که به هر حال قرار بود من اثری را آهنگسازی کنم که براساس موسیقی شمال خراسان باشد، بنابراین باید بعد از آوانویسی و تجزیه و تحلیل موسیقی آن منطقه، عناصر ساختاری مورد نیاز برای ساخت یک اثر را هم بررسی می کردم که این عناصر ساختاری شامل موارد بی شماری هستند که تعدادی از آن ها را عرض می کنم؛ یکی این که من باید ویژگی های موسیقیایی نغمات را از منظر جملات، موتیف های آوازی، الگوهای کشش، ریتم و متر بین عناصر سازنده جملات، تکنیک های آوازی، سیر حرکت ملودیک و دیگر عناصر را بررسی می کردم؛ مورد دیگر آن بود که چگونه تم های موسیقی شمال خراسان را استفاده کنم و آن ها را گسترش دهم و نکته بعدی این است که فرم قطعه باید در ارتباط با ساختار روایی نغمات شکل می گرفت و باید این موارد در درون مایه نغمات بررسی می شد.

از روزهای گذشته…

میشل پتروسیانی – ۱

میشل پتروسیانی – ۱

غروب یکی از روزهای تابستان سال ۱۹۷۸ در کوچه های تنگ و تاریک یکی از روستاهای فرانسه، با کلاهی شبیه به کلاه هایی که کانت بیسی (Count Basie) از آنها استفاده می کرد، از یک سیتروئن بسیار قدیمی پیاده شد و گفت : “سلام دوستان …”
موسیقی اقوام مهاجر رومانو به ایران

موسیقی اقوام مهاجر رومانو به ایران

در روز جمعه ۲۷ آذر ساعت ۱۶ برنامه پژوهشی با موضوع «موسیقی اقوام مهاجر رومانو به ایران» با حضور پژوهشگران فرهنگ و موسیقی: هوشنگ فراهانی، دکتر فریدون جنیدی و همچنین نصرت­ الله زرگر نوازنده ساز چگور در موزه موسیقی برگزار می شود.
مرثیه ای فنی برای یک سنتورنواز (I)

مرثیه ای فنی برای یک سنتورنواز (I)

در سپیده دم قرن حاضر، پس از دوره قاجار، آن هنگام که سنتورنوازان بزرگ سر بر بالین نهادند بیم آن بود که صدای شیشه گون سنتور برای مدتی مدید خاموش شود. اما چنین نشد، بلکه در سه برهه زمانی سنتور بر تارک سازهای موسیقی ایرانی درخشیدن گرفت. شگفت آنکه هر سه بار عصر، عصر نوازندگانی دیگر بود و ایام به کام سازی دیگر.
اقیانوسی بنام باخ (I)

اقیانوسی بنام باخ (I)

از آنجائیکه باخ در مقایسه با آهنگسازان هم عصر خود میل شدیدتری به موسیقی داشت و پیروی از سبک او نگرش عمیق تری از حد معمول را طلب می کرد، همگان قادر به بهره جویی از اقیانوس بیکران هنرش نبودند. شاید یکی از دلایلی که او را از دیگر آهنگسازان متمایز نموده این نکته است که هیچ یک از آثارش سطحی نیستند.
زندگى با بتهوون

زندگى با بتهوون

به نظر شما آیا راهى براى تقسیم بندى آهنگسازان وجود دارد؟در یک دسته بندى کلى شاید بتوان آنها را به دو گروه آهنگسازان «قبل از بتهوون» و آهنگسازان «بعد از بتهوون» تقسیم کرد. در حقیقت بتهوون در تاریخ موسیقى یک نقطه عطف به شمار مى آید. زیرا آهنگسازان قبل از او همه براى درباریان و اشراف زادگان آهنگ مى ساختند و در واقع مى توان گفت آنها همان قطعه اى را مى نوشتند که از ایشان درخواست مى شد. قطعاتى که با ارکستر دربار نواخته مى شدند. اما بتهوون دیدگاه تازه اى به وجود آورد و اگر بگویم که هیچ آهنگسازى تا آن زمان، به این اندازه خود را وقف آهنگسازى نکرده است، دور از حقیقت نیست.
ریچارد کلایدرمن

ریچارد کلایدرمن

ریچارد کلایدرمن بعنوان یک نوازنده حرفه ای پیانو توانست به مقام و شهرتی دست پیدا کند که کمتر هنرمند موسیقی فرانسوی تا کنون به این درجه رسیده است. او طی سالها نوازندگی پیانو، تهیه آلبوم های زیبا و اجرای کنسرت از خود یک چهره بین المللی بر جای گذاشته است. وی در طول فعالیت حرفه ای خود بیش از ۸۰۰ آلبوم موسیقی تهیه کرده است که در این میان ۶۳ عدد از آنها بعنوان آلبوم پلاتینیوم و ۲۶۳ عدد بعنوان آلبوم طلایی شناخته شده است، آمار فروش آلبوم های او نزدیک به نود میلیون نسخه ثبت شده تخمین زده می شود.
ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (XI)

ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (XI)

در این دوران بود که او عصر جدیدی از آثار خود را که شامل یک اپرای بلند بود آغاز کرد. “زن اسپانیایی” و “سمفونی سوم” نیز شامل همین دوره می شوند. در سال ۱۹۳۳ او به پاریس رفت تا در آنجا کنسرتوی ویلن خود را به همراه “یهودی منوهین” به اجرا درآورد. در زمانی که در فرانسه بود، الگار به دیدن “دلیوس” شتافت. (هر دوی این مردان سال بعد وفات یافتند) در ماه اکتبر، الگار به عارضه ی توموری که بر روی عصب سیاتیک او قرار داشت گرفتار شد. اجرای بعدی وی ناممکن شد و او در بیست و سوم فوریه ی سال ۱۹۳۴ جان به جان آفرین سپرد.
کیوبیس هفت (I)

کیوبیس هفت (I)

نرم افزار قدرتمند و محبوب “Cubase” که از تولیدات کمپانی “Steinberg” بشمار میرود؛ یکی از بهترین و قدیمیترین نرم افزار حوزه موسیقی و تکنولوژی صدا میباشد که از زمان تولید آن در ۱۹۸۹ تاکنون تحولات زیادی را پشت سر گذارده و هم اکنون در نسخه هفتم خود یکی از پرسرو صدا ترین و بهترین نرم افزارهای این صنعت میباشد. از دیگر محصولات شرکت آلمانی “Steinberg” میتوان به “VST” و سیستم “ASIO” اشاره داشت.
نقدى بر رسیتال پیانو لیلا رمضان در شیراز (I)

نقدى بر رسیتال پیانو لیلا رمضان در شیراز (I)

پنجشنبه ٢۶ آذرماه، تالار حافظ شیراز پذیراى لیلا رمضان، پیانیست ایرانى مقیم سوئیس بود. کنسرتى که از جهات بسیارى شایان توجه است. نکته ی حائز اهمیت نخست، کلاس بالاى نوازندگى این پیانیست بود. تکنیک درخشان، چالاکى و صلابتى که اجراى آثار موسیقى معاصر مى طلبد، درک ساختارهاى ریتمیک پیچیده و متنوع، حساسیت روى درجه بندى دینامیکى صدا، پدالگیرى متنوع بر اساس بافت و فضاسازى هر قطعه، شناخت موسیقى کلاسیک ایرانى و موسیقى معاصر جهان، به لیلا رمضان این توانایى را داده بود که بتواند بدون نگرانى از دشوارى آثار، به بیان رسا و نافذ خواست آهنگسازان بیاندیشد.
ری تا روم (I)

ری تا روم (I)

نوشتن درباره برخی آثار موسیقی دست کم در مقطع انتشار آنها تاحدودی دشوار است. صحبت از این گونه آثار به واسطه ویژگی های بدیع شان و در مواردی به سبب تازگی داشتن آنها به گوش متعارف جامعه، نیاز به گذشت زمان دارد. از سوی دیگر این امر زمانی دشوارتر خواهد بود که اثر شنیداری، همراه با شرح و توصیفی روشنگر و نسبتا جامع در قالب کتابچه آلبوم مربوطه منتشر شده باشد.