راپسودی آبی – قسمت اول

کاریکاتوری از جورج گرشوین در حال اجرای پیانو
کاریکاتوری از جورج گرشوین در حال اجرای پیانو
Rhapsody in Blue قطعه ای است که در سال ۱۹۲۴ توسط جورج گرشوین (George Gershwin) برای تک نوازی پیانو و ارکستر جز نوشته شده و در آن از ترکیب عناصر موسیقی کلاسیک با مفاهیم برگرفته از موسیقی جز به وضوح قابل مشاهده است.

از آنجائیکه گرشوین نوازنده پیانو و آهنگساز موسیقی جز بود و خود توانایی لازم برای تنظیم اثرش را نداشت، از فرد گروفه (Ferde Grofe نوازنده پیانو، آهنگساز و تنظیم کننده موسیقی آمریکایی) در سالهای ۱۹۲۴، ۱۹۲۶ و نهایتا در سال ۱۹۴۲، سه بار برای تنظیم این قطعه برای ارکستر استفاده نمود.

audio fileقسمتی از ابتدای راپسودی آبی

قطعه فوق پس از تنظیم، برای اولین بار در کنسرتی با عنوان “تجربه ای در موسیقی مدرن” در ۱۲ فوریه ۱۹۲۴ در سالن ائولین (Aeolian Hall) نیویورک برگزار شد. این اجرا به رهبری پاول وایتمن (Paul Whiteman) و توسط ارکستر او برگزار شد و درحالیکه نوازندگی پیانو را گرشوین عهده دار بود. نسخه ای از این اثر که در سال ۱۹۴۲ توسط Grofe برای پیانو و ارکستر سموفونی تنظیم شد، یکی از پرآوازه ترین آثار کنسرتی آمریکا محسوب می گردد.

این قطعه به عنوان مشهورترین اثر کلاسیک گرشوین، نام او را به عنوان یکی از آهنگسازان بزرگ در تاریخ موسیقی ثبت نموده است.

تاریخچه
پس از موفقیت کنسرت جز – کلاسیک که توسط خواننده فرانسوی – کانادایی Eva Gauthier در نوامبر سال ۱۹۲۳ در سالن ائولین برگزار شد، پاول وایتمن رهبر ارکستر، تصمیم به انجام کار مهم تری گرفت. او از گرشوین درخواست نمود تا به منظور ساختن یک کنسرتوی جز که در فوریه ۱۹۲۴ در تالار مذکور برگزار شود، با او همکاری نماید.

طرح روی جلد اولین نسخه از پارتیتور اجرای راپسودی آبی
وایتمن پیش از آن در کنسرت Scandals of 1922 (به معنی رسوایی های سال ۱۹۲۲) با گرشوین همکاری نموده بود. او در همان سال به شدت تحت تاثیر اپرای کوتاه Blue Monday گرشوین قرار گرفته بود و در حقیقت از همان زمان به کارهای گرشوین علاقمند بود.

گرشوین در آن زمان مشغول کار بر روی قطعه Sweet Little Devil بود و قرار بر این بود که این قطعه برای تاریخ ۲۱ ژانویه آماده و در نیویورک اجرا شود. پیش از آن نیز در ۷ ژانویه یک اجرای آزمایشی در بوستون داشت و به همین دلیل وقت کافی برای ساخت قطعه ای جدید را نداشت.

audio fileقسمتی از دو تم زیبای راپسودی آبی

در سوم ژانویه همان سال برادر جرج، آیرا گرشوین (Ira Gershwin) به هنگام خواندن مطلبی با عنوان “موسیقی آمریکایی چیست؟” در روزنامه New York Tribune متوجه موضوعی شد. مطلب راجع به کنسرت وایتمن بود که در آخرین پاراگراف آن اینگونه آورده شده بود که :

“جورج گرشوین بر روی این پیانو کنسرتوی جز مشغول به کار است و آروین برلین (Irving Berlin) در حال نوشتن شعر و ویکتور هربرت (Victor Herbert) در حال کار بر روی یک قطعه موسیقی دیگر آمریکایی است.”

آیرا صبح روز بعد طی تلفنی به گرشوین اطلاع داد که یکی از رقبای وایتمن به نام وینسنت لوپز (Vincent Lopez) تصمیم دارد ایده برگزاری این کنسرت را برباید و به همین دلیل به هیچ وجه نباید وقت را تلف نمود. بدین ترتیب جورج گرشوین نهایتا مجبور به ساخت این اثر شد.

6 دیدگاه

  • مهران
    ارسال شده در خرداد ۱۳, ۱۳۸۶ در ۷:۲۱ ق.ظ

    لطفا از ترانه های با کلام گرشوین بگذارید و راجع به اونها بنویسید.

  • مریم
    ارسال شده در خرداد ۱۳, ۱۳۸۶ در ۱۰:۳۹ ق.ظ

    قطعات خوب و زیبایی بود باز هم راجع به سبکهای کلاسیک جز بنویسید.

  • ارسال شده در خرداد ۱۳, ۱۳۸۶ در ۸:۰۳ ب.ظ

    دوست عزیز در اینجا blue به معنی رنگ آبی نیست بلکه به معنی افسردگی است ! و در ضمن این اثر گرشوین کاملا در رده موسیقی مدرن اول قرن بیستم طبقه بندی می شود که البته تاثیراتی نیز از موسیقی جز دارد.

  • رضا
    ارسال شده در خرداد ۱۴, ۱۳۸۶ در ۱۲:۲۶ ب.ظ

    با شما موافقم کاملا صحیح است اما نام این اثر راپسودی افسردگی نیست و نباید نام آنرا عوض کرد، در عین حال می توان آنرا تفسیر کرد. همانطور که وقتی از اصطلاح عبارت سبز در صنعت استفاده می کنیم منظورمان رنگ سبز نیست بلکه صنایعی است که کمترین آسیب را به طبیعت می رسانند.

  • سهیل
    ارسال شده در تیر ۱۳, ۱۳۹۰ در ۸:۴۱ ب.ظ

    نام درست این اثر راپسودی غم است نه راپسودی آبی. همه این بی سوادی ها از نداشتن منتقد موسیقایی در مملکت نشات می گیرد.

  • ارسال شده در تیر ۲۵, ۱۳۹۱ در ۶:۳۴ ب.ظ

    نسخه اصلی‌ و کامل این قطعه (و نه ارکستره شده برای ارکستر سمفونیک) را از این پست بشنوید.

    http://music-co.ir/george-gershwin-rhapsody-in-blue-original-jazz-band-version-fredy-kempf/

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

پیرگلو: نسبت به گذشته افت داشتیم

در آن زمان من هم ماندم و به هر حال یک سری مسائل خانوادگی هم بود، برادرم فوت شده بود و دختراشان را باید نگه می داشتم، مادرم هم که سرطان گرفته بودند و فوت کردند، این شد که فعلا دیگر ماندگار شدم.

ویژگی‌های رابطه‌ی موسیقی و برآمدن دولت-ملت مدرن در ایران (VI)

این گواه کوتاه نشان می‌دهد پیش از تولد دولت-ملت مدرن هم تصوری از یک فرهنگ موسیقایی که بتوان آن را «موسیقی ایرانی» خواند در مراکز اصلی شهری، یعنی تجمع‌گاه‌های قدرت و ثروت، وجود داشت. با یک جستجوی سردستی نیز دست‌کم تا میانه‌ی دوره‌ی قاجار می‌توان پیشینه‌ی چنین مفهومی را عقب برد. برخلاف نمونه‌های اروپایی در ایران این زبان موسیقایی نه تنها ممنوع (۲۵) یا گمشده نبود بلکه حمایت‌شده و رسمی هم بود. موسیقی دستگاهی افزون بر تمایز بسیار روشن از موسیقی اروپایی، به قدر کافی از همتایانش، یعنی حوزه‌های موسیقایی عربی و ترکی نیز فاصله گرفته بود.

از روزهای گذشته…

برگزاری مستر کلاسهای استادان روسی در کنسرواتوار تهران

برگزاری مستر کلاسهای استادان روسی در کنسرواتوار تهران

مستر کلاسهای استادان روسی در کنسرواتوار تهران در سه رشته آواز، پیانو و فلوت برگزار می شود. هزینه شرکت در مستر کلاس های یک روزه (یک ساعته) برای دانشجویان ۷۰ هزار تومان و برای سایر علاقمندان ۹۰ هزار تومان است. همینطور هزینه شرکت در کلاس های ۸ جلسه ای این اساتید ۳۲۰ هزار تومان می باشد. در تمام این کلاسها، مترجم زبان روسی حضور خواهد داشت.
کتاب‌شناسی: کتابی درباره‌ی کتاب‌ها (II)

کتاب‌شناسی: کتابی درباره‌ی کتاب‌ها (II)

پژوهندگان معمولا با اطلاعات اولیه به دنبال مراجع می‌گردند. به اصطلاح گفته می‌شود جستجوی‌شان جستجوی کور نیست؛ به همین علت لازم است که فهرست‌های دیگری هم جدا از فهرست اصلی تشکیل شود که از زوایای دیگر اطلاعات را نگاه کرده باشد. برای مثال گاه پژوهش‌گری به دنبال نام خاصی است و هر چه درباره‌ی او یا نوشته‌ی او باشد ممکن است هدف تحقیق‌اش قرار گیرد. برای چنین فردی فهرست راهنمای نام‌ها از فهرست اصلی مهم‌تر می‌شود. در صورتی که فهرست دوم (نام‌ها) موجود نباشد، او باید بگردد و تمامی مراجع مرتبط با نام مورد نظرش را خود بیابد (عملا آن فهرست را برای دست‌کم یک مدخل تشکیل دهد).
سایه روشن تاریخ موسیقی ما (XII)

سایه روشن تاریخ موسیقی ما (XII)

بسیاری از مطالعات تطبیقی چه در دوره‌ی معاصر، در عرض و چه گذشته، در طول هنوز مجالی برای انجام نیافته‌اند. به تحقیقات تاریخموسیقی کمتر از جنبه‌ی مردم‌نگارانه نگریسته‌ایم (برای مطالعه یکی از معدود نمونه‌ها نک. (فاطمی ۱۳۸۰ ال و ب) و (فاطمی ۱۳۸۱))؛ مقادیر زیادی اطلاعات قابل استخراج در آثار ادبی، سفرنامه‌ها، تاریخ‌های عمومی و حتا نگاره‌ها وجود دارد که برای روشن‌تر شدن برخی قضایای تاریخی در طول چند صد سال گذشته قابل استفاده است (۳۹).
سلطانی: کیج در پی یک نظام انسانی مستقل از برتری ها و اختلاف ها بود

سلطانی: کیج در پی یک نظام انسانی مستقل از برتری ها و اختلاف ها بود

بسیاری از صاحب نظران عقیده دارند که تغییراتِ عناصر موسیقایی در آثار موسیقی مینی مال به قدری کند است که می توان آن را موسیقی خلسه آور نامید. اما غالب مینی مالیست ها این برچسب را هم قبول ندارند. آن ها معتقدند که باید به دقت و با روند های نظام مند مواضعشان را تنظیم کنند.
گفت و شنودی درباره سازهای ابداعی (XIII)

گفت و شنودی درباره سازهای ابداعی (XIII)

آقای شجریان گفته اند: «با این سازها اینجا در امریکا چند نوازنده برجسته زیر نظر یک پروفسور موسیقی، صداهای عالی ایجاد کرده اند، این سازها برای اجرای آثار باروک (موسیقی قرن هفدهم اروپا) خیلی عالی هستند. (استاد شجریان قطعاتی را با لپ تاپ خودشان برایم پخش کردند که کوارتت زهی متشکل از همین سازها قطعات باروک میوزیک را مینواختند که صدایی فوق العاده زیبا داشت و کاملا با آن موسیقی همخوانی داشت.» طبیعی است که این ساز برای اجرای موسیقی بدوی تر بهتر صدا می دهد، چراکه سازهای آن دوره نیز مانند امروز تکامل یافته نبوده اند.
فراخوان چهارمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی

فراخوان چهارمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی

چهارمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی ایران روز شنبه نهم اسفند ماه سال جاری در فرهنگسرای نیاوران برگزار می شود. علاقه مندان به شرکت در این جشنواره که با حمایت فرهنگسرای نیاوران و انجمن موسیقی برگزار می گردد می توانند آثار خود را تا ۷ اسفند ماه به دبیرخانه جشنواره ارسال کنند.
قاسمی: ما رفرنسی برای قطعات کرال نداریم

قاسمی: ما رفرنسی برای قطعات کرال نداریم

در زمان ما گرایش آهنگسازی وجود نداشت، ولی پایان نامه کارشناسی من آهنگسازی بود، ساخت واریاسیون روی تم ایرانی که با آقای روشن روان کار کردم، قبل از آن هم همانطور که گفتم “لم لوا” اجرا شد با کر فرهنگسرای بهمن قبل از من و یکبار هم که خودم با کر این فرهنگسرا کار کردم باز اجرا شد.
رمضان: سبک آهنگسازی آهنگسازان ایرانی بی ارتباط با عصر زندگی آنهاست

رمضان: سبک آهنگسازی آهنگسازان ایرانی بی ارتباط با عصر زندگی آنهاست

در مورد این سوال شما باید بگویم، خب قطعاتی که ابتدای قرن، مثلاً حدود ۱۰۰ سال پیش نوشته شده اند، بعضی از این آهنگ ها به نسبت خیلی ابتدایی هستند، فقط می توان گفت یک هارمونیزاسیون است، روی یک سری تم های ایرانی که به هر صورت وقتی که موسیقی غربی وارد کشور ایران شد، در آن زمان هنوز پیانیست های حرفه ای از غرب به ایران نیامده بودند که این ساز را به صورت حرفه ای آمورش دهند و پیانو در حقیقت ساز دوم بوده است که در کنار سازهای نظامی که تدریس می شده و در حقیقت پیانو برای درس های هارمونیک استفاده می شده است و همینطور به عنوان یک ساز دوم موزیسین ها روی آن کار می کردند.
موسیقی و معنا (II)

موسیقی و معنا (II)

پژوهش‌های فریگه (Frege) در اواخر قرن نوزدهم مهم‌ترین تأثیر را در پیشرفت نظریه‌های معناشناسی معاصر داشته است. او بر آن بود که در هر تحلیل باید به دو وجه ضروری معنا توجه شود: مرجع و مفهوم. به اختصار، مرجعِ یک لفظ همان پدیده‌ای است که لفظ، آنرا تداعی می‌کند. مفهوم نیز برگرفته از حوزه‌ای‌ست که در آن، لفظِ نخست با الفاظ دیگری ارتباط می‌یابد که قادر به تولید معانی مشابه‌اند. مثال متداول فریگه عبارت‌های ستاره‌ی صبح و ستاره‌ی شب است که سیاره‌ی ناهید در جهان خارج، مرجع مشترک آنهاست اما مفهوم این دو عبارت متفاوت است؛ یکی به ستاره‌ای اشاره دارد که در صبح ظاهر می‌شود و دیگری به ستاره‌ای که در غروب. در حقیقت مفهوم هر دو عبارت به کمک معنای الفاظی از نظام زبان حاصل می‌شود که در آنها به کار رفته‌اند.
کول، همیشه محبوب

کول، همیشه محبوب

نت کینگ کول در سال ۱۹۵۶ اولین سیاهپوستی بود که مجری یک سریال تلویزیونی به نام The Nat King Cole Show شد. مدت زمان این برنامه ۱۵ دقیقه ای پس از چند ماه به ۳۰ دقیقه رسید و تا آخر سال ۵۷ ادامه داشت و کول توانست از این وسیله رای حمایت از برابری نژادی استفاده کند.