علی رهبرى در شبکه سى ان ان

علی رهبرى
علی رهبرى
شبکه تلویزیونى سى ان ان از چندى پیش در حال پخش برنامه اى با عنوان «درون خاورمیانه» (Inside the Middle East) درباره مسائل اجتماعى و فرهنگى کشورهاى منطقه است. در تیتراژ این برنامه که نام کشورهاى مورد بررسى نوشته مى شود نشانى از ایران نیست ولى در آخرین برنامه این مجموعه که شنبه شب، پانزدهم بهمن ۱۳۸۴ (پنجم فوریه ۲۰۰۶) پخش شد، در کنار گزارش هایى از عربستان سعودى و عراق، گزارش نسبتاً مفصلى نیز به استعفاى ناگهانى على رهبرى از رهبرى ارکستر سمفونیک تهران اختصاص داشت.

این گزارش با پخش قسمت کوتاهى از کنسرت اخیر رهبرى در استانبول و استقبال نوازندگان ترکیه و همچنین ایرانیان حاضر شده در کنسرت در پشت صحنه آغاز شد. رهبرى خطاب به گزارشگر مى گوید: «حضور ایرانیان در کنسرت هایم همواره مایه خوشحالى من است.» گزارش در دانشکده موسیقى وین در اتریش دنبال مى شود.

رهبرى خاطرنشان مى سازد که «در زمان دانشجویى اش احساس مى کرده آکادمى بسیار بزرگ است ولى اکنون حس مى کند که کوچکتر شده چرا که آن ترس و اضطراب دوران دانشجویى از میان رفته است…» سپس همراه با دوربین به خانه او که از پانزده سال پیش در روستایى در جنوب وین واقع شده مى رویم؛ رهبرى روى قالى هاى ایرانى و در میان اشیاى هنرى ایرانى قدم مى زند و مى گوید: «در اینجا همه چیز عطر ایران را دارد.» و اینکه همه این تزئینات توسط خود او و به عنوان سرگرمى انجام شده است.

در همین بخش همسر او که یک ویولن نواز چیره دست کرواتى است قطعه کوتاهى را مى نوازد و رهبرى اظهار مى دارد: «موسیقى و حتى موسیقى غربى از مردم ایران جداشدنى نیست. مردم ایران عاشق موسیقى هستند و تاکنون هیچ کس آنها را عوض نکرده است.»در ادامه همراه با نمایش عکس هایى از گذشته، گزارشگر از کودکى رهبرى در تهران و زمانى سخن مى گوید که مادر او نزد یک روحانى مى رود تا بپرسد آیا فعالیت فرزندش در زمینه موسیقى و اجراى آثار موتسارت ایرادى دارد یا نه که آن روحانى پاسخ داده: «من این آقا را نمى شناسم ولى تصور نمى کنم مشکلى وجود داشته باشد به ویژه که چیزهاى خوبى درباره موتسارت شنیده ام…» در همین قسمت عکسى از على رهبرى، اسماعیل تهرانى و اسماعیل واثفى نشان داده مى شود که حدود چهل سال پیش در محوطه هنرستان موسیقى ملى (منزل سابق دکتر مصدق) گرفته شده است.

Audio File قسمتی از مصاحبه علی رهبری با CNN

سپس به دورانى اشاره مى شود که «رهبرى» بیست و پنج ساله با موفقیت تحصیلاتش را در وین به پایان مى رساند و با شور و شوق بسیار براى مدیریت هنرستان عالى موسیقى به تهران بازمى گردد؛ ارکسترى از جوانان ایرانى تشکیل مى دهد ولى شوق و هیجان او پس از مدت کوتاهى فروکش مى کند و متوجه مى شود که به نتیجه مورد نظر نخواهد رسید لذا در ۱۹۷۶ از نو رهسپار اروپا مى شود.

Audio File قسمتی از مصاحبه علی رهبری با CNN

مدال طلاى مسابقات رهبرى ارکستر در فرانسه را از آن خود مى کند و سپس با نام الکساندر رهبرى در دنیا شهرت مى یابد و بیش از صد ارکستر بین المللى را در سراسر جهان رهبرى مى کند.» گزارشگر ضمن پخش تصاویر اجراى برنامه در تالار بزرگ رودکى (وحدت) مى افزاید: «در ماه آگوست گذشته، او براى رهبرى ارکستر سمفونیک تهران، پس از سى سال رسماً به کشورش دعوت شد و در میان بحران هاى سیاسى ایران، سمفونى نهم بتهوون را به مدت هفت شب در تالارى که همه بلیت هایش به فروش رفته بود اجرا کرد. ولى در آخرین اجرا، حاضران در برنامه را شوکه کرد. او رو به جمعیت کرد و استعفاى خود از رهبرى ارکستر سمفونیک تهران را اعلام کرد. .

وى خطاب به جمعیت گفت سى سال پیش بدین خاطر از ایران رفته که مسئولان براى نوازندگان ایرانى ارزشى قائل نبوده اند. على رهبرى نامه اى سرگشاده نوشت و از پایین بودن حقوق نوازندگان انتقاد کرد. او تا زمانى که دوباره به ایران دعوت شود در اتریش اقامت گزیده است. بازگشت او به وین همزمان با برگزارى جشن هاى گسترده به مناسبت دویست و پنجاهمین سالروز تولد موتسارت بوده است و بسیارى از برنامه ها در اپراخانه وین اجرا شده است. رهبرى بزرگترین آرزوى خود را گشایش و رهبرى اپراى تهران برمى شمارد. .

در ماه دسامبر گزارش شد که ایران همه انواع موسیقى غربى را ممنوع ساخته ولى مقام هاى ایرانى پافشارى مى کنند که در انعکاس گزارش آنها [در رسانه هاى خارجى] اغراق شده و گزارش آنها تنها بیانگر پیشنهاد رئیس جمهور به رسانه هاى دولتى براى عدم پخش آنچه آن را «موسیقى مبتذل» مى خوانند بوده است. .

این چیزى است که رهبرى شدیداً آن را رد مى کند: «موسیقى بد اصلاً وجود ندارد.» به هر رو موسیقى کلاسیک در ایران مجاز است.رهبرى در بازگشت به وین وقت خود را براى به پایان رساندن یک اپرا که روى کلیه ۱۵۴ سونات شکسپیر است متمرکز کرده است و مى گوید بزرگترین هدیه، اجراى شاهکارش در تهران است.» پخش این گزارش که توسط شمس الوزیر (گزارشگر لبنانى تبار CNN در وین) تهیه شده در روزهاى بعد سه بار تکرار شد.

روزنامه شرق

2 دیدگاه

  • ali
    ارسال شده در دی ۴, ۱۳۸۵ در ۷:۴۵ ق.ظ

    yek nafar mesle ali rahbari baraye gharbiha yek sarmaye va yek arzesh ast va baraye may ek…

  • bestpianist_60
    ارسال شده در دی ۱۵, ۱۳۸۵ در ۱۱:۱۷ ق.ظ

    hichvaght faramush nakonin ke inja irane.hamin

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر کتاب «موسیقی ایرانی در شعر سایه»

«سایه» در دوره‌ای از موسیقی ایران تأثیرگذار بوده است. این تأثیرگذاری می‌تواند موضوع مقاله‌ای تحلیلی-انتقادی باشد. چنین پژوهش‌هایی نه تنها در مورد سایه بلکه در مورد دیگر هم‌دوره‌هایش نیز باید صورت گیرد (که به هر دلیل هنوز انجام نشده). سایه با موسیقی دستگاهی نیز در حد یک موسیقی‌دوستِ بسیار پیگیر که معاشرت‌هایی با اهالی این موسیقی داشته، آشنایی‌هایی دارد. از مجموع صحبت‌های او در منابع مختلف چنین برمی‌آید که این آشنایی، علمی و چندان عمیق نیست و بالطبع شامل داده‌هایی درست و غلط از دیده‌ها و شنیده‌هاست (مانند بیگجه‌خانی را شاگرد درویش‌خان دانستن! و موارد دیگر). واژگانِ موسیقایی نیز در شعرِ او فراوان‌اند.

نظر من، نظر شما، نظر او

خیلی پیش می‌آید که در واکنش به یک نقد بشنویم؛ «این نظر نویسنده است». آیا تا به‌حال دقیقاً فکر کرده‌ایم که چنین جمله‌ای یعنی چه؟ کسی که این جمله را می‌گوید درواقع دارد اعتبار حکم‌های درون نقد را زیر سؤال می‌برد. می‌گوید آنها از جنس «نظر شخصی» هستند. اولین مفهومی که از نظر شخصی به ذهنمان می‌آید چیزی است مثل این جمله «قورمه‌سبزی خیلی خوب است». این «نظر» گوینده است درباره‌ی یک غذا. آنجا «شخصی» بودنش معلوم می‌شود که یک نفر دیگر پیدا می‌شود و درست برعکسش را می‌گوید و ما هم راهی پیدا نمی‌کنیم که بگوییم کدام درست گفته. فقط می‌توانیم بگوییم با اولی موافقیم یا با دومی. یعنی وابسته به «شخص» گوینده یا شنونده است.

از روزهای گذشته…

جایزه گولدن گلاب موسیقی متن

جایزه گولدن گلاب موسیقی متن

شب گذشته در مراسم اعطای جوایز گولدن گلاب، جایزه بهترین موسیقی متن برای فیلم The Painted Veil به الکساندر دسپلات Alexandre Desplat تعلق گرفت.پیانو سولوی این موسیقی توسط لنگ لنگ Lang Lang پیانیست نابغه و جوان چینی (متولد ۱۹۸۶) و ویولون سل آن نیز توسط وینسنت سیگال Vincent Ségal اجرا شده است.
نقد تاریخ نگاری موسیقی ایرانی (IX)

نقد تاریخ نگاری موسیقی ایرانی (IX)

باید توجه داشت که فرهنگ در ابعاد کلی و عامش، مجموعه ای مفصل و چند لایه است که در یک دایره خاص و مشخص نمی گنجد. از یک طرف بزرگ ترین دایره فرهنگی، بعد از گذشتن از محدوده های نژاد، زبان و دین، همان محدوده جهانی یا فرهنگ بشری است و از طرف دیگر به دایره های فرهنگی کوچک تری بر می خوریم، مانند دایره فرهنگی لهجه ای خاص، به عنوان مثال لهجه یزدی فقط در محدوده شهرستان یزد یک وسیله ارتباطی و در نتیجه مشخص کننده محدوده ای فرهنگی با تاریخچه و ویژگی های خاص خود است و در پی دایره فرهنگی تنگ تری، در همین یزد، به محله «گَورها» یا گبرها یا زرتشتی ها بر می خوریم با ویژگی ها، زبان، لهجه و تاریخ فرهنگی خاص خودشان و بالاخره در همین سمت، کوچک ترین دایره های فرهنگی، قبیله، خانواده تا ویژگی های فرهنگی یک فرد خاص قابل شناسایی هستند. نتیجه این بررسی را می توان در تز زیر خلاصه کرد:
مرزهای زنانگی در هنر (IV)

مرزهای زنانگی در هنر (IV)

هر هنرمندی پس از فراگیری تکنینک ها و مهارت های لازمه شروع می کند به باز آفرینی جهان از منظر خودش اما جهانی که او خلق می کند صرفاً متعلق به او نیست زیرا او با مخاطبینش در بسیاری از تجربیات حسی، مشترک است. پس او اگر سعی دارد اثری خلق کند که مطلقاً متعلق به خودش باشد باید تجربیات حسی را تا حد ممکن به یک سو نهاده و اثرش را تا حد ممکن با یاری گرفتن از دریافت های شهودی اش بسازد و این همان حد اعتلای هنر است.
ii-V-I

ii-V-I

یکی از توالی آکوردهای (Progressions) مهم که در سبکهای مختلف موسیقی کاربرد بسیاری دارد به ii-V-I معروف است.
نگاهی به موسیقی Jazz در آذربایجان ، قسمت دوم

نگاهی به موسیقی Jazz در آذربایجان ، قسمت دوم

واقف مصطفی زاده در اواخر دهه ۶۰ اولین مفسر مقام جز (jazz mugam) به شمار میرود. البته واضح است که قبل از او بسیاری از موسیقی دانان به شباهت بین این دو نوع موسیقی پی برده بودند و بر پایه آن آثاری به وجود آورده بودند
رامین بحیرایی و سجاد محرابی «مثنوی نوا» را اجرا می کنند

رامین بحیرایی و سجاد محرابی «مثنوی نوا» را اجرا می کنند

بیست و هشتمین دوره نشست تخصصی آواز ایرانی در فرهنگسرای ارسباران اجرا می شود. در این نشست تخصصی و آموزشی که سومین سال فعالیت خود را طی می‌کند، بحث‌ها و سخنرانی‌‌های تخصصی درباره آواز ارائه می شود. دیگر وظیفۀ مهم برگزارکنندگان «آیین آواز» معرفی آوازخوانان برجستۀ جوان و میانسال به جامعه هنری است. در بیست و هشتمین دوره نشست تخصصی آواز ایرانی به شناخت و بررسی جایگاه آوازی استاد اقبال آذر خواننده پر آوازه موسیقی دستگاهی پرداخته خواهد شد.
سیر تحول صدا (بخش دوم)

سیر تحول صدا (بخش دوم)

سبک آوازی در طی دوران رمانتیک قرن نوزدهم دستخوش تحولی انقلابی شد. قهرمان رمانتیک به جای استفاده از صدای کاستراتو، با صدای تنور میخواند. موسیقیدانانی چون بلینی، دونیزتی، برلیوز و بعدها وردی Verdiبرای بیان بهتر ماهیت اوج گیرنده داستان های اپرایی، محدوده آوایی و طیف زیر و بمی صدا را به خصوص برای قهرمان تنور، گسترده تر کردند. توانایی اجرای نت دو زیر یا high-C از قفسه سینه به جای روش خواندن با صدای تیز falsetto به یکی از نیازهای اصلی این حرفه مبدل شد.
قاسمی: در زمان ۶ ماه ۱۷ قطعه در آوردیم!

قاسمی: در زمان ۶ ماه ۱۷ قطعه در آوردیم!

ما تست گروهی نگرفتیم و گفتیم همه بیایند! نزدیک ۱۰۰ نفر بودند، بعد از ۶ ماه در دو مرحله آموزش و دو سری امتحان، (سه روز در هفته می آمند) حدود ۴۵ نفر را انتخاب کردیم برای اعضای گروه.
محسن نامجو و راز موفقیتش

محسن نامجو و راز موفقیتش

شاید دیدن چنین تیتری در این مجله برای خوانندگان قدیمی آن تا حد زیادی غیر منتظره باشد، چراکه تا امروز در این مجله به این دست آثار موسیقایی تولید شده در ایران نپرداخته ایم؛ امروز هم قصد نداریم به صحبت درباره این دست آثار بپردازیم، بلکه صرفا به این خاطر، موسیقی و نظریات محسن نامجو را بررسی می کنیم که به زعم خودش و عده زیادی از هوادارانش، موسیقی او جدیست و میتوان آنرا با دیگر آثار موسیقی کلاسیک ایران قابل قیاس دانست.
مصاحبه با ایگور ایستراخ (III)

مصاحبه با ایگور ایستراخ (III)

سالهاست که گیدون کرمر (Gidon Kremer) را می شناسم، و رافائل الگ (Rafael Oleg) را از زمانیکه جایزه مسابقات مسکو را برنده شد می ستایم. من و او اکنون از اعضای هیئت داوران هستیم. من همیشه مشغول نواختن و تدریس هستم. اکنون، در حالت کلی با نوازندگان با استعداد چینی، ژاپنی و کره ای در ارتباطم مانند جولیا کرانک (Julia Krank)، نوازنده کانادایی متولد کره که جایزه مسابقات ایندیانا پولیس را برد… تعدادشان زیاد است!