الا فیتزجرالد، بانوی اول آواز (II)

الا فیتزجرالد در کنار دوک الینگتون
الا فیتزجرالد در کنار دوک الینگتون
از سال ۱۹۴۶ به طور منظم به کار با ارکستر جز فیلارمونیک نورمن گرنز (Norman Granz) پرداخت. گرنز به زودی مدیربرنامه های فیتزجرالد شد. در این دوره تغییری اساسی در آوازخوانی فیتزجرالد ایجاد شده بود.

او همراه با دیزی گیلسپی (Dizzy Gillespie) – نوازنده ترومپت، آهنگساز، تنظیم کننده و رهبر گروه جز بی باپ – توری برگزار کرد و سبک باپ (bop) را به عنوان بخشی از شیوه خوانندگی خود اختیار کرد و در همین زمان بود که اصوات هیجان انگیز و بی معنای scat را به کار گرفت.

audio fileElla Fitzgerald & Duke Ellington – Misty

انتشار ترانه های Lady Be Good، How High the Moon و Flying Home در طی سالهای ۱۹۴۵ تا ۱۹۴۷ موقعیت او را به عنوان یک خواننده مهم جز تثبیت کرد. مجموعه ترانه های دوئت او با الیس لارکینز (Ellis Larkins) نوازنده پیانو، در سال ۱۹۵۰ و همکاری مجدد آنها در سال ۱۹۵۴ بسیار موفق بود و فیتزجرالد با اجرای ترانه های جورج گرشوین (George Gershwin)، مقدمات کار بر مجموعه Songbooks خود را آغاز کرد.

فیتزجرالد پس از حضور در فیلم Pete Kelly’s Blues در سال ۱۹۵۵، قراردادی با کمپانی Verve نورمن گرنز امضا کرد و در طی سالهای بعد به ضبط مجموعه بزرگ Songbooks پرداخت که شامل مجموعه ترانه های کول پورتر (Cole Porter)، گرشوین، راجرز و هارت (Rodgers & Hart)، دوک الینگتون (Duke Ellington)، جانی مرسر (Johnny Mercer) و…پرداخت.

هرچند این پروژه ، به استثنای آثار الینگتون، تنها در زمینه جز نبود، اما اعتبار آن موجب ترفیع قابل ملاحظه قدر و منزلت فیتزجرالد بود. آثار فیتزجرالد با کمپانی Verve، به خصوص نسخه بسیار جالب اجرای زنده او از ترانه Mack the Knife – که در آن الا در اوج شهرت و محبوبیت، اشعار را فراموش کرده و تمام ترانه را با اشعاری فی البداهه خوانده است- بسیار با ارزش هستند.

الا فیتزجرالد در احال اجرا به همراه لوئیس آرمسترانگ
آثار فیتزجرالد برای کمپانیهای Capitol و Reprise در طی سالای ۷۰-۱۹۶۷ در سطح آثار قبلی او نیستند. بخصوص به این دلیل که الا برای به روز کردن مجموعه ترانه های خود، به اجرای ترانه های پاپ از جمله Sunny و I Heard It Through the Grapevine پرداخت که در نهایت کاملا ناپخته و سبک به نظر میرسیدند.

اما او در سالهای بعدی فعالیتش ، با تصمیم نورمن گرنز برای ایجاد یک کمپانی جدید به نام Pablo، راه صحیح را دنبال کرد. این مسیر تازه با کنسرت سال ۱۹۷۲ در سانتا مونیکا آغاز شد که او در نقطه اوج آن با اجرای بی نظیری از C Jam Blues به یک جدال موسیقایی و نمایشی زیبا با پنج نوازنده جز کلاسیک پرداخت.

audio fileElla Fitzgerald & Cole Porter – Night and Day

فیتزجرالد در طی دهه ۷۰ به همراهی کنت بیسی (Count Basie)، اسکار پیترسون (Oscar Peterson) و جو پس (Joe Pass) و دیگر هنرمندان، صحنه موسیقی جز را در دست داشت. دراواخر این دوره صدای او رو به ضعف گذاشت و در سالهای ۸۰ این ضعف ناشی از کهولت، بسیار مشخص شده بود.

ممشکلات بینایی و نارسایی قلب او را در دوره های مختلف از اجرا ناتوان میساخت اما در همین تعداد محدود و رو به کاهش برنامه هایش، فیتزجرالد همچنان سبک سرخوش و آهنگین خود را حفظ کرده بود. الا فیتزجرالد رسما در سال ۱۹۹۴ بازنشسته شد و دو سال بعد در سن ۸۰ سالگی درگذشت.

یک دیدگاه

  • گیتی خسروی
    ارسال شده در شهریور ۱۳, ۱۳۹۵ در ۱۲:۴۷ ق.ظ

    یادش گرامی

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

آواز بنان (IV)

او غزلی را اجرا کرده است با ردیف «نشینم» (۲) که غزل‌سرا به جای «ببوسم»، «نشینم» را انتخاب کرده و بنان با چنان مهارتی این غزل را اجرا کرده که زهر و ابتذال کلمه را گرفته و این کاری است که از عهده همه کس برنمی‌آید.

نماد‌شناسی عود (VII)

ابن سینا در کتاب خود «شفا» (کتاب ریاضیات) (۲۲) بخش زیادی از فصل مربوط به آلات موسیقی را به بحث کوک و فواصل و فیزیک صدا اختصاص داده و در آن بیان کرده‌است که عود بهترینِ سازها و محبوب‌ترینِ آنها نزد مردم است. (۲۳) مضاف بر این در ادامه‌ راجع به تعداد سیم‌های عود می‌گوید که ما پیش‌تر آن را در یکی از افسانه‌هایی با نگاهی تن-نمایانه برای عود یافتیم: او می‌گوید که عود گاهی دارای ۵ جفت سیم است اما بیشتر ۴ جفت سیم دارد(۲۴) و در هر دو صورت سیم‌های این ساز معمولاً با یک فاصله‌ی چهارم نسبت به هم کوک می‌شوند.(۲۵)

از روزهای گذشته…

سیر تحول در انتخاب کتاب سال موسیقی

سیر تحول در انتخاب کتاب سال موسیقی

آنچه پیرامون موسیقی در بادی امر به ذهن متبادر می شود، حوزه اجراست. اعم از نوازندگی و آهنگسازی اما واقعیت آن که دو حوزه آموزش و پژوهش از عرصه های اساسی در پیشبرد اهداف موسیقایی است. تالیف متون آموزشی، تدوین استاندارها و روشها و فنون تدریس، ترجمه متون غنی موسیقایی سایر کشورها، شناخت و تجزیه تحلیل اتنوموزیکولوژی، ایجاد دپارتمانهای پژوهشی دربخش های مختلف موسیقایی، گسترش حیطه های صوتی سازهای ایرانی، تدوین و گسترش متدهای بومی آموزش موسیقی برای کودکان، اکوستیک صوت و رعایت اصول و استاندارهای صوتی در معماری ساختمانها و تالارها و… به عنوان بخش های پشتیبان و پرستار، در غنی سازی حوزه ساخت و اجرا ی موسیقی موثرند.
کول، همیشه محبوب

کول، همیشه محبوب

نت کینگ کول در سال ۱۹۵۶ اولین سیاهپوستی بود که مجری یک سریال تلویزیونی به نام The Nat King Cole Show شد. مدت زمان این برنامه ۱۵ دقیقه ای پس از چند ماه به ۳۰ دقیقه رسید و تا آخر سال ۵۷ ادامه داشت و کول توانست از این وسیله رای حمایت از برابری نژادی استفاده کند.
گفتگو با ریچی (I)

گفتگو با ریچی (I)

هر آنچه که بزرگترین نوازندگان ویولون انجام داده اند را وی نیز به تنهایی به انجام رسانده است. نقد مجله نیویورک در (سال ۱۹۲۹ در زمینه اجراهای ریچی). از سن ۱۱ سالگی در دنیای موسیقی به عنوان کودک و اعجوبه نوازندگی ویولون مطرح شد! خودش اینگونه بیان میدارد که : وقتی که نه – ده سال سن داشتم به من میگفتند نابغه! او هم اکنون (هنگام مصاحبه ۲۰۰۷ ) ۸۹ سال سن دارد و بر روی صندلی آشپزخانه به همراه همسرش جولیا که کنار او نشسته است با ما آغاز به گفتگو میکند.
او پیانیست بود یا شوپنیست؟ (II)

او پیانیست بود یا شوپنیست؟ (II)

در یک نیمه شب به ناگه وقتی صدای پیانو بلند شد، همگان تصور کردند که ارواح آن قصر قدیمی پیانو می ­نوازند و با شتاب به سمت پیانو رفتند و به ناگه فردریک ۶ ساله را پشت ساز دیدند و تمام خانواده شوپن با اشک و ناله پنداشتند که روح و جسم فردریک توسط ارواح موزیسین آن قصر قدیمی تسخیر شده است.
منتشری: لاله زار در آن زمان مرکز هنر ایران بود

منتشری: لاله زار در آن زمان مرکز هنر ایران بود

اثر دیگری به نام “چند بهاریه” ضبط کردیم ادامه کارهای فولکلور استاد مثل “هفت سین”، “چهارشنبه سوری”، “گردو‌فروش” و “یکی یه پول خروس” است. اسپانسر این آثار، موسسه فرهنگی-هنری باربد آقای اسفندیاری است که بسته بندی آثار را به صورت بسیار شیک عرضه می کنند و کار ردیف ها را شرکت ماهور انجام داده است. قرار است با توجه به گفتگویی که با آقای موسوی انجام شده، ۴۰-۵۰ تصنیف استاد مهرتاش که تا به حال خوانده نشده – چند آهنگ جدی که بر روی اشعار مولانا و سعدی و حافظ و فروغی‌بسطامی و عراقی ساخته شده است – به صورت سی‌دی وارد بازار شود.
از هم پاشیده شدن گروه کول

از هم پاشیده شدن گروه کول

در طی سالهای ۴۷ و ۴۸ تغییراتی در گروه و زندگی خصوصی نات کول (Nat Cole) به وقوع پیوست. اسکار مور گیتاریست و جانی میلر نوازنده بیس به فاصله چند ماه پس از ده سال گروه را ترک کردند. اروینگ اشبی (Irving Ashby) و جو کامفرت (Joe Comfort) جایگزین آنها شدند.
نه! حتی با ۱۵۰ میلیون دلار!

نه! حتی با ۱۵۰ میلیون دلار!

اگر امید وار هستنید که پس از اجرایی که راجر واترز به همراه دوستان قدیمی خود در گروه پینک فلوید در کنسرت Live 8 داشت، بزودی با یکدیگر مجددا” شروع به برگزاری تور یا کنسرت گروهی نمایند، اشتباه کردید. راجر واترز که ماه گذشته پس از سال ۱۹۸۱ برای اولین بار با دوستان قدیمی خود در لندن به اجرای چند کار از آلبوم های قدیمی گروه پینک فلوید پرداخت اعلام کرده است که : “اگر چه Live 8 و اجرا در کنار دوستان قدیم بسیار جذاب بود اما برای من اصلآ قابل تصور نیست که با دیوید گلیمور، ریچارد رایت و نیک میسون تور اجرای کنسرت بگذارم.”
مجید کیانی و “طبیعت در هنر موسیقی” (VI)

مجید کیانی و “طبیعت در هنر موسیقی” (VI)

همچنانکه ذکر شد تفکر افلاکی موسیقی دارای قدمتی طولانی در تاریخ است و امروزه کاربردی متافیزیکی دارد . شاید در آینده این قضیه اثبات علمی گردد. از طرفی تاثیرات طبیعی و فوق طبیعی موسیقی در ایجاد حالات روحی و روانی خاص غیر قابل انکار است . ناحیه موسیقی در مغز در لب گیجگاهی ٬ مرکز فعالیت های گفتاری – دیدگانی و حافظه انسانی قرار دارد و در سمت راست این لب شیار سیلوین مشاهده می شود که با تحریک الکتریکی آن احساس مرگ موقت رخ می دهد. جراح مغز معروف, Wilder Penfield در این مورد تحقیقات ارزشمندی انجام داده است. بنابراین نزدیکی مرکز موسیقی به شیار سیلوین می تواند تاثیرات متافیزیکی موسیقی را توجیه نماید.
«رقص دایره» با کر فلوت تهران به روی صحنه می رود

«رقص دایره» با کر فلوت تهران به روی صحنه می رود

بیست و دوم دی ماه در سی و دومین جشنواره موسیقی فجر، کر فلوت تهران به سرپرستی فیروزه نوایی در تالار رودکی تهران به اجرا خواهد پرداخت. در این کنسرت که همچون برنامه های گذشته این گروه، کر فلوت تهران توسط سعید تقدسی، رهبری خواهد شد، یک قطعه از حشمت سنجری به نام «رقص دایره» نیز به رپرتوار افزوده شده است که توسط امیرآهنگ، برای این آنسامبل تنظیم (آرانژمان) شده است.
موسیقی تنهائی (II)

موسیقی تنهائی (II)

در بیشتر موارد اجرای سوال و جواب های جملات موسیقایی بین بخش های مختلف ارکستر تنها چیزی است که اجرای ارکستر ایرانی را از اجراهای تکنوازی متمایز می کند. قواعد نا نوشته ی هامونی و ارکستراسیون موسیقی ایرانی برای ارکسترهای بزرگ همچون ارکستر سنفونیک نیز که توسط آهنگسازان مختلف به کار گرفته شده است به هیچ عنوان نمی تواند پیرو الگو های پلی فونیک ارکسترهای دیگر نقاط جهان باشد چراکه ماهیت این نغمات اجازه ی این دخل و تصرف را از آهنگساز گرفته است.